PHẦN I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do chọn đề tài:
Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh là tổ chức chính trị xã hội của thanh
niên Việt Nam do Đảng cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập,
lãnh đạo và rèn luyện. Đoàn bao gồm những thanh niên tiên tiến, phấn đấu vì mục
tiêu lý tưởng của Đảng là độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, dân giàu
nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh.
Được xây dựng, rèn luyện và trưởng thành qua các thời kỳ đấu tranh cách
mạng. Đoàn đã tập hợp đông đảo thanh niên phát huy chủ nghĩa anh hùng cách
mạng, cống hiến xuất sắc cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước,
xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Buớc vào thời kỳ mới, Đoàn tiếp tục phát huy truyền
thống quý báu của dân tộc và bản chất tốt đẹp của mình, kế tục trung thành, xuất
sắc sự ngjhiệp cách mạng vẻ vang của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh; thường
xuyên bổ sung lực lượng trẻ cho Đảng; tổ chức động viên đoàn viên, thanh niên cả
nước đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và bảo vệ Tổ
quốc xã hội chủ nghĩa.
Trong những năm gần đây, cùng với tốc độ phát triển các khu công nghiệp,
cụm công nghiệp, tốc độ tăng trưởng kinh tế toàn cầu, nền kinh tế nước ta đã có sự
phát triển nhanh chóng; tỷ trọng GDP ngày càng tăng; khoa học kỹ thuật, công
nghệ phát triển giúp lao động thủ công thay thế bằng những máy móc; tăng năng
suất lao động góp phần nâng cao và cải thiện đời sống nhân dân. Tuy nhiên, bên
cạnh những kết quả thu được cũng không ít tác hại riêng của nó gây ra như: nạn ô
nhiễm môi trường, chất thải công nghiệp, ….. gây nhiều hậu quả xấu đối với môi
trường sống dẫn đến xuất hiện nhiều căn bệnh nguy hiểm. Vấn đề môi trường hiện
nay bị ô nhiễm nghiêm trọng khiến các cấp, các ngành đặc biệt quan tâm.
Năm học 2014 - 2015 là năm học tiếp tục thực hiện phong trào xây dựng
“Trường học thân thiện - học sinh tích cực”. Một trong những nội dung quan trọng
đó là xây dựng trường lớp xanh - sạch - đẹp và an toàn. Ngay từ đầu mỗi năm học,
các trường đều xây dựng kế hoạch lao động, đưa ra nhiều biện pháp để giáo dục ý
thức bảo vệ môi trường cho học sinh như: cho các em lao động nhặt rác sân trường,
tuyên truyền dưới cờ về bảo vệ môi trường, tham gia các phong trào tình

Trung nói riêng. Từ đó, tìm ra một số giải pháp nhằm nâng cao ý thức bảo vệ môi
trường cho học sinh, giúp các em thích ứng với cuộc sống xã hội hiện tại, với
những tác động của tự nhiên, xã hội. Thúc đẩy các em tham gia các hoạt động
mang tính xã hội về môi trường, phát huy nhân tố tích cực, hạn chế nhân tố tiêu
cực, xây dựng môi trường sống thân thiện, trong lành ở địa phương.
Đáp ứng mục tiêu giáo dục toàn diện phù hợp với quan điểm của ngành giáo
dục đó là: Học để biết; học để làm; học để tồn tại và học để chung sống. Góp phần
tăng cường chất lượng giáo dục ở mọi lĩnh vực và khẳng định rằng mọi học sinh
nhận thức được mục tiêu học tập, phấn đấu vươn lên để nắm tri thức, đáp ứng tốt
phong trào “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”, tạo ra môi trường
xanh – sạch – đẹp và an toàn trong nhà trường.

2


Nâng cao ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh thực sự có tác dụng tốt đến
việc giáo dục ý thức, kỷ cương, nề nếp học sinh trong nhà trường; không những
giúp các em nhận thấy được vai trò, trách nhiệm đối với môi trường sống mà còn
giúp các em có được những kỹ năng cần thiết như: kỹ năng làm việc, kỹ năng giao
tiếp, kỹ năng tham gia vào các hoạt động xã hội... Từ đó giúp các em có nhận thức
đúng đắn trong việc thực hiện nội qui, qui định của nhà trường.
3. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu:
3.1. Phạm vi nghiên cứu:
- Một số kiến thức cơ bản về bảo vệ môi trường.
- Tổ chức thực nghiệm tại trường THCS & THPT Hà Trung.
3.2. Đối tượng nghiên cứu:
Hoạt động Đoàn thanh niên ở trường THCS & THPT Hà Trung.

3


trường thông qua các tiết học của các môn lồng ghép, sinh hoạt chủ nhiệm, sinh
hoạt dưới cờ, hội thi đố vui ….
- Ngoài việc tích hợp các nội dung về vấn đề bảo vệ môi trường thông qua
các môn học như: Sinh học, Địa lý, Giáo dục công dân… Đoàn trường luôn giáo
dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh thông qua các công việc hằng ngày như:
trồng cây, chăm sóc cây, trồng chậu cây cảnh, vệ sinh trường lớp. Những nội dung
4


đó được đưa vào tiêu chí để đánh giá thi đua của từng lớp trong từng tuần, từng
tháng.
2.1.2. Khó khăn:
Bên cạnh những thuận lợi có được, còn gặp không ít khó khăn:
- Trường chủ yếu thu hút học sinh trên địa bàn ba xã: Vinh Hà, Vinh Phú,
Vinh Thái. Đa phần đời sống còn gặp nhiều khó khăn; bố mẹ thường đi làm ăn xa,
con cái sống với ông bà nên phụ huynh thiếu sự quan tâm, giáo dục cho các em về
ý thức bảo vệ môi trường, xem đây là việc làm của nhà trường, của quý thầy cô
giáo.
- Một bộ phận học sinh chưa có ý thức giữ gìn và bảo vệ môi trường trong
sạch, còn xé vở làm đồ chơi, ăn quà xong chưa có ý thức vứt giấy, vỏ vào đúng nơi
quy định. chơi những trò chơi mất vệ sinh như là dùng cát ném vào bạn, chân tay
khi đến lớp còn bẩn, cây cối được thầy cô trồng làm bóng mát, cảnh quan quanh
trường học thì còn tự ý rủ bạn bè tới chơi đùa và bẻ ngọn...
- Trường chưa có sân chơi, bãi tập, nhà đa chức năng; hệ thống cây xanh
trong khuôn viên nhà trường có sự đầu tư mạnh mẽ nhưng đang trong thời kỳ phát
triển nên chưa tạo được bóng mát; chưa có thùng đựng rác để thu gom rác thải, chỉ
có các hố rác tạm thời.
- Đồ dùng dạy học của các môn lồng ghép bảo vệ môi trường còn thiếu;
thông tin về giáo dục môi trường đã có nhưng chưa đồng bộ, chưa đến được nhiều
với học sinh; hình thức tuyên truyền đôi lúc còn mang tính hình thức nên học sinh

nếu ông bà, cha mẹ các em có những việc làm không tốt sẽ ảnh hưởng đến việc ô
nhiễm môi trường thì các em sẽ không có ý thức bảo vệ môi trường.
3. Giải pháp:
Ngay từ đầu năm học 2014 – 2015, Ban chấp hành Đoàn trường đã xác định
việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh là việc làm hết sức quan trọng
và cần thiết, từ đó đưa ra một số giải pháp phù hợp, kịp thời:
Thứ nhất: Đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức cho học sinh
biết được những tác hại do rác thải gây ra thông qua các buổi sinh hoạt dưới cờ; tổ
chức các hội thi đố vui, đóng tiểu phẩm về môi trường, hội thi thời trang với các
vật liệu thân thiện với môi trường ….. từ đó các em sẽ có nhận thức đúng đắn hơn
về môi trường xung quanh nơi các em sinh sống, học tập. Mỗi bản thân các em tự
nói, tự làm sẽ góp phần nâng cao ý thức cho các em về bảo vệ môi trường, có tác
dụng hơn là thầy cô nói, thầy cô truyền đạt lý thuyết suôn.
Thứ hai: Đưa nội dung bảo vệ môi trường vào nội quy học sinh và xem đây
là tiêu chí để đánh giá thi đua hằng tuần, hằng tháng giữa các lớp. Phát động phong
trào trồng và chăm sóc cây xanh trong sân trường, lớp học. Mỗi lớp trồng và chăm
sóc hai hàng cây tràm, một bồn hoa, một chậu cây xanh gắn với câu khẩu hiệu sân
trường, lớp học “Xanh – sạch – đẹp”.
Thứ ba: Chỉ đạo Câu lạc bộ môi trường xanh sinh hoạt định kỳ 2 lần/tháng.
Trong mỗi đợt sinh hoạt, Ban chủ nhiệm Câu lạc bộ phải nắm bắt tình hình vệ sinh
môi trường trong từng lớp, trong khuôn viên nhà trường cũng như ở các khu vực
lân cận thường tập trung rác thải gần trường để từ đó có những biện pháp xử lý kịp
6


thời. Ngoài ra trong Câu lạc bộ phải phân công một giáo viên giảng dạy môn Sinh
học phụ trách về việc truyền đạt kiến thức cho các thành viên của Câu lạc bộ. Mỗi
tháng một lần, giáo viên đó giới thiệu cho các em học sinh biết về tầm quan trọng
của môi trường, tác hại của việc ô nhiễm môi trường, biết được một số khái niệm
cơ bản như: thế nào là rác vô cơ và rác hữu cơ, cách phân biệt hai loại rác này, để

7


được tiến hành vào đầu mỗi năm học thông qua thư ngõ với chính quyền địa
phương, các nhà hảo tâm, các đơn vị kết nghĩa, hội cha mẹ học sinh các lớp.
Như vậy, với những biện pháp trên không những góp phần cho trường học,
lớp học mà cả gia đình các em học sinh, địa phương nơi các em sinh sống thêm
sạch sẽ hơn và cũng góp phần giáo dục cho các em ý thức bảo vệ môi trường. Rác
thải cũng có lợi ích nếu chúng ta biết cách sử dụng hợp lý, còn không sẽ gây nguy
hại cho chúng ta và môi trường. Cần phải có sự kết hợp giữa gia đình, nhà trường
và xã hội trong việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh thì mới đạt
được hiệu quả tốt nhất.
4. Kết quả đạt được:
Trên cơ sở nắm bắt được tình hình của học sinh trong việc giữ gìn và bảo vệ
môi trường, Ban chấp hành đoàn trường đã tổ chức ra nhiều hoạt động thu hút rất
đông học sinh tham gia như: Hội thi thời trang với các vật liệu thân thiện với môi
trường; Hội thi đóng tiểu phẩm về môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu; kết
hợp với tổ Sinh – Công nghệ tổ chức Hội thi đố vui với chủ đề “Sinh học với môi
trường” … đã giúp các em bỏ được một số thói quen xấu như: vứt rác bừa bãi, bẻ
cây chặt cành, … đồng thời, qua các Hội thi này giúp các em rèn luyện được một
số kỹ năng cần thiết như: kỹ năng làm việc, kỹ năng ứng xử, kỹ năng giao tiếp …
Thông qua các hoạt động ngoại khóa, sinh hoạt chi đoàn, sinh hoạt Câu lạc
bộ môi trường xanh, Ban chấp hành Đoàn trường giao việc cụ thể cho từng học
sinh, từ đó giúp các em có kỹ năng làm việc theo nhóm, tạo cơ hội cho các em làm
việc hiệu quả và đạt được mục tiêu của công việc. Qua những việc làm đó các em
được trao đổi với bạn bè, thầy cô; được phát biểu ý kiến của mình; được đề đạt
phương án giải quyết công việc phù hợp với khả năng tư duy của các em. Từ đó đã
giúp các em có những tiết học trên lớp sôi nỗi và đạt kết quả cao hơn, nhiều em từ
học sinh trung bình trở thành học sinh khá, nhiều em mang tính tự kỷ đã dần dần
hòa nhập được cộng đồng.

tác tuyên truyền, giáo dục học sinh trong việc nâng cao ý thức bảo vệ môi trường
sao cho mang lại hiệu quả cao nhất.
Để thực hiện được đề tài này có hiệu quả, người làm công tác Đoàn, Đội cần
phải có thời gian, đặc biệt là công tác nghiên cứu, tuyên truyền, giáo dục. Đối với
học sinh khối Trung học cơ sở và Trung học phổ thông hiện nay, nếu các em có ý
thức và tinh thần trách nhiệm cao thì các em sẽ nắm được kiến thức cơ bản về môi
trường, từ đó giúp các em trong việc bảo vệ môi trường đem lại hiệu quả tốt nhất,
tạo bước đẩy cho các em trong học tập và ứng dụng ở bậc học cao hơn cũng như
vận dụng vào cuộc sống của mình sau này.
Đây là cách làm tuy nhỏ nhưng đã đem lại hiệu quả thiết thực. Vì nó góp
phần giáo dục học sinh ý thức bảo vệ và giữ gìn môi trường trong trường học cũng
như ở gia đình và xã hội, góp phần thực hiện tốt phong trào xây dựng trường lớp
“xanh – sạch – đẹp”. Ngoài ra, với cách làm này sẽ giúp nhà trường có cách xử lý
rác tốt hơn, vạch ra cho các em học sinh những biện pháp cụ thể, rõ ràng góp phần
bảo vệ và giữ gìn môi trường luôn sạch đẹp và thân thiện.
Sáng kiến kinh nghiệm này có thể áp dụng và triển khai đến mỗi học sinh các
khối lớp và các trường học trong tỉnh Thừa Thiên Huế vì đây là một cách làm
không quá khó và nó gần gũi với chúng ta, với các em học sinh, không đòi hỏi yêu
cầu gì cao và cơ sở vật chất gì tốn kém cho việc làm trên.
Tóm lại, bảo vệ môi trường là trách nhiệm của xã hội và là hành vi đạo đức
gắn liền với nhau. Nếu môi trường trong lành tạo điều kiện cho học sinh phấn khởi
học tập, phát huy mọi tiềm năng tư duy, ngược lại nếu môi trường xung quanh bị ô
nhiễm sẽ ảnh hưởng xấu đến học sinh về mọi mặt, học sinh chán trường học dẫn
đến chất lượng giáo dục giảm sút. Chính vì thế giáo dục ý thức bảo vệ môi trường
cho học sinh là cần thiết, nhưng phải có sự phối hợp giữa nhà trường, gia đình và
xã hội. Phải có đầy đủ những yếu tố này thì việc giáo dục ý thức các em mới tốt
hơn.
Qua việc nghiên cứu và áp dụng sáng kiến kinh nghiệm này ở trường THCS
& THPT Hà Trung tôi mạnh dạn đưa ra một số kiến nghị sau: