Sáng kiến kinh nghiệm
CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
SƠ YẾU LÍ LỊCH
Họ và tên
: NGUYỄN THỊ THÚY
Ngày tháng năm sinh : 11/11/1981
Năm vào nghành
: 2007
Chức vụ
: Giáo viên
Đơn vị công tác
: Trường MN Mỹ Hưng
Thanh oai - Hà Nội
Trình độ chuyên môn : Trung cấp
Hệ đào tạo
Khen thưởng:
: Tại chức
Sáng kiến kinh nghiệm
DANH MỤC VIẾT TẮT
MN: Mầm non
GDMN:Giáo dục mầm non
HĐTH: Hoạt động tạo hình
BGH: Ban giám hiệu
TH: Tạo hình
HĐ : Hoạt động
MGL: Mẫu giáo lớn
GD: Giáo dục
HĐLQVH: Hoạt động làm quen văn học
Nguyễn Thị Thúy - Trường Mầm non Mỹ Hưng
3
Sáng kiến kinh nghiệm
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Các hoạt động tạo hình của trẻ MN( Theo chương trình GDMN mới)
Tác giả: Lê Thị Đức- Nguyễn Thanh Thủy- Phùng Thị Tường
2. Hướng dẫn trẻ làm đồ chơi từ đất nặn theo chủ đề
Tác giả: Phùng Thị Tường- Nguyễn Thị Nga- Vũ Ngọc Minh
3. Một số biện pháp hướng dẫn tổ chức các hoạt động GD trong trường MN
Tác giả: Bùi Thị Tuyến- Phan Thị Ngọc Anh
4. Phương pháp tổ chức hoạt động tạo hình cho trẻ MN
Tác giả: Lê thanh thủy
A. PHẦN MỞ ĐẦU
“Trẻ em hôm nay là thế giới ngày mai”. Đó chính là niềm hạnh phúc của
mỗi gia đình, là tương lai của mỗi dân tộc. Việc bảo vệ và chăm sóc và giáo dục
trẻ em là trách nhiệm của toàn xã hội của các nhà giáo, và của mỗi gia đình.
Việc giáo dục và phát triển nhân cách cho trẻ ngay từ lứa tuổi mầm non đặc biệt
là dạy trẻ hoạt động tạo hình đóng vai trò vô cùng quan trọng trong sự phát triển
trẻ nhỏ về mọi mặt như: thẩm mỹ, đạo đức, trí tuệ, thể lực và lao động. Hoạt
động tạo hình là một hoạt động học tập mang tính nghệ thuật có một vị trí rất
quan trọng trong lĩnh vực phát triển thẩm mỹ cho trẻ Mầm Non đặc biệt đối với
trẻ Mẫu giáo 5- 6 tuổi
Trong năm học 2013- 2014 Phòng giáo dục và Đào tạo Thanh Oai cấp học
Mầm Non nói chung và trường Mầm Non Mỹ Hưng chúng tôi nói riêng rất quan
tâm chú trọng đến bồi dưỡng thường xuyên chuyên đề Tạo hình cho đội ngũ
giáo viên, đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị tài liệu…Song việc thực hiện
chuyên đề của đội ngũ giáo viên vẫn còn nhiều mặt hạn chế dẫn đến kết quả đạt
được trên trẻ còn thấp đa số trẻ không hứng thú với HĐTH, sản phẩm trẻ tạo ra
còn ít và chưa thể hiện được sự sáng tạo
Xuất phát từ vị trí, vai trò quan trọng của hoạt động tạo hình trong việc
hình thành nhân cách cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi và thực tế công tác của bản thân,
tôi chọn đề tài kinh nghiệm: "Một số biện pháp gúp trẻ 5-6 tuổi lớp A2 trường
Mầm non Mỹ Hưng học tốt hoạt động tạo hình năm học 2013- 2014"- Đối tượng nghiên cứu: Trẻ Mẫu giáo 5-6 tuổi
- Đối tượng khảo sát thực nghiệm: Trẻ MG 5-6 tuổi khu MG Phượng Mỹ Trường mầm non Mỹ Hưng.
- Phương pháp nghiên cứu:
+Nghiên cứu các loại tài liệu bồi dưỡng HĐTH, GDMN, các sách hướng
dẫn giáo viên Mầm non tổ chức HĐTH
+Phương pháp trò chuyện đàm thoại quan sát.
- Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu: đề tài "Một số biện pháp gúp trẻ 5-6
tuổi lớp A2 trường Mầm non Mỹ Hưng học tốt hoạt động tạo hình”, được
thực hiện trong năm học 2013- 2014, bắt đầu từ tháng 9 đến hết tháng 3 năm
2014
II. Cơ sở thực tế
Đã được nhà trường đã tổ chức tập huấn và bồi dưỡng cho 100% giáo viên
về chuyên đề "Tạo hình" tổ chức rút kinh nghiệm tổ chức bồi dưỡng chuyên
môn hàng tháng, hàng kỳ, đã tổ chức dự giờ rút kinh nghiệm tại trường hàng
năm và chuyên đề đã được duy trì thực hiện nhiều năm.
Bản thân đã thực hiện nghiêm túc chuyên đề song việc tổ chức thiết kế
các giờ dạy theo ý thích còn nhiều hạn chế, đặc biệt là giờ vẽ theo ý thích.
Trong quá trình dạy trẻ bản thân chưa chú trọng đến đặc điểm tâm lý lứa
tuổi, nhiều khi đặt ra yêu cầu đối với một số hoạt động còn quá cao hoặc quá
thấp so với nhận thức của trẻ.
Các nội dung đều được tiến hành đủ thời gian qui định, song nội dung
trọng tâm còn chưa được trú trọng còn dàn trải, cái gì cũng đề cập đến, đồng
thơi còn chưa khai thác hết sự tư duy của trẻ dẫn đến cấu trúc tiết dạy chưa chặt
chẽ, hiệu quả giờ học chưa cao.
Khi tổ chức cho trẻ quan sát còn áp đặt theo ý kiến chủ quan của giáo
viên, trẻ chưa được khám phá, phân tích, khái quát hoá hình ảnh của đối tượng
tri giác để hình thành các biểu tượng rõ nét về đối tượng cần miêu tả.
Nguyễn Thị Thúy - Trường Mầm non Mỹ Hưng
7
Sáng kiến kinh nghiệm
Khi tổ chức cho trẻ nhận xét đánh giá sản phẩm còn chưa linh hoạt, chưa
trọng tâm, chưa biết khai thác tư duy và sự biểu tượng về ngôn ngữ của trẻ chưa
biết đánh giá những nét sáng tạo độc đáo của trẻ, chủ yếu nhận xét và đánh giá
một cách chung chung theo chủ quan của cô.
Tổ chức, thiết kế giờ dạy chưa linh hoạt, nội dung chính và nội dung tích
hợp chưa đan xen nhuần nhuyễn mà chủ yếu đặt cạnh nhau.
Phương pháp chuyển tiếp dẫn dắt các nội dung còn hạn chế, áp đặt theo ý
nghiệm giảng dạy
Nguyễn Thị Thúy - Trường Mầm non Mỹ Hưng
8
Sáng kiến kinh nghiệm
3. Khó khăn:
- CSVC của lớp vẫn còn thiếu thốn, trang thiết bị đồ dùng dạy học chưa
phong phú, chưa hấp dẫn trẻ.
- Tài liệu tham khảo còn hạn chế.
- Đa số trẻ vẫn chưa tích cực và chủ động trong học tập. Một số cháu
không học qua MGB và nhỡ nên các kĩ năng vẽ- dán- nặn vẫn còn yếu. Một số ít
cháu còn nhút nhát trong khi thể hiện ý tưởng của mình.
- Còn một phụ huynh trong lớp còn chú trọng nhiều đến việc làm ăn kinh
tế ít quan tâm đến việc học tập của con em mình nên khả năng tiếp cận với nghệ
thuật tạo hình của trẻ còn hạn chế do vậy cũng ảnh hưởng đến tâm hồn của trẻ
khi cảm thụ các tác phẩm tạo hình.
Từ những thuận lợi và khó khăn trên tôi đã nhận thấy muốn thu hút trẻ
vào các hoạt động tạo hình trước tiên vào đầu tháng 9 tôi tiến hành khảo sát chất
lượng trên 26 trẻ của lớp tôi để nắm bắt được khả năng tạo hình của từng trẻ
trong lớp, từ đó sẽ có biên pháp giáo dục trẻ phù hợp hơn.
Kết quả
ST
T
1
2
3
Trẻ biết trình bày
bố cục một tác
phẩm tạo hình một
cách cân đối
1 cháu
4 cháu
9 cháu
12 cháu
= 3,8%
= 15,4%
= 34,6%
= 46,2%
Biết phối hợp và
lựa chọn các
nguyên vật liệu tạo
hình
3 cháu
5 cháu
= 50%
Qua khảo sát và thu được những kết quả ban đầu của trẻ như trên, tôi
nhận thấy với kết quả như vây bản thân tôi cần phải suy nghĩ làm thế nào để dạy
trẻ đạt hiệu quả cao và tạo cho trẻ học một cách thoải mái, tự tin, không gò bó,
trẻ luôn hứng thú trong giờ học đồng thời biết tự mình tạo ra những tác phẩm
nghệ thuật tạo hình một cách sáng tạo. Bằng kiến thức đã học ở trường sư phạm
Nguyễn Thị Thúy - Trường Mầm non Mỹ Hưng
9
Sáng kiến kinh nghiệm
và kinh nghiệm trong quá trình giảng dạy tôi đã đề ra “ Một số biện pháp giúp
các cháu của lớp tôi học tốt hoạt động tạo hình”. Cụ thể như sau:
III. BIỆN PHÁP THỰC HIỆN
1.Biện pháp 1: Tạo môi trường hoạt động thuận lợi để phát huy tính
tích cực, khả năng sáng tạo của trẻ.
Đối với trẻ MG thì những gì mới lạ đẹp mắt hấp dẫn thì gây được sự
chú ý của trẻ vì thế việc tạo MT hoạt động trong lớp học và tiếp xúc với MTXQ
sẽ kích thích tính tích cực và khả năng sáng tạo của trẻ. vậy đối với trẻ lớp tôi,
tôi luôn quan tâm đến những vấn đề sau:
- Tạo điều kiện để trẻ thường xuyên tiếp xúc với môi trường xung
quanh, để từng bước cung cấp các biểu tượng phong phú về đối tượng cho trẻ tự
khám phá bằng cách huy động sự tham gia của các giác quan, các qúa trình tâm
lí khác nhau để lĩnh hội các khía cạnh khác nhau của sự vật.
- Tạo cơ hội để trẻ được khám phá kỹ các đối tượng (quan sát, nghe, hỏi,
tiếp xúc và miêu tả) và tự diễn đạt bằng ngôn ngữ và những cảm xúc của mình
về đối tượng.
như cô làm từ đó trẻ mất đi sự hứng thú, không tự lực, làm mất đi tính sáng tạo
của trẻ nên sảm phẩm tạo ra còn nghèo nàn hầu như sao chép lại mẫu của cô.
Trong chương trình GDMN mới luôn đặt ra tiêu chí hàng đầu đó là: “ Lấy trẻ
làm trung tâm, trong mọi hoạt động cô chỉ là người hướng lái cho trẻ” chính vì
vậy trong giờ học nói chung và giờ học tạo hình nói riêng tôi luôn để trẻ tự thể
hiện, tôi luôn là người động viên, khuyến khích trẻ sáng tạo. Trẻ cần được động
viên để thể hiện ý muốn, tình cảm, cảm xúc và những hiểu biết của trẻ đối với sự
vật, trẻ muốn được lựa chọn.
+ Cái trẻ muốn làm (nội dung)
+ Làm thế nào để đạt được (quá trình)
+ Cái hoàn thành sẽ như thế nào (kết quả, sản phẩm)
Mong muốn của trẻ cần được tự thể hiện với những phương tiện tạo hình
khác nhau. Sự thể hiện mang tính cá nhân, bởi vì trẻ luôn tiếp cận theo đặc tính
riêng của mình. Chẳng hạn sau chuyến đi thăm quan “Trường Tiểu học” một
nhóm trẻ được khuyến khích hoạt động tạo hình, một trẻ vẽ trường Tiểu học, 5
trẻ khác lắp ghép, trẻ thì xé dán trường Tiểu học, trẻ thì được nặn trường tiể học.
Mỗi trẻ tự lựa chọn bằng cách được phản ánh bằng xé dán, vẽ, nặn, lắp ghép và
các hình thức khác nhau để thực hiện cái có ý nghĩa đối với cá nhân trẻ.
Tăng cường các câu hỏi gợi ý giúp trẻ củng cố và áp dụng những kinh
nghiệm đó lĩnh hội trong các hoạt động khác nhau, động viên trẻ suy nghĩ, thăm
dò, tìm cách giải quyết vấn đề của trẻ. Hay để tự trẻ miêu tả những gì trẻ biết và
có thể làm.
Ví dụ: “Hãy cho cô biết vì sao”, “Nếu như vậy thì sao”, “Vì sao cháu lại
biết”, “Cháu có suy nghĩ gì” , “ Hay có cách nào khác để”,…
Với những cử chỉ, hành động, lời nói tạo ra cho trẻ thấy là trẻ được đánh
giá tốt (khá) qua việc làm của trẻ. Ví dụ: “Ôi cô rất thích tô màu ngôi trường
này”, “Bức tranh này trông đẹp quá!”
Không lạm dụng các sản phẩm mẫu và làm mẫu, càng ít làm mẫu và càng
ít sử dụng vật mẫu sẽ càng kích thích trẻ tư duy và tìm kiếm cách thể hiện.
Thực tế cho thấy các sản phẩm mẫu sẽ làm tê liệt các cảm xúc đó có trước
+ Dễ bảo quản hay cất giữ
+ Dễ cầm: (phù hợp với tầm tay của trẻ)
+ Dễ cung cấp kinh nghiệm bao gồm cả giác quan.
+ Dễ sửa chữa
+ Tạo cơ hội để lựa chọn và sắp xếp nguyên vật liệu
+ Luôn quan sát sự tưởng tượng và sử dụng trí nhớ linh hoạt
Vì từng đồ dùng, đồ chơi còn nhiều hạn chế tôi luôn huy động trẻ tìm
kiếm nguyên vật liệu, phế thải có sẵn ở địa phương.
Ví dụ: Bằng những hạt gạo, hạt đỗ, rơm, rạ, lá cây, vỏ hến, giấy vụn, nắp
chai, vỏ hộp sữa… tôi có thể tạo ra nhiều con vật nghộ nghĩnh, sinh động, những
bức vẽ, các đề tài khác nhau.
Bằng phương pháp này mà kho nguyên vật liệu tạo hình của lớp tôi rất đa
dạng phong phú và sử dụng rất an toàn chính vì vậy đã khuyến khích được khả
năng sáng tạo của trẻ.
Nguyễn Thị Thúy - Trường Mầm non Mỹ Hưng
12
Sáng kiến kinh nghiệm
Hình ảnh trẻ đang làm ô tô, tàu hỏa…từ nguyên phế liệu
4.Biện pháp 4: Tổ chức cho trẻ HĐTH thông qua các hoạt động khác
Ở trường Mầm Non trẻ được tham gia vào rất nhiều các hoạt động khác vì
vậy thời gian dành cho HĐTH không có nhiều nếu chỉ tổ chức trong giờ HĐTH
thôi thì chưa đủ nên muốn cho trẻ có kỹ năng tạo hình tốt thì khi tổ chức các
hoạt động khác tôi đã lồng ghép tích hợp HĐTH vào đó
VD: Trong giờ hoạt động góc ở góc nghệ thuật tôi đã chuẩn bị rất nhiều
nguyên vật liệu như: Đất nặn, giấy vụn, cây cỏ…động viên trẻ nặn được nhiều
con vật để bán cho góc xây dựng thả vào trong trại chăn nuôi, nặn, xé dán nhiều
Hình ảnh trẻ vẽ về ngôi nhà của mình
Trong giờ HĐLQVT: Sau khi trẻ được nhận biết về hình, số lượng trong
khi tổ chức trò chơi ôn luyện củng cố tôi cho trẻ chơi trò chơi :Nặn số vừa học,
tôi quan sát thấy trẻ rất tích cực hứng thú tham gia vào hoạt động. Điều đó
không chỉ gúp trẻ nhớ bài học rất tốt ngay trên lớp và nhớ rất lâu.
Qua việc tích hợp lồng ghép HĐTH vào các hoạt động khác như vậy trẻ
lớp tôi đã có kỹ năng tạo hình tốt hơn rất nhiều trẻ không còn dụt rè, e sợ mỗi
khi HĐTH.
5.Biện pháp 5: Quan tâm bồi dưỡng cho trẻ yếu kém và trẻ có năng
khiếu tạo hình
Ngoài việc giảng dạy trên tiết học, tôi còn thường xuyên chia đối tượng
giỏi, khá, trung bình, yếu để tập luyện ở mọi lúc, mọi nơi.
Ví dụ 1: Những trẻ yếu tôi thường hướng dẫn cho trẻ xem tranh và gợi ý
cho trẻ vẽ những bức tranh từ đơn giản đến phức tạp.
Ví du 2: Đối với trẻ nhút nhát, tôi thường phối hợp với gia đình động viên
trẻ vẽ về những bức tranh mà trẻ yêu thích để tặng ông bà, cha mẹ.
Những trẻ khá, giỏi tôi gợi ý, yêu cầu cao hơn để trẻ phát huy khả năng
sáng tạo.
Ví du: Trẻ đang vẽ ô tô gợi hỏi “Con sẽ vẽ ô tô chạy ở đâu?” Đường đồng
bằng hay miền núi, trên bầu trời có gì?
Nhờ việc sử dụng biện pháp này mà khả năng tạo hình của trẻ lớp tôi trở nên
đồng đều. Trẻ học yếu trở nên mạnh dạn hơn, kĩ năng vẽ được cao hơn, các tác
phẩm của trẻ sáng tạo hơn, đẹp hơn.
Nguyễn Thị Thúy - Trường Mầm non Mỹ Hưng
15
Sáng kiến kinh nghiệm
Kết luận:
qua thì thấy hầu hết trẻ rất phấn khởi, mạnh dạn, tự tin với hoạt động tạo hình
và mong muốn được tạo ra các sản phẩm của chính mình.
Sau khi tiến hành các biện pháp trên, qua khảo sát đã thu được kết quả
Nguyễn Thị Thúy - Trường Mầm non Mỹ Hưng
16
Sáng kiến kinh nghiệm
Kết quả
S
T
T
1
2
3
4
Nội Dung
Đầu năm
Cuối năm
Tốt
Khá
4
3
cháu cháu
=
=
3,8% 15,4
%
=
38,5
%
=
42,3
%
=
34,6
%
=
15,4
%
Trẻ biết trình
bày bố cục
một tác phẩm
tạo hình một
cách cân đối
=
46,2
%
=
30,8
%
=
23,1
%
Biết phối hợp
và lựa chọn
các nguyên
vật liệu tạo
hình
3
cháu
5
cháu
10
cháu
8
cháu
%
Biết thể hiện
sự sáng tạo
trong tác
phẩm của
mình
1
cháu
3
cháu
9
cháu
13
cháu
9
10
cháu cháu
5
2
cháu cháu
=
=
=
38,5
%
TB
Yếu
=
11,5
%
=
11,5
%
=
7,7%
=
7,7%
* Đối với phụ huynh
- Hầu hết phụ huynh đã rất tin tưởng và tạo điều kiện cho giáo viên trong
việc chăm sóc giáo dục trẻ. Hàng tháng phụ huynh đều tích cực tham gia sưu
tầm và ủng hộ nguyên phế liệu để trẻ có thể tạo ra các sản phẩm đẹp, có ý
nghĩa.
Nguyễn Thị Thúy - Trường Mầm non Mỹ Hưng
17
pháp bồi dưỡng phù hợp.
Ngoài chuyên môn vững cô cần phải thực hiện sự hoà nhập với thế giới
của trẻ thơ. Cô hiểu và cùng trẻ thể hiện, tạo cho trẻ cảm giác tự tin, thoải mái và
đạt hiệu quả cao trong giờ học.
Nguyễn Thị Thúy - Trường Mầm non Mỹ Hưng
18
Sáng kiến kinh nghiệm
VI. KHUYẾN NGHỊ
- Phòng Giáo Dục tạo điều kiện cho giáo viên chúng tôi đi dự kiến tập
tham quan học hỏi kinh nghiệm thường xuyên hơn.
- BGH nhà trường đầu tư kinh phí cho các lớp để xây dựng môi trường
học tập phong phú hơn
- BGH nhà trường tạo điều kiện cho chị em giáo viên trong trường được
đi tham quan học tập của các trường trong huyện và thành phố
Trên đây là những kinh nghiệm thực tế qua các giờ lên lớp, buổi lên lớp
của tôi. Ngoài ra nó còn là những kết quả sau quá trình đào sâu nghiên cứu tâm
lý trẻ. Mong muốn lớn nhất của tôi làm sao để mỗi tiết học trẻ được vui chơi và
thấm vào tâm hồn trong sáng của trẻ những cảm xúc, ở đó sự sáng tạo đã được
bắt nguồn, nảy nở. Tôi rất mong được sự đóng góp, sửa đổi bổ xung và giúp đỡ
của BGH nhà trường, phòng giáo dục tạo điều kiện cho việc thực hiện đề tài của
tôi được hoàn chỉnh hơn.
Xin chân thành cảm ơn!
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG
ĐƠN VỊ
Mỹ Hưng, ngày 20 tháng 3 năm 2014
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của