Sáng kiến kinh nghiệm :
GIÁO DỤC KỸ NĂNG SỐNG CHO ĐOÀN VIÊN, THANH NIÊN HỌC
SINH QUA TIẾT SINH HOẠT CHÀO CỜ ĐẦU TUẦN
A. ĐẶT VẤN ĐỀ
I. Lý do chọn đề tài:
Tổ chức Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là tổ chức chính trị - xã hội của
thanh niên Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, lãnh
đạo và rèn luyện. Đoàn bao gồm những thanh niên tiên tiến, phấn đấu vì mục tiêu, lý tưởng
của Đảng là độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, dân giàu, nước mạnh, dân chủ,
công bằng, văn minh. Nội dung này đã khẳng định Thanh niên Việt Nam có một tổ chức
đại diện cho mình và của mình, có tính quần chúng và tính cách mạng, đi theo con đường
củaĐảng của Bác Hồ kính yêu và sự nghiệp đấu tranh xây dựng và bảo vệ Tổ quốc của
dân tộc.
Đoàn được khẳng định là lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường, thể hiện sự
lớn mạnh của thanh niên trong quá trình hoạt động, tạo cho đoàn viên được giáo dục và tự
giáo dục thông qua các hoạt động tập thể do Đoàn tổ chức. Phương thức và biện pháp giáo
dục của Đoàn mang bản sắc riêng thể hiện là một lực lượng giáo dục của một tổ chức thanh
niên tiên tiến, kết hợp với sự hướng dẫn của Cán bộ đoàn. Đoàn góp phần trực tiếp vào
việc giúp thanh niên trở thành con ngoan trò giỏi, đoàn viên tốt, người công dân tốt người
đoàn viên TNCS nghĩa là lớp người kế tục sự nghiệp cách mạng của Đảng của Bác Hồ và
dân tộc ta.
II. Mục đích
Trong công cuộc xã hội hoá ngày nay, đất nước ta đang trên đà phát triển sâu rộng về
mọi mặt kinh tế, văn hoá, xã hội, giáo dục,…. Mà phát triển con người đang là vấn đề
trọng tâm của mỗi quốc gia. Hầu hết các nước trên thế giới đều giương cao khẩu hiệu “
1


Giáo dục là quốc sách hàng đầu và dành nhiều tâm sức để xây dựng và thực hiện các
chương trình cải cách giáo dục”. Thật vậy nền giáo dục ở nước ta cũng đang dần được cải
tiến để nhằm đáp ứng được những đòi hỏi của tương lai. Dưới nhiều hình thức: thay sách,

xây dựng và thực hiện chương trình hoạt động cho tiết “Sinh hoạt dưới cờ” của cả năm
học. Và nhận thấy rằng học sinh đón nhận một cách tự nhiên, sôi động, thích thú khi tham
gia vào những hoạt động đó, góp phần to lớn vào việc nâng cao kiến thức hiểu biết và sự
thư giãn thoải mái cho các em, góp phần giáo dục các em, giúp các em nâng cao hiểu biết
kiến thức về tự nhiên, xã hội, lịch sử, địa lý, nâng cao kỹ năng sông…trong tiết sinh hoạt
chào cờ. Đó là vấn đề tôi quan tâm và là lý do tôi chọn đề tài “Giáo dục kỹ năng sống cho
Đoàn viên, thanh niên học sinh qua tiết sinh hoạt chào cờ đầu tuần ”
B. NỘI DUNG CỦA ĐỀ TÀI
I. Cơ sở của vấn đề.
I.1. Cơ sở lý luận.
Hoạt động Đoàn TNCS Hồ Chí Minh chính là những hoạt động giáo dục nhằm tạo
ra môi trường cho Đoàn viên rèn luyện, phấn đấu hướng tới mục tiêu con ngoan, trò giỏi,
công dân tốt, bạn tốt, xứng đáng danh hiệu đoàn viên TNCS Hồ Chí Minh.
Nội dung và hình thức hoạt động Đoàn chính là hai mặt của hoạt động có mối quan
hệ hữu cơ với nhau. Để tổ chức tốt một hoạt động giáo dục có ý nghĩa cao, người cán bộ
Đoàn phải dựa trên cơ sở các nguyên tắc hoạt động Đoàn, đối tượng Đoàn viên, điều kiện
của chi đoàn và đặc biệt là từ nội dung hoạt động để lựa chọn các hình thức hoạt động phù
hợp nhằm tạo ra một môi trường giáo dục tốt nhất cho đoàn viên trên cơ sở mục tiêu giáo
dục đã đề ra.
Mục tiêu của hoạt động Đoàn luôn bám sát mục tiêu giáo dục và đào tạo con người
mới xã hội chủ nghĩa của Đảng ta. Mục tiêu hoạt động Đoàn thống nhất với mục tiêu giáo
dục nhà trường phổ thông. Điều 27 khoản 1 Luật giáo dục năm 2005 nêu rõ: “ Mục tiêu
của giáo dục phổ thông là giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất,
thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản nhằm hình thành nhân cách con người Việt Nam XHCN,
3


xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân, chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên và đi
vào cuộc sống lao động, tham gia xây dựng và bảo vệ tổ quốc”. Điều lệ Đoàn TNCS Hồ
Chí Minh đã xác định nhiệm vụ của người Đoàn viên như sau:

Bên cạnh hiệu quả của các hoạt động đem lại. Trong những năm qua một số hoạt
động của chi đoàn vẫn chưa thật sự phát huy hiệu quả, còn một số tồn tại và hạn chế nhất
định: Đó là một số hoạt động còn mang tính chất hình thức, chưa thu hút và chưa gây được
hứng thú với Đoànviên, thanh niên, học sinh, nhiều thanh niên chưa tích cực trong các hoạt
động, nhiều Đoàn viên, thanh niên học sinh thiếu khả năng ứng xử, kỹ năng sống. Đặc biệt
có những hoạt động do việc xây dựng và triển khai kế hoạch chưa được chi tiết, sát với tình
hình thực tế khiến cho các hoạt động phần nào bị hạn chế trong khâu tổ chức.
Giờ Chào cờ đầu tuần là tiết học lớn, tiết học đặc biệt, là nội dung bắt buộc trong các
hoạt động giáo dục của mỗi nhà trýờng. Giờ Chào cờ là thời điểm mở đầu cho một tuần
học mới, một chủ điểm mới; có tính chất định hýớng tổ chức các hoạt động trong một tuần
học mới. Giờ Chào cờ có ý nghĩa quan trọng trong việc giáo dục cho học sinh trân trọng
với Quốc kỳ, bồi đắp lòng yêu nước, tự hào dân tộc; củng cố, nâng cao kiến thức, rèn luyện
kỹ năng sống, giá trị sống; tạo cho học sinh thêm gắn bó với trýờng lớp, thầy cô giáo, bạn
bè; tạo tâm thế, động lực giúp các em hào hứng býớc vào tuần học mới.
Hiện nay tất cả các trường đều có phân bố tiết sinh hoạt chào cờ đầu tuần. Thành
phần tham dự: Ban Giám hiệu, Giáo viên, học sinh của toàn trường tham dự Thời lượng
tiết chào cờ là 45 phút, nội dung và chương trình đều giao cho Ban Thi đua học sinh đảm
nhiệm. Nội dung cụ thể của tiết chào cờ ở nhiều trường hiện nay như sau:
Ổn định tổ chức: công việc này thường giao cho BCH Đoàn trường hoặc Ban Thi đua học
sinh.
- Nghi lễ chào cờ: hát Quốc ca, kéo cờ.
- Thông qua điểm thi đua của các lớp trong tuần, trong tháng.
- Đánh giá chung: đánh giá tất cả các mặt hoạt động trong tuần, đánh giá ưu điểm,
tồn tại, kiểm điểm những cá nhân vi phạm nội quy học sinh.
5


- Triển khai công tác trong tuần.
- Ban giám hiệu nhà trường phát biểu, nội dung chủ yếu: nhắc nhở đôn đốc, đôi lúc
lặp lại công việc công việc BCH Đoàn trường, Ban Thi đua học sinh đã triển khai, nhắc lại

phù hợp với chương trình, chủ điểm từng tháng của năm học.
Lượng kiến thức, trò chơi phục phụ cho mỗi hoạt động phải phù hợp, không nặng nề
khiến học sinh nhàm chán, không quá dài thời gian làm cho quá tải tiết chào cờ.
Lồng ghép các hoạt động tuyên truyền, giáo dục về pháp luật, đạo đức, lối sống, kỹ
năng sống, giá trị sống, kiến thức về văn hóa, xã hội... cho học sinh thông qua việc tổ chức
các hoạt động như : văn nghệ, thi biểu diễn tiểu phẩm, thi tìm hiểu, trò chơi, thi kể chuyện
về Bác, chia sẽ kinh nghiệm học tập, kỹ năng sống... giữa học sinh các khối, lớp
Giao lưu kiến thức qua các thông tin của đơn vị bạn nhằm làm giàu thêm kho kiến
thức vui học của trường.
Thường xuyên làm tốt công tác tư vấn với giáo viên bộ môn để đảm bảo kiến thức
vững chắc, trách sai sót nhầm lẫn khiến học sinh có thể hiểu nhầm, hiểu lệch.
II. 1.3.Thực hiện chương trình:
* Trước hết BCH Đoàn trường, Ban Thi đua học sinh phải xác định: “Sinh hoạt chủ
điểm dưới cờ” là một phần thời lượng trong chương trình chào cờ đầu tuần. Không lạm
dụng tiết chào cờ để trở thành một tiết học nặng nề, ngập tràn kiến thức phổ thông sẽ khiến
học sinh nhàm chán. Mỗi chương trình chào cờ đầu tuần BCH Đoàn trường phải soạn như
một tiết dạy trên lớp, hoạt động chủ điểm theo từng tuần, từng tháng”, hướng dẫn và phân
công từng việc cho các đồng chí trong BCH Đàon trường thực hiện như là một phần bắt
buộc trong chương trình, xuyên suốt các buổi chào cờ đầu tuần.
* Thứ tự chương trình cụ thể như sau:
- Chuẩn bị sân lễ và bàn ghế phục vụ những hoạt động cho tiết chào cờ: lớp trực tuần
hoàn thành trước 15 phút.
- Ổn định tổ thức: 2 phút
- Nghi lễ chào cờ, hát quốc ca: 3 phút
7


- Đánh giá chung và triển khai công tác trong tuần: 10 phút
- Thông qua điểm thi đua của các lớp trong tuần, trong tháng.
- Tuyên dương những cá nhân tập thể xuất sắc, trao cờ luân lưu.

chào cờ với các hoạt cảnh, câu chuyện ngắn, chương trình văn nghệ, sinh hoạt chuyên
môn dưới cờ với những món quà nhỏ thật sự sinh động, và bổ ích. Sinh hoạt dưới cờ là một
diễn đàn để thực hiện nhiệm vụ GDĐĐ học sinh.
Ví dụ 1: Tổ chức Hội thi kể chuyện “ Gương sáng học tập và làm theo tấm gương
đạo đức Hồ Chí Minh”
Ví dụ 2: Chọn tác phẩm "Nhật ký Đặng Thuỳ Trâm", "Mãi mãi tuổi hai mươi", tấm
gương GS Ngô Bảo Châu để giáo dục lí tưởng sống của Thanh niên.
Ví dụ 3: Sử dụng bức thư của Tổng thống Mỹ Abraham Lincoln gửi thầy Hiệu
trưởng nhân dịp khai giảng năm học mới để giáo dục động cơ, thái độ học tập, rèn luyện
của học sinh. Hay bức thư của thầy Hiệu trưởng trường Lương Thế Vinh PGS.TS Văn
Như Cương gửi bậc phụ huynh nhân ngày khai giảng,…
Ví dụ 4: Chúng tôi chọn tác phẩm "Những gương mặt giáo dục Việt Nam 2007
"(NXB Giáo dục), lá thư "Yêu thương không bao giờ muộn" để giáo dục truyền thống Nhà
giáo Việt Nam...
II.2.2. Dạy học sinh sống đẹp
Khác hẳn với những buổi sinh hoạt dưới cờ mang tính hình thức và khô khan trước
đó, những buổi chào cờ của cá trường hiện nay gần như hơn cả một tiết học với những
chuyên đề thú vị và đa dạng. Trò học được những bài học bổ ích và cảm thấy giờ chào cờ
trở nên gần gũi hơn. Chào cờ đầu tuần vì thế mà trở thành một hoạt động ngoài giờ mang
tính giáo dục cao và đang được các trường tích cực đầu tư ý tưởng.
Ví dụ : Chương trình Ước mơ của Thúy đã được đưa vào giờ sinh hoạt chào cờ đầu
tuần của Trường. Chương trình này đã làm giờ chào cờ tại hai trường trở nên phong phú,
hấp dẫn và bổ ích hơn, đồng thời chuyển đến đội ngũ đoàn viên, thanh niên học sinh một
tinh thần sống đẹp, sống mạnh mẽ của công dân trẻ TPHCM - “ đóa hướng dương” Lê
9


Thanh Thúy và ước mơ của Thúy giúp đỡ các bệnh nhi ung thư. Khi nghe kể về nghị lực
của Thúy trong cuộc đấu tranh chống bệnh ung thư để đến trường, nhiều nữ sinh đã bật
khóc. Nghe kể chuyện Thúy mong chờ và khát khao đợi tuổi 20, các em cảm thấy mình cần

Thắng đã thấy Trung sùm sụp cái mũ nhựa màu vàng đang đứng đợi ở đó. Ngạc nhiên
Thắng Hỏi:
- Chà, sao hôm nay mũ mã nghiêm chỉnh vậy?
- À, sáng nay anh tớ hẹn sang đèo đi học bằng xe máy đi học. Vì thế tớ phải kiếm cái
mũ đội, kẻo các chú công an thổi phạt thì gay. Hôm nay cậu chịu khó đạp xe đi một mình
nhé!
- Vậy à, cậu sướng thật đấy! Thế tớ đi nhé. Nhưng mà này, khi đi xe gắn máy mà đội
mũ như cậu đang đội là không đúng quy định đâu. Nếu gặp các chú công an cậu vẫn bị
phạt đấy.
- Sao lại phạt? Trung cự lại, mũ bảo hộ lao động của người ta còn phạt nỗi gì? Thôi
cậu đừng khủng bố tớ nữa!
-Rồi, tuỳ cậu! Tớ đi nhé. Nói rồi Trung lên xe nhấn bàn đạp...
- Còn Trung giơ tay vẫy chào Thắng, vẻ sành điệu:
- Bái! Bai
- Mũ bảo hộ lao động và mũ bảo hiểm thì khác gì nhau nhỉ?không biết ý kiến của
Thắng có đúng không ?Còn bạn, ý kiến của bạn thế nào ?
- Đáp án: ý kiến của Thắng hoàn toàn chính xác. Theo quy định mũ bảo hộ lao động
không thể thay thế mũ bảo hiểm khi tham gia giao thông. Vì thế Trung đội mũ bảo hộ lao
động đi trên xe máy sẽ bị phạt.
III. Kết quả thực hiện
Qua một thực hiện sáng kiến “giáo dục kỹ năng sống cho đoàn viên, thanh niên học
sinh qua tiết sinh hoạt chào cờ đầu tuần” tại trường, tôi được sự ủng hộ nhiệt tình của
BGH, các thầy, cô tổ trưởng chuyên môn, các thầy, cô giáo viên. Chính vì yếu tố tác động
11


to lớn đến giáo dục, chính vì kết quả tác động đến học sinh một cách rõ rệt, vì vậy đội ngũ
làm công tác giáo dục tại trường đã ủng hộ hết mình với tấm lòng vì đàn em thân yêu.
Quá trình thực hiện chương trình tôi được sự cố vấn nhiệt tình, tận tâm của các đồng
chí là giáo viên bộ môn. Đặc biệt là các câu hỏi kiến thức từ “cộng tác viên” là đoàn viên,

kinh phí cho một hoạt động ngoại khoá. Đặc biệt mỗi chi đoàn, Đoàn viên, thanh niên học
sinh lại có một thế mạnh khác nhau. Tuy nhiên điều cần thiết đầu tiên theo tôi đó là sự tâm
huyết, sáng tạo của người cán bộ Đoàn, thái độ ham học hỏi và biết linh hoạt vận dụng phù
hợp với điều kiện trường mình. Nhưng với sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, sự đầu tư
và chỉ đạo sát sao của Sở GD & ĐT, Tỉnh đoàn, Ban giám hiệu nhà trường sẽ tạo những
thuận lợi để cho các hoạt động ngoại khoá ngày càng được đầu tư và đổi mới, nâng cao
chất lượng.
II. Bài học kinh nghiệm
Qua quá trình thực hiện chương trình sinh hoạt chào cờ gắn với giáo dục kỹ năng
sống , tôi đã đúc rút ra những kinh nghiệm sau:
Phải có kế hoạch cụ thể, chi tiết về kiến thức, nội dung và kinh phí cho cả một năm
thực hiện.
Phải xác định tư tưởng: Đã là người thầy, người cán bộ Đoàn thì phải chịu khó học
hỏi, tự học, tự tìm tòi…từ đó mới tự tin, quyết tâm thực hiện chương trình.
Vận động tất cả đồng nghiệp cùng tham gia chương trình và cố vấn chương trình,
trong đó có cả “cộng tác viên” là học sinh.
Phải có ý thức về việc sắp xếp, hệ thống kiến thức theo từng chủ đề một cách khoa
học. Làm tốt công tác biên tập, tổng hợp kiến thức một cách tỉ mỉ, hạn chế tối đa việc sai
sót.
Người biên tập, tổ chức thực hiện chương trình phải thực sự say mê, chịu khó tìm
tòi, luôn sáng tạo nhạy bén trong phương pháp tổ chức nhằm cuốn hút học sinh tham gia.
Phải có ý thức lắng nghe từ đồng nghiệp, các em cộng tác viên nhằm làm chương
trình càng gần gũi với các em hơn, hiệu quả hơn.
13


III. Kiến nghị
- Tăng cường cơ sở vật chất phục vụ cho các hoạt động ngoại khoá như sân chơi, hội
trường, tăng âm, …..
- Trang bị những tài liệu về công tác Đoàn , những hoạt động phong trào, tổ chức