MỤC LỤC
A.ĐẶT VẤN ĐỀ.

2

B. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

3

I. Cơ sở lý thuyết

3

II. Thực trạng trước khi thực hiện các biện pháp đề tài

3

1. Thực trạng về giáo dục giới tính, sức khỏe sinh sản vị thành 3
niên, tình dục an toàn trong TTGDTX
2. Những thuận lợi và khó khăn khi thực hiện đề tài

5

3 . Số liệu thống kê.

6

III. Các giải pháp và tổ chức thực hiện khi thực hiện đề tài

8


Muốn thực hiện được điều đó thì việc phổ biến các kiến thức chuyên môn
về cơ thể học, sinh lý học, tâm lý học và các quan điểm về đời sống tình
dục phải được trình bày một cách công khai.
Giáo dục giới tính và sức khỏe sinh sản hiện nay đã trở thành một nhu
cầu cấp bách của xã hội. Trong nhà trường giáo dục giới tính và sức khỏe
sinh sản chưa có bài bản; mới chỉ dừng ở mức lồng ghép vào một số tiết
của một số môn học, chỉ có tính cung cấp cho học sinh thông tin về dân
số và sức khỏe sinh sản, các biện pháp sinh hoạt tình dục an toàn để tránh
lây nhiễm HIV. Còn ngoài xã hội, trong các cơ sở tôn giáo, trong các câu
lạc bộ hôn nhân và gia đình chỉ nói một cách mơ hồ chưa giám trình bày
một rõ ràng khoa học đó không phải là giáo dục giới tính đích thực.
Trong các môn học trong Trung tâm GDTX có thể nói sinh học 11 là
môn thích hợp lồng ghép những kiến thức cơ bản về việc giáo dục giới
tính và sức khỏe sinh sản giúp các em có ý thức bảo vệ cơ thể, sống lành
mạnh.
Do vậy tôi trình bày ý tưởng thông qua đề tài : " Một số kinh nghiệm
lồng ghép kiến thức giáo dục giới tính trong giảng dạy môn sinh học
lớp 11 ở Trung tâm GDTX"

2


B.GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I. Cơ sở lý thuyết
Giáo dục giới tính gồm nhiều nội dung gồm: giáo dục giới tính của học
sinh với người khác, giáo dục kỹ năng tự bảo vệ bản thân, giáo dục giới
tính tuổi dạy thì, giáo dục về tình bạn ,tình yêu, tâm lý hôn nhân....
Giáo dục giới tính chính là sự hình thành cho học sinh sự hiểu biết cơ bản
về đạo đức, quy luật sự phát triển tâm sinh lý của con người...hình thành
cho các em những chuẩn mực đạo đức, hình thành những quan niệm về

giới tính trong trung tâm GDTX chưa có lời giải đáp thích đáng.
- Giáo dục giới tính là giáo dục kĩ năng sống. Khi giáo dục kĩ năng sống
đòi hỏi có những kĩ năng riêng thì mới đạt hiệu quả cao. Hầu hết các giáo
viên ở trung tâm GDTX hiện nay chưa được đào tạo kĩ năng này một
cách chuyên nghiệp. Điều này dẫn tới hậu quả là giáo viên né tránh hoặc
khi giảng dạy không mang lại hứng thú cho học sinh. Đặc biệt các giáo
viên trẻ thường bỏ qua khi mà chưa có qui định nào bắt buộc phải dạy
giáo dục giới tính trong từng bài học cụ thể.
- Các cấp lãnh đạo cũng bỏ ngỏ khâu quản lí theo dõi giáo dục giới tính.
Chưa có tổng kết, đánh giá về hoạt động này trong nhà trường một cách
chính xác, sát thực. Dạy lồng ghép chỉ là phương án tạm thời, rất cần
thiết có những chương bài chi tiết, cụ thể, phù hợp về giáo dục giới tính.
Rất cần thiết đào tạo một đội ngũ giáo viên chuyên nghiệp, được trang bị
đầy đủ kĩ năng, kiến thức, nắm bắt được tâm lí học sinh để thực hiện các
bài dạy giáo dục giới tính, giáo dục sức khoẻ sinh sản vị thành niên, tình
dục an toàn một cách hiệu quả.
- Năm học 2010-2011 trung tâm GDTX Hậu Lộc tổ chức tìm hiểu về: "
kiến thức sinh sản vị thành niên". Tôi được nhà trường giao nhiệm vụ là
giám khảo của cuộc thi. , qua đó thấy được sự hiểu biết của các em về
giới tính còn hạn chế,các em em rất ngại chia sẻ những vướng mắc đầu
đời và tình dục an toàn, trước đó hầu như không được trang bị kiến thức
về kỹ năng sống cũng như tình dục an toàn.Thưc tế là giáo viên và gia
đình trong giáo dục giới tính còn hạn chế nên các chưa tin tưởng để chia
sẻ những vương mắc đầu đời về giới tính, an toàn tình dục.

4


2.Những thuận lợi và khó khăn khi thực hiện đề tài:
a. Thuận lợi:



chúng ta lao xuống vực. Vấn đề lớn được đặt ra ở đây là làm thế nào để
lấp lỗ hổng trong công tác giáo dục giới tính cho các em đang ở giai
đoạn vị thành niên.
Theo ý kiến của cá nhân tôi, việc cần thiết phải trang bị cho các em các
kiến thức về vấn đề giới tính là không cần phải bàn cãi. Tuy nhiên, không
nên quá tham lam để đưa quá nhiều nội dung giáo dục giới tính trong một
tiết học, chỉ nên làm sao việc giáo dục giới tính diễn ra một cách nhẹ
nhàng và đều đặn qua các tiết học.
3. Số liệu thống kê:
Năm học 2011-2012 tiến hành khảo sát kiến thức cơ bản vê sức khỏe sinh
sản vị thành niên trước khi thực hiện đề tài ở 2 lớp 11B1, 11B2 ( tổng số
76 học sinh)với 10 câu hỏi sau:
Câu 1: Vị thành niên gồm các giai đoạn nào sau đây:
a. Từ khi sinh ra đến tuổi dây thì.
b. 3 giai đoạn: từ 10 – 13 tuổi; từ 14 – 16 tuổi; từ 17 – 19 tuổi
c. Cả 2 ý trên đều đúng.
Câu 2: Giai đoạn từ 16 tuổi đến 19 tuổi cấu tạo sinh lí có đặc điểm:
a. Cơ thể trưởng thành, con gái hầu hết có kinh; con trai “chín về sinh
dục”.
b. Lớn nhanh.
c. Hình thành các đặc điểm sinh dục phụ thứ cấp; có kinh( ở nữ), sinh
tinh (ở nam).
Câu 3: Nếu quan hệ tình dục có giao hợp ở tuổi vị thành niên sẽ:
a. Không gây hậu quả vì cơ quan sinh dục chưa phát triển đầy đủ.
b. Có thai vì ở nữ trứng đã chín và rụng; ở nam đã hình thành tinh
trùng.
c. Cả 2 ý trên đều đúng.
Câu 4: Tình yêu là gì?

a. Ảnh hưởng tới sức khỏe, tâm sinh li
b. Ảnh hưởng tới kinh tế xã hội, tương lai của bản thân.
c. Cả 2 ý trên đều đúng.
Kết quả khảo sát: (tính theo tỷ lệ %)
Câu

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

Đúng 39,5

35,2


7,9

39,5

34,2

60,5

7


III - CÁC GIẢI PHÁP VÀ TỔ CHỨC THỰC HIỆN ĐỀ TÀI
1 – Các giải pháp thực hiện:
1.1 Những kiến thức cơ bản về giáo dục giới tính cần cung cấp cho
học sinh ở trung tâm GDTX:
- Giáo dục những hiểu biết về tâm lý, sinh lý, vệ sinh tuổi dậy thì, những
biến đổi và khác biệt về tính cách em trai em gái do các hocmon từ các
tuyến sinh dục gây ra.
- Giáo dục kỹ năng giao tiếp ứng xử trong quan hệ giữa bạn trai, bạn gái
ở tuổi vị thành niên với cha mẹ, anh em trong gia đình.
- Hiểu biết sâu sắc các giá trị của tình bạn, tình yêu, hiểu biết những thất
bại tâm lý và các nguy hại lâu dài phải gánh chịu nếu vượt qua trái cấm.
- Giáo dục bạn trai biết tự trọng, tôn trọng bảo vệ bạn gái, có bản lĩnh,
biết tự kiềm chế để chứng minh cho một tình yêu lành mạnh nếu nó chớm
nở.
- Giáo dục kỹ năng phòng vệ trước các áp lực nội tại đến từ hai phía, đặc
biệt giáo dục kỹ năng phòng vệ cho các em gái, và rất nhiều nội dung
khác xoay quanh tâm lý giới tính tuổi mới lớn giúp các em tự tin, tự chủ,
tự hoàn thiện nhân cách, tự nhận thức để thay đổi hành vi, vững vàng nói
"không" trước cám dỗ của bản năng ở độ tuổi phát dục.


Xem phim về quá trình phát triển của

8


3

phim về sinh trưởng và

thai nhi

phát triển ở động vật

Quá trình thụ tinh

Bài 45. Sinh sản hữu tính

Thụ tinh

ở động vật
4

Bài 46. Cơ chế điều hoà

Hoocmon sinh sản- điều hoà sinh sản

sinh sản

Phòng tránh thai

I. Kiến thức giáo dục giới tính:
- Thế nào là giai đoạn dậy thì.

9


- Những thay đổi về cấu tạo cơ thể, tâm sinh lí ở giai đoạn dậy thì?
Nguyên nhân của sự thay đổi này.
2. Vận dụng vào tiết dạy:
Hoạt động 1: Tìm hiểu ảnh hưởng của các hoocmôn sinh trưởng và
phát triển ở động vật có xương sống.
Hoạt động của giáo viên, học sinh

Nội dung kiến thức

GV:
- Tranh vẽ H 38.1

- Không nên quá lo
lắng với những thay
đổi của cơ thể ở tuổi
dậy thì.

10


- Sử dụng phiếu học tập.
HS: Các nhóm thảo luận và phát biểu vai trò của
các hoocmon
- Nhóm 1: HM sinh trưởng


Do các hoocmon sinh dục, các hoocmon này có khác giới.
tác dụng kích thích sự phát triển giới tínhi. Ở - Tình dục an toàn.
giai đoạn trước tuổi dậy thì, hàm lượng các
hoocmon này còn thấp, nhưng đến tuổi dậy thì
hàm lượng tăng cao kích thích sự chuyển hóa và
hoàn thiện của các tế bào sinh dục, làm phát
triển các đặc điểm sinh dục phụ.

11


Bài 39:
CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SINH TRUỞNG VÀ PHÁT
TRIỂN Ở ĐỘNG VẬT( Tiếp theo)
I. Kiến thức giáo dục giới tính:
- Ảnh hưởng của thức ăn , một số chất độc hại đối với sức khỏe của tuổi
dậy thì.
- Một số biện pháp cải thiện chất lượng dân số.
II. Vận dụng vào tiết dạy:
Hoạt động 1: Tìm hiểu ảnh hưởng nhân tố bên ngoài đến sinh trưởng
và phát triển ở động vật.
Hoạt động của giáo viên, học sinh

Nội dung kiến thức

GV: Hãy cho biết ảnh hưởng của : thức

10 lời khuyên dành cho dinh



phẩm nào có lợi cho sự phát

thức

ăn

nhanh.

+Nhóm 4: Ảnh hưởng của các chất độc triển của chúng, và ngược lại
hại đối với con người

những thực phẩm nào có hại.

GV: Vì sao tuổi dậy thì cần nhiều dinh - Ăn nhiều chất sắt hơn.
dưỡng?

- Ăn thêm nhiều đạm, nhất

Vì ở lứa tuổi này, các chất dinh dưỡng là các em nam.
đóng vai trò tối cần thiết trong việc - Bổ sung chất kẽm: Đối với
tăng cường thể lực, trí lực và ảnh nam, lượng kẽm cần bổ sung
hưởng cả đối nhân xử thế. Trong giai mỗi ngày là 33%, đối với nữ là
đoạn phát triển vượt bậc này, cần rất 20%, so với thời kỳ trước dậy
nhiều năng lượng, nhất là từ những thì.
chất thật bổ dưỡng. Ảnh hưởng từ bạn - Ăn nhiều chất canxi: Cả nam

12




không sử dụng các chất độc hại đối
với cơ thể.

13


THỰC HÀNH
QUAN SÁT SINH TRƯỞNG VÀ PHÁT TRIỂN Ở MỘT SỐ ĐỘNG VẬT

I. Kiến thức giáo dục giới tính:
Xem phim về quá trình phát triển của thai nhi
Quá trình thụ tinh
Bài 45:
SINH SẢN HỮU TÍNH Ở ĐỘNG VẬT
I. Kiến thức giáo dục giới tính:
- Cơ chế thụ tinh, quan niệm về tình dục an toàn.
II. Vận dụng vào tiết dạy:
Hoạt động 3: Tìm hiểu các hình thức thụ tinh ở động vật
Hoạt động của giáo viên, học sinh

Nội dung kiến thức

GV:
- Thụ tinh là gì? Tại sao hợp tử có bộ
NST lưỡng bội?
- Tại sao từ một tế bào (hợp tử) lại

Nếu quan hệ tình dục có giao




nửa số người khi nhiễm không có có nghĩa là không có sự tiếp
triệu chứng gì hoặc có triệu chứng xúc cơ thể với máu, chất dịch
không rõ ràng, có thể tự “biến mất” âm đạo và tinh dịch từ người
(nhưng không có nghĩa là khỏi bệnh). này sang người khác.
GV: Các biện pháp đảm bảo TD an

- Là những việc làm hướng tới

toàn?

bảo vệ cơ thể, tinh thần cũng

Sử dụng bao cao su.

như khám phá ra bản năng và
nhu cầu của mình.

Sống chung thủy.
Kiểm tra sức khỏe định kỳ: từ 6 tháng
đến 1 năm ở cả người nam và nữ đều
nên tiến hành kiểm tra sức khỏe tổng
quát.
Bài 46:
CƠ CHẾ ĐIỀU HÒA SINH SẢN
I. Kiến thức giáo dục giới tính:
- Hoocmon sinh sản, cơ chế điều hoà sinh sản, các yếu tố ảnh hưởng đến
sinh tinh và sinh trứng  phòng tránh có thai và phá thai ở tuổi vị thành
niên.

tế, không kiếm được việc làm, dẫn VTN
đi vào con đường bế tắc. Mặt khác, sinh
con ở vị thành niên còn làm tăng nhanh
dân số.

16

+ Hậu quả của việc mang
thai ở vị thành niên:
- Ảnh hưởng không tốt đến
sức khoẻ vì ở tuổi VTN, cơ
thể chưa phát triển đầy đủ cả
về sinh – tâm lý, nguy cơ tử
vong mẹ và con vẫn còn cao,
con trí tuệ kém, dị tật…
- Về mặt kinh tế – xã hội:
phải ngưng việc học hành,
khó khăn về kinh tế, làm
tăng nhanh dân số.


GV: Hậu quả của việc nạo phá thai ở vị
thành niên?
Hậu quả về mặt sinh học:
- Những biến chứng có thể gặp trong nạo
phá thai đó là băng huyết, thủng tử cung

+ Hậu quả của việc nạo

và nhiễm trùng kéo dài có thể phải cắt bỏ phá thai ở vị thành niên:


GV: Kiềm chế tình dục ở tuổi vị thành có
niên như thế nào?
- Tham gia các hoạt động cộng đồng:
Sự tham gia các hoạt động sẽ hỗ trợ cho
hành vi kiềm chế vì giúp phát triển cảm
giác về giá trị của bản thân (đã hoàn

17

mặc

cảm

tội

lỗi.


thành được việc gì đó cho người khác, từ
đó tăng lòng tự tin) và cảm giác được
cộng đồng chấp nhận
- Xác định những mục tiêu của cuộc

Một số biện pháp phòng

đời: Khi đã biết đặt ra cho mình những tránh quan hệ tình dục ở
mục tiêu trong đời sống,các bạn trẻ sẽ tuổi vị thành niên:
hiểu rằng thai nghén không mong muốn, - Tham gia các hoạt động
mắc bệnh lây lan qua đường tình dục hay cộng đồng

- Lựa chọn những phương

mình, không cả nể trước những sự nài ép, tiện giải trí có tính giáo dục.
rủ rê mà mình không muốn, dám thẳng
thắn khước từ.
Cần có mối quan hệ tốt với những người
lớn đáng tin cậy.
- Kết bạn với những người cùng chí
hướng: Nhất là với những người cũng
lựa chọn hành vi kiềm chế như mình vì
tuổi vị thành niên vốn có nhiều xúc cảm

18


tình dục, những người bạn ấy sẽ hỗ trợ
cho quyết định lựa
chọn của mình.
- Tránh những hoàn cảnh cám dỗ: Có
rất nhiều cơ hội cám dỗ trong đời sống
như tiếp bạn khác giới trong phòng
riêng, nhảy trong các cuộc vui, thử xem
phim kích dục vì tò mò... Cần giúp bạn
trẻ vị thành niên nhận biết trước những
hoàn cảnh đó để tránh tham gia.
- Không uống rượu và thử dùng các loại
ma túy: vì những loại này làm suy giảm
chức năng suy xét lý trí của não, làm cho
các bạn khó giữ vững được ý chí của mình
sau khi đã sử dụng chúng.


10

Đúng 80

83

87

62

79

85

84

98

91

89

Sai

17

13

38

một cách nhẹ nhàng và đều đặn qua các tiết học, đây là điều cốt lõi dẫn
đến thành công, luôn ứng dụng chiến thuật “mưa dầm thấm lâu”.
- Cần xây dựng một nội dung chương trình cụ thể, khoa học theo hướng
lồng ghép, có tài liệu hướng dẫn cho giáo viên và học sinh.
- Trong nhà trường cần tổ chức các chuyên đề giáo dục giới tính và sức
khỏe sinh sản để nâng cao kiến thức cho giáo viên, đồng thời giáo viên
luôn cập nhật những thông tin mới phù hợp với học sinh , tăng tính thuyết
phục và tạo hứng thú học tập cho học sinh. Đồng thời phải linh hoạt
trong công tác giảng dạy và nâng cao chất lượng giảng dạy.
Trong quá trình thực hiện đề tài chắc chắn còn rất nhiều thiếu sót vậy rất
mong sự quan tâm đóng góp ý kiến của các đồng nghiệp để đề tài hoàn
thiện hơn.
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ

Thanh Hóa, ngày 05 tháng 5 năm 2013

Tôi xin cam đoan đây là SKKN
của tôi viết, không sao chép nội
dung của người khác.
Ký xác nhận

Hoàng Thị Hạnh

20