1

MỞ ĐẦU
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
• Đảng ta đã khẳng định: “Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là
mục tiêu, vừa là động lực thúc đẩy sự phát triển kinh tế xã hội”. Văn hóa Đọc một bộ phận của Văn hóa – là một trong những động lực thúc đẩy sự hình thành
nên con người mới, những công dân có hiểu biết, có trí tuệ để có thể thích ứng
với sự phát triển của xã hội hiện đại – xã hội dựa trên nền tảng của nền kinh tế
tri thức. Đọc là một hoạt động văn hóa của con người, thông qua việc đọc để
tiếp nhận thông tin, tích lũy và nâng cao tri thức, từ đó giúp nâng cao kỹ năng
sống, mưu sinh và mưu cầu hạnh phúc của con người. Văn hóa Đọc là một hoạt
động văn hóa ở tầm cao của một dân tộc. Thông qua Văn hóa Đọc định hướng
đọc cho mọi người dân, tuỳ thuộc vào trình độ dân trí, nghề nghiệp và điều kiện
sống, có thể tiếp cận được với thông tin, tri thức phù hợp, hữu ích nhất cho cuộc
sống của mình. Văn hóa Đọc có thể giúp cho mỗi cá nhân có một cuộc sống trí
tuệ hơn, đẹp đẽ, ý nghĩa, hạnh phúc và hài hòa hơn.
• Với thực trạng hiện nay Văn hóa đọc trong tầng lớp thanh thiếu niên chưa
thực sự mạnh mẽ, chưa được hưởng ứng một cách nhiệt tình và để khảo sát tình
hình thực trạng về văn hóa đọc trong tầng lớp thanh niên nhất là đối tượng Học
sinh – sinh viên đã và đang diễn ra như thế nào, từ đó đưa ra giải pháp, hướng
khắc phục những mặt hạn chế và phát huy những mặt đã làm được trong việc
thực hiện văn hóa đọc. Cho nên em đã lựa chọn đề tài “Khảo sát thực trạng và
giải pháp về vấn đề Văn hóa đọc trong học sinh – sinh viên trường Cao đẳng kỹ
thuật Lý Tự Trọng hiện nay”.
II. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU:
• Khảo sát thực trạng thực hiện Văn hóa đọc trong học sinh sinh viên
trường Cao đẳng kỹ thuật Lý Tự Trọng diễn ra như thế nào?
• Đưa ra những mặt hạn chế chưa làm được để khắc phục, phát huy những
mặt tích cực, nhân rộng trong học sinh – sinh viên trường để học sinh – sinh
viên ngày càng tích cực thực hiện cuộc vận động hơn.
III. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:

03/12/2013

02

Lập phiếu khảo sát online trên trang mạng
Từ ngày 03/12
https://docs.google.com/forms/d/1cZđến ngày
Q72Dwfsw8aVzg2Upfees4x2KMtVv_46eN15YH8dA/v
15/12/2013
iewform .

03

Từ ngày 15/12 Tìm tài liệu, hình ảnh có liên quan đến vấn đề khảo sát .
đến ngày
18/12/2013

04

Từ ngày 18/12
Xử lý và phân tích số liệu khảo sát, rút ra ưu khuyết
đến ngày
điểm.
20/12/2013

05

Từ 20/12 đến
24/12/2013


22%

Truy cập mạng
xã hội 26%

Đọc sách 22%

Chơi game 30%

• •
Với kết quả khảo sát về sở thích của các bạn Học sinh – sinh viên
thì có thể nhận thấy được sở thích của các bạn học sinh – sinh viên phần lớn
không phải là thích đọc sách, mà thích vào các vấn đề khác. Sở thích đọc sách
theo khảo sát được thì chỉ chiếm 22%, đa số các bạn chỉ thích chơi game, thích
truy cập internet, mạng xã hội là chủ yếu, chiếm hơn 50% trên tổng số thành
viên được khảo sát, và ngoài ra cũng có 1 số bạn thích vấn đề khác chẳng hạng
như chơi thể thao,… Như vậy chúng ta nhận thấy được ngày nay với sự bùng nổ
mạnh mẽ của công nghệ thông tin đã tác động không nhỏ tới giới trẻ. Tích cực
cũng nhiều mà tiêu cực cũng không ít. Một trong những vấn đề đó nổi lên là văn
hóa đọc sách của giới trẻ hiện nay- Vấn đề đáng để chung ta cùng suy nghĩ.
• Khi được hỏi là bạn có thích đọc sách hay không thì cũng có nhiều bạn
cho rằng mình thích đọc sách, nhưng đọc sách không phải là sở thích hàng đầu
của các bạn. Số liệu thu được có 70% bạn học sinh – sinh viên cho rằng là mình
không thích đọc sách, và 30% còn lại nói rằng mình thích đọc sách.
• Nói về các loại sách mà bạn thích đọc thì có 34% bạn thích đọc tiểu
thuyết, truyện tranh, có 43% thích đọc các loại sách khoa học, còn 23% bạn thì
không rõ mình thích đọc loại sách nào cả.

SV: Lê Văn Cường – 12CĐ-ĐT3


trang mạng xã hội như Facebook, Viber, Skyper,…. Các bạn trẻ có chiều hướng
đi theo thời đại, thời đại công nghệ thông tin, rất ít số các bạn trẻ còn quan tâm
đến sách và vấn đề đọc sách.
• Ngoài những mặt hạn chế của Internet thì không thể không nói tới tác
dụng của Internet đã tạo ra một phương thức đọc hiện đại, một mạng lưới thông
tin, tri thức khổng lồ. Hệ thống thư viện của trường cũng được trang bị những bộ
máy vi tính để các bạn học sinh – sinh viên hằng ngày vào tìm hiểu thông tin và
học tập. Bên cạnh những mặt tích cực trên, văn hóa đọc ở học sinh – sinh viên
vẫn còn nhiều hạn chế nhất định. Các bạn vẫn chưa có thói quen và kỹ năng đọc
sách phù hợp mà chỉ thích đọc theo ngẫu hứng, chỉ có một bộ phận nhỏ học
sinh, sinh viên mới có thói quen và cách đọc đúng. Ngày nay trong học sinh –

SV: Lê Văn Cường – 12CĐ-ĐT3


5

sinh viên bị những hình thức nghe nhìn lôi cuốn nhiều hơn là hình thức đọc. Tuy
những hình thức giải trí đó cũng rất cần thiết nhưng chúng chỉ đạt kết quả cao
hơn khi kết hợp với các phương pháp đọc hợp lý bởi vì không chỉ có hình ảnh và
âm thanh gây đựợc cảm xúc mạnh mà kiến thức đọc cũng gây ấn tượng mạnh và
lâu bền. Một nguyên nhân khác cũng khá phổ biến là các bạn lười đọc. Xã hội
ngày càng bận rộn, nhịp sống căng thẳng đòi hỏi con người phải cập nhật thông
tin nhanh hơn mà đọc sách thì cần có thời gian để hiểu và tập trung cao độ,
Chính điều này đã trở thành một vấn đề lớn: mọi người chỉ đọc lướt qua với tốc
độ cao nên tuy kiến thức được tăng lên về lượng những lại thiếu chiều sâu. Nói
một cách khác chúng ta tưởng rằng chúng ta đã hiểu biết nhưng thực chất chúng
ta mới chỉ chạm đến bề nổi của kiến thức chứ chưa hiểu đựợc bản chất của vấn
đề. Hiện tượng đáng buồn này ngày càng lan rộng trong giới trẻ nhất là các bạn
học sinh – sinh viên và kéo dài khiến cho nhiều học sinh - sinh viên khó tiếp thu



6

• Hình thành môi trường đọc khá thuận lợi cho học sinh –sinh viên. Cho
đến nay trường đã có 1 thư viện đạt chuẩn Quốc gia, với hai loại sách chính là
đầu sách về khoa học, đời sống hằng ngày và sách chuyên ngành cho học sinh
sinh viên trường..
• Công tác xuất bản và phát hành sách ngày cũng được nhà trường quan
tâm. Số lượng xuất bản phẩm gia tăng hằng năm, từng bước thích ứng với nhu
cầu học tập của học sinh – sinh viên. Dựa trên nền tảng của của các sách về
chuyên ngành của các tác giả hàng đầu, các giảng viên trường đã chủ động biên
soạn lại phù hợp với nhu cầu thực tế và tình hình của học sinh trường hiện nay.
Các xuất bản phẩm khá đa dạng về chủng loại (dạng in truyền thống, dạng điện
tử …), phong phú về nội dung vừa đáp ứng, vừa kích thích nhu cầu đọc sách của
học sinh – sinh viên.
• Ban giám hiệu nhà trường cùng các cơ quan ban ngành có liên quan về
vấn đề đọc sách và phát triển văn hóa đọc đã bắt đầu quân tâm đến vấn đề này;
đã có sự hợp tác giữa Nhà trường và tổ chức xã hội trong việc tuyên truyền,
khích lệ, quảng bá cho Văn hóa Đọc trong học sinh – sinh viên trường, góp phần
tạo ra thói quen đọc, từng bước hình thành Văn hóa Đọc trong học sinh – sinh
viên. Thành Đoàn thành phố Hồ Chí Minh cũng tổ chức các diễn đàn về văn hóa
đọc. Một số trang thông tin điện tử về văn hóa đọc của các cơ quan liên quan đã
được thiết lập và trở thành diễn đàn để những người yêu sách, quan tâm tới văn
hóa đọc trao đổi chia sẽ những cuốn sách hay, phương pháp, kỹ năng đọc, hoặc
là cầu nối giữa tác giả, tác phẩm với người đọc … .Hằng năm Ban giám hiệu
nhà trường, cũng như tổ chức Đoàn – Hội cũng đưa ra nhiều chương trình vận
động sinh viên – học sinh tham gia phát triển văn hóa Đọc trong nhà trường như:
Tháng 3 năm 2013 Đoàn Thanh niên tổ chức Ngày hội đọc sách cho học sinh –
sinh viên trường tại thư viện của trường, sắp tới đây Đoàn Thanh niên cũng dự

– sinh viên đọc
nhiều, đọc thường Sinh viên vào thư viện để học tập, nghiên cứu tài liệu, chuẩn bị
cho việc thi kết thúc học phần sắp tới.
xuyên chiếm tỷ lệ
23%, số người thỉnh thoảng đọc là 54%, trong khi đó số lượng người hoàn toàn
không đọc là 23 % - một tỷ lệ khá cao. Bạn đọc của thư viện chỉ chiếm khoảng 8
– 10 % toàn học sinh – sinh viên của trường. Thư viện của trường chỉ có
khoảng gần 150 bạn đọc thường xuyên; từ khi thư viên được lắp hệ thống máy
vi tính thì số lượng bạn đọc vào thư viện có tăng lên nhưng không đáng kể, hầu
như các bạn vào
chỉ sử dụng
máy vi tính
phần lớn cũng
chỉ để online
các trang mạng
xã hội, có rất ít
học sinh – sinh
viên sử dụng
máy tính đúng
mục đích của
nó là tra cứu tài
thể nói, thói
Thực trạng hiện nay của thư viên là bàn ghế nhiều, nhưng người
quen đọc trong
đọc thì rất ít.
học sinh sinh
viên chưa được hình thành một cách vững chắc.
• Xu hướng đọc: Xu hướng đọc hiện nay ít nhiều có biểu hiện lệch lạc.
Giới trẻ là các bạn Thanh thiếu niên, là học sinh – sinh viên là đối tượng đang


mình, nhưng
thư
viện
trường
thì Khu vực để máy tính nhiều hơn số bàn đọc của học sinh – sinh
không
đáp viên.
ứng được nhu cầu đó của học sinh – sinh viên, lúc nào cửa kho sách cũng đóng.
Mỗi khi học sinh – sinh viên vào mượn sách thì phải tìm tên của sách đó, nhưng
các bạn lại cần nội dung của sách hơn là tìm tên sách, khi có tên sách thì không
biết nội dung trong sách là gì, như thế nào, nếu nhân viên thủ thư mang sách ra
không đùng với nhu cầu tìm kiếm của các bạn thì phải trả lại, rồi lại tìm kiếm
nữa, tốn kém thời gian. Phòng đọc của thư viên thì chỗ ngồi đọc sách còn ít, chủ
yếu là hệ thống bàn để máy vi tính, laptop, chiếm hơn 60% diện tích khu vực
đọc của thư viên.
• Việc giáo dục thói quen đọc, kỹ năng đọc: Giáo dục thói quen đọc, kỹ
năng đọc – một vấn đề có tính chất quyết định tới việc hình thành văn hóa đọc chưa được quan tâm. Gia đình, nhà trường, thư viện chưa phát huy được vai trò
quan trọng trong việc hình thành thói quen đọc, hướng dẫn kỹ năng cũng như
định hướng đọc cho học sinh – sinh viên.

SV: Lê Văn Cường – 12CĐ-ĐT3


9

I.2.3: Nguyên nhân của thực trạng trên:
• Đất nước ta đang chuyển mình từ một xã hội nông nghiệp sang xã hội
công nghiệp với cường độ làm việc, học tập, khối lượng công việc, kèm theo áp
lực mưu sinh đối với một số bạn gia đình khó khăn cũng như các bạn ở tỉnh về
thành phố để học … khiến cho thời gian rảnh rỗi để đọc không được nhiều;

SV: Lê Văn Cường – 12CĐ-ĐT3


10

• Ban giám hiệu nhà
trường cũng như tổ chức
Đoàn thanh niên – Hội sinh
viên cần tổ chức nhiều ngày
hội sách, trao đổi sách, và
giới thiệu các đầu sách hay
rộng rãi đến các bạn học
sinh – sinh viên trong
trường. Tổ chức nhiều cuộc
thi về sách, thi trao đổi các
đầu sách hay giữa các bạn học sinh –sinh viên, hằng tháng cần tổ chức ít nhất 1
ngày đọc sách tại thư viện cho các bạn học sinh, sinh viên cùng tham gia.
• Cần đầu tư thêm nhiều đầu sách mới không chỉ là sách phục vụ cho việc
học tập, mà còn cần đầu tư thêm các đầu sách khoa học, văn hóa, truyện đọc cho
sinh viên giải trí sau những giờ học căn thẳng.
• Mượn sách ở thư viện cần cho sinh viên mượn sách tự do hơn, không nên
để phải tìm đầu sách sau đó nhờ thủ thư lấy giùm, gây bất cập, mất thời gian,
không thoải mái.
II.2: Giải pháp và hướng khắc phục:
• Đầu tư cho Văn hóa Đọc là đầu tư cho con người, đầu tư cho phát triển
bền vững. Do vậy, để phát triển Văn hóa Đọc cần phải có sự cộng đồng trách
nhiệm của toàn xã hội; trong đó trách nhiệm của cá nhân, gia đình và nhà trường
giữ vai trò nòng cốt trong việc tạo ra và duy trì thói quen đọc của từng cá nhân
học sinh – sinh viên; Nhà trường có trách nhiệm bảo đảm nguồn lực, đồng thời
huy động sự đóng góp của toàn xã hội và tranh thủ sự hỗ trợ giúp đỡ của các tổ

phương châm lấy người học làm trung tâm ở mọi cấp học, trong đó đề cao tính
tự học, tự nghiên cứu, từng bước đưa nhiệm vụ phải đọc tài liệu tham khảo để
củng cố, bổ sung, mở rộng kiến thức của sách giáo khoa, giáo trình là yêu cầu
bắt buộc đối với học sinh, đặc biệt là sinh viên, từ đó hình thành thói quen đọc
cho đối tượng này;
• Đổi mới chương trình giáo dục – đào tạo, trong đó bổ sung chương trình
giáo dục kiến thức - kỹ năng đọc, kỹ năng tìm kiếm thông tin và sử dụng thư
viện thành nội dung chính thức, bắt buộc trong chương trình học của các cấp
học, từ tiểu học đến đại học.
• Tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị thư viện, hiện đại hóa
hoạt động thư viện theo hướng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin - truyền
thông để liên kết các dịch vụ và tăng cường nguồn lực thông tin của thư viện
theo hướng chia sẻ nguồn lực giữa các loại hình thư viện;
• Xây dựng vốn tài liệu và nguồn tài nguyên thông tin phong phú, đa dạng
đảm bảo việc tiếp cận được các nguồn lực một cách dễ dàng, đáp ứng nhu cầu
thông tin, học tập, giải trí trong học sinh – sinh viên;
• Phát triển các dịch vụ thư viện; tăng cường hướng dẫn sử dụng thư viện,
quảng bá nguồn lực thông tin, vốn tài liệu và dịch vụ thư viện; xem đây là một
trong những giải pháp mang ý nghĩa chiến lược trong việc phát triển Văn hóa
Đọc trong học sinh – sinh viên hiện nay;

SV: Lê Văn Cường – 12CĐ-ĐT3


12

• Đề cao tính chủ động và trách nhiệm của từng ngành, lĩnh vực có liên
quan trong việc thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, hỗ trợ, xây dựng và phát triển
Văn hóa Đọc, thực hiện các mục tiêu, chỉ tiêu liên quan đến Văn hóa Đọc thuộc
phạm vi trách nhiệm của ngành, đoàn thể, địa phương;

một trong những cách thức giúp con người thư giãn, tích lũy kiến thức, tăng
cường khả năng tư duy. Thế nhưng giới trẻ ngày nay có vẻ thờ ơ, lãnh cảm với
văn hóa đọc sách. Phải chăng họ nghĩ với những thong tin hiện đại họ không cần
tới sách nữa? Nhà văn hóa Hữu Ngọc đã có một lần nêu câu hỏi: “Thế kỷ XXI
liệu có cần đến thơ nữa không? Đến văn hóa đọc nữa không?” Và ông tự trả lời
rằng: “có, dù cho ca nhạc trữ tình có làm được ít phần việc của thơ ca thì thơ ca
vẫn sẽ mãi mãi được người đời ua chuộng”. Còn đối với văn hóa đọc thì ông
khẳng định: “bản thân hình ảnh thì thoảng qua, từ ngữ mới đọng lại lâu bền”.
• Văn hóa đọc sách đang đứng trước một cơ hội và một nguy cơ. Cơ hội bởi
mỗi người chúng ta đều được tiếp cận với một khối lượng tri thức khổng lồ.
Nhưng nó lại tiềm ẩn một nguy cơ làm mai một thói quen đọc vốn có bởi sự lấn
át của các phương tiện nghe nhìn quá nhiều, quá hấp đẫn. Vậy sẽ có tương lai
nào cho văn hóa đọc sách trong thời đại bùng nổ thong tin?
II. KIẾN NGHỊ:
• Đối với Ban giám hiệu nhà trường: Trước hết, Ban giám hiệu nhà
trường cần nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của văn hoá đọc trong giai
đoạn hiện nay để từ đó có những chủ trương, chính sách phát triển văn hóa đọc
cho học sinh – sinh viên trường một cách cụ thể thiết thực như:
o Tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị và kinh phí hoạt
động cho thư viện và các hoạt động nhằm phát triển văn hoá đọc
cho học sinh – sinh viên.
o Xây dựng một chương trình giáo dục kĩ năng đọc giảng dạy trong
Trường học.

SV: Lê Văn Cường – 12CĐ-ĐT3


14

o Xây dựng và hình thành đội ngũ các nhà giáo viết sách có chất

và hình thành lòng say mê đọc sách ở mỗi cá nhân, đặc biệt là đối tượng
thiếu nhi.

TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. http://trandangkhoa.vn/van-hoa-doc-co-can-bao-dong/#ixzz2oe1RM2Gh

SV: Lê Văn Cường – 12CĐ-ĐT3


15

2. http://www.sachhay.org/diem-sach/ChiTiet/21106/vai-giai-phap-nhamnang-cao-van-hoa-doc-tham-luan-cho-hoi-thao-nguoi-viet-co-me-docsach
3. http://www.binhphuoc.gov.vn/3cms/danh-gia-thuc-trang-giai-phap-phattrien-van-hoa-doc-cho-thanh-thieu-nhi-tinh.htm
4. http://ngs.edu.vn/news/906-Vai-tro-cua-viec-doc-sach-va-thuc-trang-vanhoa-doc-o-nuoc-ta-hien-nay.html
5. http://nlv.gov.vn/van-hoa-doc/van-hoa-doc-va-phat-trien-van-hoa-doc-oviet-nam.html
6. http://petrotimes.vn/news/vn/van-hoa-giai-tri-the-thao/nhung-nguoi-lamvan-hoa-noi-ve-van-hoa-doc-hien-nay.html
7. http://www.thuvientre.com/index.php/chinh-sach-phap-luat/85-vn-hoa-chai-nn-mong-mong-manh.html.

SV: Lê Văn Cường – 12CĐ-ĐT3