I.ăM ă
Uă
1.ăLỦădoăch năđ ătƠi:ă
Vi t Nam đang trong quá trình hoàn thành công nghi p hóa - hi n đ i
hoá đ t n
c, nhà n
c đòi h i tri n khai,th c hi n nhi u d án đ u t v i
ngu n v n huy đ ng c trong và ngoài n
c, thu c m i thành ph n kinh t .
Trong đó, ngu n v n huy đ ng t các ngân hàng th
ng m i (NHTM) là ch
y u và chi m t tr ng l n. NHTM là t ch c g n ch t v i n n kinh t th
tr
ng, đóng vai trò quan tr ng trong vi c thúc đ y n n kinh t hàng hóa phát
tri n. Ngu n v n cho vay theo d án đ u t c a NHTM ngày càng ph bi n,
c b n và quan tr ng đ i v i m i cá nhân, doanh nghi p và Chính ph .
NHTM đóng vai trò là trung tâm ti n t tín d ng c a n n kinh t , đ phù
h p v i xu h
ng đa d ng hoá các ho t đ ng c a ngân hàng nh m cung c p
ngăm iăc ăph năđ uăt ă
vƠăphátătri năVi tăNamă- ChiănhánhăS năTơyă” làm đ tài lu n v n.
2.ăM căđíchănghiênăc u:
1
Lu n v n đi vào nghiên c u nh ng v n đ lý lu n c b n v n x u,
nguyên nhân gây ra n x u và nh ng nh h
ng c a n x u đ n ho t đ ng
ngân hàng c ng nh toàn th n n kinh t . T đó có nh ng bi n pháp qu n lý
và x lý hi u qu các kho n n x u.
3.ă
iăt
it
-
ngăvƠăph măviănghiênăc u:ă
ng nghiên c u: Quy trình, ch tiêu liên quan đ n công tác qu n
lý và công tác x lý các kho n n x u trong ho t đ ng cho vay t i Ngân hàng
th
ng m i c ph n đ u t và phát tri n Vi t Nam.
- Ph m vi nghiên c u: Công tác x lý n x u t i Chi nhánh S n Tây giai
c đ tính toán các t s , xem xét, ki m tra, đ i chi u và so
sánh nh m làm rõ, gi i quy t v n đ c n nghiên c u.
2
Thang Long University Libraty
CH
NG I: N ăX UăVÀăPH
NGăPHÁPăX ăLụăN ăX Uă
C A NGỂNăHÀNGăTH
NGăM I
1.1.ăN ăx uătrongăho tăđ ngătínăd ngăc aăNHTM
1.1.1. NgơnăhƠngăth
ngăm iăvƠăho tăđ ngătínăd ngăc aăNHTM:
1.1.1.1. Kháiăni m:
a. Ngân hàng th
ng m i:
Hi n nay, trên th gi i có khá nhi u khái ni m v ngân hàng th
ho t đ ng ch y u và th
ng m i là t ch c kinh doanh ti n t mà
ng xuyên là nh n ti n ký g i t khách hàng v i
trách nhi m hoàn tr và s d ng s ti n đó đ cho vay, th c hi n nghi p v
chi t kh u và làm ph
ng ti n thanh toán.
b.Tín d ng và tín d ng ngân hàng th
ng m i:
Tín d ng nói chung là m t ph m trù kinh t quen thu c và t lâu đã đ
c
đ nh ngh a m t cách khá hoàn ch nh. Theo K.Max: “Tín d ng là quá trình
chuy n nh
ng t m th i m t l
ng giá tr t ng
đ sau m t th i gian nh t đ nh thu h i m t l
i s h u đ n ng
quan h tín d ng v i ngân hàng, bên đi vay còn ph i cam k t s d ng v n vay
đúng m c đích đã đ
c tho thu n và trong nhi u tr
ng h p ph i có tài s n
đ m b o cho kho n vay. ây là nh ng nguyên t c quan tr ng và c n thi t đ i
v i ho t đ ng tín d ng nói riêng và đ i v i s t n t i, phát tri n c a ngân
hàng nói chung.
Trong khuôn kh nghiên c u c a đ tài, tín d ng NHTM đ
c hi u là
quan h cung ng v n c a NHTM dành cho các cá nhân, doanh nghi p và t
ch c khác trong n n kinh t thông qua các kho n cho vay và ph i đ m b o
tuân th các nguyên t c c b n c a tín d ng. Ho t đ ng tín d ng đ
c th c
hi n trên nguyên t c “đi vay đ cho vay”, ngh a là ngu n v n mà ngân hàng
cho khách hàng vay d a trên ngu n v n huy đ ng c a cá nhân, t ch c khác
là ch y u.
c tr ng c a tín d ng ngân hàng là tính l i nhu n và r i ro cao.
V i kh n ng đáp ng t t m i nhu c u đa d ng v v n c a n n kinh t , tín
d ng ngân hàng đang phát tri n ngày càng m nh m và tr thành m t kênh
d n v n vô cùng quan tr ng trong h u kh p các ngành, l nh v c kinh t .
ki m đ
c l i t các kho n ti n t m th i nhàn r i này. Trong khi đó có m t
s doanh nghi p, cá nhân thi u v n đ ph c v cho nhu c u kinh doanh c a
mình; m t s cá nhân trong xã h i c n v n đ c i thi n sinh ho t ho c đ i phó
v i nh ng r i ro trong cu c s ng; Ngân sách Nhà n
c b thâm h t, Nhà n
c
c n v n đ bù đ p s thâm h t đó đ m b o cân đ i thu chi cho n n kinh
t …Nh v y, ta th y trong xã h i luôn có m t s ng
và m t s ng
i th a v n, c n đ u t
i thi u v n mu n đi vay. Song nh ng ng
tr c ti p g p nhau, ho c n u mu n đáp ng đ
i này khó có th
c nhu c u c a mình thì ph i
b ra chi phí r t cao và không k p th i. Ho t đ ng tín d ng c a các ngân hàng
th
nhân và t ch c. Tín d ng NHTM giúp các doanh nghi p rút ng n đ
c th i
gian tích l y v n, nhanh chóng m r ng đ u t . Nh v y, tín d ng NHTM
đóng vai trò quan tr ng trong vi c thúc đ y tái s n xu t m r ng và t o đi u
ki n t ng tr
ng kinh t .
- Tín d ng NHTM góp ph n c c u l i n n kinh t qu c dân.
B ng nh ng u tiên v lãi su t, th i h n cho vay, m c cho vay đ i v i
t ng ngành, t ng vùng kinh t , tín d ng ngân hàng đã t o đi u ki n cho các
5
ngành, các vùng này phát tri n thu n l i h n. Ng
c l i, nh ng ngành, l nh
v c có kh n ng phát tri n t t, hi u qu kinh t cao s giúp các ngân hàng
gi m thi u r i ro khi cho vay, kh n ng thu l i t t, thu hút s đ u t , tài tr
c a ho t đ ng tín d ng ngân hàng. Tín d ng NHTM là công c tài tr cho các
ngành kinh t m i nh n, các ngành và vùng kém phát tri n trong chi n l
phát tri n kinh t c a đ t n
c
c, t đó t o đi u ki n cho vi c hình thành m t c
c có th s d ng h u hi u, linh ho t các công c
chính sách ti n t đ đi u ti t n n kinh t .
- Ngoài ra, tín d ng NHTM còn góp ph n t o công n vi c làm, nâng cao
đ i s ng dân c và n đ nh tr t t xã h i. Thông qua ho t đ ng cho vay tiêu
dùng, tín d ng NHTM đáp ng nhu c u nâng cao đ i s ng v t ch t c a dân
c . Tín d ng NHTM c ng góp ph n th c hi n các ch
Nhà n
ng trình xã h i c a
c nh cho vay xoá đói gi m nghèo, cho vay gi i quy t vi c làm,
v.v… giúp c i thi n đ i s ng ng
i dân, gi m t l th t nghi p, t đó n đ nh
tr t t xã h i.
b.
i v i các ngân hàng th
ng m i:
Tín d ng là ho t đ ng ch y u, mang l i ph n l n l i nhu n cho ngân
hàng, có vai trò quy t đ nh đ n s t n t i và phát tri n c a ngân hàng.
6
Thang Long University Libraty
c Vi t Nam s a đ i, b sung
m t s đi u c a Quy đ nh v phân lo i n , trích l p và s d ng d phòng đ
x lý r i ro tín d ng trong ho t đ ng ngân hàng c a t ch c tín d ng ban hành
theo Quy t đ nh s 493/2005/Q -NHNN ngày 22/4/2005 c a Th ng đ c
Ngân hàng Nhà n
c. G n đây nh t, t t c các v n b n trên đã đ
c h p nh t
trong Quy t đ nh s 22/VBHN – NHNN ngày 04/6/2014 c a Ngân hàng nhà
n
c Vi t Nam ban hành quy đ nh v phân lo i n , trích l p và s d ng d
phòng đ x lý r i ro tín d ng trong ho t đ ng ngân hàng c a t ch c tín
d ng. Theo đó, vi c xác đ nh, phân lo i n x u c a các t ch c tín d ng
(TCTD) đã b
c đ u theo sát v i thông l qu c t (phân lo i c n c vào th c
tr ng khách hàng ch không ch c n c vào th i gian quá h n c a kho n c p
tín d ng).
ng th i, các TCTD có th th c hi n xác đ nh, phân lo i các
kho n n thành 05 nhóm n d a trên ph
ng pháp phân lo i n đ nh l
i ta ít
quan tâm xem các món n đó đã quá h n bao nhiêu ngày, mà xem xét kh
n ng thu h i n lúc này là bao nhiêu. i u đó có ngh a là m t món vay cho dù
m i ch quá h n m t ngày nh ng ngân hàng th y rõ và xác minh đ
n ng thua l và có d u hi u c a s l a đ o... thì món vay này c ng đ
c kh
c coi
là n x u.
1.1.3. Phơnălo iăn :
Theo Quy t đ nh s 22/VBHN – NHNN ngày 04/6/2014 c a ngân
hàng nhà n
c ban hành quy đ nh v phân lo i n , trích l p và s d ng d
phòng đ x lý r i ro tín d ng trong ho t đ ng ngân hàng c a t ch c tín d ng
thì N x u đ
c xác đ nh d a trên c y u t th i h n n và kh n ng thu h i.
T ch c tín d ng
Vi t Nam hi n nay ph bi n th c hi n phân lo i n
theo 5 nhóm nh sau :
- Nhóm 1 ( N đ tiêu chu n), bao g m :
Các kho n n trong h n và t ch c tín d ng đánh giá là có đ kh n ng
i tiêu chu n ), bao g m :
Các kho n n quá th i h n t 91 ngày đ n 180 ngày;
Các kho n n c c u l i th i h n tr n l n đ u, tr các kho n n đi u
ch nh kì h n tr n l n đ u phân lo i vào nhóm 2 theo quy đ nh t i
i mb
kho n này;
Các kho n n đ
c mi n ho c gi m lãi do khách hàng không đ kh
n ng tr lãi đ y đ theo h p đ ng tín d ng;
Các kho n n đ
c phân lo i vào nhóm 3 theo quy đ nh t i Kho n 3 đi u
này;
N x u thu c nhóm này đ
c xem là các kho n n cáo kh n ng thu h i
n cao nh t. Ngân hàng s trích l p 1 t l DPRR cho n x u nhóm này là
20%d n c a nhóm.
- Nhóm 4 ( N nghi ng ) , bao g m :
Các kho n n quá h n t 181 ngày đ n 360 ngày;
Các kho n n c c u l i th i h n tr n l n đ u quá h n d
th i h n tr n đ
Các kho n n đ
h n tr n đ
c c c u l i th i h n tr n l n th hai quá h n theo th i
c c c u l i l n hai.
Các kho n n khoanh, n ch x lý.
Các kho n n đ
c phân lo i vào nhóm 5 theo quy đ nh t i Kho n 3 đi u
này.
Kh n ng thu h i n c a nhóm này đ
l p DPRR t
c coi nh b ng 0, do v y t l trích
ng ng là 100% t ng d n c a nhóm.
Còn riêng đ i v i các kho n n khoanh ch chính ph x lý thì đ
c trích
l p d phòng c th theo kh n ng tài chính c a t ch c tín d ng.
Theo quy đ nh, n x u là n đ
c phân vào nhóm 3 (n d
kho n n x u này d n đ n m t v n kinh doanh. Nh v y, n x u nh h
c các
ng c
10
Thang Long University Libraty
đ n hi u qu s d ng v n kinh doanh c a ngân hàng c ng nh l
ng v n đ
ph c v cho ho t đ ng kinh doanh c a ngân hàng.
- nh h
ng đ n kh n ng thanh toán c a ngân hàng:
c tr ng c b n c a ngân hàng là đi vay đ cho vay. Vì v y, n u ho t
đ ng tín d ng g p r i ro d n đ n n x u s
nh h
ng r t l n đ n kh n ng
thanh toán c a ngân hàng. Ngu n v n kinh doanh c a ngân hàng ch y u là
các kho n ti n huy đ ng t dân c , do đó ngân hàng luôn ph i thanh toán đ y
đ , đúng h n cho các kho n g c và lãi huy đ ng. Khi n x u x y ra, ngân
Trong khi không thu h i đ
c kho n v n cho vay, ngân hàng v n bu c ph i
tr lãi huy đ ng cho các ngu n v n tài tr cho các kho n cho vay đó nên n u
đ t l n x u trong c c u cho vay c a ngân hàng quá l n, ngân hàng s
không có l i nhu n ho c b l v n, thâm h t vào v n s h u c a ngân hàng.
Nh v y, n x u c a ngân hàng có nh h
ng r t l n đ n l i nhu n c a ngân
hàng. Nh ng ngân hàng ki m soát n x u t t d thu đ
11
c t l l i nhu n cao,
nh ng ngân hàng có t l n x u cao th
ng b thua l do chi phí trích l p d
phòng l n.
- T l n x u cao làm nh h
ng đ n uy tín c a ngân hàng:
M t ngân hàng có t l n x u cao t c là m c đ r i ro c a các tài s n
có cao thì ngân hàng đó th
trên th tr
mô và h i nh p qu c t c a ngân hàng:
T l n x u c a ngân hàng th hi n hi u qu c a ho t đ ng tín d ng
ngân hàng. N u ngân hàng có nhi u n x u cho th y ngân hàng đang g p khó
kh n trong ho t đ ng kinh doanh chính, khó có kh n ng thu h i các kho n
g c và lãi cho vay. Tình tr ng này kéo dài làm nh h
ng đ n l i nhu n c a
ngân hàng, ngu n v n kinh doanh c a ngân hàng s b gi m sút, hình nh, uy
tín c a ngân hàng không cao. Do v y, ngân hàng s r t khó kh n trong vi c
huy đ ng v n kinh doanh, kh n ng m r ng th tr
kém.
ng c a ngân hàng là r t
c bi t, trong tình hình h i nh p kinh t nh hi n nay, các ngân hàng
đ ng tr
c thách th c c nh tranh r t cao, đ ng th i c ng có c h i phát tri n
m ng l
i ho t đ ng ra ngoài ph m vi lãnh th . Tuy nhiên, v i t l n x u
cao, v
t quá m c cho phép, ngân hàng r t khó trong vi c chi m đ
ích xã h i. M t khác, các kho n chi phí này làm gi m thi u đáng k , th m chí
gây l cho các ngân hàng khi h ch toán k t qu kinh doanh d n đ n ngu n thu
c a ngân sách nhà n
c b suy gi m, nh h
ng đ n các ho t đ ng đ u t c
s h t ng c a nhà n
c, các ho t đ ng mang m c đích c ng đ ng, th c hi n
công b ng xã h i...
- N x u h n ch kh n ng m r ng và t ng tr
kh n ng kinh doanh c a các TCTD, qua đó nh h
ng tín d ng, h n ch
ng đ n ngu n cung v n
cho các doanh nghi p, làm cho ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh
nghi p b đình tr . V n b
đ ng t i nh ng ho t đ ng kinh doanh kém hi u
qu trong khi l i thi u v n đ u t cho các kênh s n xu t khác hi u qu h n
c a n n kinh t .
1.1.5. Cácănguyênănhơnăphátăsinhăn ăx u:
1.1.5.1.Nguyênănhơnăch ăquan:
Các nguyên nhân ch quan gây ra n x u là các nguyên nhân xu t phát
kho n cho vay, đ u t có thu nh p k v ng cao nh ng ti m n r i ro l n;
đ ng th i các quy đ nh v ki m tra, ki m soát, đ c bi t là tiêu chu n đ xem
xét, đánh giá khi quy t đ nh cho vay c ng s th p h n. Ng
c l i, n u quan
đi m kinh doanh c a ngân hàng là l y an toàn v n làm m c tiêu chính thì các
quy đ nh v đi u ki n cho vay, c ch qu n lý tài s n trong vi c th m đ nh,
xem xét tr
c khi ra quy t đ nh cho vay, đ u t s ch t ch h n, c th h n,
các tiêu chu n đ ph c v cho vi c ra quy t đ nh, vi c ki m tra, giám sát c ng
đ
cđ t
m c cao h n. Các ngân hàng th
ng m i tùy thu c vào kh n ng
ngu n v n kinh doanh, kh n ng qu n lý c a mình mà l a ch n kh u v r i ro
phù h p v i tình hình kinh doanh trong t ng th i k . N u ngân hàng ch n
m c r i ro quá cao, ngân hàng s d b r i vào tình tr ng nhi u n x u. N u
ngân hàng ch n m c ch p nh n r i ro th p, ngân hàng s ít b n x u h n
nh ng t
ng ng v i vi c an toàn này là t su t sinh l i s th p. Vì v y, ngân
hàng c n l a ch n m t m c đ ch p nh n r i ro phù h p nh t v i ngân hàng
lý kho n vay c a khách hàng.
giai đo n th m đ nh h s tr
c khi cho vay, vi c không ch p hành
nghiêm túc quy trình th m đ nh tín d ng, thu th p h s d li u c a kho n
vay không chính xác, vi c phân tích h s tín d ng, đánh giá khách hàng và
d án vay v n không k , không t t s d n đ n r i ro trong ho t đ ng cho vay,
kh n ng phát sinh n x u trong t
ng lai cao h n.
Khi quy t đ nh cho vay: D a trên nh ng k t qu thu đ
c c a quá trình
th m đ nh h s c a khách hàng, ngân hàng s đ a ra quy t đ nh cho khách
hàng vay hay không. Tuy nhiên, vi c ra quy t đ nh này c ng ph thu c khá
nhi u vào nh n đ nh c a ng
c a ng
i ra quy t đ nh. N u vi c đánh giá, nh n đ nh
i ra quy t đ nh đúng thì r i ro c a kho n cho vay s ít h n, n u vi c
đánh giá này sai thì nguy c d n đ n n x u có th cao h n.
Trong giai đo n gi i ngân và giai đo n qu n lý kho n vay sau khi gi i
ngân: Sau khi th c hi n gi i ngân cho khách hàng, n u ngân hàng không tuân
th theo quy đ nh tín d ng, buông l ng vi c ki m soát, theo dõi v m c đích
qu c a công ngh thông tin nh ngày nay. Công ngh ngân hàng th hi n
m c đ t p trung thông tin,
kh n ng phân tích, x lý thông tin, t đó rút
các k t lu n, nh n đ nh ph c v cho qu n tr ngân hàng nh các nhân t
h
ng đ n ch t l
nh
ng, tình hình phân b tài s n, m c đ t p trung r i ro....
Công ngh c a ngân hàng còn th hi n kh n ng chi ph i, ki m soát đ i v i
ho t đ ng c a các b ph n tác nghi p.
m i trình đ công ngh khác nhau
đ u ph i đòi h i m t c ch qu n lý khác nhau. Vi c các cán b ngân hàng
đ
c s d ng công ngh hi n đ i giúp cho cán b có th ti p c n, n m b t các
thông tin đ y đ k p th i v các khách hàng, các kho n vay, nh đó h n ch
đ
c r i ro trong quá trình cung c p các kho n tín d ng cho khách hàng và
qu n lý kho n vay c a khách hàng.
d ng th c hi n cho vay đ i v i m t khách hàng mà h ch a đ trình đ đ
hi u v l nh v c đ u t c a khách hàng, không th đánh giá đ
c kh n ng
thành công c a d án, kh n ng hoàn tr g c lãi c a khách hàng thì cán b tín
d ng đó không th l
ng tr
cđ
c các r i ro ti m n c a kho n tín d ng.
S h n ch trong chuyên môn c a cán b ngân hàng th
ng d n đ n m t s
thi u sót trong quá trình th m đ nh khách hàng nh :
+ Không phân tích đ y đ kh n ng qu n lý kinh doanh c a doanh
nghi p.
i v i doanh nghi p vai trò c a ng
i lãnh đ o r t quan tr ng. S
thành b i trong ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p ph thu c r t nhi u
vào ý t
ng kinh doanh và các quy t đ nh c a ng
ho c sau khi gi i ngân, ngân hàng không giám sát ch t ch vi c s d ng v n
c a khách hàng, đ khách hàng s d ng v n vay không đúng m c đích d n
đ n vi c th c hi n d án đ u t không đúng theo k ho ch ban đ u thì khách
hàng khó có th hoàn tr g c và lãi theo đúng k h n đã cam k t, ngân hàng
s g p ph i r i ro tín d ng đ i v i các kho n vay này.
-
o đ c ngh nghi p c a cán b ngân hàng.
Tín d ng ngân hàng là m t ngh có nhi u s cám d . V i các kho n vay
càng nhi u r i ro và không đ m b o nh ng đi u ki n tín d ng đ t ra, khách
hàng vay th
ng b ra nh ng kho n “hoa h ng” r t l n đ có th vay đ
c
ti n. i u này d n t i tình tr ng m t s cán b tín d ng c ý làm sai quy trình
tín d ng, b sót m t vài b
c trong quy trình hay giúp khách hàng v h s
vay v n cho h p l đ nh m nh n đ
c nh ng kho n "hoa h ng" t khách
hàng. B i v y, nh ng cán b tín d ng mà đ o đ c ngh nghi p không đ m
b o, vì l i ích cá nhân mà hi sinh l i ích ngân hàng c ng s d d n đ n r i ro
tín d ng cho ngân hàng.
- C ch trích l p qu d phòng r i ro không h p lý.
c x lý d t đi m khi x y ra. Kh i l
ng n x u
ngày càng ch ng ch t khi n tình hình tài chính c a ngân hàng ngày càng x u, đe
do ho t đ ng và làm suy gi m uy tín c a ngân hàng. N u n x u x y ra quá
nhi u, ngân hàng s khó có th x lý k p th i khi không có ngu n d phòng này,
gây ra tình tr ng m t kh n ng thanh toán và thua l l n.
1.1.5.2. Nguyênănhơnăkháchăquan:
- Môi tr
ng kinh t v mô không n đ nh:
Ho t đ ng c a ngân hàng và khách hàng đ u ch u tác đ ng c a môi
tr
ng kinh t - xã h i. Chính sách kinh t v mô n đ nh s giúp cho các ho t
đ ng kinh doanh c a khách hàng thu n l i, do đó có th hoàn tr các kho n
g c và lãi vay đúng k h n cho ngân hàng. Ng
c l i, chính sách kinh t v
mô không n đ nh, ho t đ ng kinh doanh c a khách hàng g p khó kh n,
không nh d tính ban đ u. M t khác, ngân hàng c ng r t khó có th phân
tích, d báo chính xác ho t đ ng kinh doanh, tài chính c a khách hàng trong
t
ng lai c ng nh khó có th l
ng không nh . Vi c
thông tin không cân x ng, sai l ch và không k p th i khi n cho các khách
hàng và ngân hàng đánh giá không đúng tình hình kinh doanh c a doanh
19
nghi p, hi u qu c a d án đ u t , đ a ra các quy t đ nh không chính xác gây
t n th t v n, không hoàn tr các kho n vay đúng k h n đã đ nh.
- Khách hàng g p khó kh n trong kinh doanh, không có kh n ng tr n
g c và lãi đúng h n cho ngân hàng:
Vi c kinh doanh c a các doanh nghi p không ph i lúc nào c ng đ
c
nh d tính ban đ u. Khi r i ro x y ra, doanh nghi p b thua l , tình hình tài
chính kém đi nên không có kh n ng thanh toán các kho n vay cho ngân hàng
đúng h n.
ây là tr
mong mu n x y ra.
ng h p mà c ngân hàng và doanh nghi p đ u không
h n ch r i ro này x y ra, ngân hàng c n xem xét k
tính kh thi c a d án, kh n ng qu n lý c a khách hàng, đ ng th i ph i yêu
c u tài s n b o đ m và b o hi m ti n vay h p lý, phòng ng a khi x y ra
tr
20
Thang Long University Libraty
1.2.ăX ălỦăn ăx uătrongăho tăđ ngătínăd ngăc aăNHTM
1.2.1.ăT ăch căb ămáyăx ălỦăn ăx uăc aăNHTM
Nguyên t c c a m t môi tr
ng tín d ng lành m nh theo thông l qu c
t thì b máy t ch c ho t đ ng tín d ng và qu n lý r i ro tín d ng ph i đ
tách b ch. Ch c n ng qu n lý r i ro tín d ng đ
c
c giao cho m t b ph n đ c
l p v i các đ n v ho t đ ng kinh doanh và s không tham gia vào ho t đ ng
t o ra r i ro (ho t đ ng cho vay). B ph n này s qu n lý và giám sát r i ro
trong toàn h th ng ngân hàng trong đó có r i ro tín d ng. Thông th
ng các
NHTM đ u thành l p m t h i đ ng đ x lý r i ro. H i đ ng này có ch c
n ng gi i quy t các v n đ liên quan đ n x lý n x u.
Vi c nh n bi t, qu n lý và thu h i các kho n n x u là v n đ quan tr ng
đ i v i h u h t các ngân hàng. Các NHTM đ u xây d ng h th ng nh n bi t
và báo cáo n i b các kho n n x u theo chu n m c c a t ng ngân hàng.
ph n x lý n th c hi n vi c rà soát
L p ph
ng án g p g khách hàng
N u không
ng án kh c ph c
L p ph
ch p thu n
Chuy n b ph n x lý n
x u
N u ch p thu n
Th c thi ph
N u không thành công
ng án kh c ph c
N u thành công
Chuy n b ph n tín d ng theo dõi bình
th ng
*Hi n t
c phê duy t thông qua Lãnh đ o ph trách b ph n x lý n x u.
Cán b thu c b ph n x lý n x u c n ph i ti n hành ngay vi c rà soát
kho n n x u m i phát sinh nh thu th p thông tin c p nh t đ đánh giá l i
tình tr ng c a khách hàng và hoàn hi n vi c rà soát n x u: rà soát toàn b
các tài li u liên quan đ n kho n vay và tài s n đ m b o, ki m tra và đánh giá
l i tài s n làm đ m b o (ch t l
ng, s l
và thi n ý c a khách hàng, c a ng
ng, giá tr ...); ki m tra l i kh n ng
i b o lãnh, trong vi c th c hi n trách
nhi m tr n ; đánh giá l i kh n ng tài chính c a khách hàng theo tình hình
m i; đánh giá kh n ng th t
u tiên trong vi c thanh toán n c a khách
hàng cho các ch n , bao g m c các ngân hàng khác ho c ng
i cho vay
khác, n u c n thi t; ghi chép nh ng chi ti t có liên quan v l ch s c a khách
hàng và v th hi n hành c a khách hàng...
Sau khi đã hoàn thành vi c rà soát n x u, cán b b ph n x lý n x u,
ph i g i ngay m t b n báo cáo rà soát n x u và đ xu t v chi n l
nh ng hành đ ng đ tri n khai th c hi n. Có hai chi n l
23
ph i th hi n đ
c kh n ng tr n t dòng ti n m t thông th
tr n t vi c bán tài s n và/ho c t dòng ti n m t trong t
ng; kh n ng
ng lai. Có ngh a
là, n u bên vay cho th y kh n ng tr n g c và n lãi khi đ n h n thì Ngân
hàng có th đ ng ý thu x p vi c “x lý n ”.
+ Chi n l
c “rút lui” đ
c s d ng đ i v i các kho n vay không có kh
n ng hoàn tr và c n ph i thanh lý ho c xoá n .
i v i các tr
ng h p này,
ngân hàng c n thu n b t bu c thông qua các th t c pháp lý, ho c thông qua
các quy trình không chính th c khác đ nh m duy trì k lu t tín d ng. Khi đã
có k t lu t r ng kho n vay không th ph c h i đ
đ đánh giá khách hàng có kh
n ng tr đ y đ n g c và lãi theo th i h n đã đ
c c c u l i. C c u l i th i
h n tr n bao g m 2 lo i: i u ch nh k h n tr n và gia h n n .
i u ch nh k h n n : Là vi c ngân hàng ch p thu n thay đ i k h n tr
n g c ho c lãi ho c c g c và lãi vay trong ph m vi th i h n cho vay đã th a
24
Thang Long University Libraty
thu n tr
c đó trong h p đ ng tín d ng, mà k h n tr n cu i cùng không
thay đ i.
Gia h n n : Là vi c ngân hàng ch p thu n kéo dài thêm m t kho ng th i
gian tr n g c ho c lãi ho c c g c và lãi vay, v
th a thu n tr
t quá th i h n cho vay đã
c đó trong h p đ ng tín d ng.
Vi c c c u l i th i h n tr n nh m gi m b t áp l c tr n g c, lãi cho
khách hàng trong đi u ki n hi n t i khách hàng g p khó kh n v tài chính,
giúp khách hàng ti p t c duy trì và phát tri n ho t đ ng kinh doanh trong th i
ng h p khách hàng không tr đ
theo th i h n đã đ
c k tr n đ u tiên đúng h n
c c c u l i, ngân hàng c n có hành đ ng d t khoát, yêu
c u khách hàng c n th c hi n nh ng bi n pháp c th đ c i thi n tình hình.
N u khách hàng ti p t c không có kh n ng tr n đúng h n
k tr n ti p
theo, ngân hàng c n chuy n kho n n vay c a khách hàng sang n quá h n,
n x u ngay và có nh ng bi n pháp c ng r n nh x lý tài s n đ m b o...đ
thu h i n vay, gi m t n th t cho ngân hàng.
Vi c x lý n x u thông qua bi n pháp c c u l i th i h n tr n th
ng
ch hi u qu khi khách hàng trung th c trong vi c cung c p các thông tin v
tình hình tài chính và ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p hi n
t i và d báo đúng kh n ng ph c h i c a doanh nghi p trong t
ng lai, đ ng
th i ngân hàng c ng có nh ng phân tích, đánh giá đúng v kh n ng c a
25