SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH THANH HÓA
PHÒNG GD&ĐT HUYỆN NGA SƠN ( TRƯỜNG MN NGA HẢI )

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ BIỆN PHÁP KÍCH THÍCH TRẺ 5 – 6 TUỔI
TRƯỜNG MẦM NON NGA HẢI HOẠT ĐỘNG TÍCH CỰC TRONG
HOẠT ĐỘNG LÀM QUEN VỚI TOÁN THÔNG QUA TRÒ CHƠI

.

Người thực hiện: Hoàng Thị Huế
Chức vụ : Giáo Viên
Đơn vị công tác : Trường Mầm non Nga Hải
SKKN thuộc lĩnh vực: Chuyên môn

THANH HÓA, NĂM 2015


A.ĐẶT VẤN ĐỀ
Trẻ em hôm nay thế giới ngày mai
Trẻ em là cả một thế hệ tương lai của đất nước, để đất nước giàu mạnh thì ngay
từ bây giờ những chủ nhân tương lai này phải được trang bị đầy đủ về nhân cách
và nhận thức.
Trong chương trình giáo dục mầm non mới hiện nay việc nâng cao chất lượng
giáo dục nói chung, cho trẻ làm quen với toán nói riêng đóng vai trò cung cấp
kiến thức ban đầu cho trẻ. Làm quen với toán ngay từ tuổi mầm non là việc làm
hoàn toàn đúng đắn và cần thiết giúp trẻ tìm tòi, quan sát, so sánh, phân loại và
xếp theo quy tắc... Thông qua trò chơi toán học giúp trẻ hình thành những biểu
tượng ban đầu vế toán như: Biểu tượng tập hợp số lượng số đếm, đo lường, hình
dạng, định hướng không gian, thời gian, xác định trên - dưới - trước - sau...

định hình thành ở trẻ tính tích cực sáng tạo. Để đạt được điều đó thì chúng ta
phải xây dựng một hệ thống các khái niệm về toán học ban đầu từ dễ đến khó, từ
đơn giản đến phức tạp, các kiến thức phải được diễn ra thông qua các trò chơi.
Là một giáo viên ngoài những phương pháp về chăm sóc giáo dục trẻ bên cạnh
đó tôi còn dành thời gian không ngừng học hỏi, tham khảo nhiều tài liệu, tạp chí
giáo dục mầm non, tập san, về các trò chơi toán học để tổ chức các hoạt động có
tính sáng tạo. Tôi luôn lấy trẻ làm trung tâm để từ đó thu hút trẻ vào hoạt động,
giúp cho tôi có những phương pháp hay, biện pháp phù hợp để chăm sóc trẻ đạt
kết quả cao nhất.
II . THỰC TRẠNG
1. Thuận lợi
Trong những năm qua được sự quan tâm của các cấp ban ngành đoàn thể đầu tư
về cơ sở vật chất trang thiết bị, kết hợp với công tác xã hội hóa giáo dục nên
trường đã được cấp phát và mua sắm tương đối nhiều đồ dùng đồ chơi phục vụ
cho việc phổ cập giáo dục mầm non 5 tuổi.
Là giáo viên chủ nhiệm lớp 5-6 tuổi nhiều năm lại có trình độ chuyên
môn vững vàng và nắm vững phương pháp dạy trẻ làm quen với toán tôi luôn
ham học hỏi tìm tòi trên mạng, trong sách vở, tài liệu đưa ra những ý sáng tạo
thu hút trẻ trong giờ học cũng như trong mọi hoạt động .
Bản thân có ý thức học tập tham gia đầy đủ các lớp chuyên đề, có đầy đủ
tài liệu hướng dẫn cho giáo viên trên cơ sở đó để tiến hành hoạt động.
Ban giám hiệu vững về chuyên môn luôn sát sao chỉ đạo giáo viên thực hiện tốt
chuyên môn.
2. Khó khăn:
2.1. Về cơ sở vật chất
Diện tích phòng học hơi chật hạn chế môi trường cho trẻ hoạt động. Đồ dùng
dạy trẻ về các biểu tượng hình dạng và kích thước còn thiếu.
2.2 Về phía trẻ
Tuy cùng một độ tuổi nhưng khả năng nhận biết của trẻ không đồng đều.
Mỗi cháu có một đặc điểm khác nhau, khả năng tiếp thu bài khác nhau. Một số

35
Tốt
Khá
Trung bình
Chưa
đạt
Trẻ hứng thú tham gia vào trò chơi
10
9
8
8
29%
25%
23%
23%
Trẻ hiểu cách chơi và luật chơi
8
8
10
9
của các trò chơi
23%
23%
29%
25%
Kỹ năng vận dụng kiến thức toán đã
8
8
10
9

hoạt động làm quen với toán đó là.
1. Biện pháp kích thích trẻ hoạt động tích cực thông qua các trò chơi trong
hoạt động học làm quen với toán.
Hoạt động học của trẻ trong chế độ sinh hoạt hàng ngày được tổ chức dưới
hình thức học có chủ định, có sự định hướng và hướng dẫn trực tiếp của giáo
viên. Nội dung hoạt động được tổ chức có hệ thống, theo sát mục đích kế hoạch
đã đề ra. Nhưng nếu chúng ta cứ ép buộc trẻ ngồi học như học sinh tiểu học
hoặc một hoạt động học không sáng tạo rập khuôn, chưa đổi mới dẫn đến trẻ uể
oải, phân tán tư tưởng trong hoạt động học, mặt khác trẻ mẫu giáo lớn trẻ suy
nghĩ bằng hình thức tư duy trực quan hình tượng gắn liền với tình cảm.Vậy để
lựa chọn các trò chơi nhằm hình thành, củng cố các biểu tượng toán cho trẻ.
Trước hết tôi phải xác định rõ mục đích của từng đề tài để chọn ra các trò chơi
phù hợp với bài dạy. Cuối cùng là tổ chức các trò chơi sao cho hấp dẫn sinh
động phát huy được tính độc lập, sáng tạo của trẻ. Các trò chơi được áp dụng
thường xuyên và tổ chức ở mọi lúc mọi nơi và có thể thay đổi tên các trò chơi
theo từng chủ đề.
Ví dụ 1: Chủ đề: Trường mầm non
Đề tài: Ôn số lượng 4, nhận biết chữ số 4
Tôi đã sử dụng trò chơi như sau.
5


Trò chơi 1: Tai ai thính, mắt ai tinh
Mục đích: Giúp trẻ nhận biết nhanh các chữ số theo yêu cầu của cô
Chuẩn bị: Các rổ có các thẻ chữ số 2, 3, 4
Cách chơi: Cô cho ngồi hình chữ u và Cô nói “ Lắng nghe, lắng nghe”
Trẻ nói: Nghe gì? nghe gì?
Tìm chữ số 4. Trẻ nhặt và dơ số 4 nhanh
(Tương tự với các số khác)
Luật chơi: Trẻ phải nhặt và dơ số theo đúng yêu cầu

7


Ví dụ 3: Chủ đề : Thế giới thực vật
Đề tài: Sắp xếp theo quy tắc của đối tượng cho trước.
Trò chơi: Làm tiếp tục
Mục đích: Trẻ phát hiện được quy tắc sắp xếp của các đối tượng và hoàn chỉnh
cách sắp xếp đó
Chuẩn bị: Bìa cứng, các bông hoa, lá cắt rời
Cách chơi: Cho trẻ chỉ và đọc các bông hoa, lá trên các hàng. Cô hỏi trẻ có
nhận xét gì về cách sắp xếp này. Sau đó cho trẻ chọn và gắn hoa lá đúng theo
cách sắp xếp đã có.
Luật chơi: Phải xắp xếp theo đúng theo cách đã cho Lá – Hoa – Lá - Hoa

Hình ảnh bé đang chơi trò chơi ” làm tiếp tục”
Ví dụ 4: Chủ đề: Trường mầm non
Đề tài: Ôn nhận biết hình vuông, hình chữ nhật, hình tam giác
Tôi đã sử dung trò chơi: Thi ai nhanh
Mục đích: Giúp trẻ nhận biết, phân biệt được hình vuông, hình chữ nhật, hình
tam giác.
Chuẩn bị: Giấy gam, sáp màu
Cách chơi: Cô chia trẻ thành 3 tổ, số trẻ ở các tổ đều nhau.Cô phát giấy vẽ cho
trẻ và yêu cầu các tổ vẽ các hình theo yêu cầu của cô sau thời gian 2 phút trẻ
phải vẽ xong và lại thay đổi yêu cầu các tổ. Tổ nào vẽ đúng thì thắng .
Trò chơi: Xếp hình
Mục đích: Giúp trẻ nhận biết, phân biệt được hình vuông, hình chữ nhật, hình
tam giác.
Chuẩn bị: Các que tính dài, ngắn khác nhau
Cách chơi: Cô cho trẻ xếp các hình học Hình vuông, chữ nhật, tam giác yêu
cầu của cô.

đi đến kho báu. Đường đi đến kho báu có nhiều chướng ngại vật khác nhau. Cho
9


đội trưởng 2 đội chơi oẳn tù tì đội nào thắng thì cho đội đó được đưa ra yêu cầu
cách đi cho đội bạn( Hướng dẫn cách đi, theo các hướng để đến đích : Đi về phía
trước, đi sang phía phải, lấy chong chóng ở phía trên, đi thẳng, đi sang phía
phải, lấy túi đựng ở bên trái búp bê, đi thẳng...)
Sau đó lần lượt từng bạn của đội thua cuộc trong trò chơi oẳn tù tì sẽ đi
theo yêu cầu của đội thắng. Nếu đi sai thì bạn khác phải bắt đầu cho đến khi
đúng và tìm đến kho báu thì mới được ra yêu cầu đi cho đội bạn.
Luật chơi: Đi đến kho báu theo hướng dẫn của đội bạn
Ví dụ 7: Chủ đề: Nước và hiện tượng tự nhiên
Trò chơi: Nói và gắn lịch thời gian của bé
Mục đích: Giúp trẻ phân biệt, gọi tên các ngày thứ trong tuần
Chuẩn bị:
Các quyển lịch treo trong lớp học, lịch của bé
Cách chơi: cô cùng trẻ xem lịch và thảo luận về các ngày trong tuần: Hôm qua
là thứ mấy? Hôm nay là thứ mấy, ngày mai là thứ mấy... sau đó cho trẻ bóc lịch
dán theo thứ tự các ngày trong tuần.

(Bé chơi trò chơi: Nói và gắn lịch thời gian của bé)
Kết quả: - Trẻ hứng thú tham gia các trò chơi.
- Trẻ hoạt động tích cực trong hoạt động học. Tạo cho hoạt động học
trở nên nhẹ nhàng, không bị khô khan và nhàm chán. Trẻ nắm vững kiến thức và
vận dụng vào trò chơi một cách chính xác.
2. Biện pháp kích thích trẻ hoạt động tích cực trong hoạt động làm quen với
toán thông qua các trò chơi ở mọi lúc mọi nơi.
Trẻ mầm non rất dễ nhớ nhưng cũng chóng quên đặc biệt hoạt động làm quen
với toán là hoạt động khó, vì vậy ngoài việc dạy học toán ở trên hoạt động học

- Góc tạo hình:
Trò chơi: Các chữ số diệu kỳ
Mục đích: -Trẻ nhận biết đọc và viết các chữ số từ 1- 10
-Nhận biết số lượng tương ứng với các chữ số,Trang trí các con số
11


Chuẩn bị:
-Bìa cứng hoặc lịch cũ vẽ hình chữ số rỗng
-Bút lông bút chì màu, bút sáp, Kéo, giấy trắng, họa báo, lịch cũ, báo cũ
Cách chơi: -Cô vẽ các chữ số 1, 2, 3, 4, 5... Bắng các nét chấm mờ lên bìa cứng
trẻ đồ lên các nét đó.
-Cô giúp trẻ cắt rời các chữ số vừa đồ
-Trẻ viết các kiểu chữ số (tùy thích) vào chữ số bằng bìa cứng cắt hoặc dùng
màu tô, giấy màu để trang trí lên đó và sử dụng như đồ dùng của mình trong các
hoạt động học.

Hình ảnh các bé đang chơi trò chơi ” Các chữ số diệu kỳ”
*Chơi trong giờ đón, trả trẻ.
Trò chơi: Đi ô tô khách
Mục đích: Trẻ đếm đến 10 nhận biết nhóm có 10 đối tượng, nhận biết số 10.
Chuẩn bị: 10 ghề ngồi của trẻ
Cách chơi: Tổ chức cho trẻ chơi ”đi ô tô khách” Trẻ làm hành khách. Mỗi hành
khách ngồi vào 1 ghế xếp thành dãy, cô hỏi trẻ xem số trẻ và số ghế có bằng
nhau không và cùng bằng mấy. Các hành khách xuống dần qua từng bến.
+ Hỏi trẻ về số lượng hành khách đã xuống, số lượng hành khách còn lại. So
sánh số lượng hành khách với số lượng ghế ngồi.
Gọi nhóm trẻ khác lên chơi, để những trẻ tham gia chơi trước lại được quan sát,
nhận xét.
Luật chơi: Trẻ phải đếm và so sánh được số trẻ với số ghế

bánh bút màu, keo, kéo... để trẻ làm đồ chơi tự tạo dùng để học toán qua đó
giúp trẻ ôn về nhận biết các khối, các hình học và so sánh số lượng.

Trẻ làm đồ dùng phục vụ các trò chơi học toán
Kết quả: Làm được nhiều đồ dùng phục vụ trong các hoạt động và tham gia hội
thi ”Làm đồ dùng đồ chơi tự tạo” do nhà trường tổ chức lớp được giải nhất cấp
trường.
4. Sáng tác một số trò chơi kích thích trẻ hoạt động tích cực trong hoạt
động làm quen với toán
Trò chơi 1: Ai đo giỏi hơn
Mục đích : Giúp trẻ đo các vật bằng các cách đo khác nhau và nói được kết quả
đo
Luyện kỹ năng đo cho trẻ
Chuẩn bị: Cái bàn, quyển sách, cửa ra vào, cửa sổ,Gang tay, bàn chân của trẻ,
bút sáp...
Cách chơi: Cô chia trẻ theo nhóm nhỏ trong lớp cho trẻ đo chiều dài của cái
bàn, quyển sách, đo cửa ra vào, đo cửa sổ bằng các đơn vị đo như gang tay, bút
sáp, bước chân của trẻ, sau đó yêu cầu trẻ nói lại kết quả đo.
VD: Cái bàn này dài 8 gang tay, hoặc cái bàn này dài bằng 10 bút sáp
Luật chơi: Trẻ phải đo bằng gang tay, hoặc bút sáp, bước chân...

14


Ảnh bé đang chơi trò chơi: Ai đo giỏi hơn
Trò chơi 2: Đếm ngón tay
Mục đích: Luyện kỹ năng đếm từ 1-10 cho trẻ
Chuẩn bị : 2 bàn tay của từng trẻ
Cách chơi: Cô cho trẻ tự đếm các ngón tay của mình theo ý thích và nói được
kết quả mà trẻ vừa đếm được theo số lượng tương ứng trẻ tự chọn.

- Cô chia trẻ thành nhiều nhóm mỗi nhóm đều có các tấm bìa các
tông, các thẻ số, dấu, các lô tô hoa qủa hoặc con vật ( Mỗi lô tô đếu có số lượng
hình là 1)
- Trẻ cầm tấm bìa có sẵn 1 số hình minh họa, sau đó đếm hoa quả có trên tấm
bìa rồi gắn thêm lô tô và đặt thẻ số, dấu thích hợp vào tấm bìa.
- VD: trên tấm bìa có 4 bông hoa nếu trẻ đặt thẻ số 6 thì phải đặt dấu (+) và gắn
thêm 2 bông hoa.

Hình ảnh các bé đang chơi trò chơi “ Thêm bớt số lượng theo thẻ số tương
ứng”

16


Trò chơi 5 : “ Ném booling”
Mục đích:
Giúp trẻ nhận biết các chữ cái đã học.
Chuẩn bị:
- Vỏ chai nước C2, lon bia… bên trên có các số
- Băng keo màu dán dưới nền làm các làn đường cho bóng chạy.
- Bóng cho trẻ chơi.
Cách chơi:
- Có thể tổ chức cho từng cá nhân hoặc từng nhóm 3-4 trẻ chơi cùng một lúc.
Lần đầu có thể tổ chức theo hình thức đơn giản như : lần lượt từng bạn hay
nhóm bạn lên cầm bóng đứng ở một làn đường tùy ý khi có hiệu lệnh xắc xô
mới được ném bóng . phải ném đúng làn đường mình đã chọn và nếu làm đổ cột
booling có gắn số trên làn đường đó thì chiến thắng. Khi cột booling đổ phải nói
được cột số mấy .
Sau vài lần chơi có thể tổ chức khó hơn như: cũng tổ chức như trên nhưng yêu
cầu trẻ chọn quả bóng có số mấy thì lên chọn đúng làn đường của cột booling có

Cách chơi:
- Cho lần lượt từng trẻ xếp số theo yêu cầu của cô.Và đọc các số đó.
Luật chơi: Trẻ phải xếp và đọc đúng số vừa xếp.

Hình ảnh các bé đang chơi trò chơi “Xếp các số bằng hột hạt”
IV.KIỂM NGHIỆM
Sau khi tiến hành thực nghiệm tại trường mầm non Nga Hải tôi đã thu được
những kết quả như sau:
Tổng số cháu
35

Kết quả đầu năm
Đạt

Chưa

Kết quả cuối năm
Đạt

18


Tốt

Kh

TB

Tốt


23% 23%
29%
25% 46%
49%
5%
8
8
10
9
13
14
8
23% 23%
29%
25% 37 % 40% 23%
24/35 = 69 % trẻ không tập
34/35 = 97% trẻ tập trung
Tập trung chú ý
trung chú ý trong hoạt động
chú ý trong giờ học
học
Nhìn vào bảng so sánh ta thấy sự khác biệt rõ ràng giữa số liệu đầu năm và
cuối năm. Mức độ đạt được cuối năm so với đầu năm cao hơn rất nhiều. Tỷ lệ
tốt, khá cuối năm đạt 86%, tỷ lệ trung bình 14%, không còn tỷ lệ chưa đạt. Điều
này chứng tỏ các biện pháp đưa ra có tác dụng rất lớn trong việc kích thích trẻ 5
- 6 tuổi trường mầm non Nga Hải hoạt động tích cực trong hoạt động làm quen
với toán thông qua trò chơi.
C. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT
Qua một thời gian nghiên cứu về lí luận và thực tiễn cho trẻ mẫu giáo 5 – 6 tuổi
trường mầm non Nga Hải hoạt động tích cực trong hoạt động làm quen với toán thông