Phòng Giáo dục và Đào tạo Nho Quan
Họ và tên: Vũ Thị Oanh
Chức danh: Hiệu trưởng
Học vị: Cử nhân
Địa chỉ: Trường Mầm non Kỳ Phú.
Email:
Điện thoại: 0981059359
Sáng kiến: Một số kinh nghiệm trong việc chỉ đạo làm đồ

dùng đồ chơi tự tạo phục vụ các họat động trong trường mầm non.
Lĩnh vực áp dụng:
Áp dụng trong lĩnh vực phát triển thể chất, nhận thức; Lĩnh vực phát
triển thẩm mỹ, tình cảm, kỹ năng xã hội.
Giải quyết vấn đề thiếu đồ dùng đồ chơi, đồ dùng dạy học trong trường
mầm non; Tiết kiệm chi phí, tận dụng nguyên vật liệu phế thải, nguyên vật liệu
sẵn có ở địa phương, góp phần giáo dục bảo vệ môi trường.
I. Nội dung sáng kiến:
1. Giải pháp cũ thường làm:
Trong nhiều năm qua ĐDĐC trong lớp và ngoài trời chưa được quan tâm
đúng mức, đồ dùng đồ chơi còn thiếu rất nhiều. Đồ chơi trong các lớp mẫu giáo
chỉ đạt 70%, nhà trẻ đạt 50%, có lớp chỉ có ĐDĐC tự tạo của giáo viên dùng để
trưng bày, trẻ không được chơi. Đồ dùng đồ chơi ngoài trời thiếu nhiều ở các
khu lẻ, không thể đáp ứng yêu cầu vui chơi và phát triển thể chất cho trẻ.
Công việc của giáo viên mầm non bận rộn rất nhiều cũng không có nhiều
thời gian đầu tư cho việc làm đồ dùng, đồ chơi.
Công tác chỉ đạo việc làm đồ dùng đồ chơi chỉ sử dụng các biện pháp đơn
giản:
+ Kế hoạch chỉ đạo chỉ diễn ra chủ yếu qua hai hội thi, không mang tính
thường xuyên liên tục;
+ Lựa chọn mẫu đơn giản: Đồ dùng đồ chơi tự làm không bền đẹp mẫu
mã không phong phú;

và sâu sắc đối với trẻ độ tuổi mầm non, vì bất kể một trẻ em nào đều có nhu cầu
chơi và rất yêu quí đồ chơi, chúng sống và hành động cùng với đồ chơi. Đồ chơi
giúp trẻ em tìm hiểu, khám phá thế giới xung quanh, nó giúp các em làm quen
với những đặc điểm, tính chất của nhiều đồ vật, biết được công dụng của chúng
trong sinh hoạt và trong lao động của con người. Đồ chơi còn là phương tiện
giúp trẻ phát hiện ra những mối quan hệ của người với người trong xã hội dần
dần biết gia nhập vào các mối quan hệ đó. Hoạt động với đồ chơi vừa làm thỏa
mãn nhu cầu vui chơi, vừa làm cho đôi bàn tay khéo léo, đôi chân dẻo dai cơ thể
mềm mại, hình dáng phát triển cân đối hài hòa, vừa chuẩn bị cho trẻ vào học
tiểu học vừa có thể tham gia tốt vào cuộc sống xã hội sau này.
Trẻ mầm non luôn có nhu cầu với đồ chơi mới, để thỏa mãn được nhu cầu
đó của trẻ đòi hỏi giáo viên mầm non phải luôn sáng tạo ra nhiều đồ dùng, đồ
chơi phù hợp với nội dung bài dạy, phù hợp với tình huống giáo dục trong các
hoạt động.
Ngày nay, trong thời đại công nghiệp hóa, hiện đại hóa, kinh tế phát triển,
đồ chơi cho trẻ cũng rất phong phú, hiện đại. Trong số đó, có những loại đồ chơi
bổ ích, nhưng cũng không ít đồ chơi còn mang tính bạo lực, phi giáo dục, độc
hại đối với trẻ em. Những loại đồ chơi phù hợp để phát triển trí tuệ cho trẻ mang
tính giáo dục càng được bổ sung phong phú đa dạng bao nhiêu thì kích thích
được tính tò mò ham hiểu biết cùng khám phá của trẻ bấy nhiêu. Đồ dùng, đồ
chơi phải phù hợp với quy luật phát triển trí tuệ của trẻ ở đúng độ tuổi mới có
tác động góp phần hình thành và phát triển trí tuệ ở trẻ.
Trước thực trạng hàng loạt đồ chơi Trung Quốc đang bị thu hồi do phát
hiện chứa hàm lượng các chất cấm DEHP, DINP, DBP cực cao gây hại nghiêm
trọng đến sức khỏe của trẻ em.
Theo danh mục sản phẩm bị thu hồi RAPEX của Liên Minh Châu Âu
(EU), cơ quan chức năng bảo vệ người tiêu dùng tại Đức đang tiến hành thu hồi
hàng loạt các sản phẩm đồ chơi Trung Quốc dành cho trẻ em do chứa các chất
hóa học bị cấm sử dụng và gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của người
sử dụng. Theo đó, các sản phẩm bị thu hồi bao gồm: - Búp bê hình em bé có mã

nhỏ rất thích được chơi với những đồ chơi mới lạ đặc biệt là những đồ chơi mà
tự tạo của cô giáo hoặc trẻ tự làm ra, nó sẽ tạo cho trẻ cảm giác ngưỡng mộ cảm
phục cô, xen lẫn tự hào vì mình cũng làm ra hoặc góp phần làm ra những sản
phẩm dó. Trong khi đó, những đồ chơi hiện có trong lớp lại mang tính phổ biến,
hạn chế về số lượng và ít được thay đổi. Vì vậy trẻ sẽ không phát huy được tính
tích cực sáng tạo trong các hoạt động.
Một yếu tố nữa là trong cuộc sống sinh hoạt hàng ngày của mỗi gia đình,
thường có rất nhiều sản phẩm bị loại bỏ sau khi sử dụng, chẳng hạn như vỏ con
chai chai, vỏ chai dầu gội, sữa tắm, lon bia, vỏ hộp sữa, bìa lịch cũ, đĩa CD bị
trầy cũ…và ở nông thôn còn có những nguyên vật liệu mở như hột hạt vỏ cây,
bẹ ngô thân trúc, thân tre, râu ngô…. đó là nguồn vật liệu rất phong phú và đa
dạng, có thể tận dụng làm những việc hữu ích. Nếu chúng ta có ý thức thu gom,
chọn lọc từ nguồn phế thải đó và có ý tưởng làm các đồ dùng, đồ chơi thì có thể
biến những chiếc hộp, bìa to nhỏ thành ô tô, tàu hỏa, nhà cửa, cây cối con vật…
chúng ta có thể sử dụng học toán, học chữ đưa vào các giờ dạy, các góc chơi của
trẻ ở trường mầm non. Làm như vậy chúng ta sẽ tiết kiệm được tiền mua sắm
vật liệu, tạo ra nhiều đồ chơi mới mang tính sáng tạo phong phú cho lớp học của
mình. Những đồ chơi này vừa dễ làm, dễ sử dụng trong các giờ học và các hoạt
động. Qua đó hình thành ý thức tuyền truyền với mọi người xung quanh, từ trẻ
đến phụ huynh học sinh về việc bảo vệ môi trường. Và như vậy, chúng ta đã
3


giảm thiểu được lượng rác thải, giảm chi phí cho việc xử lý rác thải trong vệ
sinh môi trường. Qua việc tái sử dụng, sử dụng nguyên vật liệu sẵn có ở địa
phương chúng ta không những tạo điều kiện cho giáo viên phát huy tính sáng
tạo trong việc làm đồ dùng dạy học mà hình thành ở cô và trẻ những thói quen
giữ gìn và bảo vệ môi trường.
Muốn vậy mỗi nhà quản lý hãy là người đi dầu, người thổi lửa vào tập thể
sư phạm của mình và vào thế giới xung quanh bằng chính niềm đam mê của bản

Phục vụ chủ điểm thực vật: Cây khế, cây chuối, cây bưởi, cây xoài
- Vật liệu: Gỗ, xốp lá, xốp mút, đá cuội, dây thép 3 li, 1 li, keo 502, kéo,
bút chì.
- Ứng dụng: Dùng cho trẻ quan sát trong các hoạt động khám phá khoa
học, phát triển nhận thức như học toán, giờ kể chuyện đọc thơ, dùng làm mô
hình, trưng bày ở góc chơi, trang trí trong các công trình xây dựng, hoặc dùng
trang trí lớp học....
- Cách làm các loại cây:
4


* Cây khế:
Đế cây bằng mảnh gỗ hình chữ nhật, thân cây bằng gỗ tròn bọc xốp nâu
uốn thép xung quanh, các cành của cây uốn bằng thép to, các cành lá uốn bằng
thép nhỏ hơn và cắt cành lá khế dùng keo 502 để dán cố định cành lá lên dây
thép, uốn tạo hình sao cho cành cây, tán lá có dáng đẹp. Quả khế gọt bằng xốp
mút có năm múi sau đó dán xốp mầu xanh bên ngoài(quả xanh), xốp vàng(quả
chín) luồn dây thép vào cuống tạo thành chùm khế và buộc cố định vào cây.
Các bạn chú ý khi bộc quả, hay lá chia cành sao cho cân đối hài hòa giữa các
vị trí với nhau nhé. Gắn thêm cỏ vào gốc cây cho thêm phần sinh động:

5


* Cây dừa và cây cau:

Đế cây bằng mảnh gỗ hình chữ nhật, thân cây thân cây bằng gỗ tròn bọc
xốp mầu nâu, các tàu lá dài cắt tỉa răng cưa dùng keo 502 dán đây thép một ly
vào tạo thành sống lá để tạo độ cứng sau đó gập hai bên sống lá xuống một
6

cho mấy chú khỉ tinh nghịch
* Cây bưởi

9


Núi đá, ruộng bậc thang:
- Vật liệu: Chóp của nhà thần tiên bị hỏng không dùng nữa, xốp bọt lót
đồ dùng, xốp mút, đá 1-2, cát, xi măng, dây thép 1 li, kéo, kìm.
- Ứng dụng: Dùng cho trẻ quan sát trong các hoạt động khám phá khoa
học, dùng làm mô hình, trưng bày ở góc chơi, trang trí trong các công trình xây
dựng, hoặc dùng trang trí lớp học....
* Cách làm núi đá
Tận dụng chóp của nhà thần tiên bị hỏng làm cốt (Nếu không có chóp nhà
thần tiên bạn có thể sử dụng bất cứ vật liệu nào hình chóp để thay thế hoặc tạo
hình từ xốp bọt chú ý khi làm từ xốp bọt các bạn phải sử dụng một lớp lưới b40
phía trong cuộn lại thành hình tháp cho chắc nhé, vì xi măng cát và đá 1-2 rất
nặng) sau đó buộc lưới b40 xung quanh, chèn xốp bọt vào những vị trí phù hợp
để tạo sự nhấp nhô của núi, nhờ bàn tay khéo léo của các “nghệ nhân” trộn xi
măng cát, dạng lỏng vừa dùng bay xúc hồ vãi lên trên, tung sỏi, đá 1-2 vào tạo
thành những phiến đá nhấp nhô, gồ ghề rồi cấy thêm cây cỏ hoa lá, con vật cho
sinh động. Cuối cùng dùng sơn xịt màu xanh dương xịt thoáng lên trên cho ra
màu rêu phong của núi. Để khô trong vòng 48h mới được di chuyển.
Sáng tạo và đam mê

10


11




Thành quả

14


Cột đèn tín hiệu giao thông:
- Vật liệu: Làm bằng gỗ, cán tre, giấy đề can, xốp màu, băng dính hai mặt
- Ứng dụng: Dùng cho trẻ quan sát trong các hoạt động khám phá khoa
học, phát triển nhận thức, dùng làm mô hình, trưng bày ở góc chơi, sân chơi
giao thông, tích hợp gây hứng thú trong hoạt động thể dục, trang trí trong các
công trình xây dựng ngã tư đường phố, hoặc dùng trang trí lớp học....
- Cách làm
Cột cao 1.2m phía dưới có đế hình chữ nhật bằng gỗ có độ dày 4cm. Biển
tín hiệu đèn dạng hình hộp chữ nhật có chiều dài 40 cm. có một lỗ phía dưới
dùng để gắn vào cán đèn. Bọc giấy đề can hoặc sơn màu phù hợp. Đền được
cắt bằng xốp hình tròn, có dán đề can lên trên để tạo màu sắc đẹp và độ bền khi
sử dụng. Chúng ta chỉ cần dán băng dính 2 mặt là trẻ có thể cho trẻ dán lên cột
đền khi chơi.

Thảm cỏ:
- Vật liệu: Thảm trải nhà cũ, xốp màu, keo 502, nến dính, súng bắn keo,
kéo
- Ứng dụng: Dùng làm mô hình, trưng bày ở góc chơi, trong hoạt động
thể dục dùng cho trẻ trải nghiệm khi nhảy lò cò, khi ném bóng để trẻ có sự so
sánh giữa sàn gạch và thảm….
- Cách làm:
Sử dụng thảm trải nhà cũ và xốp màu cắt tăm thành từng dải dài 20cm,
rộng 4cm rồi cuộn lại với nhau thành từng cụm cỏ cỡ bằng ngón tay út dùng


17


18


+ Ngựa vằn nhìn cũng rất đáng yêu và bắt mắt.

Với giấy xốp màu trắng ta cắt hình con ngựa sau đó gắn hai hình con
ngựa lại với nhau, dùng một miếng xốp cùng màu gắn làm phần bụng của ngựa
ta ốp vỏ con trai trai đã sơn màu trắng lên lưng con ngựa, sau đó ta dùng bút dạ
vẽ vẽ thêm các chi tiết trên mình con Ngựa.
+ Con voi
Để tạo được những con voi này ta cắt hình con voi trên xốp màu sau đó
gắn hai hình con voi lại với nhau, dùng một miếng xốp gắn làm phần bụng và
nhồi bông vào bên trong của voi rồi ta ốp vỏ con trai trai lên lưng con voi, sau
đó ta dùng sơn xịt lên con voi. Để con voi giống như thật ta gắn thêm tai bằng
vỏ con trai trai , ngà voi …vậy là đã làm được những con voi rất đáng yêu.

19


+ Con nai, con dê: bạn làm tương tự như trên và đố với những con vật
khác chúng ta chỉ cần ke mẫu sao cho giống thật và thực hiện nhé.
III. Hiệu quả kinh tế và xã hội dự kiến đạt được
1. Hiệu quả kinh tế:
Tận dụng được nguyên vật liệu thừa, dễ tìm có sẵn, không tốn nhiều tiền
của, hiệu quả đạt được khá cao khi ứng dụng vào các hoạt động trong chăm sóc
giáo dục trẻ ở trường mầm non.

hoạt động này. Muốn vậy, hiệu trưởng các trường mầm non phải xác định
ĐDĐC là phương tiện giáo dục trong trường mầm non, ĐDĐC trong trường MN
được hiểu như là đồ dùng dạy học, đồng thời như là đồ chơi cho trẻ, phải quan
tâm đến việc tạo ra ĐDĐC cho trẻ bằng cách:
+ Thứ nhất, phải có những giải pháp thiết thực tạo ra các điều kiện mua
sắm, trang bị, tự tạo ĐDĐC phục vụ cho hoạt động chăm sóc, giáo dục trong
nhà trường, đáp ứng nhu cầu hoạt động của trẻ.
+ Thứ hai, phải tổ chức cho giáo viên làm ĐDĐC với những nguyên vật
liệu có sẵn ở địa phương, những vật liệu phế thải trong sinh hoạt hàng ngày.Ví
dụ như: mo cau, gáo dừa, tre, trúc, vỏ nghêu, sò, ốc, hến, trai trai, ruột gối, chai
nước khoáng, dầu gội, lon bia…Tóm lại là lựa chọn đồ phế thải phù hợp với ý
21


tưởng
+ Thứ ba, đối với ĐDĐC ngoài trời và những ĐDĐC giáo viên không thể
làm được trường phải xây dựng kế hoạch mua sắm cho trường mình. Ví dụ như:
đu quay, cầu trượt, thang leo, bật bênh…
+ Thứ tư, thường xuyên tổ chức kiểm tra, đánh giá, hướng dẫn sử dụng có
hiệu quả ĐDĐC trong trường mầm non để đảm bảo phát triển về thể chất, tình
cảm, trí tuệ, thẩm mỹ và có tác dụng đến việc hình thành và phát triển nhân cách
trẻ, giúp trẻ phát triển toàn diện..
- Giáo viên phải nắm vững phương pháp bộ môn để đưa đồ dùng vào tổ
chức các hoạt động một cách hợp lý.
+ Tích cực tham khảo tài liệu trong và ngoài chương trình, học hỏi đồng
nghiệp để nâng cao trình độ, hình thức và phương pháp giảng dạy phù hợp.
+ Bản thân giáo viên phải chịu khó, kiên trì, có khả năng tạo hình tốt để
tạo ra sản phẩm đẹp, phù hợp với độ tuổi trẻ.
+ Cần có sự kết hợp với phụ huynh một cách khéo léo, lôi cuốn phụ
huynh để phụ huynh cùng đóng góp các vật liệu đã qua sử dụng.