ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
VIỆN ĐẢM BẢO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC

TRẦN THỊ TÚ ANH

NGHIÊN CỨU XÂY DỰNG TIÊU CHUẨN ĐÁNH
GIÁ
CHẤT LƢỢNG CHƢƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO ĐẠI
HỌC
NGÀNH BÁO CHÍ TRUYỀN THÔNG Ở VIỆT
NAM

LUẬN ÁN TIẾN SĨ
ĐO LƯỜNG VÀ ĐÁNH GIÁ TRONG GIÁO DỤC
HÀ NỘI - 2015


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
VIỆN ĐẢM BẢO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC

TRẦN THỊ TÚ ANH

NGHIÊN CỨU XÂY DỰNG TIÊU CHUẨN ĐÁNH
GIÁ
CHẤT LƢỢNG CHƢƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO ĐẠI
HỌC
NGÀNH BÁO CHÍ TRUYỀN THÔNG Ở VIỆT
NAM
Chuyên ngành: Đo lường và đánh giá trong giáo dục
Mã số : 62140120


thực, chƣa đƣợc ai công bố trong bất kỳ nghiên cứu nào.

Tác giả

Trần Thị Tú Anh

4


MỤC LỤC
MỞ ĐẦU

................................................................. Error! Bookmark not defined.

1. Lý do chọn đề tài................................................. Error! Bookmark not defined.
2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu ...................... Error! Bookmark not defined.
2.1. Mục đích nghiên cứu ................................... Error! Bookmark not defined.
2.2. Nhiệm vụ nghiên cứu .................................. Error! Bookmark not defined.
3. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu....................... Error! Bookmark not defined.
3.1. Đối tƣợng và khách thể nghiên cứu ............. Error! Bookmark not defined.
3.2. Phạm vi nghiên cứu ..................................... Error! Bookmark not defined.
4. Phƣơng pháp nghiên cứu .................................... Error! Bookmark not defined.
4.1. Câu hỏi nghiên cứu ...................................... Error! Bookmark not defined.
4.2. Phƣơng pháp nghiên cứu định tính .............. Error! Bookmark not defined.
4.3. Phƣơng pháp nghiên cứu định lƣợng .......... Error! Bookmark not defined.
5. Đóng góp mới về khoa học của luận án .............. Error! Bookmark not defined.
6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án ............. Error! Bookmark not defined.
6.1. Ý nghĩa lý luận ............................................ Error! Bookmark not defined.
6.2. Ý nghĩa thực tiễn ......................................... Error! Bookmark not defined.
7. Bố cục của luận án .............................................. Error! Bookmark not defined.

1.2.1.3. Chƣơng trình đào tạo ........................ Error! Bookmark not defined.
1.2.1.4. Đánh giá chất lƣợng chƣơng trình đào tạo ..... Error! Bookmark not
defined.
1.2.1.5. Chuẩn đầu ra chƣơng trình đào tạo .. Error! Bookmark not defined.
1.2.2. Các mô hình đánh giá chất lƣợng chƣơng trình đào tạo .................. Error!
Bookmark not defined.
1.2.3. Mô hình đảm bảo chất lƣợng chƣơng trình đào tạoError! Bookmark not
defined.
1.3. Tiểu kết Chƣơng 1 ........................................... Error! Bookmark not defined.
CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ KẾT QUẢ KHẢO SÁT
................................................................. Error! Bookmark not defined.
2.1. Bối cảnh đào tạo đại học ngành Báo chí truyền thông ở trong nƣớc ....... Error!
Bookmark not defined.
2.2. Nguyên tắc xây dựng tiêu chuẩn đánh giá chất lƣợng chƣơng trình đào tạo đại
học ngành Báo chí truyền thông ....................... Error! Bookmark not defined.
2.3. Mô hình đảm bảo chất lƣợng chƣơng trình đào tạo ngành Báo chí truyền
thông ở Việt Nam ............................................. Error! Bookmark not defined.
2.4. Yêu cầu của Đảng và Nhà nƣớc đối với ngành Báo chí truyền thông ở Việt Nam
.......................................................................... Error! Bookmark not defined.
6


2.5. Chuẩn đầu ra chƣơng trình đào tạo đại học ngành Báo chí truyền thông ở Việt Nam. Error!
Bookmark not defined.
2.6. Phƣơng pháp nghiên cứu ................................. Error! Bookmark not defined.
2.6.1. Phƣơng pháp nghiên cứu định tính ........... Error! Bookmark not defined.
2.6.2. Phƣơng pháp nghiên cứu định lƣợng ....... Error! Bookmark not defined.
2.6.3. Diễn giải mô hình nghiên cứu .................. Error! Bookmark not defined.
2.6.4. Mẫu nghiên cứu ........................................ Error! Bookmark not defined.
2.6.5. Công cụ nghiên cứu .................................. Error! Bookmark not defined.

2.7.3. Kết quả khảo sát các trƣờng đại học, học viện đào tạo đại học ngành Báo
chí truyền thông ..................................... Error! Bookmark not defined.
2.7.3.1. Mức độ cần thiết của các tiêu chuẩn, tiêu chí Error! Bookmark not
defined.
2.7.3.2. Đánh giá độ tin cậy của các tiêu chuẩn bằng mô hình Rasch .. Error!
Bookmark not defined.
2.8. Tiểu kết Chƣơng 2 ........................................... Error! Bookmark not defined.
CHƯƠNG 3: TIÊU CHUẨN ĐÁNH GIÁ CHẤT LƯỢNG CHƯƠNG TRÌNH
ĐÀO TẠO ĐẠI HỌC NGÀNH BÁO CHÍ TRUYỀN THÔNG Ở
VIỆT NAM VÀ KẾT QUẢ THỬ NGHIỆM .... Error! Bookmark not
defined.
3.1. Tiêu chuẩn đánh giá chất lƣợng chƣơng trình đào tạo ... Error! Bookmark not
defined.
3.2. Hƣớng dẫn sử dụng tiêu chuẩn đánh giá .......... Error! Bookmark not defined.
3.2.1. Qui trình tự đánh giá ................................. Error! Bookmark not defined.
3.2.2. Hƣớng dẫn tìm minh chứng và viết báo cáo tự đánh giá ................. Error!
Bookmark not defined.
3.2.2.1. Hƣớng dẫn tìm minh chứng ............. Error! Bookmark not defined.
3.2.2.2. Viết báo cáo tự đánh giá ................... Error! Bookmark not defined.
3.3. Thử nghiệm ...................................................... Error! Bookmark not defined.
3.3.1. Thử nghiệm tự đánh giá chất lƣợng chƣơng trình đào tạo đại học ngành
Báo chí truyền thông ............................. Error! Bookmark not defined.
3.3.2. Kết quả thử nghiệm tự đánh giá ............... Error! Bookmark not defined.
3.3.3. Kết quả thực nghiệm viết báo cáo tự đánh giá ....... Error! Bookmark not
defined.
3.3.3.1. Tiêu chí 1.1 ....................................... Error! Bookmark not defined.
3.3.3.2. Tiêu chí 2.6 ....................................... Error! Bookmark not defined.
3.3.3.3. Tiêu chí 4.4. ...................................... Error! Bookmark not defined.
3.3.3.4. Tiêu chí 5.2 ....................................... Error! Bookmark not defined.
8

................................................................. Error! Bookmark not defined.
Bảng 2.6. Kết quả khảo sát ý kiến của giảng viên ... Error! Bookmark not defined.
Bảng 2.7. Sự phù hợp của các tiêu chí trong khoảng đồng bộ cho phép ......... Error!
Bookmark not defined.
Bảng 3.1. Tổng hợp kết quả tự đánh giá của 05 trƣờng ......... Error! Bookmark not
defined.

10


DANH MỤC BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 2.1. Vị trí việc làm của cử nhân ngành BCTT ở Việt Nam ................ Error!
Bookmark not defined.
Biểu đồ 2.2. Thời gian công tác của cử nhân ngành BCTT tại các cơ quan báo, đài
............................................................. Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 2.3. Mức độ hài lòng về kiến thức, kỹ năng của cựu sinh viên ngành BCTT
............................................................. Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 2.4. Mức độ hài lòng về các phẩm chất đạo đức của cựu sinh viên ngành BCTT
............................................................. Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 2.5. Mức độ hài lòng về kỹ năng/năng lực mềm của cựu sinh viên ngành BCTT
............................................................. Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 2.6. Mức độ quan trọng của các kiến thức, kỹ năng/năng lực ............ Error!
Bookmark not defined.
Biểu đồ 2.7. Mức độ quan trọng của các kỹ năng mềm ......... Error! Bookmark not
defined.
Biểu đồ 2.8. Mức độ quan trọng của các kỹ năng/tổ chức, điều hành ............. Error!
Bookmark not defined.
Biểu đồ 2.9. Mức độ cần thiết của các tiêu chuẩn .... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.1. Kết quả tự đánh giá chất lƣợng CTĐT Error! Bookmark not defined.


Trần Thị Tú Anh (2014), “Mô hình đảm bảo chất lƣợng đào tạo BCTT ở Việt
Nam”, Tạp chí Quản lý Giáo dục, (58), tr. 10-14.

6.

Bộ Giáo dục và Đào tạo (2010), Hướng dẫn xây dựng và công bố chuẩn đầu
ra, HD số 2196 /BGDĐT-GDĐH ngày 22 tháng 4 năm 2010.

7.

Bộ Giáo dục và Đào tạo (2005), Đề án đổi mới giáo dục ĐH Việt Nam giai
đoạn 2006 - 2020.

8.

Bộ Giáo dục và Đào tạo (2007), Các chương trình giáo dục ĐH trình độ ĐH.

9.

Bộ Giáo dục và Đào tạo (2008), Quy định về tiêu chuẩn đánh giá chất lượng
giáo dục trường ĐH.

10. Bộ Giáo dục và Đào tạo (2008), Quy định về tiêu chuẩn đánh giá chất lượng
CTĐT giáo viên trung học phổ thông trình độ ĐH.
11. Bộ Giáo dục và Đào tạo (2007), Quy định về tiêu chuẩn đánh giá chất lượng
giáo dục chương trình giáo dục ngành giáo dục tiểu học trình độ cao đẳng.
12. Nguyễn Hữu Châu (chủ biên) (2008), Chất lượng giáo dục: Những vấn đề lý
luận và thực tiễn, Nxb Giáo dục, Hà Nội.
13. Nguyễn Đức Chính & Nguyễn Phƣơng Nga (2000), Nghiên cứu xây dựng bộ tiêu
chí đánh giá chất lượng đào tạo dùng cho các trường ĐH Việt Nam, Đề tài nghiên

quản trị kinh doanh trình độ ĐH, Đề tài nghiên cứu khoa học cấp bộ.
24. Phạm Minh Hạc (2001), Vấn đề phát triển toàn diện con người thời kỳ công
nghiệp hoá, hiện đại hoá, Nxb Chính trị quốc gia Hà Nội.
25.

Lê Văn Hảo (2003), “Xây dựng CTĐT ĐH hƣớng đến rèn luyện kỹ năng”, Kỷ
13


yếu hội thảo Xây dựng CTĐT ĐH, Bộ Giáo dục và Đào tạo.
26. Bùi Hiền, Nguyễn Văn Giáo, Nguyễn Hữu Quỳnh, Vũ Văn Tảo (2001), Từ
điển Giáo dục học, Nxb Bách khoa.
27. Đặng Xuân Hải (2009), Quản lý chất lượng trong giáo dục và đào tạo, Đề
cƣơng bài giảng cho các lớp nghiệp vụ sƣ phạm ĐH, Hà Nội.
28. Đặng Xuân Hải (2012), Quản lý giáo dục, quản lý nhà trường trong bối cảnh
thay đổi, Nxb Giáo dục.
29. Trần Thị Hoài (2009), Đánh giá thẩm định chương trình giáo dục, Luận án
tiến sỹ ngành Quản lý giáo dục, ĐHQG Hà Nội.
30. Sái Công Hồng (2014), Quản lý CTĐT ĐH ngành Quản trị kinh doanh ở ĐH
Quốc gia Hà Nội theo tiếp cận đảm bảo chất lượng của mạng lưới các trường
ĐH khu vực Đông Nam Á (AUN), Luận án tiến sỹ ngành Quản lý giáo dục,
ĐHQG Hà Nội.
31. Bùi Thị Thu Hƣơng (2012), Quản lý chất lượng CTĐT cử nhân chất lượng cao
tại ĐH quốc gia Hà Nội theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể, Luận án
tiến sỹ ngành Quản lý giáo dục, ĐHQG Hà Nội.
32. Lê Ngọc Hùng (2006), Xã hội học giáo dục, Nxb Lý luận chính trị.
33. Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh (2013), Đánh giá chương trình,
giáo trình, Kỷ yếu hội thảo khoa học thuộc đề án 1677.
34. Jon Wiles, Joseph Bondi (2006), Xây dựng chương trình học, hướng dẫn thực
hành, Nguyễn Kim Dung dịch, Nxb Giáo dục, Thành phố Hồ Chí Minh.

46. Phạm Thành Nghị (2000), Quản lý chất lượng giáo dục ĐH, Nxb ĐH Quốc
gia Hà Nội.
47. Nguyễn Đức Nghĩa (2003), “Vấn đề liên thông, liên ngành giữa các CTĐT”,
Kỷ yếu hội thảo Xây dựng CTĐT ĐH, Viện Nghiên cứu giáo dục, Trƣờng ĐH
Sƣ phạm Thành phố Hồ Chí Minh, Thành phố Hồ Chí Minh.
48.

Lê Đức Ngọc (2004), Giáo dục ĐH: Quan điểm và Giải pháp, Nxb ĐH quốc
gia Hà Nội.

49.

Lê Đức Ngọc (2005), Giáo dục đại học: Phương pháp Dạy và Học, Nxb ĐH
quốc gia Hà Nội.

50. Lê Đức Ngọc, Trần Hữu Hoan (2010), “Chuẩn đầu ra trong giáo dục ĐH”, Tạp
chí Khoa học giáo dục (55), tr. 4-6.
15


51. Trần Thị Tuyết Oanh (2004), Đánh giá trong giáo dục, Nxb ĐH Sƣ phạm
52. Peter F.Oliva (2006), Xây dựng chương trình học, Nguyễn Kim Dung dịch,
Nxb Giáo dục TP Hồ Chí Minh.
53. Phùng Hữu Phú (2014), “Đổi mới căn bản toàn diện giáo dục ĐH theo tinh
thần Nghị quyết trung ƣơng 8 khóa XI”, Hội thảo khoa học, Đổi mới căn bản
toàn diện giáo dục ĐH ở Việt Nam theo tinh thần nghị quyết trung ương 8
khóa XI, tr. 01-08.
54. Quốc hội nƣớc Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Luật Giáo dục (2005),
Nxb Chính trị Quốc gia.
55. Quốc hội nƣớc Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Luật Giáo dục ĐH

65. AACSB (American Assembly of Collegiate Schools of Business), Standards
for Accreditation Business Administration and Accounting, guidance for selfevaluation, .
66. AACSB (American Assembly of Collegiate Schools of Business), Achieving
Quality and Continuous Improvement through Self-evaluation and Peer
Review,

/>
Retrieved

October 28, 2007.
67. ABET (Accreditation Board for Engineering and Technology) (2007), Criteria for
Accrediting Engineering Programs, Accreditation in the USA (2001), Origins, developments and future prospects,
International Institute for Educational Planning, />69. ACEJMC (2013), Accrediting Council on Education in Journalism and Mass
Communications, />70. ACEJMC (2013), Accreditation Status 2012 – 2013,
ACEJMC,
Accrediting Standards.
/>71. Andrews, L. Aungles, P. Baker, S. and Sarris, A (1998), Characteristics and
performance of higher education institutions (A preliminary investigation).
Canberra: Department of Employment, Eduacation, Training and Youth
Affairs.
17


72. ASEAN University Network Quality Assurance (2011): Manual for the
Implementation of the Guidelines.
/>73. Ashworth, A. and Harvey R.C (1993), Assessing Quality in Further and
Higher Education. London: Jessica Kingsley Publishers.
74.

Astin, A. W. (1985), Achieving Educational Excellence, San Francisco, CA:

87. Doll, Ronald C. (1996), Curriculum Improvement: Decision Making and
Process, Allyn and Bacon, Boston.
88. Erasmus Mundus (2010), Master's in Journalism, Media and Globalisation.
/>89. Evelyn J.Sowell (1996), Curriculum an intergrative introduction, New Jersey,
Columbus, Ohio.
90. George Brown&Madeleiene Atkins (1988), Effective teaching in higher
education, published by Routledge
91. Glen A.J (1998), Conceptions of Quality and the Challenge of Quality
Improvement in Higher education.
92. Green, DM (1994), What is Quality in Higher education? Concept, policy and
practice, Buckingham England; Bristol PA, USA.
93. Guy Berger, Corinne Matras (2007), Criteria and indicators for Quality
Journalism training institution & identifying potential centres of excellence in
Journalism training in Africa, UNESCO.
94. Guiding Principles for Program Evaluation in Ontario Health Units, 1997.
95. Harvey, L & Green, D (1993), Defining quality assessment and evaluation in
higher education, University of Central England, Birmingham.
96. Harvey, L (1998), An assessment of past and current approaches to quality in
higher education, Australian Journal of education.
97. Harvey, L (1998), Quality in Higher Education. Oxfordshire: UK Carfax
Publishing.
98. James H.McMillan (1997), Classroom Assessment: Principles and Practice for
effective Instruction, published by Allyn and Bacon.
99. Jody L. Fitzpatrick, James R.Sander’s, Blaine R.Worthen (2004), Program
Evaluation (Alternative Approaches and Practical Guidelines), Pearson
Education.
100. Johnes, J. and Taylor, J (1990), Performance indicators in higher education,
Buckingham: Society for Research into Higher Education an Open University Press.
19



Journalists

(2013).

/>109. Paul Ramsden (1998), Learning to lead in higher education, published by
Routledge.
110. Paul Ramsden (1992), Learning to teach in Higher education, Routledge
publishing.
111. Ralph W. Tyler (1950), Basic Principles of Curriculum and Instruction,
University of Chicago publishing.
112. Robert L. E (1994), Measuring Educational Achievement, Michigan State
University publishing.
113. Robert M. Diamond (1997), Designing & Assessing Courses & Curricula,
Jossey-Bass Publishers, San Francisco.
114. Vanchai, S (1998), Quality Assurance in Thai Higher Education, Bangkok:
Ministry of University Affaires publishing.
20


115. Western Association (1988), Handbook of Accreditation, Accrediting
Commission for Senior Colleges and Universities Western Association of
Schools and Colleges, Oakland.
116. Quality in higher education (2007), Volume13, Routledge publishing.
117. Ronald K.Hambleton & Hariharan Swaminathan (1985), Item Response
Theory: Principles and Application, Klwer Nijhoff Publishing.
118. SEAMEO (2002), Proposal: Implimentation of regional quality assurance
policy in Southeast Asian higher education, SEAMEO Regional Centre for
Higher Education and Development.
119. SEAMEO (1999), Quality Assurance for Higher Education in Asia and the