ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
DƢƠNG XUÂN TRƢỜNG
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG
XÂY DỰNG MÔI TRƢỜNG LÀM VIỆC TÍCH CỰC
TẠI TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THỊ XÃ MƢỜNG LAY TỈNH ĐIỆN BIÊN
LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
HÀ NỘI, 2015
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
DƢƠNG XUÂN TRƢỜNG
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG
XÂY DỰNG MÔI TRƢỜNG LÀM VIỆC TÍCH CỰC
TẠI TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THỊ XÃ MƢỜNG LAY TỈNH ĐIỆN BIÊN
LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Chuyên ngành: QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Mã số: 60 14 01 14
Cán bộ hƣớng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Thị Ngọc Bích
HÀ NỘI, 20
defined.
1.3.1. Khái niệm về môi trƣờng .......................... Error! Bookmark not defined.
1.3.2. Môi trƣờng giáo dục .................................. Error! Bookmark not defined.
1.3.3 Môi trƣờng làm việc trong trƣờng THPT .. Error! Bookmark not defined.
1.3.4. Môi trƣờng làm việc tích cực trong nhà trƣờngError!
Bookmark
not
defined.
1.4. Vai trò của Hiệu trƣởng trong quản lý hoạt động xây dựng môi trƣờng làm
việc tích cực trong nhà trƣờng ............................ Error! Bookmark not defined.
TIỂU KẾT CHƢƠNG 1 ...................................... Error! Bookmark not defined.
ii
CHƢƠNG 2: ĐIỀU TRA THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG XÂY
DỰNG MÔI TRƢỜNG LÀM VIỆC TẠI TRƢỜNG THPT THỊ XÃ
MƢỜNG LAY - TỈNH ĐIỆN BIÊN .................... Error! Bookmark not defined.
2.1. Đặc điểm KT - XH thị xã Mƣờng Lay - Điện BiênError! Bookmark not
defined.
2.1.1. Vị trí địa lý, dân số, văn hóa, tỉ lệ các dân tộc tại thị xã Mƣờng Lay - Tỉnh
Điện Biên ............................................................. Error! Bookmark not defined.
Thị xã Mƣờng Lay có địa bàn hẹp, dân cƣ tập trung tại nơi trung tâm nên trình
độ dân trí tƣơng đối cao, là địa phƣơng đã hoàn thành công tác phổ cập và xóa
mù chữ từ năm 2003, điện lƣới, bƣu chính, viễn thông rất thuận lợi, các hoạt
động văn hóa, thể dục thể thao khá phát triển, nhân dân tại thị xã Mƣờng Lay có
Bookmark
2.2.2. Thực trạng môi trƣờng vật chất trƣờng THPT thị xã Mƣờng Lay..... Error!
Bookmark not defined.
2.2.2. Thực trạng môi trƣờng văn hóa tr ong trƣờng THPT thị xã Mƣờng Lay
............................................................................. Error! Bookmark not defined.
2.2.3. Thực trạng về phân công lao động và văn hóa quản lý nhà trƣờng của
Hiệu trƣởng ......................................................... Error! Bookmark not defined.
2.2.4. Thực trạng về đào tạo, bồi dƣỡng nâng cao năng lực chuyên môn nghiệp
vụ đội ngũ ............................................................ Error! Bookmark not defined.
2.3. Đánh giá chung về thƣ̣c tra ̣ng môi trƣờng làm việc tại trƣờng THPT thị xã
Mƣờng Lay .......................................................... Error! Bookmark not defined.
2.3.1. Thực trạng môi trƣờng làm việc tại trƣờng THPT thị xã Mƣờng Lay
............................................................................. Error! Bookmark not defined.
2.3.5. Nguyên nhân của những hạn chế .............. Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 3: CÁC BIỆN QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG MÔI
TRƢỜNG LÀM VIỆC TÍCH CỰC TẠI TRƢỜNG THPT THỊ XÃ
MƢỜNG LAY - TỈNH ĐIỆN BIÊN .................... Error! Bookmark not defined.
3.1. Định hƣớng quản lý hoạt động xây dựng môi trƣờng làm việc tích cực tại
trƣờng THPT thị xã Mƣờng Lay ......................... Error! Bookmark not defined.
3.2. Nguyên tắc đề xuất các biện pháp ................ Error! Bookmark not defined.
3.2.1. Nguyên tắc đảm bảo tính toàn diện ........... Error! Bookmark not defined.
3.2.2. Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống............ Error! Bookmark not defined.
3.2.3. Nguyên tắc đảm bảo tính kế thừa .............. Error! Bookmark not defined.
3.2.4. Nguyên tắc đảm bảo tính hiệu quả ............ Error! Bookmark not defined.
3.2.5. Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi .............. Error! Bookmark not defined.
3.3. Các biện pháp quản lý hoạt động xây dựng môi trƣờng làm việc tích cực tại
trƣờng THPT thị xã Mƣờng Lay ......................... Error! Bookmark not defined.
3.3.1. Biện pháp quản lý hoạt động xây dựng môi trƣờng vật chất trong trƣờng
PHỤ LỤC 1 ............................................................ Error! Bookmark not defined.
MỞ ĐẦU
v
1. Lý do chọn đề tài
Trƣờng THPT thị xã Mƣờng Lay, tiền thân là trƣờng cấp 2 - 3 Lai Châu
đƣơ ̣c thành lâ ̣p năm 1963, đặt tại thị trấn Lai Châu (nay là thi ̣ xã Mƣờng Lay)trung tâm kinh tế, chính trị của tỉnh Lai Châu giai đoạn đó. Nhà trƣờng đón nhận
các học sinh ở các địa bàn thuô ̣c các huyê ̣n Tủa Chùa, Sìn Hồ, Mƣờng Lay (nay
là Mƣờng Chà ), Phong Thổ, Tam Đƣờng, Tuần Giáo thuô ̣c tin̉ h Lai Châu . Hơn
50 năm xây dựng, phát triển và trƣởng thành, nhà trƣờng luôn là cái nôi đào tạo
nguồn nhân lực với hơn 12000 lƣợt học sinh ra trƣờng. Nhà trƣờng luôn là lá cờ
đầu trong tỉnh về chất lƣợng dạy và học, rất nhiều các thế hệ học trò trƣởng
thành trên nhiều cƣơng vị, nhiều lĩnh vực trên khắ p mo ̣i miề n đấ t nƣớc, đó chiń h
là niềm tự hào của nhà trƣờng , của các thế hệ thầy cô giáo , của các bậc phụ
huynh học sinh của Điện Biên.
Năm 1994, tỉnh Lai Châu có biến động rấ t lớn là chuyển t oàn bộ các cơ
quan đầu não của tỉnh Lai Châu từ thị xã Lai Châu về huyện Điện Biên nay là
thành phố Điện Biên, chính vì vậy nhà trƣờng cũng có rất nhiều những biến
động, nhiề u giáo viên xin thuyên chuyể n , tuyển mới gặp khó khăn gây nên tình
trạng thiếu giáo viên trầm trọng. Có những môn vào năm học đƣợc hai tháng
mới tuyển dụng đƣợc giáo viên nhƣ môn Hóa, môn Sinh. Những giáo viên ở lại
thì chƣa an tâm công tác, cơ sở vật chất cũng ít đƣợc quan tâm đầu tƣ hơn trƣớc
nên mọi hoạt động dạy và học trong nhà trƣờng gặp rất nhiều khó khăn. Năm
2004, thực hiện quyết định của thủ tƣớng chính phủ phê duyê ̣t phƣơng án xây
dựng thủy điện Tạ Bú - Sơn La và chia tách địa giới hành chính tỉnh Lai Châu
thành hai tỉnh Điện Biên và Lai Châu. Thị xã Lai Châu (nay là thị xã Mƣờng
Lay) là vùng di dân tái định cƣ thuộc dự án thủy điện Tạ Bú - Sơn La. Mô ̣t lầ n
lòng tin của nhân dân đối với ngành Giáo dục . Đồng thời Bô ̣ GD &ĐT cũng chỉ
đa ̣o các sở GDĐT , các nhà trƣờng trên toàn quốc thƣ̣c hiê ̣n công tác
đổi mới
quản lý giáo dục, đổi mới phƣơng pháp giảng dạy, đổi mới kiểm tra đánh giá
nhằ m nâng cao chấ t lƣơ ̣ng da ̣y và ho ̣c . Đặc biệt, BCH Trung ƣơng Đảng đã ban
hành nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4 tháng 11 năm 2013, nghị quyết hội nghị
trung ƣơng 8 khóa XI về đổi mới căn bản, toàn diện Giáo dục và Đào tạo[1]
phản ánh sự quyết liệt của cả hệ thống chính trị đối với sự nghiệp Giáo dục và
Đào tạo, mở ra những cơ hội mới nhƣng cũng đầy thách thức cho Giáo du ̣c Viê ̣t
Nam nói chung và các nhà trƣờng nói riêng.
7
Trong một nhà trƣờng, để thực hiện tốt các cuộc vận động và phong trào,
chuẩn bị tâm thế sẵn sàng cho đổi mới căn bản toàn diện lĩnh vực giáo dục đào
tạo theo tinh thần của nghị quyết 29-NQ/TW[1] nâng cao chất lƣợng dạy và học
phải bắt đầu từ QLNT. QLNT có vai trò rất quan trọng từ việc cụ thể hóa các
chủ trƣơng, chính sách, các mục tiêu giáo dục, đến các quá trình tổ chức thực
hiện mọi hoạt động Giáo dục trong nhà trƣờng. Các nhà khoa học, các nhà
nghiên cứu về lĩnh vực giáo dục, những nhà quản lý cả trong và ngoài nƣớc đã
đƣa ra đƣợc nhiều công trình nghiên cứu về khoa học quản lý, những công trình
này cũng đã đƣợc khảo nghiệm qua thực tiễn đƣợc mọi tổ chức, các cơ sở kinh
doanh, các cơ quan công sở đón nhận vì đó là một khoa học thật sự, đem lại cho
tổ chức những thành công và nguồn lợi rất lớn cho xã hội.
Một số các quan điểm, cơ sở lý luận của các nhà khoa học, các nhà nghiên
cứu đã có những kết luận rất phù hợp với đề tài mà tác giả lựa chọn nghiên cứu.
Nhà nghiên cứu về quản lý tổ chức Barnard [16, Tr.69] đã khẳng định “cần khai
đoàn kết xây dựng môi trƣờng làm việc tích trong nhà trƣờng thì chất lƣợng dạy
và học trong nhà trƣờng sẽ đƣợc nâng lên rõ rệt.
6. Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài
6.1. Ý nghĩa lý luận
Hệ thống hóa các lý thuyết và xác định đƣợc cơ sở khoa học về quản lý
hoạt động xây dựng môi trƣờng làm việc tích cực trong nhà trƣờng.
6.2. Ý nghĩa thực tiễn
Xác định đƣợc thực trạng môi trƣờng làm việc tại trƣờng THPT thị xã
Mƣờng Lay.
Đề xuất các biện pháp quản lý để xây dƣ̣ng môi trƣờng làm viê ̣c tić h cƣ̣c
tại trƣờng THPT thị xã Mƣờng Lay.
7. Nhiệm vụ nghiên cứu
Để đạt đƣợc mục đích nghiên cứu, đề tài tập trung vào các nhiệm vụ sau:
- Xây dựng cơ sở lý luận về quản lý hoạt động xây dựng môi trƣờng làm
việc tích cực trong trƣờng THPT.
- Phân tích, điều tra thực trạng quản lý hoạt động xây dựng môi trƣờng làm
việc tại trƣờng THPT thị xã Mƣờng Lay – Điện Biên.
- Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động xây dựng môi trƣờng làm việc
tích cực tại trƣờng THPT thị xã Mƣờng Lay tỉnh Điện Biên để nâng cao chất
lƣợng dạy và học trong nhà trƣờng trong thời gian tới.
8. Phƣơng pháp nghiên cứu
Để giải quyết các nhiệm vụ nghiên cứu nêu trên, chúng tôi sử dụng phối
hợp các phƣơng pháp nghiên cứu sau:
8.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Đề tài sử dụng các phƣơng pháp phân tích, tổng hợp, hệ thống hoá, khái
quát hoá lý thuyết từ các nguồn tài liệu về quản lý, quản lý giáo dục, quản lý nhà
trƣờng, môi trƣờng để xác định khung lý luận cho đề tài.
8.2. Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn
11
(1997), Một số khái niê ̣m về QLGD
GD&ĐT, Hà Nội.
12
. Trƣờng CBQL
3. Lý Thị Kim Bình (2013), Môi trường làm việc là điều kiện để cán bộ, công
chức phát huy khả năng công tác. Học viện hành chính.
4. Bộ Giáo dục và Đào tạo
– Trƣờng CBQLGD &ĐT (2001), Giáo trình
QLGD&ĐT, Hà Nội.
5. Nguyễn Quố c Chí – Nguyễn Thi My
̣ ̃ Lô ̣c (2010), Đại cương khoa học quản
lý. NXB, Đa ̣i ho ̣c Quố c gia Hà nô ̣i.
6. Nguyễn Lân Dũng (2015), “Thực trạng giáo dục và những kiến nghị”.
7. Trần Khánh Đức (2002), Giáo dục và phát triển nguồn nhân lực trong thế kỷ
XXI. Nxb GD, Đà Nẵng.
8. Nguyễn Thị Bích Hà (2013), Quản lý hoạt động của tổ chuyên môn ở trường
tiểu học thành phố Hải Phòng. HN.
9. Phạm Minh Hạc (1998), Một số vấ n đề về Giáo dục học và Khoa học Giáo
dục. Hà Nội.
10. Tạ Ngọc Hải (2015), Bàn về tính tích cực nghề nghiệp của công chức.
11. Phạm Quan Huân (2011), “Văn hóa tổ chức – Hình thái cốt lõi của văn
hóa nhà trường”.
12. Nguyễn Công Khanh (2009), Tài liệu bồi dưỡng Hiệu trưởng các trường