ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-----------------------------------------------------

NGUYỄN PHI LONG

HOÀN THIỆN QUY TRÌNH PHỐI HỢP QUẢN LÝ CÁC
DỊCH VỤ VĂN HÓA TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN BA ĐÌNH,
THÀNH PHỐ HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ
CHUYÊN NGÀNH KHOA HỌC QUẢN LÝ

Hà Nội, 2014


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-----------------------------------------------------

NGUYỄN PHI LONG

HOÀN THIỆN QUY TRÌNH PHỐI HỢP QUẢN LÝ CÁC
DỊCH VỤ VĂN HÓA TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN BA ĐÌNH,
THÀNH PHỐ HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ
CHUYÊN NGÀNH KHOA HỌC QUẢN LÝ

Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS-TS Phạm Ngọc Thanh


văn hóa........................................................................................................................... 26
1.3.1. Tổ chức thực hiện tốt các chính sách, pháp luật của Nhà nƣớc liên
quan đến hoạt động dịch vụ văn hoá và ban hành các văn bản quy phạm pháp luật,
chính sách phát triển hoạt động dịch vụ văn hoá mang tính đặc thù của địa phƣơng
thuộc thẩm quyền........................................................................................................... 26

1


1.3.2. Quy hoạch phát triển dịch vụ văn hóa...................................................... 27
1.3.3. Xây dựng bộ máy tổ chức quản lý dịch vụ văn hóa. .............................. 28
1.3.4. Đào tạo, bồi dƣỡng đội ngũ cán bộ và trang bị phƣơng tiện phục vụ cho
công tác quản lý dịch vụ văn hóa.................................................................................. 28
1.3.5. Tổ chức kiểm tra, giám sát dịch vụ văn hóa............................................. 29
* Kết luận chƣơng 1..................................................................................................... 30

CHƢƠNG 2. THỰC TRẠNG QUY TRÌNH PHỐI HỢP QUẢN LÝ CÁC DỊCH
VỤ VĂN HÓA TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN BA ĐÌNH……………………………….. 31
2.1. Khái quát về điều kiện kinh tế văn hoá xã hội và tình hình phát triển dịch
vụ văn hoá của quận Ba Đình........................................................................................ 31

2.1.1. Khái quát về điều kiện kinh tế văn hoá xã hội của quận Ba Đình... 31
2.1.2. Tình hình phát triển dịch vụ văn hoá ở quận Ba Đình............................ 34
2.2. Thực trạng công tác phối hợp quản lý Nhà nƣớc đối với dịch vụ văn hoá
ở quận Ba Đình.............................................................................................................. 39
2.2.1. Khái quát về quy trình phối hợp trong công tác quản lý các dịch vụ văn
hóa trên địa bàn quận Ba Đình, Thành phố Hà Nội...................................................... 39
2.2.2. Việc thực hiện quy trình phối hợp quản lý dịch vụ văn hoá trên địa bàn
quận Ba Đình, những ƣu, nhƣợc điểm và nguyên nhân................................................ 44
2.2.2.1. Những mặt tích cực và nguyên nhân..................................................... 44

hóa, cải cách các thủ tục hành chính trong công tác cấp phép...................................... 66
* Kết luận chƣơng 3...................................................................................................... 68
KẾT LUẬN................................................................................................................... 69
KHUYẾN NGHỊ........................................................................................................... 71
1. Đối với cấp Trung ƣơng và Thành phố............................................................. 71
2. Đối với cấp Quận.............................................................................................. 72
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO...................................................................... 73

3


DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
QU:

Quận ủy

HĐND:

Hội đồng nhân dân

UBND:

Ủy ban nhân dân

Sở VHTT&DL:

Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch

VHTT:


trong thời kỳ mới, các cấp, các ngành cần có một cái nhìn mới về văn hóa nói chung
và quản lý văn hóa nói riêng.
Đất nƣớc ta sau thời kỳ thực hiện công cuộc đổi mới đã đạt đƣợc thành tựu to
lớn và toàn diện trên tất cả các lĩnh vực kinh tế, văn hoá, xã hội, an ninh, quốc
phòng. Góp phần vào những thành tựu to lớn ấy có đóng góp không nhỏ của lĩnh vực
văn hoá. Trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội, Nhà nƣớc ta luôn coi trọng các
chính sách đầu tƣ cho văn hoá, đầu tƣ nhân tố con ngƣời, khuyến khích và tạo điều
kiện để nhân dân tham gia sáng tạo văn hóa và hƣởng thụ văn hóa ngày càng nhiều
hơn, các dịch vụ văn hóa đƣợc khuyến khích đầu tƣ phát triển, chủ trƣơng xã hội hoá
trên lĩnh vực văn hoá đƣợc triển khai rộng rãi.
Thực hiện chủ trƣơng xã hội hóa trên lĩnh vực văn hóa, thời gian qua trên địa
bàn quận Ba Đình - là một quận trung tâm của Thủ đô lịch sử anh hùng, trung tâm
Hành chính, Chính trị quốc gia - đã nhanh chóng phát triển nhiều loại hình dịch vụ
văn hóa nhƣ karaoke, vũ trƣờng, quảng cáo, băng đĩa hình, trò chơi điện tử,
Internet… thu hút đông đảo các tầng lớp trong xã hội tham gia, góp phần làm phong
phú đời sống văn hoá tinh thần trong nhân dân. Khẳng định chính sách của Nhà nƣớc
ta đã ban hành là phù hợp với xu hƣớng phát triển của xã hội và khẳng định nền tảng
tinh thần đƣợc quan tâm nhiều hơn.
Tuy nhiên, trong tiến trình hội nhập sự tiếp cận văn hoá đã nảy sinh không ít
các biểu hiện tiêu cực trong các loại hình dịch vụ văn hóa, tác động xấu đến tƣ
tƣởng, đạo đức lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên và quần
chúng nhân dân, nhất là đối tƣợng thanh thiếu niên. Dƣ luận xã hội và các phƣơng
tiện truyền thông đại chúng đã phản ánh với nhiều mức độ khác nhau. Cơ quan chức
năng cũng rất khó khăn, lúng túng và bị động trong công tác quản lý đối với một số
loại hình dịch vụ văn hóa.

5


Trong những năm qua, cùng với tiến trình đẩy mạnh hội nhập kinh tế quốc tế,

tƣớng trong liñ h vƣ̣c kinh doanh dich
̣ vu ̣ văn hóa...
Tuy nhiên, chƣa có công trình chuyên biệt nào nghiên cứu một cách toàn diện
cả về cơ sở lý luận và thực tiễn vai trò phối hợp quản lý các dịch vụ văn hoá trên địa

6


bàn quận Ba Đình - TP Hà Nội. Cho nên ngƣời viế t đề xuất những giải pháp đồng bộ
nhằm tăng cƣờng sự phối hợp quản lý các dịch vụ văn hoá trên điạ bàn quâ ̣n Ba Đình
- Thành phố Hà Nội để giải quyết đƣợc các bất cập trong thực tế góp phần xây dựng
Quâ ̣n luôn xƣ́ng đáng là Trung tâm Hành chính – Chính trị quốc gia.
3. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục tiêu nghiên cứu
Luận văn đề ra giải pháp nhằm hoàn thiện quy trình phối hợp quản lý các dịch
vụ văn hóa trên địa bàn quận Ba Đình, thành phố Hà Nội.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Khảo sát, đánh giá thực trạng quy trình phối hợp quản lý các dịch vụ văn hóa
trên địa bàn quận Ba Đình, thành phố Hà Nội;
- Đề xuất các phƣơng hƣớng , giải pháp nhằm hoàn thiện quy trình phối hợp
quản lý các dịch vụ văn hóa trên địa bàn quận Ba Đình, thành phố Hà Nội;
4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
- Phạm vi về không gian: Quận Ba Đình, thành phố Hà Nội
- Phạm vi về thời gian: Giai đoạn từ 2006 đến nay
- Phạm vi về nội dung nghiên cứu: Quy trình phối hợp quản lý các dịch vụ văn
hóa trên địa bàn quận Ba Đình, thành phố Hà Nội.
5. Mẫu khảo sát
Khảo sát các văn bản, tƣ liệu và khảo sát thực tế hoạt động phối hợp quản lý
các dịch vụ văn hóa của các đơn vị chức năng trên địa bàn quận Ba Đình.
6. Vấn đề nghiên cứu

Chƣơng 2. Thực trạng sự phối hợp quản lý các dịch vụ văn hóa trên địa
bàn quận Ba Đình
Chƣơng 3. Giải pháp hoàn thiện quy trình phối hợp quản lý các dịch vụ văn
hóa trên địa bàn quận Ba Đình
Phần kết luận và khuyến nghị

8


CHƢƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN
1.1. Các khái niệm cơ bản
1.1.1. Khái niệm văn hóa
Văn hóa vốn là hiện tƣợng xã hội hết sức đa dạng, phức tạp, đa cấp độ, văn
hóa từng đƣợc nhìn nhận theo nhiều cách thức khác nhau. Ở trình độ lý luận và yêu
cầu của xã hội hiện nay, văn hóa đƣợc xem nhƣ là tất cả những gì liên quan đến
con ngƣời, ít nhiều thể hiện đƣợc sức mạnh bản chất của con ngƣời. Từ đó, có thể
hiểu văn hóa là những phƣơng thức và kết quả hoạt động của con ngƣời đạt đƣợc
trong lịch sử, bao gồm giá trị vật chất, giá trị tinh thần do con ngƣời sáng tạo ra.
Với nghĩa hẹp, văn hóa phản ánh hệ thống các giá trị và quy tắc ứng xử đƣợc xã hội
chấp nhận. Theo nghĩa này, văn hóa hàm chứa những quan điểm về mục đích, giá
trị và lý tƣởng của xã hội. Văn hóa hƣớng con ngƣời tới chân, thiện, mỹ. Nói đến
văn hóa là nói đến con ngƣời và văn hóa là thuộc tính biểu hiện bản chất xã hội của
con ngƣời.
Với tính phức tạp, đa chiều nhƣ vậy thật khó khăn để đƣa ra một định nghĩa
hoàn chỉnh, có tính bao quát về văn hóa. Nghiên cứu về văn hóa chúng tôi hiểu
rằng, văn hóa chính là tổng thể những giá trị do con ngƣời sáng tạo ra (văn hóa
tức là nhân hóa), đó là các giá trị vật chất, các giá trị tinh thần và bản thân sự phát
triển của con ngƣời. Các giá trị này, thực chất chính là kết quả của sự tƣơng tác
giữa con ngƣời với môi trƣờng tự nhiên và môi trƣờng xã hội. Các giá trị này đều
tƣơng tác và gắn bó với nhau. Trong các giá trị vật chất có các giá trị tinh thần và

hƣởng đến dịch vụ văn hóa bao gồm: nhân tố thời đại, nhân tố truyền thống, nhân tố
lịch sử.
Dịch vụ văn hóa hiện nay ở Việt Nam có cả dịch vụ văn hóa công nhƣ: các dịch
vụ văn hóa về tâm linh, du lịch và một số dịch vụ văn hóa về sinh hoạt xã hội,... và
dịch vụ văn hóa tƣ nhân nhƣ: hoạt động kinh doanh dịch vụ quảng cáo, băng đĩa
hình, dịch vụ karaoke, vũ trƣờng. Tuy nhiên hiện nay các dịch văn hóa công đƣợc tổ
chức thực hiện theo sự chỉ đạo của Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch một cách khá
tốt, không có nhiều những biến tƣớng, phức tạp. Ngƣợc lại, các dịch vụ văn hóa tƣ
nhân hiện nay lại đang có những bất cập đi ngƣợc lại với thuần phong mỹ tục của
dân tộc nên đòi hỏi phải có sự quản lý chặt chẽ, hiệu quả hơn. Trong góc độ nghiên
cứu của đề tài, tác giả xin phép đƣợc đề cập vấn đề phối hợp quản lý các dịch vụ văn
hóa tƣ nhân trên địa bàn quận Ba Đình, Thành phố Hà Nội.

10


1.1.2.2. Đặc điểm và vai trò của dịch vụ văn hóa
Ngày nay, nền sản xuất xã hội cùng với khoa học - kỹ thuật và công nghệ phát
triển với tốc độ cao đã thúc đẩy mạnh mẽ quá trình phân công lao động xã hội, làm
gia tăng nhu cầu phục vụ sản xuất cũng nhƣ cuộc sống văn minh của con ngƣời. Từ
đó, hoạt động dịch vụ trở thành một ngành kinh tế độc lập. Dịch vụ văn hoá là loại
hình dịch vụ đời sống nhằm thoả mãn nhu cầu con ngƣời, làm cho con ngƣời sống
ngày càng văn minh, hiện đại. Thực tế hiện nay cho thấy, ở nhiều nƣớc trên thế giới,
khi thu nhập của ngƣời dân tăng lên, đủ ăn, đủ mặc thì hoạt động dịch vụ văn hoá
không thể thiếu. Theo đó, dịch vụ văn hoá có các đặc điểm nhƣ sau:
- Giá trị sử dụng của sản phẩm dịch vụ không có hình thái vật thể (hữu hình)
mà tồn tại dƣới hình thái phi vật thể.
- Quá trình sản xuất ra hàng hóa dịch vụ hƣớng vào phục vụ trực tiếp ngƣời tiêu
dùng với tƣ cách là những khách hàng (chữa bệnh, dạy học, cắt tóc, may đo…); quá
trình sản xuất và tiêu dùng diễn ra đồng thời.

103/2009/NĐ-CP ngày 06/11/2009 về việc ban hành quy chế hoạt động văn hoá,
kinh doanh dịch vụ văn hoá công cộng
4. Đinh Thị Vân Chi (2003), Nhu cầu giải trí của thanh niên, Nxb Chính trị quốc gia,
Hà Nội.
5. Phạm Duy Đức (Chủ nhiệm) (2004), Nghiên cứu phát triển các hoạt động
văn hóa vui chơi giải trí ở Thủ đô Hà Nội - Thực trạng và giải pháp, Tổng quan đề
tài nghiên cứu khoa học cấp thành phố.
6. Phạm Duy Đức (2009), Phát triển văn hóa Việt Nam giai đoạn 2011-2020
– Những vấn đề phương pháp luận, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, Hà Nội.
7. Nguyễn Khoa Điềm (chủ biên) (2001), Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt
Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
8. Lê Nhƣ Hoa (1996), Phát huy bản sắc văn hóa Việt Nam trong bối cảnh công nghiệp
hóa, Nxb Văn hóa thông tin, Hà Nội.
9. Lê Nhƣ Hoa (2000), Quản lý văn hóa đô thị, Viện Văn hóa và Nxb Văn hóa thông
tin, Hà Nội.
10. Đỗ Huy (2001), Xây dựng môi trường văn hóa ở nước ta hiện nay từ góc nhìn
giá trị học, Nxb Văn hóa thông tin, Hà Nội.
11. Quản lý hoạt động văn hóa (1998), Nguyễn Văn Hy, TS Phan Văn Tú,
Hoàng Sơn Cƣờng..., Nxb Văn hóa - Thông tin, Trƣờng Đại học Văn hóa Hà Nội.
12. Phan Hồng Quang – Bùi Hoài Sơn(đồng chủ biên) (2012), Quản lý văn hóa
trong tiến trình đổi mới và hội nhập quốc tế, NXB CTQG.
13. Phạm Ngọc Thanh (2013), Tập bài giảng “Quản lý văn hóa và giáo dục”,
Trƣờng ĐHKHXH&NV.
14. Phạm Ngọc Thanh (2013), Đổi mới văn hóa lãnh đạo và quản lý ở Việt Nam hiện
nay, NXB CTQG.
15. Thạc sỹ Nguyễn Phƣớc Thọ (2009), Công tác phối hợp trong các cơ quan Nhà
nước, Tạp chí Nghiên cứu lập pháp số 149, ngày 20/06/2009.

13