ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-----------------------------------------------------

TRẦN KIM HOÀNG

TƢ TƢỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ LÃNH ĐẠO
CÔNG TÁC TƢ TƢỞNG – GIÁ TRỊ LÝ LUẬN
VÀ THỰC TIỄN

LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành: Hồ Chí Minh học

Hà Nội-2014


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-----------------------------------------------------

TRẦN KIM HOÀNG

TƢ TƢỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ LÃNH ĐẠO
CÔNG TÁC TƢ TƢỞNG – GIÁ TRỊ LÝ LUẬN
VÀ THỰC TIỄN
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành: Hồ Chí Minh học
Mã số: 60.31.02.04

Ngƣời hƣớng dẫn: GS.TS PHÙNG HỮU PHÚ


1. Lý do lựa chọn đề tài ................................................................................... 1
2. Tình hình nghiên cứu ................................ Error! Bookmark not defined.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu ........... Error! Bookmark not defined.
4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu............ Error! Bookmark not defined.
5. Cơ sở lý luận và phƣơng pháp nghiên cứuError!

Bookmark

not

defined.
6. Đóng góp của luận văn.............................. Error! Bookmark not defined.
7. Kết cấu luận văn ........................................ Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 1: KHÁI LUẬN CHUNG VỀ LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC TƢ
TƢỞNG .......................................................... Error! Bookmark not defined.
1.1. Công tác tƣ tƣởng và những nguyên tắc của công tác tƣ tƣởng. Error!
Bookmark not defined.
1.1.1. Khái niệm tư tưởng .............................. Error! Bookmark not defined.
1.1.2. Khái niệm công tác tư tưởng .............................................................. 14
1.1.3.Các nguyên tắc trong công tác tư tưởngError!

Bookmark

not

defined.
1.1.3.1. Nguyên tắc tính đảng trong công tác tư tưởng .................................. 18
1.1.3.2 Nguyên tắc tính khoa học trong công tác tư tưởng.Error! Bookmark
not defined.
1.1.3.3 Nguyên tắc công tác tư tưởng gắn với thực tiễn cuộc sống ................ 22

2.1.3.1. Nội dung lãnh đạo công tác tư tưởng theo quan điểm Hồ Chí Minh ..... 37
2.1.3.2. Phương thức lãnh đạo công tác tư tưởng theo quan điểm Hồ Chí Minh
................................................................................. Error! Bookmark not defined.
2.1.4 Quan điểm Hồ Chí Minh về cán bộ lãnh đạo công tác tư tưởng ..... Error!
Bookmark not defined.
2.1.4.1 Đạo đức cách mạng là gốc của người cán bộ lãnh đạo công tác tư
tưởng. ............................................................... Error! Bookmark not defined.
2.1.4.2 Có năng lực lãnh đạo và tổ chức thực hiện đường lối, chủ trương của
Đảng. ............................................................... Error! Bookmark not defined.
2.1.4.3 Có trình độ lý luận và không ngừng nâng cao trình độ lý luận......... Error!
Bookmark not defined.
2.2 Hồ Chí Minh - tấm gƣơng mẫu mực về thực hành lãnh đạo công tác
tƣ tƣởng .......................................................... Error! Bookmark not defined.


2.2.1 Người khởi xướng lãnh đạo công tác tư tưởng của cách mạng Việt
Nam ................................................................. Error! Bookmark not defined.
2.2.2 Người lãnh đạo công tác tư tưởng đầu tiên của cách mạng Việt
Nam................................................................. Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 3: GIÁ TRỊ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA TƢ TƢỞNG
HỒ CHÍ MINH VỀ LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC TƢ TƢỞNG ............ Error!
Bookmark not defined.
3.1 Đảng cộng sản Việt Nam vận dụng sáng tạo tƣ tƣởng Hồ Chí Minh về
lãnh đạo công tác tƣ tƣởng ........................... Error! Bookmark not defined.
3.2. Những vấn đề đang đặt ra đối với lãnh đạo công tác tƣ tƣởng hiện
nay ................................................................................................................... 83
3.2.1 Tình hình tư tưởng................................................................................ 83
3.2.2 Thực trạng lãnh đạo công tác tư tưởngError! Bookmark not defined.
3.3 Tiếp tục vận dụng và phát triển sáng tạo tƣ tƣởng Hồ Chí Minh về
lãnh đạo công tác tƣ tƣởng ........................... Error! Bookmark not defined.

Chính vì vậy, cùng với chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trở thành
nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động của Đảng và nhân dân Việt Nam.
Tư tưởng của Người bao quát nhiều lĩnh vực rộng lớn, phong phú, trong đó
vấn đề “Lãnh đạo công tác tư tưởng” chiếm một vị trí quan trọng. Chủ tịch Hồ Chí
Minh đã nhiều lần khẳng định: Tư tưởng dẫn đầu; Đảng phải quan tâm đến giáo dục
tư tưởng và lãnh đạo quá trình tư tưởng trong Đảng và trong xã hội. Người nhấn
mạnh: “Lãnh đạo quan trọng nhất là lãnh đạo tư tưởng, phải hiểu tư tưởng của mỗi
cán bộ để giúp đỡ thiết thực trong công tác; vì tư tưởng thông suốt thì làm tốt, tư
tưởng nhùng nhằng thì không làm được việc”, theo Người “Tư tưởng không đúng

1


đắn thì công tác ắt sai lầm”. Trong tổ chức thực hiện, lãnh đạo công tác tư tưởng
phải đi trước một bước và quan trọng nhất, không ngừng đổi mới để phù hợp với
những điều kiện cụ thể của hoàn cảnh, đối tượng, nâng cao hiệu quả, phục vụ cho
sự nghiệp chung của cách mạng.
Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ là một nhà tư tưởng lớn mà Người còn là
một nhà lãnh đạo công tác tư tưởng kiệt xuất. Lãnh đạo công tác tư tưởng là một
trong những thực hành lớn và có ý nghĩa quan trọng của Hồ Chí Minh. Trong suốt
cuộc đời cách mạng của mình, chúng ta có thể nhận thấy rằng, Người đã có những
thực hành biện chứng trên mọi lĩnh vực: Công tác tư tưởng, giáo dục tư tưởng và
lãnh đạo công tác tư tưởng, dân chủ, đạo đức cách mạng, đoàn kết và đại đoàn
kết,... Những thực hành đó không chỉ có ý nghĩa và giá trị đối với thời kỳ cách
mạng trước đây mà còn rất quan trọng đối với thời kỳ đổi mới và hội nhập của
Đảng, Nhà nước ta hiện nay.
Nắm bắt được tầm quan trọng của “tư tưởng” và “lãnh đạo công tác tư
tưởng” trong công cuộc dựng nước và giữ nước, Hồ Chí Minh đã đặc biệt chú trọng
tới công tác và quá trình lãnh đạo tư tưởng và coi đây là một trong những hoạt động
cấp thiết của mọi thời đại. Tư tưởng lòng dân có vững, có mạnh thì đất nước mới

Chính vì vậy, việc tìm hiểu, phân tích, nghiên cứu và vận dụng tư tưởng Hồ
Chí Minh về Lãnh đạo công tác tư tưởng có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc
nhằm để đấu tranh thắng lợi các âm mưu, diễn biến và thủ đoạn của các thế lực thù
địch; xây dựng, bảo vệ và phát triển thành công nền chủ nghĩa xã hội ở nước ta; xây
dựng Đảng ta vững mạnh về tư tưởng chính trị, xây dựng và củng cố niềm tin, sự
kiên định trong tư tưởng và hành động của quần chúng nhân dân hiện nay.
Lãnh đạo công tác tư tưởng là một nhiệm vụ chính trị quan trọng của Đảng,
là một đặc trưng chủ yếu trong hoạt động lãnh đạo của Đảng. Lãnh đạo công tác tư
tưởng không chỉ là định hướng, chỉ đạo, giáo dục, vận động nhân dân thực hiện các
chủ trương chính sách của Đảng và Nhà nước, mà còn là phương thức thu hút nhân
dân vào việc hoạch định đường lối, chủ trương, chính sách đó.
Trong công tác xây dựng Đảng hiện nay, một nội dung quan trọng là xây
dựng về tư tưởng chính trị, trình độ trí tuệ, nâng cao năng lực, phương thức cầm
quyền của Đảng, Toàn bộ hoạt động của Đảng, trước hết là hoạt động tư tưởng có
yêu cầu tự thân phải giáo dục hóa, lãnh đạo hóa, kể cả nhận thức và hành động.
Thực tiễn đó đòi hỏi những cán bộ, đảng viên làm công tác xây dựng Đảng về tư

3


TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Ban Tuyên huấn Trung ương (1985), Hồ Chí Minh về công tác tư tưởng, Nxb Sự
Thật, Hà Nội.
2. C.Mác - Ăngghen (1984), Tuyển tập, tập VI, Nxb Sự Thật, Hà Nội.
3. C. Mác và Ăngghen (1995), Toàn tập, tập XIX, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
4. C. Mác – Ăngghen (1995), Toàn tập, tập IV, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
5. C. Mác và Ph. Ăngghen (1980), Tuyển tập, tập I, Nxb Sự Thật, Hà Nội.
6. Mác và Ăngghen, Toàn tập , tập VIII, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
7. C. Mác và Ăngghen: Toàn tập , tập VIII, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
8. C. Mác và Ăngghen: Toàn tập, tập III, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.

25.GS. Đinh Xuân Lâm, PTS Bùi Đình Phong (1998), Hồ Chí Minh văn hóa và đổi
mới, Nxb Lao động, Hà Nội.
26. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 1, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
27. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 2, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
28. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 3, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
29. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 4, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
30. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 5, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
31. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 6, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
32. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 7, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
33. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 8, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
34. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 9, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
35. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 10, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
36. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 11, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
37. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 12, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
38. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 13, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
39. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 14, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
40. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 15, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
41. PTS. Phạm Quang Nghị (CB)(1997), Một số vấn đề lý luận và nghiệp vụ công
tác tư tưởng, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
42. Hoàng Phê (CB) (2000), Từ điển Tiếng Việt, Nxb Đà Nẵng.
43. GS.TS Phùng Hữu Phú (CB) (2010), Bí quyết thành công Hồ Chí Minh, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
44. Đào Duy Quát (CB) (2001), Một số vấn đề về công tác tư tưởng của Đảng
Cộng sản Việt Nam, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
45. PGS.TS Tô Huy Rứa (CB) (2012), Một số vấn đề về công tác lý luận, tư tưởng
và tổ chức của Đảng trong thời kỳ đổi mới, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
46. Trần Trọng Tân (CB) (1996), Góp phần đổi mới công tác lý luận - tư tưởng,
Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
5



6