ThiÒu Quang Hïng – TiÓu luËn tèt nghiÖp líp Trung cÊp Lý luËn – Hµnh chÝnh

ĐÁNH GIÁ TIỂU LUẬN TỐT NGHIỆP
Họ và tên học viên: Thiều Quang Hùng
Lớp: Trung cấp Lý luận – Hành chính khóa I huyện Sốp Cộp
Đơn vị công tác: Trường THCS Sốp Cộp
Tên tiểu luận: Thực trạng và giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện quy chế
dân chủ ở trường THCS Sốp Cộp huyện Sốp Cộp tỉnh Sơn La.
1. Ưu điểm:
…………………………………………………………………………………………………………….
……………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………
ơ

……………………………………………………………………………………………………………………
ơ

……………………………………………………………………………………………………………………
ơ
ơ

2. Hạn chế:
…………………………………………………………………………………………………………….
……………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………
ơ

……………………………………………………………………………………………………………………
ơ

……………………………………………………………………………………………………………………

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến các thầy cô giáo trong Ban giám
hiệu, các khoa, phòng, các thầy cô giáo Trường chính trị tỉnh Sơn La. Xin cảm
ơn Ban chỉ đạo lớp học, Trung tâm bồi dưỡng chính trị Huyện Sốp Cộp đã tận
tình giảng dạy, giúp đỡ, tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi trong thời gian học
tập, nghiên cứu và hoàn thành tiểu luận này.
Đặc biệt em xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Thầy giáo Th.S – GVC
Nguyễn Khánh Toàn – Phó trưởng khoa Nhà nước – Pháp luật trường Chính trị
tỉnh Sơn La đã trực tiếp hướng dẫn và giúp đỡ em hoàn thành đề tài.
Tôi xin chân thành cảm ơn sự cộng tác, giúp đỡ của tập thể Ban giám hiệu,
các thầy giáo, cô giáo, các em học sinh Trường THCS Sốp Cộp huyện Sốp Cộp
tỉnh Sơn La đã giúp đỡ và có những ý kiến góp ý chân thành, hữu ích.
Dù đã cố gắng rất nhiều, song do năng lực nghiên cứu khoa học còn hạn
chế nên tiểu luận sẽ không trách khỏi còn một số thiếu sót. Kính mong nhận
được sự chỉ bảo ân cần, những ý kiến đóng góp quý báu của các thầy cô giáo
để tiểu luận được hoàn thiện hơn.
Trân trọng!
Tác giả

Thiều Quang Hùng

THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN QUY CHẾ DÂN CHỦ Ở TRƯỜNG THCS SỐP CỘP

4


ThiÒu Quang Hïng – TiÓu luËn tèt nghiÖp líp Trung cÊp Lý luËn – Hµnh chÝnh

MỤC LỤC
STT
1

Minh về dân chủ
1.2. Quan điểm của Đảng về dân chủ.
2. Cơ sở thực tiễn
II. Đánh giá thực trạng của việc thực hiện quy chế dân chủ ở
trường THCS Sốp Cộp.
III. Phương hướng và giải pháp
1. Phương hướng
2. Giải pháp
PHẦN III: KẾT LUẬN

Trang
3
4
5
6
6
7
7
7
8
8

THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN QUY CHẾ DÂN CHỦ Ở TRƯỜNG THCS SỐP CỘP

7
11
13
15
17
17

kiểm tra và mở ra một cuộc vận động thực hiện dân chủ hoá trong các trường học. Từ
lãnh đạo ngành giáo dục đến các cơ sở giáo dục đều nhận thức đúng tầm quan trọng
của việc xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ trong các hoạt động giáo dục và đào
tạo. Từ đó đã phát huy quyền làm chủ của cán bộ, giáo viên, công nhân viên, góp
phần xây dựng nhà trường văn hoá, nhà giáo mẫu mực, học sinh chăm ngoan thanh
lịch. Hơn nữa, tăng cường trách nhiệm của hiệu trưởng nhà trường cũng như trách
nhiệm của mỗi cán bộ, giáo viên trong việc thực hiện công tác quản lý giáo dục, công
tác giảng dạy và phục vụ giảng dạy.
Phương châm chung cho sự phát triển đất nước là "phát huy nội lực". Một trong
những giải pháp kích thích sự phát huy nội lực là thực hiện quy chế dân chủ. Như vậy,
một khi quy chế dân chủ trong nhà trường được thực hiện tốt thì sẽ phát huy được sức
mạnh trí tuệ và tinh thần của các thành viên nhằm hoàn thành các nhiệm vụ chính trị
của nhà trường .
Đất nước ta đang tiến hành công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đòi hỏi giáo dục phải
đi tắt đón đầu. Do vậy, “Nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài” là
trọng trách cao cả đã được đặt lên vai sự nghiệp giáo dục, nơi đào tạo thế hệ chủ nhân
THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN QUY CHẾ DÂN CHỦ Ở TRƯỜNG THCS SỐP CỘP

6


ThiÒu Quang Hïng – TiÓu luËn tèt nghiÖp líp Trung cÊp Lý luËn – Hµnh chÝnh

tương lai của đất nước có trình độ tri thức cao. Để sự nghiệp giáo dục phát triển thì
phải phát huy được tiềm năng trí tuệ của đội ngũ giáo viên, đó chính là nội lực của sự
nghiệp giáo dục. Muốn phát huy tiềm năng trí tuệ của đội ngũ trí thức thì phải phát
huy quyền dân chủ trong đội ngũ trí thức. Thông qua việc thực hiện dân chủ trong nhà
trường nhằm phát huy tốt nhất quyền làm chủ và huy động tiềm năng trí tuệ của cán
bộ lãnh đạo, giáo viên, cán bộ công chức học sinh và đoàn thể trong các hoạt động
giáo dục đảm bảo cho hoạt động dạy và học đạt chất lượng, hiệu quả.

Hệ thống cấu trúc, thống kê so sánh.
THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN QUY CHẾ DÂN CHỦ Ở TRƯỜNG THCS SỐP CỘP

7


ThiÒu Quang Hïng – TiÓu luËn tèt nghiÖp líp Trung cÊp Lý luËn – Hµnh chÝnh

PHẦN II. NỘI DUNG
I. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ DÂN CHỦ.
1. Cơ sở lý luận.
1.1. Khái niệm về dân chủ.
Dân chủ, theo nghĩa hẹp là người dân làm chủ. Hiểu theo nghĩa rộng, dân chủ
là một chế độ hoạt động mà ở đó mọi người đều có thể thể hiện được quyền làm chủ
của mình, phát huy được sức lực và tài năng để đóng góp xây dựng và bảo vệ cộng
đồng, tập thể mà mình làm chủ.
Theo từ điểm Tiếng Việt: Dân chủ là một hình thức tổ chức thiết chế chính trị
của xã hội, trong đó thừa nhận nhân dân là nguồn gốc của quyền lực, thông qua một
hệ thống bầu cử tự do.
Trong nhà trường, dân chủ là cơ chế tổ chức hoạt động phát huy được tinh thần
làm chủ của mọi thành viên trong quá trình xây dựng, phát triển nhà trường.
Quy chế là tổng thể nói chung những điều quy định thành chế độ để mọi người
thực hiện trong những hoạt động nhất định nào đó.
1.2. Quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin.
Chủ nghĩa Mác – Lê nin kế thừa những nhân tố hợp lý, những hoạt động thực
tiễn và nhận thức của nhân loại về dân chủ. Đặc biệt tán thành quan điểm: Dân chủ là
một nhu cấu khách quan của nhân dân lao động, dân chủ là quyền lực thuộc về nhân
dân.
Khi xã hội có giai cấp và nhà nước – Tức là một chế độ dân chủ thể hiện chủ
yếu qua nhà nước thì khi đó không có dân chủ chung chung, phi gia cấp siêu giai cấp,

nhân viên, học sinh, sinh viên nhân dịp bắt đầu năm học mới, Báo Nhân dân, số 5299,
ngày 16/10/1968, Hồ Chí Minh viết: "Giáo dục là sự nghiệp của quần chúng. Cần
phải phát huy đầy đủ dân chủ xã hội chủ nghĩa".
Tư tưởng Hồ Chí Minh về dân chủ trong giáo dục ở nhà trường luôn có ý nghĩa
lý luận và thực tiễn sâu sắc đối với sự nghiệp cách mạng Việt Nam nói chung và sự
nghiệp giáo dục nói riêng của đất nước trong bối cảnh hội nhập hiện nay. Với quan
niệm dân chủ là của quý báo nhất của nhân dân và thực hành dân chủ là chìa khóa để
giải quyết mọi khó khăn, trong sự nghiệp giáo dục, đào tạo nguồn nhân lực cho công
cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, thực hiện mục tiêu "dân giàu, nước
mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh" ở nước ta, hơn bao giờ hết tư tưởng Hồ
Chí Minh về việc thực hiện dân chủ trong giáo dục ở nhà trường càng có ý nghĩa thiết
thực và mang tính thời sự sâu sắc, vì rằng chỉ có thực hiện và phát huy được dân chủ
trong nhà trường mới đảm bảo là cơ sở, nền tảng vững chắc cho việc khơi thông mọi
tiềm năng về trí tuệ vốn sẵn có trong mỗi con người Việt Nam, nhất là tầng lớp sinh
viên, học sinh để đào tạo ra những con người toàn diện, vừa "hồng" vừa "chuyên",
vừa “hiền” vừa “minh”, có tri thức khoa học kỹ thuật- tự nhiên - xã hội, có lý tưởng
xã hội chủ nghĩa, đạo đức, sức khoẻ,...
Trong mỗi giai đoạn cách mạng, từ cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân đến
cách mạng xã hội chủ nghĩa, dù ở bất cứ hoàn cảnh nào, Hồ Chí Minh đều đặc biệt
quan tâm đến giáo dục nói chung và việc phát huy dân chủ trong giáo dục ở nhà
trường nói riêng để đào tạo ra nguồn nhân lực, nhân tài phục vụ đất nước. Người là
chiến sỹ tiên phong đi vào phong trào quần chúng, thức tỉnh nhân dân, tổ chức, đoàn
kết, huấn luyện, đưa nhân dân ra đấu tranh giành tự do độc lập; giải phóng nhân dân
thoát khỏi ách áp bức bóc lột của thực dân phong kiến, thoát khỏi sự ràng buộc của hệ
tư tưởng lạc hậu, tạo mọi điều kiện cho mỗi dân tộc và mỗi người dân đứng lên làm
chủ nền văn hóa, làm chủ vận mệnh và tương lai của mình trong nền giáo dục mới mà
Người đã dày công vun đắp.
Trong nền giáo dục kiểu mới ấy, Hồ Chí Minh yêu cầu phải xem “giáo dục là
sự nghiệp của quần chúng”. Một trong những mục tiêu cao nhất của nền giáo dục
mới, nền giáo dục cách mạng Việt Nam là "đào tạo các em nên những người công dân

theo Hồ Chí Minh yếu tố cần thiết đầu tiên là phải đào tạo và xây dựng đội ngũ những
người làm công tác giáo dục, đặc biệt là các cô giáo, thầy giáo – những người vẻ vang
nhất, những anh hùng vô danh, người kỹ sư tâm hồn, vì theo Người, “không có thầy
giáo thì không có giáo dục”. Để xứng đáng với danh hiệu ấy, Người cho rằng “mỗi
người thầy giáo phải không ngừng học tập trau dồi chuyên môn nghiệp vụ và phẩm
chất đạo đức cách mạng của nhà giáo, thực sự vừa "hồng" vừa "chuyên", "phải tiến bộ
cho kịp thời đại thì mới làm được nhiện vụ, chớ tự mãn cho mình giỏi rồi thì dừng lại
mà dừng lại là lùi bước, là lạc hậu, tự đào thải mình trước.
Mặt khác, để nâng cao trình độ nhận thức của người học, Hồ Chí Minh cho
rằng thầy cô giáo phải có quan điểm dân chủ, thẳng thắn, không nhồi sọ, áp đặt và cần
tạo môi trường, điều kiện để người dạy và người học có sự đối thoại, trao đổi trong
quá trình giảng dạy, học tập. Người chỉ rõ “chế độ ta là chế độ dân chủ, tư tưởng phải
được tự do. Đối với mọi vấn đề, mọi người tự do bày tỏ ý kiến của mình, góp phần
tìm ra chân lý”, “được hoàn toàn tự do phát biểu ý kiến, dù đúng hoặc không đúng
cũng vậy", và nhấn mạnh “trong trường, cần có dân chủ. Đối với mọi vấn đề, thầy và
trò cùng nhau thảo luận, ai có ý kiến gì đều thật thà phát biểu. Điều gì chưa thông
suốt, thì hỏi, bàn cho thông suốt” và "khi mọi người đã phát biểu ý kiến, đã tìm thấy
chân lý, lúc đó quyền tự do tư tưởng hoá ra quyền tự do phục tùng chân lý". Một cách
cụ thể hơn, Hồ Chí Minh kêu gọi giảng viên phải biết tôn trọng ý kiến của đồng
nghiệp, của sinh viên, không nên có thành kiến đối với các ý kiến trái với ý kiến của
THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN QUY CHẾ DÂN CHỦ Ở TRƯỜNG THCS SỐP CỘP

10


ThiÒu Quang Hïng – TiÓu luËn tèt nghiÖp líp Trung cÊp Lý luËn – Hµnh chÝnh

mình, phải "nêu cao tác phong độc lập suy nghĩ và tự do tư tưởng","phải ra sức tẩy
sạch ảnh hưởng giáo dục nô dịch của thực dân còn sót lại như: thái độ thờ ơ đối với xã
hội, xa rời đời sống lao động và đấu tranh của nhân dân, học để lấy bằng cấp, dạy

Như vậy, mặc dù đề cao và yêu cầu phải dân chủ, phải nêu cao tác phong độc
lập suy nghĩ, tự do tư tưởng, Hồ Chí Minh cũng khẳng định không thể có dân chủ quá
trớn hay tùy tiện, dân chủ phải gắn liền với pháp luật, tự do phải gắn liền với kỷ
cương. Về mối quan hệ này, Người nói: “Dân chủ là của quý báu nhất của nhân dân,
chuyên chính là cái khóa, cái cửa để đề phòng kẻ phá hoại, nếu hòm không có khóa,
nhà không có cửa thì sẽ mất cắp hết. Cho nên có cửa phải có khóa, có nhà phải có
cửa. Thế thì dân chủ cũng cần phải có chuyên chính để giữ gìn lấy dân chủ” và
"không nên hiểu lầm dân chủ. Khi chưa quyết định thì tha hồ bàn cãi. Nhưng khi đã
THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN QUY CHẾ DÂN CHỦ Ở TRƯỜNG THCS SỐP CỘP

11


ThiÒu Quang Hïng – TiÓu luËn tèt nghiÖp líp Trung cÊp Lý luËn – Hµnh chÝnh

quyết định rồi thì không được bàn cãi nữa, có bàn cãi cũng chỉ là để bàn cách thi hành
cho được, cho nhanh, không phải để đề nghị không thực hiện. Phải cấm chỉ những
hành động tự do quá trớn ấy".
1.4. Quan điểm của Đảng về dân chủ.
Tiếp thu các giá trị về dân chủ đã được Ðảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh và toàn
dân ta khởi dựng từ cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên (ngày 6/1/1946), lập nên một chính
thể dân chủ rộng rãi, với bản Hiến pháp 1946 lịch sử, trong suốt quá trình lịch sử từ
năm 1946 – 1985, quan điểm về quần chúng nhân dân luôn được Đảng ta xác định là
một trong những vấn đề mấu chốt của cách mạng. Đến Đại hội Đại biểu toàn quốc lần
thứ VI, Đảng Cộng sản Việt Nam đề ra quan điểm “lấy dân làm gốc” với phương
châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra”.
Ngày 18/2/1998, Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa VIII)
ban hành Chỉ thị số 30-CT/TW về xây dựng và thực hiện Quy chế dân chủ cơ sở đã
mở ra giai đoạn mới về thực hiện các quyền công dân trong đời sống xã hội. Văn kiện
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII và lần thứ VIII thì vấn đề dân chủ được thể

ThiÒu Quang Hïng – TiÓu luËn tèt nghiÖp líp Trung cÊp Lý luËn – Hµnh chÝnh

ước. Điều này cũng sẽ trả lời cho một câu hỏi mà nhiều người trong đó có một bộ
phận thanh niên vẫn còn hoang mang, thắc mắc : “Xã hội xã hội chủ nghĩa mà nhân
dân ta đang xây dựng là một xã hội như thế nào?”
Và trong Chiến lược phát triển kinh tế – xã hội 2011 – 2020 của Đảng ta cũng
khẳng định : “Mở rộng dân chủ, phát huy tối đa nhân tố con người; coi con người là
chủ thể, nguồn lực chủ yếu và là mục tiêu của sự phát triển. Nâng cao năng lực và tạo
cơ chế để nhân dân thực hiện đầy đủ quyền làm chủ, nhất là dân chủ trực tiếp để phát
huy mạnh mẽ mọi khả năng sáng tạo và bảo đảm đồng thuận cao trong xã hội, tạo
động lực phát triển đất nước…”.
Điều này còn được thể hiện trong bài diễn văn ra mắt sau khi được bầu làm
người đứng đầu Đảng khóa XI, tân Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đã long trọng cam
kết trước toàn Đảng, toàn dân “kiên định độc lập dân tộc, phát huy dân chủ; sáng tạo,
không ngừng nỗ lực phấn đấu, học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức và phong cách
của Chủ tịch Hồ Chí Minh”. Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng, trong cuộc họp báo sau
đó, không ít lần nhắc đến từ dân chủ và nhấn mạnh phải xây dựng cơ chế như thế nào
để có dân chủ thực chất chứ không phải là dân chủ hình thức, là “trình diễn cho có
dân chủ”. Điều cốt yếu là thực hành dân chủ chủ rộng rãi trong Đảng và trong nhân
dân, nói phải đi đôi với làm.
Sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam không tự nhiên mà có và không phải
cứ tự nhận mà được. Đó là kết quả của sự hy sinh, phấn đấu không mệt mỏi của toàn
Đảng qua các thời kỳ cam go của cách mạng. Đảng đã được nhân dân Việt Nam tin
yêu, trao trọng trách dẫn đường phát triển cho dân tộc. Dưới sự lãnh đạo duy nhất của
Đảng Cộng sản Việt Nam, nước ta đang tiếp tục công cuộc đổi mới toàn diện đất
nước, theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa theo định hướng XHCN, mở cửa, hội
nhập nền kinh tế quốc tế, vì mục tiêu: “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn
minh”. Vì vậy, yêu cầu về dân chủ hóa trong đời sống của đất nước ngày càng cao.
Tuy nhiên, để quan điểm của Ðảng về dân chủ đi vào cuộc sống, Văn kiện Ðại hội
Ðảng lần thứ XI đã xác định: “Dân chủ gắn liền với kỷ luật, kỷ cương và phải được

Thực hiện chế độ công khai tài chính theo qui định của Nhà nước; công khai
các quyền lợi, chế độ, chính sách và việc đánh giá định kỳ đối với cán bộ, giáo viên,
nhân viên và học sinh.
Công khai những quy định về sử dụng tài sản, xây dựng cơ sở vật chất, các dự
án đất đai, công tác tuyển dụng, thi nâng ngạch công chức, nâng bậc lương, thuyên
chuyển, điều động, khen thưởng kỷ luật, đề bạt và các chế độ chính sách khác.
Công khai các khoản thu học phí, việc sử dụng kinh phí và chấp hành chế độ
thu, chi, quyết toán theo quy định hiện hành. Hàng năm trường thành lập Ban Kiểm
tra tài chính kế toán nội bộ để kiểm toán hoạt động tài chính của các đơn vị trực
thuộc, sau đó tổng hợp và báo cáo trước hội nghị đại biểu cán bộ, công chức.
Thực hiện việc lấy ý kiến đóng góp xây dựng của các cá nhân và các tổ chức,
đoàn thể trong trường về các vấn đề: kế hoạch phát triển, quy mô đào tạo, công tác
tuyển sinh, giảng dạy, nghiên cứu khoa học; quy trình quản lý đào tạo; kế hoạch xây
dựng cơ sở vật chất; các hoạt động sản xuất, dịch vụ; việc xây dựng nội quy, quy chế
nội bộ trong trường v.v...
Thực hiện nghiêm túc nguyên tắc tập trung dân chủ trong quản lý trường. Phối
hợp chặt chẽ với các tổ chức, đoàn thể, các cá nhân trong trường, phát huy dân chủ
trong tổ chức hoạt động của nhà trường.
Tập thể cán bộ, giáo viên, nhân viên trong trường đã tích cực tham gia đóng
góp ý kiến cho toàn bộ các hoạt động của trường. Kiên quyết đấu tranh chống những
hiện tượng bè phái, mất đoàn kết và những hoạt động khác vi phạm dân chủ, kỷ
cương trong trường. Đồng thời, thực hiện đúng những qui định của Pháp lệnh cán bộ
công chức, Pháp lệnh chống tham nhũng, Pháp lệnh thực hành tiết kiệm; giữ gìn phẩm
chất, uy tín, danh dự của nhà giáo, cán bộ, công chức; tôn trọng đồng nghiệp và sinh
viên; bảo vệ uy tín của nhà trường.

THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN QUY CHẾ DÂN CHỦ Ở TRƯỜNG THCS SỐP CỘP

14


Xã Sốp Cộp là xã thuần nông, không có nghề phụ, cùng với quá trình phát triển
của đất nước tình hình kinh tế xã hội của xã Sốp Cộp đã và đang có những chuyển
biến mạnh mẽ theo hướng hiện đại. Quá trình đô thị hóa nông thông, phát triển khá
nhanh công nghiệp – xây dựng và các ngành nghề dịch vụ.
Với tiềm năng sẵn có và lợi thế của trung tâm hành chính huyện, xã Sốp Cộp
đang trong quá trình xây dựng nông thôn mới với mục tiên đến năm 2015 trở thành đô
thị loại V.
Tổng số dân toàn xã là 4.614 người gồm 5 dân tộc anh em ( Thái, Mông, Khơ
mú, Lào và Kinh trong đó người Thái chiếm trên 70% dân số).
THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN QUY CHẾ DÂN CHỦ Ở TRƯỜNG THCS SỐP CỘP

15


ThiÒu Quang Hïng – TiÓu luËn tèt nghiÖp líp Trung cÊp Lý luËn – Hµnh chÝnh

Hiện nay Sốp Cộp vẫn đang là một xã nghèo với 33% hộ gia đình thuộc diện hộ
nghèo, đời sống nhân dân đa phần khó khăn, đặc biệt là các bản vùng cao ( Tà Cọ,
Huổi Ái, Co Hịch và Co Pồng)
2. Ưu điểm và nguyên nhân
2.1. Ưu điểm.
Việc xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ tại Trường THCS Sốp Cộp đã đạt
được nhiều kết quả khả quan. Ban lãnh đạo trường đã nhanh chóng triển khai và thực
hiện tốt những nội dung mà trường đã đề ra trong việc thực hiện quy chế dân chủ
trong hoạt động của nhà trường. Cụ thể lãnh đạo trường và tập thể cán bộ, giáo viên,
nhân viên và học sinh trong trường, đã thực hiện tốt các nội dung chủ yếu sau:
Lãnh đạo trường đã lắng nghe và tiếp thu những ý kiến của cá nhân, tổ chức,
đoàn thể trong trường, có các biện pháp giải quyết đúng theo chế độ, chính sách hiện
hành của Nhà nước và phù hợp với thẩm quyền được giao.
Thực hiện chế độ hội họp theo đúng định kỳ, gồm họp giao ban, họp các hội

chất, uy tín, danh dự của nhà giáo, cán bộ, công chức; tôn trọng đồng nghiệp và học
sinh; bảo vệ uy tín của nhà trường.
Nhờ thực hiện tốt quy chế dân chủ mà trong 10 năm qua chất lượng dạy và học
của nhà trường không ngừng tăng lên, tỷ lệ giáo viên giỏi, học sinh giỏi năm sau cao
hơn năm trước. Đến nay, tỷ lệ giáo viên giỏi các cấp đạt 40%, học sinh khá giỏi đạt
34%, tỷ lệ học sinh lớp 9 tốt nghiệp THCS hàng năm đạt 98 – 100%, học sinh lưu ban
không quá 1%.
2.2. Nguyên nhân.
Chi bộ, Ban giám hiệu quát triệt đầy đủ các chỉ thị, nghị quyết Đảng các cấp.
văn bản chỉ đạo của ngành Giáo dục và Đào tạo về tăng cường thực hiện quy chế dân
chủ trong trường học.
Hiệu trưởng đã xây dựng và ban hành quy định thực hiện quy chế dân chủ
trong nhà trường, quy định rõ những việc hiệu trưởng phải xin ý kiến cán bộ giáo viên
trước khi quyết định. Thực hiện tốt quy định “ 3 công khai” của Bộ giáo dục và Đào
tạo từ năm học 2008 – 2009.
Ban chấp hành công đoàn, đặc biệt là Ban thanh tra nhân dân nhà trường luôn
năng động hoàn thành tốt nhiệm vụ.
Sự đồng lòng nhất trí của cán bộ, giáo viên, nhân viên nhà trường trong thực
hiện nhiệm vụ.
3. Hạn chế và nguyên nhân.
3.1. Hạn chế.
Việc xây dựng các văn bản quy định và thực hiện các nội dung trong quy chế
dân chủ của nhà trường còn chậm.
Công tác thanh tra nội bộ của nhà trường thực hiện chưa thường xuyên và đạt
hiệu quả chưa cao.
Một số cán bộ, giáo viên chưa thực sự quan tâm đến việc thực hiện quy chế dân
chủ, không tham gia xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ.
3.2. Nguyên nhân.
Việc hướng dẫn, kiểm tra việc chấp hành quy chế dân chủ của các cấp quản lý
giáo dục chưa sát sao.

nhiệm, lợi ích đi đôi với nghĩa vụ; chống quan liêu, mệnh lệnh, đồng thời chống tình
trạng vô chính phủ, lợi dụng dân chủ vi phạm pháp luật.
Gắn quá trình xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ với công tác cải cách
hành chính, sửa đổi những cơ chế, chính sách về thủ tục hành chính không phù hợp.
Quy định quyền của mọi người dân ở cơ sở được thông tin về pháp luật, các
chủ trương, chính sách của Nhà nước, nhất là những vấn đề liên quan trực tiếp đến
đời sống và lợi ích hàng ngày của nhân dân tại cơ sở; có chế độ và hình thức báo cáo
công khai trước dân công việc của chính quyền, cơ quan, đơn vị về sản xuất và phân
phối, về việc sử dụng công quỹ, tài sản công, về thu, chi tài chính, các khoản đóng
góp của dân, quyết toán các công trình xây dựng cơ bản, chế độ thu và sử dụng học
phí, viện phí...
Có quy chế và các hình thức để nhân dân, cán bộ, công chức ở cơ sở được bàn
bạc và tham gia ý kiến vào các chủ trương, chính sách, nhiệm vụ công tác chuyên
môn, công tác cán bộ... của chính quyền, cơ quan, đơn vị; kết quả ý kiến đóng góp
phải được xem xét, cân nhắc khi chính quyền hoặc thủ trưởng ra quyết định.

THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN QUY CHẾ DÂN CHỦ Ở TRƯỜNG THCS SỐP CỘP

18


ThiÒu Quang Hïng – TiÓu luËn tèt nghiÖp líp Trung cÊp Lý luËn – Hµnh chÝnh

Có quy định về việc để nhân dân bàn và quyết định dân chủ đối với những loại
việc liên quan trực tiếp đến đời sống của nhân dân trên địa bàn (như chủ trương huy
động sức dân để xây dựng kết cấu hạ tầng và các công trình phúc lợi, các khoản đóng
góp và lập các loại quỹ trong khuôn khổ pháp luật...); chính quyền, thủ trưởng cơ
quan, đơn vị tổ chức thực hiện theo ý kiến của đa số nhân dân, có sự giám sát, kiểm
tra của nhân dân.
Hoàn thiện cơ chế để nhân dân, công nhân, cán bộ, công chức ở cơ sở trực tiếp

chế dân chủ trong trường học tại hội nghị viên chức nhà trường hàng năm.
THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN QUY CHẾ DÂN CHỦ Ở TRƯỜNG THCS SỐP CỘP

19


ThiÒu Quang Hïng – TiÓu luËn tèt nghiÖp líp Trung cÊp Lý luËn – Hµnh chÝnh

Hai là, tiếp tục xây dựng, bổ sung và hoàn thiện và thực hiện có hiệu quả quy
chế dân chủ của nhà trường, thực hiện tốt quy định “ 3 công khai” của Bộ GD&ĐT.
Ba là, phát huy tinh thần trách nhiệm của thủ trưởng đơn vị, nâng cao hiệu quả
công tác phối hợp giữa Hiệu trưởng với Ban chấp hành Công đoàn, Đoàn Thanh niên
nhà trường.
Bốn là, giải quyết tốt mối quan hệ giữa con người với con người, con người với
công việc, dung hòa lợi ích cá nhân với lợi ích tập thể. Giải quyết tốt các mâu thuẫn
phát sinh không để xảy ra tình trạng khiếu kiện gây mất đoàn kết nội bộ.
Năm là, nâng cao vai trò trách nhiệm của Ban thanh tra nhân dân nhà trường,
thường xuyên kiểm tra, giám sát công tác quản lý của Hiệu trưởng tránh để xảy ra tình
trạng độc đoán, gia trưởng; mất dân chủ hoặc dân chủ hình thức trong nhà trường.
Sáu là, khen thưởng những tập thể, cá nhân thực hiện tốt quy chế dân chủ, xử lý
kỷ luật những cá nhân không thực hiện quy chế dân chủ.
2. Giải pháp.
2.1. Công khai các văn bản, các thông tin.
Việc phổ biến, công khai các văn bản, các thông tin. Thủ trưởng luôn coi trọng
việc phổ biến công khai thông tin tức là đã thực hiện giải pháp cơ bản nhất trong lãnh
đạo, quản lý. Nếu còn ai đó còn coi thường công việc này, có ý bưng bít thông tin thì
biểu hiện mất dân chủ đã khá rõ ràng. Nhà trường có bao nhiều loại tài sản công, tài
chính công, bao nhiêu biên chế…được giao cho đơn vị quản lý? Các chính sách, các
quy định cho tập thể, cho cá nhân như thế nào?
Sau khi nhận được các văn bản, hiệu trưởng nghiên cứu sau đó thông tin công

xuất của nhà trường.
Các biện pháp tổ chức phong trào thi đua, khen thưởng hàng năm, lề lối làm
việc, xây dựng nội quy, quy chế trong nhà trường.
Các báo cáo sơ kết, tổng kết theo định kỳ trong năm học.
2. 3. Hiệu trưởng cần có sự quan tâm, gần gũi cán bộ, giáo viên.
Dân chủ còn là sự gần gũi, chia sẻ khó khăn của cấp trên với cấp dưới. Ai mà
chẳng có những khó khăn trong đời sống gia đình, trong mỗi công việc. Hiệu trưởng
gần dân, gần cấp dưới cũng tạo được sự tự tin hơn để mỗi cá nhân trong tập thể góp
sức mình cố gắng hoàn thành nhiệm vụ chung.
Ngoài việc họp Ban giám hiệu, giao ban với các đoàn thể, tổ chuyên môn; hàng
tuần Hiệu trưởng cần họp với giáo viên chủ nhiệm các lớp; họp toàn thể hội đồng để
kịp thời nắm bắt tâm tư nguyện vọng của cán bộ, giáo viên, nhân viên, học sinh để kịp
thời cảm thông chia sẻ và tháo gỡ khó khăn không chỉ trong công tác mà cả trong
cuộc sống.
2.4. Nâng cao vai trò của Ban thanh tra nhân dân, tăng cường thanh kiểm tra
nội bộ.
Ban thanh tra nhân dân nhà trường hàng năm cần xây dựng và thực hiện tốt
việc thanh tra nội bộ. Kiểm tra công tác quản lý của Hiệu trưởng để ngăn ngừa và việc
thiếu dân chủ hoặc dân chủ hình thức. Tất nhiên thanh tra nội bộ là để giúp nhau cùng
thực hiện tốt nhiệm vụ chứ không phải là soi mói, bới lá tìm sâu.
Ban kiểm tra nội bộ trường học cần được phát huy thực sự. Các tổ chức này
chính là cầu nối của giữa cấp trên với cấp dưới, với nhân dân và nó sẽ góp phần rất
lớn trong việc truyền tải thông tin mà không cần thủ trưởng ra mặt làm thay. Các tổ
chức này được lập ra không phải để trở thành công cụ phục vụ Hiệu trưởng, nếu soi
cái nhìn chỉ riêng về một phía, chỉ riêng về cấp dưới thì tác dụng sẽ ngược lại. Vì thế
Ban thanh tra nhân dân phải thực sự là tai, mắt, tiếng nói của quần chúng nhân dân.
2.5. Thực hiện đúng “3 công khai” của đơn vị.
Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Tài chính đã có quy định rõ ràng về thực hiện công
khai trong giáo dục (Thông tư 09/2009/TT-BGDĐT và Thông tư 21/2009/TTBTC).
Theo đó hàng năm nhà trường phải lập bảng niêm yết, lập hồ sơ công khai ( công khai


THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN QUY CHẾ DÂN CHỦ Ở TRƯỜNG THCS SỐP CỘP

22


ThiÒu Quang Hïng – TiÓu luËn tèt nghiÖp líp Trung cÊp Lý luËn – Hµnh chÝnh

PHẦN III. KẾT LUẬN
Việc ban hành và thực hiện quy chế dân chủ trong cơ quan hành chính nói
chung và trong hoạt động của trường học nói riêng đã tạo một bước chuyển biến quan
trọng trong nhận thức và hành động của nhà trường. Thực hiện quy chế dân chủ đã
khắc phục tình trạng mất dân chủ, lãnh đạo theo lối duy ý chí, cục bộ, bè phái trong
nhà trường.
Việc thực hiện quy chế dân chủ ở trường học theo quyết định số 04/2000/QĐBGD&ĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo đã chứng tỏ chủ chương của Đảng nhà nước
ta là đúng đắn, sáng tạo, được đông đảo cán bộ, giáo viên và học sinh tin tưởng, phấn
khởi hưởng ứng và thực hiện tốt.
Quyền làm chủ và không khí dân chủ trong nhà trường tiếp tục được mở rộng
và phát huy nâng cao thực chất hơn; Càng khẳng định dân chủ vừa là mục tiêu, vừa là
động lực của sự nghiệp đổi mới là giải pháp có tính chiến lược để phát triển nhà
trường.
Thực hiện quy chế dân chủ đã thúc đẩy việc nâng cao dân trí, ý thức pháp luật,
thực hành dân chủ, công khai góp phần xây dựng môi trường văn hoá, xã hội lành
mạnh, tạo sự đoàn kết thống nhất trong Chi bộ Đảng, Ban giám hiệu, sự đồng thuận
trong cán bộ, giáo viên, nhân viên thành sức mạnh tổng hợp để thực hiện thắng lợi
mọi đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của nhà nước cũng như của
địa phương đề ra.
Thực hiện quy chế dân chủ trong trường học là cụ thể phương châm của Đảng:
Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, giải quyết những công việc thiết thực ở
trường học, nâng cao trách nhiệm của cán bộ, giáo viên, học sinh trong việc tham gia