B GIO DC V O TO
TRNG I HC S PHM H NI 2

PHM THY LAN PHNG

QUảN Lý BồI DƯỡNG
GIáO VIÊN MầM NON THEO MÔ HìNH QUảN Lý DựA VàO NHà
TRường quận hoàn kiếm thành phố hà nội

LUN VN THC S QUN Lí GIO DC

H NI, 2016


B GIO DC V O TO
TRNG I HC S PHM H NI 2

PHM THY LAN PHNG

QUảN Lý BồI DƯỡNG
GIáO VIÊN MầM NON THEO MÔ HìNH QUảN Lý DựA VàO
NHà TRường quận hoàn kiếm thành phố hà nội
CHUYấN NGNH: QUN Lí GIO DC
M S: 60 14 01 14

LUN VN THC S QUN Lí GIO DC

Ngi hng dn khoa hc: PGS- TS BI VN QUN

H NI, 2016


học tập, nghiên cứu;
- Xin ghi nhận sự động viên, chia sẻ những khó khăn trong quá trình
học tập cuả các bạn học viên Cao học – Chuyên ngành QLGD – khóa K18
Xin chân thành cảm ơn!
Hà nội, ngày 15 tháng 7 năm 2016
Tác giả luận văn

Phạm Thúy Lan Phƣơng

1


LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi và được sự
hướng dẫn khoa học của PGS- TS Bùi Văn Quân . Các nội dung nghiên cứu,
kết quả trong đề tài này là trung thực và chưa công bố dưới bất kỳ hình thức
nào trước đây. Những số liệu trong các bảng biểu phục vụ cho việc phân tích,
nhận xét, đánh giá được chính tác giả thu thập từ các nguồn khác nhau có ghi
rõ trong phần tài liệu tham khảo.
Ngoài ra, trong luận văn còn sử dụng một số nhận xét, đánh giá cũng như số
liệu của các tác giả khác, cơ quan tổ chức giáo dục khác đều có trích dẫn và
chú thích nguồn gốc.
Nếu phát hiện có bất kỳ sự gian lận nào tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về
nội dung luận văn của mình.
Tôi xin chân thành cảm ơn !

Hà nội, ngày 15 tháng 7 năm 2016
Tác giả luận văn



Giáo dục và Đào tạo

GD&ĐT

Giáo viên mầm non

GVMN

Đội ngũ giáo viên

ĐNGV

Đội ngũ giáo viên mầm non

ĐNGVMN

Nhà xuất bản

Nxb

3


MỤC LỤC
Trang
MỞ ĐẦU
Chƣơng 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ BỒI
DƢỠNG GIÁO VIÊN MẦM NON THEO MÔ
HÌNH QUẢN LÝ DỰA VÀO NHÀ TRƢỜNG

NHÀ TRƯỜNG Ở QUẬN HOÀN KIẾM, THÀNH
PHỐ HÀ NỘI
3.1
Các biện pháp quản lý bồi dưỡng giáo viên mầm non
theo mô hình quản lý dựa vào nhà trường ở quận Hoàn
Kiếm, thành phố Hà Nội
4

5
16

16
23
29
41
44

44
46

50

64

64


3.2
Khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

dưỡng.
Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 29NQ/TW về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu
công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng
xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế đã nhấn mạnh tại mục 7 điểm d: hoàn
thiện phân cấp quản lý nhà nước về giáo dục và đào tạo cho các Bộ, Ngành,
địa phương; thực hiện quyền tự chủ và tự chịu trách nhiệm xã hội của các cơ
sở giáo dục, đào tạo, dạy nghề một cách thống nhất và hiệu quả; rà soát, điều
chỉnh, bổ sung cơ chế để các cơ quan quản lý giáo dục địa phương được tham
gia quyết định trong quản lý nhân sự và các nguồn tài chính dành cho giáo
dục. Như vậy, có thể khẳng định để đổi mới giáo dục cần đổi mới quản lý cơ
6


sở giáo dục theo hướng phát huy dân chủ, tính sáng tạo, giao quyền tự chủ
cho cơ sở giáo dục trong tổ chức thực hiện các hoạt động của đơn vị mình.
Đây chính là việc thực hiện cơ chế tự chủ, tự chịu trách nhiệm xã hội trong
mô hình quản lý dựa vào nhà trường – một trong những mô hình quản lý giáo
dục hiện đại phù hợp với phân cấp quản lý giáo dục hiện nay.
Quán triệt Nghị quyết Đảng, Nhà nước về giáo dục và đào tạo, trong đó
có giáo dục mầm non, Phòng GD&ĐT quận Hoàn Kiếm đã chú trọng hoạt
động bồi dưỡng, nâng cao trình độ cho giáo viên đặc biệt bồi dưỡng GVMN
theo MHQL dựa vào nhà trường. Hiện nay, đội ngũ GVMN quận Hoàn Kiếm
về phẩm chất và năng lực đã cơ bản đáp ứng được yêu cầu đáp ứng CNN, đã
có nhiều cố gắng, đạt được nhiều thành tựu trong chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo
dục trẻ, được cha mẹ học sinh và nhân dân trong quận tin yêu. Tuy nhiên, vẫn
còn một bộ phận giáo viên còn yếu về CMNV, chưa đáp ứng được yêu cầu
đổi mới giáo dục, chưa đáp ứng yêu cầu phẩm chất đạo đức, trình độ chính trị,
CMNV. Chính vì vậy, việc bồi dưỡng và quản lý bồi dưỡng đội ngũ GVMN
theo các mô hình quản lý hiện đại nhằm đáp ứng yêu cầu CNN đất nước là
việc làm cần thiết và cấp bách hiện nay.

chuyên môn cho giáo viên ở một số trường mầm non tại thành phố Hồ Chí
Minh”, tác giả Nguyễn Hữu Lê Huyên đã chỉ ra thực trạng về trình độ chuyên
môn của các GVMN được đào tạo chắp vá qua nhiều hệ, nhiều loại hình đào
tạo nên năng lực thực tế chưa tương thích với trình độ đào tạo. Qua đó, tác giả
đã đề xuất một số biện pháp nhằm cải tiến thực trạng công tác quản lý và bồi
dưỡng chuyên môn cho GVMN tại thành phố Hồ Chí Minh.
Tác giả Trần Thị Hoàng Vy trong luận văn thạc sĩ: “Biện pháp quản lý
hoạt động bồi dưỡng thường xuyên cho giáo viên trường mầm non ngoài công
lập quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng”, đã nêu được tính cấp thiết của việc
cần phải học tập, bồi dưỡng thường xuyên, nâng cao trình độ chuyên môn đối
với đội ngũ GVMN đáp ứng với yêu cầu đổi mới của ngành. Qua đó, tác giả
8


cũng đã chỉ ra những bất cập và đề xuất những biện pháp trong công tác quản
lý hoạt động bồi dưỡng thường xuyên cho giáo viên trường mầm non ngoài
công lập ở quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng.
Trong luận văn thạc sĩ: “Biện pháp quản lý quy trình đánh giá GVMN
đáp ứng CNN ở huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương”, tác giả Đặng Văn Giao
đã đề cập tới mục tiêu của việc đánh giá GVMN theo CNN và thực trạng hiện
nay của GDMN huyện Thanh Miện về quy trình đánh giá GVMN theo CNN.
Qua đó tác giả đã đưa ra các biện pháp nhằm nâng cao chất lượng quản lý quy
trình đánh giá GVMN theo CNN ở huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương.
Luận văn Thạc sĩ của Vũ Thị Xuân Liên: "Một số biện pháp bồi dưỡng
nghiệp vụ năng lực quản lý chuyên môn cho hiệu trưởng trường mầm non
quận 5 - thành phố Hồ Chí Minh", đã chỉ ra nguyên nhân của yếu kém của
năng lực quản lý của Hiệu trưởng các trường mầm non quận 5 - thành phố Hồ
Chí Minh.
Tác giả Phạm Thị Thanh Thủy trong luận văn thạc sĩ quản lý giáo dục:
“Quản lý hoạt động đào tạo GVMN ở Trường Cao đẳng Sư phạm Sóc Trăng”,

chức hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho đội ngũ giáo viên trường
quân sự Quân khu 4” đã luận giải những vấn đề về tổ chức hoạt động bồi
dưỡng năng lực sư phạm cho giáo viên và những vấn đề thực tiễn đặt ra cho
tổ chức hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho đội ngũ giáo viên trường
quân sự Quân khu 4. Tác giả đã đề xuất 4 biện pháp tổ chức hoạt động bồi
dưỡng năng lực sư phạm cho đội ngũ giáo viên trường quân sự Quân khu 4.
Đó là các biện pháp: Kế hoạch hóa hoạt động bồi dưỡng; tổ chức và điều hành
các hoạt động bồi dưỡng; kiểm tra, giám sát và tạo điều kiện thuận lợi cho
hoạt động bồi dưỡng.
Tác giả Nguyễn Xuân Sinh trong luận văn thạc sĩ giáo dục học: “Biện
pháp bồi dưỡng phương pháp học tập cho học viên trường Sĩ quan Chính trị
10


hiện nay” đã phân tích phương pháp học tập, bồi dưỡng phương pháp học tập
cho học viên Trường Sĩ quan Chính trị, đồng thời luận giải đặc điểm đào tạo
và những yếu tố tác động đến bồi dưỡng phương pháp học tập cho học viên
Trường Sĩ quan Chính trị. Tác giả đã đề xuất 5 biện pháp bồi dưỡng phương
pháp học tập cho học viên. Đó là các biện pháp: Xây dựng động cơ, tâm thế
học tập; đổi mới phương pháp học tập; xây dựng quy trình bồi dưỡng; cải tiến
việc thi, kiểm tra và học viên tích cực tự bồi dưỡng.
Trong luận văn thạc sĩ giáo dục học: “Bồi dưỡng năng lực dạy học cho
học viên sư phạm ở Học viện Chính trị hiện nay” tác giả Lã Hồng Phương đã
luận giải những vấn đề về năng lực dạy học, bồi dưỡng năng lực dạy học, nội
dung và các tiêu chí để bồi dưỡng năng lực dạy học cho học viên sư phạm ở
Học viện Chính trị. Trên cơ sở luận giải những vấn đề lý luận và phân tích
thực trạng bồi dưỡng năng lực dạy học cho học viên sư phạm ở Học viện
Chính trị, tác giả đã đề xuất 5 giải pháp cơ bản để nâng cao hiệu quả bồi
dưỡng năng lực dạy học cho học viên sư phạm. Các giải pháp này bao quát từ
việc củng cố xu hướng, động cơ nghề nghiệp đến việc đổi mới nội dung hình

dưỡng ĐNGVMN dựa theo mô hình quản lý dựa vào nhà trường trên địa bàn
quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội. Điều này một lần nữa khẳng định việc
nghiên cứu đề tài “Quản lý bồi dưỡng giáo viên mầm non theo mô hình quản
lý dựa vào nhà trường ở quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội” là cấp thiết.
3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài
3.1. Mục đích nghiên cứu
Đề xuất những biện pháp quản lý bồi dưỡng giáo viên, góp phần nâng
cao chất lượng đội ngũ GVMN theo tiếp cận quản lý dựa vào nhà trường ở
quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội hiện nay.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
Nghiên cứu, làm rõ những vấn đề lý luận về bồi dưỡng và quản lý bồi
dưỡng GVMN theo mô hình quản lý dựa vào nhà trường.

12


Khảo sát, phân tích đánh giá thực trạng bồi dưỡng và quản lý bồi
dưỡng GVMN theo MHQL dựa vào nhà trường, góp phần nâng cao chất
lượng đội ngũ GVMN ở quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội hiện nay.
Đề xuất biện pháp quản lý bồi dưỡng GVMN theo mô hình quản lý dựa
vào nhà trường ở quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội hiện nay.
4. Khách thể, đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu của đề tài
4.1. Khách thể nghiên cứu
Quản lý bồi dưỡng GVMN ở quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội.
4.2. Đối tượng nghiên cứu
Biện pháp quản lý bồi dưỡng GVMN theo mô hình quản lý dựa vào
nhà trường ở quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội.
4.3. Phạm vi nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu quản lý bồi dưỡng GVMN theo ở các trường mầm
non theo hướng tăng cường quyền tự chủ của trường mầm non dựa trên mô

trưởng) và 50 giáo viên của các trường mầm non ở quận Hoàn Kiếm, thành
phố Hà Nội để đánh giá thực trạng bồi dưỡng và quản lý bồi dưỡng GVMN
đáp ứng CNN.
Nghiên cứu các sản phẩm bồi dưỡng và quản lý bồi dưỡng GVMN
như chương trình, kế hoạch, báo cáo, thống kê, đăng ký kết quả bồi dưỡng
của các trường.
Tọa đàm với đội ngũ CBQL, GVMN nhà trường để thực hiện mục tiêu,
nhiệm vụ nghiên cứu đặt ra.
Tiến hành xin ý kiến chuyên gia, tổng kết kinh nghiệm bồi dưỡng và
quản lý bồi dưỡng GVMN theo mô hình quản lý dựa vào nhà trường tại các
trường mầm non ở quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội hiện nay.
Sử dụng toán thống kê để xử lý số liệu nhằm đánh giá chính xác kết
quả điều tra khảo sát thu được.
7. Kết cấu của đề tài

14


Cấu trúc của luận văn gồm: Mở đầu, 3 chương ;Kết luận và kiến nghị,
Danh mục tài liệu tham khảo, Phụ lục.

15


Chƣơng 1
NHỮNG VÂN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ BỒI DƢỠNG GIÁO VIÊN
MẦM NON THEO MÔ HÌNH QUẢN LÝ DỰA VÀO NHÀ TRƢỜNG

1.1. Khái niệm cơ bản của đề tài
1.1.1. Giáo viên mầm non

- Thực hiện hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ em theo
chương trình GDMN: lập kế hoạch chăm sóc, giáo dục; Xây dựng môi trường
giáo dục, tổ chức các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ em; Đánh
giá và quản lý trẻ em; Chịu trách nhiệm về chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc,
giáo dục trẻ em; Tham gia các hoạt động của tổ chuyên môn, của nhà trường,
nhà trẻ, nhóm trẻ, lớp mẫu giáo độc lập.
- Trau dồi đạo đức, giữ gìn phẩm chất, danh dự, uy tín của nhà giáo;
Gương mẫu, thương yêu trẻ em, đối xử công bằng và tôn trọng nhân cách của
trẻ em; Bảo vệ các quyền và lợi ích chính đáng của trẻ em; Đoàn kết, giúp đỡ
đồng nghiệp.
- Tuyên truyền phổ biến kiến thức khoa học nuôi dạy trẻ em cho cha mẹ trẻ.
Chủ động phối hợp với gia đình trẻ để thực hiện mục tiêu giáo dục trẻ em.
- Rèn luyện sức khỏe; Học tập văn hóa; Bồi dưỡng chuyên môn nghiệp
vụ để nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ em.
- Thực hiện các nghĩa vụ công dân, các quy định của pháp luật và của
ngành, các quy định của nhà trường, quyết định của Hiệu trưởng.
Tại Điều 34 Điều lệ trường mầm non ban hành kèm theo văn bản số
05/VBHN-BGDĐT của Bộ GD&ĐT ban hành ngày 13/02/2014 qui định:
Trình độ chuẩn được đào tạo của GVMN là có bằng tốt nghiệp trung cấp sư
phạm mầm non.
Các nhiệm vụ của người GVMN có liên quan chặt chẽ với nhau, tác
động qua lại, bổ sung cho nhau. Và được tiến hành thống nhất trong quá trình
chăm sóc giáo dục trẻ. Để hoàn thành sứ mệnh là người xây dựng nền móng
ban đầu của nhân cách, GVMN cần phải đạt những tiêu chuẩn sau:
17


- Về phẩm chất đạo đức, trình độ chuyên môn nghiệp vụ, sức khỏe và

lý lịch bản thân rõ ràng. Yêu cầu cụ thể là:

Hoạt động này diễn ra sau quá trình người học kết thúc chương trình giáo dục
đào tạo ở nhà trường. Như vậy, theo nghĩa hẹp, bồi dưỡng là một bộ phận của
quá trình giáo dục đào tạo, là khâu tiếp nối giáo dục đào tạo con người khi họ
đã có những tri thức, năng lực chuyên môn và phẩm chất nhân cách nhất định
được hình thành trong quá trình đào tạo của nhà trường.
Như vậy, có thể hiểu bồi dưỡng là quá trình bổ sung sự thiếu hụt về tri
thức, năng lực chuyên môn, cập nhật những cái mới để hoàn thiện hệ thống tri
thức, năng lực CMNV nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động. Bồi dưỡng là một
khâu tiếp nối quá trình đào tạo.
Từ cách tiếp cận trên, có thể đưa ra quan niệm: Hoạt động bồi dưỡng
GVMN theo MHQL dựa vào nhà trường là những tác động có mục đích, có
kế hoạch của chủ thể quản lý tới GVMN để bổ sung, cập nhật kiến thức, năng
lực chuyên môn nghiệp vụ, nâng cao phẩm chất, đạo đức nghề nghiệp nhà
giáo, đáp ứng yêu cầu của GVMN trong thời kỳ mới.
Mục đích bồi dưỡng: là nhằm từng bước xây dựng và hoàn thiện phẩm
chất, năng lực chuyên môn nghiệp vụ của người GVMN, góp phần phát triển
đội ngũ GVMN theo MHQL dựa vào nhà trường.
Chủ thể bồi dưỡng: tổ chức Đảng; Ban giám hiệu các trường mầm non;
cán bộ lãnh đạo, cán bộ quản lý giáo dục cơ quan cấp trên và giáo viên được
phân công làm nhiệm vụ bồi dưỡng.
Đối tượng bồi dưỡng: là giáo viên các trường mầm non, họ vừa là đối
tượng bồi dưỡng, vừa là chủ thể của quá trình bồi dưỡng. Quá trình bồi dưỡng
chỉ thực sự đạt hiệu quả khi người giáo viên biến quá trình bồi dưỡng thành tự
bồi dưỡng.
Nội dung bồi dưỡng GVMN theo MHQL dựa vào nhà trường hết sức
phong phú và đa dạng, có tính toàn diện, từ những tri thức cơ bản và tri thức
chuyên môn nghiệp vụ; kỹ năng kỹ xảo sư phạm; các hệ giá trị nghề nghiệp;

19




Tổ chức quản lý tự học, tự bồi dưỡng nâng cao trình độ GVMN theo
đơn vị nhà trường.
Về hình thức bồi dưỡng:
Sử dụng đa dạng các loại hình bồi dưỡng, tuy nhiên tập trung chủ yếu
các hình thức bồi dưỡng sau:
+ Bồi dưỡng thông qua các lớp tập huấn.
+ Bồi dưỡng thông qua sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn.
+ Bồi dưỡng thông qua việc tự học của cán bộ giáo viên.
+ Tự học, tự nghiên cứu tài liệu là hình thức bồi dưỡng chính và kết
hợp với các hình thức học tập khác trên cơ sở tài liệu và sự hỗ trợ của hướng
dẫn viên, các cá nhân, nhóm đồng nghiệp.
+ Bồi dưỡng từ xa qua các phương tiện thông tin đại chúng, vô tuyến
truyền hình, đài phát thanh, các hình thức bổ trợ của băng hình, băng tiếng.
1.1.3. Quản lý bồi dưỡng giáo viên mầm non
F.W.Taylor (1856-1915), được coi là cha đẻ của Thuyết quản lý khoa học
đã định nghĩa: “Quản lý là biết chính xác điều bạn muốn người khác làm và sau
đó thấy rằng họ đã hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất” [24, tr.19].
H.Fayol (1841-1925), tác giả của Thuyết quản lý tổng quát, định nghĩa như
sau: “Quản lý là quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các
hoạt động: kế hoạch hóa, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo) và kiểm tra” [24, tr.17].
Hiện nay hoạt động quản lý được định nghĩa rõ hơn: “Quản lý là quá trình
đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động (chức năng) kế
hoạch hóa, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo) và kiểm tra” [2, tr.11].
Theo tác giả Nguyễn Ngọc Quang: “Quản lý là tác động có mục đích, có kế
hoạch của chủ thể quản lý đến tập thể của những người lao động (nói chung là
khách thể quản lý) nhằm thực hiện được những mục tiêu dự kiến” [34, tr.87]
Quản lý là sự tác động chỉ huy, điều chỉnh các quá trình xã hội và hành
vi hoạt động của con người để chúng phát triển phù hợp với qui luật, đạt tới

các trường mầm non, chuyên viên phụ trách GDMN, các CBQL thuộc phòng
22