TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
TRUNG TÂM GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG HÀ NỘI 2

======

LÊ THỊ DUNG

BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
HOẠT ĐỘNGVĂN NGHỆ QUẦN
CHÚNG Ở TRUNG TÂM GIÁO DỤC
QUỐC PHÒNG HÀ NỘI 2
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Chuyên ngành: Giáo dục quốc phòng và an ninh

HÀ NỘI- 2016


TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
TRUNG TÂM GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG HÀ NỘI 2

======

LÊ THỊ DUNG

BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
HOẠT ĐỘNGVĂN NGHỆ QUẦN
CHÚNG Ở TRUNG TÂMGIÁO DỤC
QUỐC PHÒNG HÀ NỘI 2
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Chuyên ngành: Giáo dục quốc phòng và an ninh


Bài khoá luận tốt nghiệp này không trùng với các kết quả nghiên cứu
của các tác giả khác. Nếu sai, tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm.
Hà Nội, ngày 28 tháng 4 năm 2016
Tác giả đề tài
Lê Thị Dung


MỤC LỤC
Trang
MỞ ĐẦU

1

1. Lý do chọn đề tài

1

2. Tình hình nghiên cứu đề tài

2

3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài

3

4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu của đề tài

3

5. Cơ sở lý luận, thực tiễn và phương pháp nghiên cứu


Chương 2. BIỆN PHÁP CƠ BẢN NHẰM NÂNG CAO
CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG VĂN NGHỆ
QUẦN CHÚNG Ở TRUNG TÂM GIÁO DỤC
QUỐC PHÒNG HÀ NỘI 2

27

2.1. Nâng cao nhận thức đúng về vị trí, vai trò, tầm
quan trọng của hoạt động văn nghệ quần chúng cho
cán bộ, giáo viên, sinh viên, viên chức trong toàn
Trung tâm Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2
2.2. Thường xuyên đổi mới về nội dung hình thức, nắm

27
28


vững quy trình tổ chức hoạt động văn nghệ quần
chúng ở Trung tâm Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2
2.3. Xây dựng, bồi dưỡng và phát huy lực lượng hạt
nhân văn nghệ trong tổ chức, tiến hành hoạt động
văn nghệ quần chúng ở Trung tâm Giáo dục quốc
phòng Hà Nội 2

30

2.4. Kết hợp chặt chẽ giữa hoạt động văn nghệ quần
chúng với các hoạt động khác trong đơn vị góp
phần xây dựng Trung tâm văn minh toàn diện. Phát


CTĐ-CTCT

Vững mạnh toàn diện

VMTD

Nhà xuất bản

Nxb

Chính trị quốc gia

CTQG

Giáo dục quốc phòng và an ninh

GDQP&AN

Viên chức

VC


DANH MỤC BIỂU BẢNG
Bảng 1: Nhận thức của các Thầy giáo về hoạt động văn nghệ quần
chúng đối với cán bộ giảng viên, sinh viên, viên chức tại
Trung tâm Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2

18

nhiệm vụ trọng tâm là đào tạo đội ngũ Giáo viên Giáo dục quốc phòng và an
ninh ở Trung tâm Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2, hướng đích của hoạt động
văn nghệ quần chúng là mục tiêu, yêu cầu đào tạo, nó vừa trực tiếp, vừa gián
tiếp góp phần tích cực vào việc đào tạo ra đội ngũ Giáo viên Giáo dục quốc
phòng và an ninh phát triển toàn diện, có đạo đức, có trí tuệ, thẩm mỹ và nghề
nghiệp Giáo dục quốc phòng và an ninh, có đủ phẩm chất và năng lực đáp
ứng với yêu cầu, nhiêm vụ sau khi ra trường có đầy đủ khả năng, biết vận
dụng linh hoạt, biết chỉ đạo và tổ chức hoạt động văn nghệ quần chúng ở các
nhà trường.

1


Nhận thức rõ vị trí, vai trò và tầm quan trọng của hoạt động văn nghệ
quần chúng ở Trung tâm Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2. Cấp uỷ, chỉ huy
Trung tâm đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, thường xuyên đổi mới nội dung,
hình thức, phương pháp, cách thức hoạt động văn nghệ quần chúng, đáp ứng
nhu cầu nguyện vọng của sinh viên, góp phần xây dựng Trung tâm hoàn
thành tốt nhiệm vụ.
Tuy nhiên việc tổ chức, tiến hành hoạt động văn nghệ quần chúng ở
Trung tâm Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2 trong những năm qua còn nhiều
hạn chế, bất cập. Văn nghệ quần chúng mới chỉ được nhận thức là hoạt động
phong trào, thiếu sự quan tâm; việc tổ chức ở đại đội còn mang tính hình thức,
giản đơn, đối phó; nội dung, hình thức còn nghèo nàn, chưa thường xuyên đáp
ứng nhu cầu ngày càng cao của cán bộ, giáo viên, sinh viên. Trước sự xâm
nhập của lối sống thực dụng, của những phản giá trị- hệ quả từ mặt trái của
nền kinh tế thị trường và âm mưu của các thế lực thù địch đang chống phá
nước ta trên mọi bình diện của đời sống xã hội trong đó có lĩnh vực tư tưởng
văn hoá. Văn nghệ quần chúng chưa thực sự tỏ rõ là một “trận địa” có hiệu
quả trong việc ngăn ngừa, phòng chống những nếp nghĩ, hành vi văn hoá xấu

chúng ở Trung tâm Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2.
4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu của đề tài
4.1. Đối tượng nghiên cứu
Nâng cao chất lượng hoạt động văn nghệ quần chúng ở Trung tâm Giáo
dục quốc phòng Hà Nội 2.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
Những nội dung cơ bản về hoạt động văn nghệ quần chúng ở Trung
tâm Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2. Phạm vi khảo sát các số liệu, tư liệu từ
năm 2010 đến nay.

3


5. Cơ sở lý luận, thực tiễn và phương pháp nghiên cứu
5.1. Cơ sở lý luận
Trên cơ sở nghiên cứu chủ nghĩa Mác- Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh,
đường lối quan điểm của Đảng về văn hoá văn nghệ. Chỉ thị, hướng dẫn của
cấp trên và kế hoạch của phòng hành chính tổng hợp Trung tâm Giáo dục
quốc phòng Hà Nội 2.
5.2. Cơ sở thực tiễn
Thực tiễn hoạt động văn nghệ quần chúng ở Trung tâm Giáo dục quốc
phòng Hà Nội 2 trong thời gian qua, báo cáo tổng kết năm của Trung tâm
Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2 trong những năm từ 2010 đến nay và kinh
nghiệm hoạt động văn nghệ quần chúng của bản thân.
5.3. Phương pháp nghiên cứu
Đề tài dựa trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác-Lênin, sử
dụng phương pháp nghiên cứu khoa học chuyên ngành và khoa học liên
ngành, chú trọng phương pháp thống kê, so sánh, phân tích tổng hơp, kết hợp
lôgic với lịch sử, tọa đàm điều tra xã hội học, kết hợp kinh nghiệm của bản
thân trong hoạt động văn nghệ quần chúng ở Trung tâm Giáo dục quốc phòng

trong lễ hội... do quần chúng tham gia. Vì vậy mới gọi là văn nghệ quần chúng.

Hình ảnh kỉ niệm 15 năm thành lập Trung tâm Giáo dục quốc phòng
Hà Nội (12/2014).

5


Hình ảnh kỉ niệm 15 năm thành lập Trung tâm Giáo dục quốc phòng
Hà Nội 2 của sinh viên chuyên ngành Giáo dục quốc phòng và
an ninh (12/2014)
Vậy, có thể khẳng định rằng: “VNQC là những hoạt động sáng tạo,
thưởng thức và biểu diễn nghệ thuật của những cá nhân và tập thể trong các
tầng lớp dân cư, các tổ chức, các đơn vị, trên tất cả các lĩnh vực xã hội nhằm
thỏa mãn nhu cầu thưởng thức và sáng tạo nghệ thuật- một nhu cầu tất yếu,
mang tính nhân văn sâu sắc.
Về đối tượng: khác với hoạt động của các đoàn văn công chuyên
nghiệp, văn nghệ quần chúng không đồng đều về lứa tuổi, về trình độ học vấn
và trình độ thẩm mĩ của con người. Do vậy, khi tiến hành hoạt động văn nghệ
quần chúng phải luôn nắm vững về mặt tâm lý và những đặc điểm khác nhau
của từng đối tượng để tiến hành lựa chọn nội dung, biện pháp, hình thức sao
cho phù hợp.
Văn nghệ quần chúng luôn mang tính sáng tạo và linh hoạt được thể
hiện trên tất cả các khâu, các bước từ sáng tác, biểu diễn và thưởng thức; có
thể coi đây là đặc điểm quan trọng của hoạt động văn nghệ quần chúng.

6


Về tính chất: là một nội dung của công tác tư tưởng văn hoá, văn nghệ

trị, tư tưởng đạt hiệu quả cao.
Văn nghệ quần chúng có vai trò rất quan trọng trong việc bồi dưỡng tư
tưởng tình cảm, đạo đức. Góp phần xây dựng hoàn thiện nhân cách sinh viên,
bồi dưỡng cho cán bộ, giáo viên, sinh viên thế giới quan khoa học cách mạng,
nhân sinh quan Cộng sản chủ nghĩa, giúp họ kiên định chủ nghĩa Mác- Lênin,
tư tưởng Hồ Chí Minh. Nêu cao tinh thần ham học hỏi, cầu tiến bộ.
Thông qua hoạt động VNQC góp phần nâng cao đời sống tinh thần
sinh viên, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, xây dựng Trung tâm
VMTD. Đề cao ý thức tự giác tinh thần trách nhiệm. Xây dựng củng cố mối
quan hệ giữa lãnh đạo chỉ huy và phục tùng, quan hệ đồng chí, đồng đội, giáo
viên, sinh viên vững chắc trên nguyên tắc dân chủ, bình đẳng, tôn trọng và
yêu thương giúp đỡ lẫn nhau. Liên kết các sinh viên thành một khối thống
nhất, tạo nên sức mạnh tổng hợp và phát huy truyền thống đoàn kết quý báu
của Trung tâm GDQP Hà Nội 2.
Đảng ta khẳng định: Trong sự nghiệp xây dựng một nền văn hóa mới,
việc phát động một phong trào rộng rãi quần chúng làm văn nghệ có ý nghĩa
rất quan trọng. Từ phong trào này sẽ nảy nở những tài năng mới làm cho đội
ngũ những người làm công tác văn nghệ đông đảo hơn lên, sáng tác và biểu

8


diễn văn nghệ được dồi dào thêm, sinh hoạt văn nghệ trở lên phong phú hơn.
Do vậy, đẩy mạnh phong trào văn hóa văn nghệ quần chúng, không ngừng
nâng cao trình độ, phương thức và năng lực sáng tạo nghệ thuật quần chúng,
lấy đó làm nền tảng xây dựng nền văn hóa mới.
Hoạt động văn nghệ quần chúng trong quân đội nói chung và Trung
tâm GDQP Hà Nội 2 nói riêng cũng không ngoài cái chung đó. Tuy nhiên, ở
Trung tâm GDQP Hà Nội 2 thì văn nghệ quần chúng là hoạt động thuộc lĩnh
vực công tác đảng, công tác chính trị, nằm trong chương trình, kế hoạch tổng

phát triển của cán bộ, sinh viên, góp phần xây dựng và hoàn thiện nhân cách
của sinh viên đào tạo Giáo viên Giáo dục quốc phòng và an ninh.
*Đặc điểm của hoạt động văn nghệ quần chúng ở Trung tâm Giáo dục
quốc phòng Hà Nội 2
Hoạt động VNQC ở Trung tâm GDQP Hà Nội 2 mang tính tổng hợp
gắn bó chặt chẽ, thống nhất với hoạt động học tập và rèn luyện, xây dựng
Trung tâm có môi trường văn hóa sư phạm lành mạnh, đồng thời chịu sự quy
định trực tiếp của nhiệm vụ CTĐ, CTCT của Trung tâm. Tính tổng hợp được
thể hiện đó là sự đa dạng về các thể loại, loại hình biểu diễn; bao gồm cả
những sáng tác tự biên, tự biểu diễn, tự thưởng thức tạo nên sự phong phú có
tính chất độc đáo riêng, luôn thu hút sự quan tâm, hưởng ứng nhiệt tình của
cán bộ, giáo viên, sinh viên, VC trong toàn Trung tâm. Hoạt động này luôn
gắn bó chặt chẽ, thống nhất với hoạt động học tập, rèn luyện, nghiên cứu khoa
học của Trung tâm. Hướng đích của hoạt động VNQC là mục tiêu, yêu cầu
đào tạo, vừa trực tiếp vừa gián tiếp góp phần tích cực vào việc giáo dục rèn
luyện hình thành phẩm chất, nhân cách sinh viên đào tạo Giáo viên
GDQP&AN có đạo đức, trí tuệ, thẩm mĩ và nghề nghiệp đáp ứng với yêu cầu
nhiệm vụ trong giai đoạn mới.

10


Nội dung, hình thức, phương pháp, cách thức tổ chức hoạt động VNQC
ở Trung tâm GDQP Hà Nội 2 vừa mang những nét chung vừa mang những nét
riêng phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ, mô hình, mục tiêu đào tạo. Hoạt động văn
nghệ quần chúng phải hướng vào nhiệm vụ trung tâm là học tập và rèn luyện.
Đồng thời với việc từng bước trang bị cho sinh viên những kiến thức, tay nghề,
làm cơ sở sau khi ra trường có khả năng, năng lực thực hành công tác Đảng,
công tác chính trị.
Đối tượng tham gia hoạt động văn nghệ ở Trung tâm là toàn thể cán bộ

Dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp của cấp uỷ, chỉ huy trung tâm, hoạt
động văn nghệ quần chúng có vai trò to lớn trong việc cổ vũ, động viên cán
bộ, giáo viên, sinh viên, viên chức toàn Trung tâm hăng hái tích cực trong học
tập, nghiên cứu khoa học, rèn luyện, công tác và phục vụ tốt. Thông qua
những tác phẩm nghệ thuật do cán bộ, giáo viên, sinh viên tự sáng tác, tự biểu
diễn, tự thưởng thức đã tác động trực tiếp bồi dưỡng tư tưởng, tình cảm, đạo
đức, lối sống, góp phần xây dựng và hoàn thiện nhân cách của sinh viên đào
tạo Giáo viên GDQP&AN; đồng thời góp phần nâng cao đời sống tinh thần,
xây dựng môi trường văn hoá sư phạm lành mạnh, xây dựng Trung tâm vững
mạnh toàn diện.
Để thực hiện tốt vai trò to lớn của hoạt động văn nghệ quần chúng,
trong quá trình tiến hành hoạt động văn nghệ quần chúng phải thực hiện tốt
những yêu cầu có tính nguyên tắc sau đây:
Hoạt động văn nghệ quần chúng phải luôn đặt dưới sự lãnh đạo của cấp
uỷ, tổ chức Đảng các cấp.
Hoạt động văn nghệ quần chúng ở Trung tâm GDQP Hà Nội 2 phải có
tính thẩm mĩ cao, phù hợp với nhu cầu hưởng thụ ngày càng cao của cán bộ,
giáo viên, sinh viên, viên chức trong Trung tâm.Tính thẩm mĩ trong hoạt động
văn nghệ quần chúng là yêu cầu không thể thiếu khi xây dựng một chương
trình văn nghệ. Tính thẩm mĩ được thể hiện trên tất cả các khâu, các bước,

12


nhất là trong sáng tác, biên đạo và biểu diễn nhằm đáp ứng ngày càng cao về
nhu cầu thưởng thức của sinh viên. Đặc biệt hiện nay xã hội phát triển, đời
sống vật chất, tinh thần được cải thiện, do vậy, chất lượng hoạt động văn hoá
văn nghệ nói chung và văn nghệ quần chúng ở Trung tâm nói riêng phải được
nâng cao một cách toàn diện trong đó có tính thẩm mĩ.
Là hoạt động của quần chúng, do vậy, văn nghệ quần chúng phải được

chỉ đạo các hoạt động văn nghệ còn lúng túng, nội dung; phương thức hoạt
động còn quá đơn điệu, nghèo nàn, thiếu hấp dẫn; cơ sở vật chất kỹ thuật
phục vụ cho hoạt động văn nghệ còn hạn chế; hiệu quả hoạt động chưa cao;…
Nguyên nhân cơ bản do cán bộ tham gia ít, còn nhiều sinh viên chưa có
tính tự giác cao, còn đợi đôn đốc mới tham gia, nội dung và phương thức hoạt
động chưa được đổi mới thường xuyên,…
1.2.2. Thực trạng hoạt động văn nghệ quần chúng ở Trung tâm Giáo
dục quốc phòng Hà Nội 2..
Để tìm hiểu về thực trạng hoạt động văn nghệ quần chúng ở Trung tâm
GDQP Hà Nội 2 và do thời gian có hạn nên tôi đã tiến hành phát phiếu hỏi,
điều tra và lấy ý kiến đối với các Thầy giáo trong Trung tâm và một số lớp ở
2/6 lớp tại Trung tâm GDQP Hà Nội 2 là lớp K39 (65 sinh viên), K40C (47
sinh viên), và kết quả như sau:
Bảng 1: Ý kiến của các Thầy giáo về hoạt động văn nghệ quần chúng đối
với cán bộ giảng viên, viên chức, sinh viên tại Trung tâm Giáo dục quốc
phòng Hà Nội 2 (qua việc khảo sát lấy ý kiến thông qua 12 thầy).

14


Rất
Nội dung câu hỏi

quan
trọng

Quan

Bình


(11)

91)

(0)

(0)

dưỡng và phát huy lực lượng hạt nhân

91.7%

8.3%

0%

0%

quốc phòng Hà Nội 2 có vai trò như
thế nào đối với cán bộ giảng viên,
sinh viên, viên chức tại Trung tâm?

văn nghệ ở Trung tâm GDQP Hà Nội
2 có quan trọng không?

Bảng 2: Bảng đánh giá về hoạt động văn nghệ quần chúng ở Trung tâm
Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2 của các Thầy giáo ( qua việc khảo sát lấy
ý kiến thông qua 12 thầy).

MỨC ĐỘ ĐÁNH GIÁ

(10)

(2)

(0)

(0)

Nội dung, hình thức các hoạt động

15


văn nghệ quần chúng.

83.3%

16.7%

0%

0%

Các tiết mục văn nghệ.

(7)

(5)

(0)


Qua phiếu điều tra lấy ý kiến của các Thầy giáo tại Trung tâm giáo
dục quốc phòng Hà Nội 2 cho thấy, 100% các Thầy đều khẳng định được vai
trò hoạt động văn nghệ quần chúng tại Trung tâm giáo dục quốc phòng Hà Nội
2 đối với cán bộ giảng viên, sinh viên, viên chức. Từ đó, cũng thấy được vị trí
đặc biệt quan trọng của hoạt động văn nghệ quần chúng giúp cho việc thường
xuyên bồi dưỡng và phát huy lực lượng hạt nhân văn nghệ ở Trung tâm GDQP
Hà Nội 2.
Dựa vào bảng 2 đánh giá lấy ý kiến thông qua các Thầy giáo, chúng ta
thấy được số lượng sinh viên tham gia hoạt động văn nghệ cũng tương đối
cao, nội dung, hình thức hoạt động văn nghệ cũng tương đối tốt bởi có nhiều
hoạt động văn nghệ diễn ra. Tuy nhiên cơ sở vật chất- kỹ thuật phục vụ cho
hoạt động văn nghê còn hạn chế, chưa đáp ứng đủ cho hoạt động văn nghệ
quần chúng tại Trung tâm Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2.
Bảng 3: Thực trạng về hoạt động văn nghệ quần chúng ở Trung tâm
Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2 qua việc khảo sát 112 sinh viên lớp K39
và K40C như sau:

16


Nội dung câu hỏi

Bạn có tích cực tham gia hoạt động văn
nghệ ở Trung tâm không?

K39

K40C


61.7%

46.2% 53.8%

Bạn thấy cơ sở vật chất- kỹ thuậtphương tiện phục vụ cho hoạt động văn
nghệ quần chúng ở Trung tâm có đáp

(28)

(37)

43.1% 56.9%

ứng đủ không?
Cán bộ giảng viên có tích cực phát động
các phong trào hoạt động văn nghệ quần
chúng không?
Bạn thấy nội dung phương thức tổ chức
hoạt động văn nghệ ở Trung tâm có cần
đổi mới không?
Bạn có ủng hộ các hoạt động văn nghệ
quần chúng ở Trung tâm không?

(60)

(5)

(45)

(2)


(1)

95.4%

4.6%

97.9%

2.1%

Nhìn vào bảng 3 điều tra qua sinh viên về thực trạng hoạt động văn
nghệ quần chúng tại Trung tâm GDQP Hà Nội 2, ta thấy rõ mức độ sinh viên
tham gia hoạt động văn nghệ quần chúng cũng tương đối ổn định nhưng chưa
được cao, cán bộ giảng viên cũng tích cực phát động phong trào hoạt động
văn nghệ để thu hút sinh viên tham gia vào các hoạt động. Tuy nhiên, do cơ
sở vật chất- kỹ thuật của Trung tâm còn hạn chế chưa đáp ứng đủ cho các

17