BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP. HCM

---------------

TRẦN THỊ LỆ TÂM

TÁC ĐỘNG CỦA QUẢN TRỊ CÔNG TY ĐẾN
MỨC ĐỘ CÔNG BỐ THÔNG TIN TRÊN BÁO
CÁO TÀI CHÍNH CỦA CÁC CÔNG TY NIÊM
YẾT TRÊN SÀN CHỨNG KHOÁN HOSE
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành: KẾ TOÁN
Mã ngành: 60340301

TP.Hồ Chí Minh, tháng 9 năm 2015


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP. HCM

---------------

TRẦN THỊ LỆ TÂM

TÁC ĐỘNG CỦA QUẢN TRỊ CÔNG TY ĐẾN
MỨC ĐỘ CÔNG BỐ THÔNG TIN TRÊN BÁO
CÁO TÀI CHÍNH CỦA CÁC CÔNG TY NIÊM
YẾT TRÊN SÀN CHỨNG KHOÁN HOSE
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành: KẾ TOÁN

TS. Dương Th Mai H T âm

Phản biện 1

3

TS. Nguyễn Th Mỹ Linh

Phản biện 2

4

PGS.TS. L Quố Hội

5

TS. H Văn Dũng
Xá nhận ủa Chủ

Chủ

h

Uỷ i n
Uỷ i n, Thư k

h Hội đồng đánh giá Luận ăn sau khi Luận ăn đã

đượ sửa h a.
Chủ tịch Hội đồng đánh giá luận văn

:

Kế oán

MSHV: 1441850039

I-Tên đề tài: “TÁC ĐỘNG CỦA QUẢN TRỊ CÔNG TY ĐẾN MỨC ĐỘ CÔNG BỐ
THÔNG TIN TRÊN BÁO CÁO TÀI CHÍNH CỦA CÁC CÔNG TY NIÊM YẾT
TRÊN SÀN CHỨNG KHOÁN HOSE”
II-Nhiệm vụ và nội dung:


Thự hiện nghi n ứu á động gi a quản
in ủa á



ông y đến mứ độ ông bố thông

ông y ni m yế trên SGDCK TP.HCM.

Nghi n ứu l luận, đo lường, đưa a giả huyế

ây dựng mô hình á yếu ố

ảnh hư ng đến mứ độ ông bố thông tin trên báo áo
ni m yế


i hính ủa á


Đ

u

mộ số giải pháp

kiến ngh nh m nâng ao h

báo áo i hính ủa á DN ni m yế
III-Ngày giao nhiệm vụ

n SGDCK TP.HCM.

: Ngày 17 / 03 / 2015

IV-Ngày hoàn thành nhiệm vụ : Ngày 17 / 09 / 2015
V-Cán bộ hướng dẫn khoa học : Tiến sĩ Phạm Ngọ To n
CÁN BỘ HƯỚNG DẪN
(Họ tên và chữ ký)

KHOA QUẢN LÝ CHUYÊN NGÀNH
(Họ tên và chữ ký)


i

LỜI CAM ĐOAN
Tôi in am đoan luận ăn hạ sĩ kinh ế: “ Tác động của quản trị công ty đến
mức độ công bố thông tin trên báo cáo tài chính của các công ty niêm yết Sàn chứng


iếp

nhiệ ình hướng dẫn ong suố quá

ình hự hiện luận ăn ũng như ong quá ình họ ập.
Hội đồng khoa họ – Viện đ o ạo sau đại họ
đã nhận é

góp

qu báu để luận ăn ho n hỉnh hơn.

Ban giám hiệu đã ạo môi ường họ
dạy, hướng dẫn

ường Đại họ Công nghệ TP. HCM

ập ố nh , á qu

uy n đạ á kiến hứ qu báu đến họ

Cá anh h họ

hầy ô nhiệ ình giảng

i n.

i n lớp ao họ Kế oán nhiệ ình ao đổi, góp


hự h nh ố sẽ hú đẩy ính minh bạ h, báo áo
h u đáo

mối quan hệ n y sẽ giúp á

báo cáo tài chính, giúp hú đẩy sự ự in
nh m mụ đí h nghi n ứu

i hính hợp pháp. Mộ sự hiểu biế

ông y ni m yế

ải hiện quản l

á nh đầu ư

h

phân í h mối quan hệ gi a quản

hự h nh

ường. Luận ăn này
ông y

h lượng

ủa báo áo i hính.
Mụ


phá

i liệu ham khảo ừ á

nghi n ứu ướ , áp dụng ơ s

á mô hình hiện ó, để nghi n ứu .Các mô hình đ nh lượng

ây dựng để đánh giá mối quan hệ ới á biến khá nhau hể hiện nh ng
ho ông y để ải hiện hự h nh quản l

mứ độ ông bố hông in

i hính. Kế quả ủa luận ăn n y sẽ l mộ

i liệu ham khảo ho nghi n

iển ủa h

ường hứng khoán ong ương lai.


iv

ABSTRACT

When a case of falsified or manipulated financial reports is uncovered, the general
public frequently questions corporate governance. Good corporate management structure
and practice should promote transparency, legal and ethical financial reporting. A
thorough understanding of this relationship would help listed companies to improvement

: Báo áo kế quả hoạ động kinh doanh

BCTC

: Báo cáo tài chính

BKS:

: Ban kiểm soá

CBTT

: Công bố hông in

CLTTKT

: Ch lượng hông in kế oán

DN

: Doanh nghiệp

DNNN

: Doanh nghiệp nh nướ

DNNY

: Doanh nghiệp ni m yế


SGDCK TP.HCM : S giao d h hứng khoán Th nh Phố Hồ Chí Minh HOSE
TTKT

: Thông in kế oán

TP.HCM

: Th nh phố Hồ Chí Minh

TTCK

: Th

VAS

: Chuẩn mự kế oán Việ Nam

VN

: Việ Nam

ường hứng khoán

Tiếng Anh
IASB: International Accounting Standards Board
FASB: Financial Accounting Standard Board


vi



Bảng 4.3: Ma ận ương quan gi a á biến ong mô hình

48

Bảng 4.4: Đánh giá mứ độ phù hợp mô hình lần 1

50

Bảng 4.5: Cá hông số hống k

50

ong mô hình lần 1

Bảng 4. : Đánh giá mứ độ phù hợp ủa mô hình lần 2

51

Bảng 4. : Cá hông số hống k

52

ong mô hình lần 2

Bảng 4.8: Đánh giá mứ độ phù hợp ủa mô hình lần 3

52

Bảng 4. : Cá hông số hống k

vii

DANH MỤC CÁC ĐỒ THỊ, HÌNH ẢNH
Hình 2.1: Hệ hống QTCT

09

Hình 3.1: Quy ình nghi n ứu

37

Hình 3.2 : Mã hóa biến

42

Hình 4.1: Đồ h phân án gi a mứ độ ông bố hông in

phần dư ừ hồi qui

56

Hình 4.2: Đồ h P-P Plo ủa phần dư – đã huẩn hóa

57

Hình 4.3: Đồ h His og am ủa phần dư – đã huẩn hóa

58

Hình 4.4: Mô hình l


1.2. Tính

p hiế ủa đ

2. Mụ i u ủa đ

i ......................................................................................................2

i .................................................................................................................3

3. Câu hỏi nghi n ứu.................................................................................................................3
4. Đối ượng

phạm i nghi n ứu .........................................................................................4

4.1. Đối ượng nghi n ứu .........................................................................................................4
4.2. Phạm i nghi n ứu .............................................................................................................4
5. Phương pháp nghi n ứu

phương pháp hiế kế họn mẫu ...........................................4

5.1. Phương pháp nghi n ứu ....................................................................................................4
5.2. Phương pháp hiế kế họn mẫu .........................................................................................4
. Đóng góp mới ủa đ
. Bố ụ đ

i ........................................................................................................5

i............................................................................................................................5


2.3. Tá động ủa quản

ông y đến mứ độ ông bố hông in ........................................15

2.4. L huyế n n ......................................................................................................................16
2.4.1. L huyế hi phí đại diện ...............................................................................................16
2.4.2. L huyế d u hiệu ...........................................................................................................18
2.4.3. L huyế hi phí s h u .................................................................................................18
2.4.4. L huyế

b

ân ứng hông in ...............................................................................19

2.5. Cá nhân ố ảnh hư ng đến mứ độ CBTT
2.5.1. Tá h biệ hứ danh gi a Chủ

n báo ái i hính .............................20

h hội đồng quản

Tổng giám đố . .............20

2.5.2. Tỷ lệ h nh i n độ lập. ..................................................................................................20
2.5.3.Quy mô doanh nghiệp .....................................................................................................21
2.5.4. Kiểm soá nội bộ ..............................................................................................................21
2.5.5. Đòn bẩy i hính .............................................................................................................22
2.5.6. Khả năng hanh oán hiện h nh .......................................................................................22
2.5. .T i sản ố đ nh ..................................................................................................................23

CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU ............................................................................46
4.1. Phân í h kế quả nghi n ứu .............................................................................................46
4.1.1.Thống k mô ả hung

mứ độ CBTT .....................................................................46

4.1.2. Thống k mô ả á biến độ lập ....................................................................................46
4.1.3. Phân í h mối ương quan gi a á biến ong mô hình ................................................48
4.2. Phân tích mô hình hồi quy uyến ính đa biến ..................................................................49
4.2.1. Phân í h mô hình lần 1 ..................................................................................................49
4.2.1.1. Mô hình lần 1 ...............................................................................................................49
4.2.1.2. Kiểm đ nh mô hình lần 1 .............................................................................................49
4.2.2. Phân tí h mô hình á lần iếp h o ...............................................................................51
4.2.2.1. Cá h loại bỏ á biến

mô hình lần uối .................................................................51

4.2.2.2. Kiểm đ nh mô hình lần uối .......................................................................................55
4.2.3 Kế quả nghi n ứu

b n luận

kế quả nghi n ứu ................................................61

4.2.3.1 Kế quả nghi n ứu .......................................................................................................61
4.2.3.2 B n luận

kế quả nghi n ứu ...................................................................................62

Kế luận hương 4 .....................................................................................................................64


ường, báo áo

ường hứng khoán phá

ông bố hông in đ nh kỳ

ông y ni m yế gần đây bộ lộ mộ số

nđ

ính minh bạ h ủa h

hứng khoán Việ Nam đòi hỏi sự phá

nay, iệ
Nam đượ

ông y

ó ai ò
ổ hứ quản l ,
iển hiệu quả

Việ Nam, nh ng
n báo áo i hính

ó ảnh hư ng quan ọng đến ính

ường. Sự phá

ả á

ng hu hú sự quan âm ủa á doanh nghiệp ông y

iển n n kinh ế h

nghĩa quan ọng ong iệ

ủa á

n ả nướ

n s n hứng khoán .

T ong đi u kiện phá

quy đ nh

iển ộng khắp

iển nhanh hóng

ông y đang ng y

lớn ni m yế

phá

sự phá


quy đ nh lẫn hự

iễn, iệ

ông y ni m yế hiện nay ồn ại mộ số b

khá nghi m ọng đến ính minh bạ h, ông khai

sự phá

iển b n

ình b y

ập l m ảnh hư ng
ng ủa h

ường

hứng khoánViệ Nam.
Quản

ông y ố

ó

quan hệ gi a hội đồng quản

nghĩa quan ọng ong iệ
, ban giám đố , á

ông y hự sự

kỳ mộ báo áo n o. Cá

phá

iển b n

h nh mộ

ng cho doanh nghiệp

ông y đang dần đưa nh ng hông lệ quản

giúp ong iệ

ông y ong báo áo h o á

ình b y á hông

hông lệ quố

ế ố nh , giống

đến nh đầu ư hứ không phải dừng lại

ông khai minh bạ h hông in

phá


o h

ường hứng khoán giúp họ

ướ khi quyế đ nh đầu ư mua ổ phiếu, nh đầu ư phải ó nh ng

ình hình

n báo áo

liệu á

hông in

i hính ủa ông y đó. Nh ng hông in n y đượ

i hính đượ
n báo áo

ông khai ại nơi ni m yế . Nhưng
i hính ó hợp l

n báo áo

i hính ủa á

ông y ni m yế

ung


ường hứng khoán giúp ho á

ộng sản u

i hính không hể hiếu

ường. Đây hính l nơi huy động nh ng luồng ốn lớn

hạn ho n n kinh ế, ạo động lự
yế , h

phân phối

h

ình hình

i

ông y ới h lượng

n s n hứng khoán như hế

nào?
Thự

ế ho h y nh ng ường hợp gian lận ủa báo áo

ni m yế lớn đã l m ho ông húng sụ giảm. Cá nghi n ứu
ễ ủa iệ n y u phá ừ quản

ông y ủa á

ông y

nh ng b ng hứng

i hính kế hợp ới phân í h hự

sự á

ạng ơ

u

ông y ni m yế ại S giao d h hứng khoán Tp Hồ Chí Minh,

ôi hự hiện nghi n ứu đ

i “ Tác động của quản trị công ty đến mức độ công bố

thông tin trên báo cáo tài chính của các công ty niêm yết trên sàn chứng khoán Hose “
để l m đ

i nghi n ứu ủa mình.

2. Mục tiêu của đề tài
2.1. Mụ i u ổng quá :
Nghi n ứu “Tác động của quản trị công ty đến mức độ công bố thông tin trên
báo cáo tài chính của các công ty niêm yết trên sàn chứng khoán Hose “
2.2. Mụ i u ụ hể:

ông y ni m yế .

3. Câu hỏi nghiên cứu
Th nh t: Mứ độ ông bố hông in ong báo áo
ni m yế

i hính ủa á doanh nghiệp

n S giao d h hứng khoán Th nh phố Hồ Chí Minh hiện nay như hế n o?

Th hai: Tá động ủa quản

ông y ới h

lượng hông in

n báo áo

i

hính như hế n o?
Th ba: Đưa a á giải pháp
tin trên báo cáo tài chính?

kiến ngh n o để nâng ao mứ độ ông bố hông


4

4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

5. Phương pháp nghiên cứu và phương pháp thiết kế chọn mẫu
5.1. Phương pháp nghiên cứu
Đ

i sử dụng phương pháp:

-Phương pháp đ nh ính: Mã hóa á biến đ nh danh, ính hỉ số h lượng hông in
hông qua hỉ số ông bố hông in b ng bảng huyế minh gồm 8 khoản mụ
hang đo 0

sử dụng

1.

-Phương pháp đ nh lượng: Thu hập d liệu, hạy phần m m SPSS.1 .0, sử dụng
phương pháp hồi quy uyến ính bội, ây dựng ma ận hệ số ương quan

độ phù hợp

ủa á biến độ lập đo lường b ng hang đo ỷ lệ , phân í h phương sai ANOVA để
kiểm đ nh á biến đượ đo lường b ng hang đo đ nh danh
để ướ lượng quan hệ gi a quản

dựa

n mô hình hồi quy

ông y ới h lượng hông in báo áo i hính.

Sử dụng ông ụ phân í h d liệu để hự hiện nghi n ứu như l : hống k , mô ả


lượng ông bố hông in ủa DN trên

lượng ủa hệ hống hông in kế oán, ứng dụng CNTT

o nâng ao h

lượng hông in ông bố ủa á DN…. Chưa ó nghi n ứu nào ập ung
ủa quản

ủa á

ông y đến mứ độ ông bố hông in ủa á

o á động

ông y ni m yế

tên

S giao d h hứng khoán h nh phố Hồ Chí Minh.
Do ậy đóng góp mới ủa luận ăn á động ủa quản
ông bố hông in ủa á
Chí Minh. Từ hự

ạng

nhân ố ong quản
lượng hông in



+ Chương 1: Tổng quan

n đ nghi n ứu.

Đưa a á nghi n ứu ong nướ
đó l m ơ s

ho á

ngo i nướ

á kế quả ủa nghi n ứu ừ

hương iếp h o.

+ Chương 2: Cơ s l luận

mối quan hệ gi a quản

thông tin trên báo cáo tài chính ủa á

ông y ni m yế

ủa á

ông y ới h

lượng



phương pháp nghi n ứu đượ sử dụng, mô hình

á giả huyế nghi n ứu.

+ Chương 4: Kế quả nghi n ứu
Chương n y ình b y kế quả mô hình l

huyế

ùng á giả huyế

ong mô

hình.Sau đó phân í h kế quả nghi n ứu.
+ Chương 5: Kế luận

kiến ngh

Chương n y ình b y á kế quả hính ủa quá ình nghi n ứu
ngh , á giải pháp nh m nâng ao mối quan hệ gi a quản
hông in

n báo áo i hính ủa á

Phần uối l danh mụ

đưa a kiến

ông y ới h


u ú

ủa luận ăn ũng đã đượ

á giả đưa a ong


7

CHƯƠNG 2:
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TÁC ĐỘNG CỦA QUẢN TRỊ CÔNG TY
ĐẾN MỨC ĐỘ CÔNG BỐ THÔNG TIN TRÊN BCTC CỦA CÁC
CÔNG TY NIÊM YẾT TRÊN SÀN CHỨNG KHOÁN HOSE VÀ
TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU TRƯỚC
CLTTKT hính l mộ đặ
NĐT, á nh quản

ọng

ong ông bố hông in , giúp các

, nh kinh ế, hính phủ ó ơ s đúng đắn để đưa a quyế đ nh ủa

mình. Thông in kế oán mô ả
ung

ính quan

p ho nh quản l

động quản
tin, ướ

lớn đối ới nh đầu ư, đặ biệ

lượng hông in đượ quan âm h ng đầu ong hoạ

. Để ó hể ìm hiểu mối quan hệ gi a quản
i n á giả sẽ ìm hiểu á đ nh nghĩa

CLTTKT l gì, á khuôn mẫu l

ó hể dẫn đến sự

quản

ông y ới h lượng hông
ông y , hông in kế oán,

huyế để đánh giá CLTTKT, để ừ đó á giả ó đượ

ơ s l luận l n n ảng để khám phá mối quan hệ n y.
2.1.Quản trị công ty
2.1.1. Nguồn gốc
Nhu ầu
quản l

á

quản

8

2.1.2.Khái niệm
T n hế giới quản

ông y l mộ lĩnh ự kinh ế họ nghi n ứu á h hứ

động i n quá ình quản

hiệu quả ủa á doanh nghiệp b ng iệ sử dụng á

động i n lợi í h. Quản

ông y hường giới hạn ong

nđ

ơ

u

ải hiện hiệu su

i

hính, hẳng hạn b ng cá h n o mọi người hủ s h u doanh nghiệp động i n á
Giám đố họ sử dụng ận h nh để đ m lại hiệu su đầu ư hiệu quả hơn.
( www.encycogov.com)
Th o ổ hứ hợp á


hiệu quả ì quy n lợi ủa ổ đông

ông y l hệ hống
kiểm soá mộ á h ó

nh ng li n quan đến ông y.

“QTCT l nh ng biện pháp nội bộ để đi u h nh

kiểm soá ông y, li n quan ới

á mối quan hệ gi a ban giám đố , HĐQT

á

ổ đông ủa mộ

ó quy n lợi li n quan. QTCT ũng ạo a mộ

ơ

u để đ

á đ nh á phương iện để đạ đượ nh ng mụ
quả hoạ động ủa ông y. QTCT hỉ đượ
giám đố

nh ng người ó

hông qua đó l mụ

hiệu quả, ừ đó khuyến khí h ông y sử dụng á nguồn lự mộ á h ố hơn”.
(Nguồn: Tạp chí khoa học-ĐHQG, Kinh tế và doanh nghiệp, Tập 29, số 1(2013)1-10)
Hệ hống quản

ông y ơ bản

mối quan hệ gi a á

hể hế ong quản

ông y đượ hể hiện như sau:
QTCT l mộ hệ hống quy đ nh b i á mối quan hệ, đượ
u

á đ nh b i á

á quy ình. Mộ hệ hống quy đ nh á mối quan hệ gi a á

ổ đông

ơ
ban


9

giám đố bao gồm iệ

á


hội đồng quản

ổ đông

i hính

á hoạ

hu

á h nhiệm ướ hội đồng

á

ổ đông hông qua hội đồng

ổ đông.
Cá
Bổ nhiệm

ổ đông Đại hội đồng ổ đông
miễn nhiệm

Đại diện

báo áo

Cá h nh i n HĐQT
C p ốn


ẻ, ăng ường khả năng hu hú h
nguồn ốn nướ ngo i.

ường ốn quố

ế. Thu hú

ự

iếp

gián iếp ừ


10

2.1.4.Quy tắc quản trị công ty
Ở
quản

p độ ông y, quy ắ quản

ông y mang ính nguy n ắ

ủa ông y. Mụ đí h ủa quy ắ quản

ủa ông y đượ minh bạ h
nguy n ắ : Đảm bảo ơ s
ổ đông


kiểm soá nội bộ hiệu quả. B ng iệ

ập nhậ quy ắ Quản

ông y

khẳng đ nh quyế âm ây dựng
ạo dựng ni m in ủa á

đảm bảo ính minh bạ h, ũng như

p độ ông y mộ

hú đẩy iệ Quản

hông qua, uân hủ

á h hường uy n, ông y

ông y hiệu quả. Tuy nhi n, để

ổ đông, nhân i n, nh đầu ư

ông húng, quy ắ quản

p độ ông y ần phải đi a hơn mộ bướ so ới nh ng gì đượ quy đ nh ong khuôn
khổ ủa pháp luậ
ong nướ

phải n n bao h m ả nh ng hông lệ ố đã đượ

đã l m nảy sinh nh ng
nh đầu ư l

á đ nh hế

bản h

n đ khó khăn ong quản

đi u iế

ũng như nh ng yếu ố
ủa hủ s h u

. T ong nhi u ường hợp, nh ng

ổ đông lớn ủa á

nhưng nh ng hể hế n y hỉ lại đại diện ho á
nh ng người đã góp i n

hủ s h u. Nh ng

ủa hủ s h u. Tuy ậy, bản h

i hính như ...l

á h ó hiệu quả

đây phần nhi u l do ông y ự hiế lập hứ


ì hế ần ó nh ng hợp đồng

ng buộ để loại ừ đi u n y. T n hự

ế, iệ đó l không khả hi ì không hể lường ướ mọi ình huống sẽ phá sinh. Nh ng
nh quản l đượ

ự do h nh động ong mộ số ình huống sẽ ngăn ản quá ình ối đa

doanh nghiệp ì họ hiếm đoạ nh ng giá

hóa giá

y đại húng ó ổ phần phân án lại gặp phải

đó ho bản hân mình. Cá

ông

n đ l nh ng ổ đông nhỏ sẽ không bỏ

hời gian, hi phí a để giám sá nh ng người đi u h nh do ình ạng
Hơn n a ổ đông nhỏ hường hiếu quy n lự

nh ng hông in ần hiế để ó

hể phản ứng ới ình ạng đi u h nh không hí h hợp. ong nhi u ình huống ũng ngăn
ản ổ đông ó đượ



ự iếp ủa á

hỉ đ nh để hoạ động như nh ng đại diện

ổ đông b n ngo i, l nh ng ổ đông ó số lượng

lớn và phân tán cao

ới mụ đí h ạo a sự độ lập ong ai ò giám sá .
Mô hình hai
quản

p: ong ban lãnh đạo ó hai

đ nh hướng hiến lượ

giám sá
i ng biệ

p đại diện ho hủ s h u. Hội đồng

đi u h nh doanh nghiệp; Ban giám sá kiểm soá

á hoạ động ủa doanh nghiệp. Việ hình h nh Ban giám sá như hội đồng
ho phép nhân đ nh

sá ủa Hội đồng quản

ng