Một số kinh nghiệm xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường mầm non
Trần Thị Mỹ Linh - HT trường MG Đăk Yă, Mang Yang, Gia Lai
MỘT SỐ KINH NGHIỆM XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN,
HỌC SINH TÍCH CỰC TRONG TRƯỜNG MẦM NON
A. ĐẶT VẤN ĐỀ:
Trường Mầm non là đơn vị cơ sở của bậc học giáo dục Mầm non, thuộc hệ
thống giáo dục quốc dân, thực hiện việc chăm sóc ni dưỡng giáo dục trẻ, nhằm
hình thành và phát triển nhân cách tồn diện cho trẻ. Chúng ta biết ở lứa tuổi
này, trạng thái cơ thể trẻ chưa ổn định, các cơ quan đang dần dần hồn thiện, vì
vậy cần có sự hỗ trợ, chăm sóc trẻ, ni trẻ một cách khoa học, hợp lý.Nhưng
thực tế hiện nay, tại các cơ sở giáo dục MN, nhất là cơ sở giáo dục tư nhân, đã
xuất hiện một số trường hợp giáo viên, chủ trường đã có những hành vi xâm
phạm đến thân thể trẻ, đã gây nên những bức xúc đến tột cùng đối với các bậc
phụ huynh và tồn xã hội.
Do vậy, trong những năm qua, cùng với cuộc vận động “Nói khơng với tiêu
cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục”; Cuộc vận động “Mỗi thầy cơ
giáo là tấm gương sáng đạo đức, tự học và sáng tạo” cho học sinh noi theo; “Học
tập làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”. Năm học 2008-2009 là năm đầu
tiên thực hiện phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện - Học sinh
tích cực”. Phong trào này được sự đồng thuận của tồn xã hội cùng tham gia
thựcchiện.
Nhận thức đúng ý nghĩa và tầm quan trọng của chỉ thị 40/CTBTBGD&ĐT về phong trào “Xây dựng trường học thân thiện - Học sinh tích
cực”. Đặc biệt ở Trường mầm non, nơi mà ở đó việc tạo dựng một mơi trường
“Thân thiện, an tồn và ấm áp” là nhiệm vụ trọng tâm được đặt lên hàng đầu.
Việc xây dựng mơi trường thân thiện trong trường mầm non chính là cách tiếp
cận tơn trọng quyền trẻ em, giúp trẻ sống và lớn lên trong mơi trường vui tươi,
lành mạnh, an tồn. Đảm bảo cho trẻ tham gia tích cực- chủ động vào q trình
phát triển, hình thành những kỹ năng cần thiết cho cuộc sống ( kỹ năng sống).
Tháng 3 năm 2015
Giáo viên: 10 người.
Nhân viên: 02 người.
+ Trình độ đào tạo:
Tháng 3 năm 2015
2
Một số kinh nghiệm xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường mầm non
Trần Thị Mỹ Linh - HT trường MG Đăk Yă, Mang Yang, Gia Lai
- Đại học sư phạm: 07 người.
- Cao đẳng sư phạm: 01 người.
- Trung học sư phạm: 05 người.
- Cơ sở vật chất:
+ Tổng số phòng: 8 phòng.
+ Tổng số phòng chức năng: 3 phòng.
1.Thuận lợi:
- Được sự quan tâm chỉ đạo và hướng dẫn của các cấp quản lý giáo dục, sự
giúp đỡ của chính quyền, các ban ngành đồn thể ở địa phương, đặc biệt là sự
quan tâm nhiệt tình của các bậc cha mẹ trẻ trong việc triển khai thực hiện phong
trào.
- Đội ngũ giáo viên, nhân viên của nhà trường ln nhiệt tình, ham học
hỏi, có ý thức tổ chức kỉ luật tốt, 100% đạt trình độ chuẩn, trong đó trên chuẩn
53,33%.
- Trường có chi bộ độc lập gồm 07 đảng viên, chi bộ liên tục đạt chi bộ
trong sạch vững mạnh.
+ Trường có 1 tổ chức cơng đồn liên tục đạt cơng đồn vững mạnh.
2.Khó khăn:
- Điều kiện kinh tế của địa phương còn khó khăn nên việc hỗ trợ cũng như
Từ thực trạng trên trong q trình chỉ đạo thực hiện với 1 số biện pháp
sau:
II. CÁC BIỆN PHÁP THỰC HIỆN:
1. Làm tốt cơng tác giáo dục tư tưởng chính trị, xây dựng kỉ cương nề
nếp cho cán bộ giáo viên trong nhà trường để thực hiện có hiệu quả cuộc
vận động.
- Cán bộ giáo viên là nhân tố quan trọng trong việc tổ chức các hoạt động
giáo dục ở trường mầm non. Tư cách, đạo đức, ý thức kỷ luật, cách ứng xử của
cơ giáo với các cơ giáo, cơ giáo với các cháu trong lớp, với các bậc phụ huynh...
là vấn đề đầu tiên có tác dụng giáo dục trẻ trong nhà trường. Do đó làm tốt cơng
tác giáo dục tư tưởng chính trị và xây dựng kỷ cương nề nếp trong các hoạt động
là điều kiện thúc đẩy cán bộ giáo viên rèn luyện tư cách đạo đức, hình thành thói
Tháng 3 năm 2015
4
Một số kinh nghiệm xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường mầm non
Trần Thị Mỹ Linh - HT trường MG Đăk Yă, Mang Yang, Gia Lai
quen, ý thức tự giác và tinh thần trách nhiệm trong cơng tác. Vì vậy việc nâng
cao nhận thức cho mỗi cán bộ giáo viên về mục tiêu giáo dục của bậc học mầm
non, về mục đích, ý nghĩa của phong trào thi đua "xây dựng trường học thân
thiện, học sinh tích cực" là việc làm mà chúng tơi ln coi trọng như: tổ chức
cho cán bộ giáo viên học tập, dân chủ bàn bạc thảo luận, đóng góp ý kiến. Từ đó
tư tưởng giáo viên thoải mái, n tâm, phấn khởi, đồn kết nhất trí cao, có ý thức
thực hiện nghiêm túc.
Tập thể sư phạm của trường mẫu giáo Đăk Yă mặc dù đều có trình độ
chun mơn đạt chuẩn, trên chuẩn nhưng với hình thức đào tạo khác nhau cũng
như tuổi đời khác nhau thì nhận thức khả năng thực hiện nhiệm vụ sẽ khác nhau.
các biểu hiện vi phạm quy định về các hành vi khơng được làm đối với nhà giáo.
Với cách làm đó các thành viên trong trường đều thấy rõ được vai trò
trách nhiệm của mình, dần dần hình thành tính tự giác tinh thần trách nhiệm
trong các hoạt động. 100% Cán bộ giáo viên, nhân viên thực hiện tốt đường lối
chính sách của đảng, pháp luật của nhà nước, nội quy, quy chế cơ quan, thực
hiện tốt các cuộc vận động. 100% Cán bộ giáo viên, nhân viên tham gia phong
trào “ Xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực” phù hợp với trường
mầm non và nhà trường đã xây dựng được mơi trường xanh sạch đẹp, thân thiện
phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý của trẻ. Nhà trường đã xây dựng được mối
đồn nội bộ có phẩm chất đạo đức tốt, lối sống tác phong trong cơng tác đúng
mực, giản dị khơng xa hoa lãng phí.
2. Chủ động xây dựng kế hoạch thực hiện.
Căn cứ vào nội dung các văn bản chỉ đạo của cấp trên và căn cứ vào
nhiệm vụ của năm học, vào thực tế nhà trường, tơi đã xây dựng kế hoạch thực
hiện theo 5 nội dung của phong trào, xây dựng kế hoạch năm, tháng cụ thể và
thơng qua tập thể sư phạm nhà trường để bàn bạc, thảo luận. Sau đó nhà trường
đã in văn bản gửi cho các lớp, trên cơ sở kế hoạch của nhà trường, các lớp cụ thể
hóa cho phù hợp với thực tế lớp mình phụ trách để thực hiện có hiệu quả, đồng
thời nhà trường u cầu giáo viên viết và ký cam kết thực hiện phong trào thi
đua “ Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” cùng với các cuộc vận
động vào ngày Hội nghị cơng nhân viên chức đầu năm. Ngay từ đầu năm học,
nhà trường triển khai cho giáo viên xây dựng kế hoạch tổ chức lồng ghép các trò
Tháng 3 năm 2015
6
Một số kinh nghiệm xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường mầm non
Trần Thị Mỹ Linh - HT trường MG Đăk Yă, Mang Yang, Gia Lai
Một số kinh nghiệm xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường mầm non
Trần Thị Mỹ Linh - HT trường MG Đăk Yă, Mang Yang, Gia Lai
Tháng 3 năm 2015
8
Một số kinh nghiệm xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường mầm non
Trần Thị Mỹ Linh - HT trường MG Đăk Yă, Mang Yang, Gia Lai
Để có mơi trường xanh – sạch – đẹp nhà trường đã vận động cán bộ, giáo viên,
nhân viên đóng góp tiền bồi dưỡng cơng tác phục vụ bán trú, tiết kiệm chi từ
nguồn phụ phí, huy động hội phụ huynh ủng hộ kinh phí để trồng cây xanh, vẽ
tranh mảng tường các lớp học với nội dung mang ý nghĩ giáo dục phù hợp, làm
các biểu bảng trang trí cổng trường, làm chuồng ni những con vật gần gũi,
mua sắm một số chậu hoa, cây cảnh tạo mơi trường thiên nhiên cho trẻ tham
quan, học tập, chăm sóc. Mỗi CB-GV-NV đóng góp một con vật ni như chim,
sóc… phân cơng và giao trách nhiệm cụ thể cho từng tổ, từng lớp chăm sóc các
bồn hoa, lồng chim, cây cảnh theo khu vực và đưa vào 1 trong những tiêu chí để
đánh giá thi đua, đồng thời nhà trường cũng huy động sự ủng hộ của cán bộ giáo
viên, phụ huynh tặng cây xanh, cây cảnh cho nhà trường. Phân cơng cụ thể cho
mỗi giáo viên trồng và chăm sóc 01 luống rau và vừa tạo mơi trường thân thiện
vừa phục vụ cho trẻ những bữa canh rau an tồn đồng thời giáo dục trẻ ý thức
giữ gìn, chăm sóc, biết bảo vệ cây, bảo vệ mơi trường… Tất cả những điều ấy đã
Tháng 3 năm 2015
9
Tháng 3 năm 2015
10
Một số kinh nghiệm xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường mầm non
Trần Thị Mỹ Linh - HT trường MG Đăk Yă, Mang Yang, Gia Lai
sổ nhật ký lưu nghiệm để theo dõi. Mặc dù thực đơn hàng tuần, hàng ngày của
trẻ đã được dán ở bảng thơng báo cho phụ huynh song trong cuộc họp phụ
huynh, tơi cho giáo viên thơng qua thực đơn hàng tuần để tất cả phụ huynh đề
được biết và đóng góp ý kiến cùng nhà trường xây dựng thực đơn phù hợp với
trẻ, thỏa lòng mong muốn của phụ huynh hơn.
Trong các cuộc họp hàng tháng, tơi cho giáo viên có nhận xét về khẩu
phần, cách chế biến thức ăn trước hội đồng để cấp dưỡng kịp thời chấn chỉnh,
sữa chữa những thiếu sót trong q trình chế biến. Tơi đã chỉ đạo giáo viên các
lớp, nhân viên nhà bếp thực hiện đúng, nghiêm túc thời gian biểu, chế độ sinh
hoạt một ngày của bé. Vì vậy, chất lượng bữa ăn tại trường được nâng cao rõ rệt,
trẻ đến trường được chăm sóc chu đáo, ăn đủ bữa, ngủ đủ giấc, đúng giờ: 100%
trẻ được đảm bảo an tồn về vật chất, tinh thần, khơng có tai nạn thương tích,
dịch bệnh xảy ra trong nhà trường. Nhà trường phối hợp với Trạm y tế khám sức
khỏe cho trẻ 2 lần, có sổ theo dõi sức khỏe theo đúng quy định. Việc tổ chức cân
đo sức khỏe trẻ được thực hiện đúng lịch, ghi chép tính tốn chính xác, rõ ràng,
kết quả 100% cháu được cân đo theo dõi trên biểu đồ phát triển. Tỷ lệ suy dinh
dưỡng giảm so với đầu năm 8,33% (18 cháu) ở thể nhẹ cân và 6,94% (15 cháu) ở
thể thấp còi.
* Chất lượng giáo dục:
Hưởng ứng cuộc vận động " xây dựng trường học thân thiện, học sinh
tích cực", bản thân tơi cũng như giáo viên đã có kế hoạch đưa 5 tiêu chí của
phong trào vào kế hoạch năm, tháng để thực hiện như: Giáo dục tình cảm đạo
mối quan hệ bình đẳng, phối hợp. Mọi người cùng nhau hợp tác, tương thân,
tương ái, khoan dung, độ lượng với nhau, giúp nhau cùng tiến bộ. Muốn xây
dựng tinh thần đồn kết trong nội bộ phải có bầu khơng khí lành mạnh, vui tươi
thể hiện qua ánh mắt, lời nói và hành động. Nhưng trong tập thể đại đa số là nữ
thì khó tránh khỏi những mâu thuẩn nhỏ nhặt, những cuộc cãi vả, những bất
đồng ý kiến. Vì thế, tơi đã áp dụng các biện pháp sau:
-Trước hết tơi xây dựng tốt các mối quan hệ giữa cá nhân với cá nhân, cá
nhân với tập thể và tập thể với tập thể. Làm sao cho các mối quan hệ này ln tốt
đẹp, kịp thời giải quyết các mâu thuẫn và xung đột phát sinh.
Tháng 3 năm 2015
12
Một số kinh nghiệm xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường mầm non
Trần Thị Mỹ Linh - HT trường MG Đăk Yă, Mang Yang, Gia Lai
-Tìm hiểu tính khí, đặc điểm riêng của từng cá nhân, đặc biệt là những
người có những khúc mắc trong tập thể, tạo cơ hội thuận lợi để chị em có thể
thẳng thắn trao đổi ý kiến, bày tỏ những nguyện vọng, tâm tư tình cảm trong
lòng họ. Sau đó, hiệu trưởng đúc kết lại, lấy ý kiến tập thể để rút kinh nghiệm và
chọn cách xử sự tối ưu nhất cho mỗi thành viên.
- Khi nhận quyết định về trường mới, tơi đã gặp rất nhiều khó khăn trong
mối quan hệ với đồng nghiệp. Một vài cá nhân đã có những thái độ bất đồng, có
những lời nói khơng thuận chiều. Thật lòng tơi đã rất buồn và nản chí nhưng sau
nhiều đêm suy nghĩ tơi đã áp dụng những kinh nghiệm trước đây đã áp dụng có
hiệu quả, đó là: “Lấy ân báo ốn ốn diệt vong – lấy ốn báo ốn ốn chất
chồng”. Từ đó tơi ln sát cánh cùng chị em, ln đi đầu trong mọi cơng việc,
sẵn sàng chọn việc khó cho mình, nhiệt tình giúp đỡ chị em trong mọi hồn
cảnh, gần gũi, tận tình với những cá nhân chưa đồng thuận với mình. Quan tâm
thực hiện tốt nhất vừa đảm bảo sự chỉ đạo của cấp trên, vừa phù hợp với thực tế
và hợp với nhiều ý kiến giáo viên nhất.
-Đối với những lỗi lầm nhỏ của chị em, đặc biệt là đối với các phó hiệu
trưởng, Chủ tịch cơng đồn, tổ trưởng tổ chun mơn… tơi tìm cách gặp riêng để
khun bảo chứ khơng đưa ra tập thể, đảm bảo uy tín của họ trước chị em đồng
nghiệp. Bằng cả tấm chân tình của mình, tơi đã giúp họ biết lắng nghe và tự sữa
chữa.
Thực hiện tốt cơng tác dân chủ hóa trường học làm cho mọi người thấy
được vai trò vị trí của mình trong tập thể đơn vị, thấy được những đóng góp của
mình đã được lãnh đạo nhà trường và tập thể ghi nhận từ đó sẽ kích thích, động
viên họ tích cực đem sức lực và trí tuệ của mình đóng góp cho nhà trường.
Ln lắng nghe và phân tích dư luận quần chúng để chấn chỉnh và uốn nắn
kịp thời những quan điểm lệch lạc cũng như các hành vi khơng mẫu mực, kịp
thời giải quyết các thắc mắc, mâu thuẫn, tạo nên sự hòa hợp, gắn bó giữa các
thành viên trong tập thể.
Cán bộ quản lý phải ln ln gương mẫu và duy trì tốt các mối quan hệ
trên cơ sở đồn kết thân ái, đấu tranh phê và tự phê để chiếm được lòng tin u
của tập thể sư phạm.
Tháng 3 năm 2015
14
Một số kinh nghiệm xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường mầm non
Trần Thị Mỹ Linh - HT trường MG Đăk Yă, Mang Yang, Gia Lai
Để xây dựng được khối đồn kết trong nhà trường tơi đã triển khai nội
dung các cuộc họp tun truyền giáo dục tư tưởng chính trị, là người bạn gần gũi
để lắng nghe có chọn lọc ý kiến của cán bộ giáo viên, là chỗ dựa tin cậy của chị
Trần Thị Mỹ Linh - HT trường MG Đăk Yă, Mang Yang, Gia Lai
các trò chơi dân gian, trò chuyện thảo luận vui chơi theo đội, chia sẻ cảm xúc
kinh nghiệm, trẻ được trưng bày các sản phẩm của mình ở các góc và trẻ được
chia sẻ ý tưởng và vui mừng khi được dự sinh nhật của bạn qua đó đã xây dựng
được mối quan hệ tình cảm, thân thiện giữa cơ và trẻ, giữa trẻ và và trẻ. Qua các
hoạt động tập thể trên đã giúp cho trẻ biết ơn các thế hệ cha ơng, trẻ hiểu thêm
phong tục, tập qn truyền thống của địa phương, của đất nước, con người Việt
Nam, đây cũng là dịp để cán bộ giáo viên hiểu biết và có ý thức giữ gìn và phát
huy bản sắc văn hố tinh hoa của dân tộc.
Với tư cách là Bí thư chi bộ, tơi đã chỉ đạo tổ chức cơng đồn phối hợp với
trường kết nghĩa tổ chức tọa đàm, giao lưu bóng chuyền, thi nấu ăn, hái hoa dân
chủ trong ngày 20/10, 8/3. Làm cho chị em được vui chơi, giao lưu với trường
bạn, là cơ hội để học hỏi lẫn nhau về kinh nghiệm sống cũng như trong lĩnh vực
chun mơn, giúp chị em bớt những căng thẳng trong cơng việc thường ngày.
7. Phối kết hợp với các ban ngành, đồn thể
Để hồn thành nhiệm vụ này hàng năm chúng tơi đã tổ chức các cuộc họp
phụ huynh học sinh, hội đồng trường từ 2 – 3 lần. Đã tun truyền về chất lượng
chăm sóc, ni dưỡng và giáo dục trẻ, báo cáo những thành tích đã đạt được
trong những năm qua, về mục đích, ý nghĩa của phong trào “ Xây dựng trường
học thân thiện, học sinh tích cực” để mọi người nhận thức đúng tầm quan trọng
của phong trào. Từ đó tham gia một cách tích cực có hiệu quả như: chi Đồn
thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh đã tham gia tổ chức các trò chơi dân gian phù
hợp với độ tuổi vào các ngày tết trung thu, 20 – 11, mùng 1 – 6 … và đã trồng
được các vườn hoa làm đẹp sân trường cho trẻ khám phá và chăm sóc. Cơng
đồn đã tổ chức lao động tổng vệ sinh mơi trường định kì một tuần một lần, và
thường xun chăm sóc cây xanh, cây cảnh trong nhà trường.
III. KẾT QUẢ VÀ BÀI HỌC KINH NGHIỆM:
1.Kết quả:
Tháng 3 năm 2015
tĩnh, kiên trì, kiên quyết sử lý những hiện tượng khơng chấp hành, tư tưởng trung
bình chủ nghĩa, cảm hóa những cá nhân còn có những biểu hiện tiêu cực.
2. Phải nhận thức rõ tầm quan trọng của cơng tác giáo dục mầm non trong
giai đoạn hiện, phải nghiên cứu, triển khai đầy đủ nội dung văn bản của các cấp
Tháng 3 năm 2015
17
Một số kinh nghiệm xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường mầm non
Trần Thị Mỹ Linh - HT trường MG Đăk Yă, Mang Yang, Gia Lai
tới từng cán bộ, giáo viên, nhân viên, cập nhật kịp thời những vấn đề mới liên
quan đến giáo dục mầm non để triển khai thực hiện. Phải chủ động trong việc
xây dựng, nắm vững mục tiêu, đề ra các biện pháp thực hiện phù hợp, hiệu quả.
Biết lãnh đạo phối hợp nhịp nhàng với các đồn thể trong, nhà trường và bám
sát sự chỉ đạo cấp trên. Làm tốt cơng tác bồi dưỡng chun mơn một cách
thường xun.
3. Ln quan tâm đến đội ngũ giáo viên về mọi mặt, giáo dục tinh thần
trách nhiệm với nhiệm vụ được giao, xây dựng tập thể nhà trường đồn kết, tạo
sức mạnh tổng hợp để thực hiện tốt phong trào góp phần năng cao chất lượng
giáo dục tồn diện trong nhà trường.
4. Làm tốt cơng tác tham mưu với các cấp lãnh đạo, tun truyền trong
phụ huynh để có sự phối hợp chặt chẽ với gia đình và cộng đồng. Tăng cường
mối quan hệ giữa các bộ phận trong nhà trường để thống nhất về nội dung,
phương pháp tổ chức thực hiện.
5. Tổ chức đánh giá rút kinh nghiệm kịp thời trong từng học kỳ, từng năm
học để có biện pháp chỉ đạo thích hợp.
IV. KHẢ NĂNG ỨNG DỤNG THỰC TIỄN:
Một số kinh nghiệm xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong
giáo Đăk Yă. Dù kết quả đạt được chưa cao nhưng bước đầu đã tạo được sự
chuyển biến tích cực trong nhận thức của đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên
của trường, có sự thay đổi về hình thức tổ chức các hoạt động chăm sóc giáo dục
trẻ; đáp ứng nhu cầu của phụ huynh và được sự đồng thuận rất cao của các cấp
quản lý giáo dục. Hy vọng phong trào trào thi đua sẽ được duy trì và thực hiện
tốt hơn trong những năm tiếp theo.
* Kiến nghị:
- Phòng Giáo dục & Đào tạo cần có kiểm tra đánh giá việc thực hiện
phong trào “ Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”.
- Có kế hoạch cho quản lý các trường tham quan học tập kinh nghiệm các
mơ hình điển hình.
Đăk Yă, ngày 14 tháng 3 năm 2015
Người viết
Tháng 3 năm 2015
19
Một số kinh nghiệm xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường mầm non
Trần Thị Mỹ Linh - HT trường MG Đăk Yă, Mang Yang, Gia Lai
Tháng 3 năm 2015
20