ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA SAU ĐẠI HỌC
--------------

ĐẶNG ĐÌNH GIANG

NGHIÊN CỨU CƠ SỞ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN VÀ ĐỀ
XUẤT CÁC GIẢI PHÁP CHÍNH SÁCH GÓP PHẦN GIẢM
PHÁT THẢI KHÍ NHÀ KÍNH TRONG LĨNH VỰC NÔNG
NGHIỆP CỦA VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SĨ BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU

HÀ NỘI - 2016


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA SAU ĐẠI HỌC
--------------

ĐẶNG ĐÌNH GIANG

NGHIÊN CỨU CƠ SỞ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN VÀ ĐỀ
XUẤT CÁC GIẢI PHÁP CHÍNH SÁCH GÓP PHẦN GIẢM
PHÁT THẢI KHÍ NHÀ KÍNH TRONG LĨNH VỰC NÔNG
NGHIỆP CỦA VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SĨ BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Chuyên ngành: BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Mã số: Chƣơng trình đào tạo thí điểm




1.3.3. Thay đổi khẩu vị giúp bò thải ít khí methan hơn ở New Zealand .Error!
Bookmark not defined.
1.3.4. Bài học rút ra cho Việt Nam ................. Error! Bookmark not defined.
Chƣơng 2: THỰC TRẠNG PHÁT THẢI KHÍ NHÀ KÍNH VÀ QUẢN LÝ
PHÁT THẢI KHÍ NHÀ KÍNH TRONG LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP Ở
VIỆT NAM ................................................................. Error! Bookmark not defined.
2.1. Thực trạng sản xuất nông nghiệp và phát thải KNK ở nước ta ..............Error!
Bookmark not defined.
2.1.1. Sản lượng lương thực,số lượng vật nuôi, phụ phẩm nông nghiệp ..Error!
Bookmark not defined.
2.1.2. Thực trạng phát thải KNK trong nông nghiệpError!

Bookmark

not

defined.
2.2. Thực trạng quản lý phát thải KNK trong nông nghiệpError! Bookmark not
defined.
2.2.1. Đường lối, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước về quản lý
nông nghiệp và sử dụng đất trong nông nghiệp hướng đến giảm phát thải KNK
.......................................................................... Error! Bookmark not defined.
2.2.2. Các quyết định, đề án, dự án và mô hình giảm phát thải KNK trong
nông nghiệp ở nước ta ...................................................................................... 40
2.3. Đánh giá thực trạng giảm phát thải KNK trong lĩnh vực nông nghiệp nghiệp,
sử dụng đất ............................................................ Error! Bookmark not defined.
2.3.1. Những kết quả đạt được ......................... Error! Bookmark not defined.
2.3.2. Những tồn tại, bất cập ............................ Error! Bookmark not defined.

nhà kính (KNK) phát thải vào khí quyển do các hoạt động của con người với
nguy cơ biến đổi khí hậu (BĐKH) toàn cầu đã dẫn đến sự quan tâm chung của
toàn thế giới. Cùng với sự phát triển công nghiệp mạnh mẽ trên toàn thế giới,
thông qua những hoạt động như đốt các nhiên liệu hóa thạch, khai thác mỏ,
cháy rừng và khai thác rừng, chuyển đổi sử dụng đất, sản xuất lương thực và
chăn nuôi, sản xuất công nghiệp, chất thải,... con người đã và đang làm tăng
nồng độ các KNK trong khí quyển. Điều đó dẫn đến gia tăng hiệu ứng nhà
kính, làm nhiệt độ bề mặt Trái đất và khí quyển tăng nhanh với tốc độ chưa
từng có trong quá khứ. Người ta gọi đó là hiện tượng nóng lên toàn cầu, gây
BĐKH trên Trái đất, ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường sinh thái tự
nhiên và mọi sự sống trên Trái đất mà hậu quả tiêu biểu nhất là làm mực nước
biển dâng cao.
BĐKH đã trở thành một trong những thách thức lớn nhất đối với nhân loại
trong thế kỷ 21, tác động nghiêm trọng đến các hoạt động sản xuất, đời sống, hệ
sinh thái, môi trường trên phạm vi toàn thế giới. Nhiệt độ tăng, mực nước biển
dâng gây ngập lụt, nhiễm mặn nguồn nước, ảnh hưởng đến nông nghiệp; gây rủi
ro lớn đối với công nghiệp và các hệ thống kinh tế - xã hội trong tương lai. Vấn
đề BĐKH đã, đang và sẽ làm thay đổi toàn diện và sâu sắc quá trình phát triển và
an ninh toàn cầu như năng lượng, nước, lương thực, xã hội, việc làm, ngoại giao,
văn hóa, kinh tế, thương mại.

1


Nhiều nghiên cứu, đánh giá cho thấy, Việt Nam nằm trong nhóm các nước sẽ
bị tác động nghiêm trọng do BĐKH, đặc biệt là mực nước biển dâng. Thực tế,
trong những năm gần đây, những hiện tượng thiên tai bất thường đã và đang ảnh
hưởng không nhỏ tới môi trường, môi sinh cũng như nhiều hoạt động khác của
người dân. Trước những thách thức do BĐKH gây ra, Chính phủ và các bên hữu
quan của Việt Nam, cùng với sự hỗ trợ của cộng đồng quốc tế, đã thực hiện

góp phần xây dựng chiến lược phát triển xanh của ngành và Chính phủ là vô
cùng cần thiết.
Với ý nghĩa đó, tác giả chọn đề tài “Nghiên cứu cơ sở lý luận, thực tiễn và
đề xuất các giải pháp chính sách góp phần giảm phát thải khí nhà kính trong
lĩnh vực nông nghiệp của Việt Nam” làm luận văn Thạc sĩ Biến đổi khí hậu.
2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
2.1. Mục đích nghiên cứu
Luận văn này hướng đến cung cấp thực trạng và tiềm năng về giảm phát thải
KNK, hiện trạng hệ thống chính sách và pháp luật thúc đẩy giảm phát thải KNK,
kinh nghiệm quốc tế về việc giảm phát thải KNK, từ đó đưa ra những phương
hướng, giải pháp nhằm thúc đẩy các hành động giảm phát thải KNK trong lĩnh
vực nông nghiệp ở Việt Nam.

3


2.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
Để đạt được mục đích nêu trên, luận văn tập trung thực hiện các nhiệm vụ
chủ yếu sau đây:
- Đánh giá tổng quan tình hình phát thải KNK, tiềm năng, cơ hội và các thách
thức giảm phát thải KNK trong lĩnh vực nông nghiệp ở Việt Nam.
- Phân tích, đánh giá cơ sở lý luận việc thực hiện các giải pháp nhằm giảm
phát thải KNK trong lĩnh vực nông nghiệp.
- Nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế về giảm phát thải KNK trong lĩnh vực
nông nghiệp.
- Đề xuất các giải pháp nhằm thúc đẩy các hành động giảm phát thải KNK
trong lĩnh vực nông nghiệp ở Việt Nam.
3. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
3.1. Đối tƣợng nghiên cứu
Đề tài tập trung nghiên cứu, đánh giá, phân tích thực trạng phát thải khí nhà

- Phương pháp phân tích, tổng hợp: Dựa trên các nguồn thông tin, tài liệu, số
liệu thu thập được, tiến hành phân tích, tổng hợp thành những bảng biểu, biểu
đồ, dữ liệu,... phục vụ cho việc nghiên cứu các nội dung của đề tài.
5


5. Kết cấu luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung luận
văn được kết cấu thành 3 chương:
Chƣơng 1: Cơ sở khoa học và tổng quan tình hình nghiên cứu về giảm phát
thải khí nhà kính trong lĩnh vực nông nghiệp ở Việt Nam
Chƣơng 2: Thực trạng phát thải khí nhà kính và quản lý phát thải khí nhà
kính trong lĩnh vực nông nghiệp ở Việt Nam
Chƣơng 3: Định hướng, quan điểm, mục tiêu và giải pháp giảm phát thải khí
nhà kính trong lĩnh vực nông nghiệp ở Việt Nam

6


DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

1.

Ban chỉ đạo thực hiện Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí
hậu và Nghị định thư Kyoto tại Việt Nam (2012), Thông tin tóm tắt về cơ
chế phát triển sạch và thị trường cácbon quốc tế, Hà Nội

2.

Bộ Kế hoạch và Đầu tư (2012), Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh,


9.

Bộ Tài nguyên và Môi trường (2011), Chiến lược quốc gia về bảo vệ môi
trường đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030, Hà Nội

10. Bộ Tài nguyên và Môi trường (2011), Chiến lược quốc gia về biến đổi khí
hậu, Hà Nội

7


11. Bộ Tài nguyên và Môi trường (2012), Đề án quản lý phát thải khí gây hiệu
ứng nhà kính, quản lý các hoạt động kinh doanh tín chỉ cácbon ra thị
trường thế giới, Hà Nội
12. Bộ Tài nguyên và Môi trường, Dự án Quản lý chất thải vật nuôi Đông Á,
Báo cáo Cơ sở lý luận và thực tiễn xây dựng chính sách phát triển năng
lượng khí sinh học và phát triển thị trường kí sinh học ở Việt Nam, Hà Nội
13. Chính phủ (2007), Đề án phát triển nhiên liệu sinh học đến năm 2015, tầm
nhìn đến 2025, Hà Nội
14. Chính phủ (2009), Nghị định 04/2009/NĐ-CP về ưu đãi, hỗ trợ hoạt động
bảo vệ môi trường, Hà Nội
15. Chính phủ (2012), Chiến lược Phát triển bền vững Việt Nam giai đoạn
2011 - 2020, Hà Nội
16. Chính phủ (2012), Chiến lược Phát triển kinh tế - xã hội 2011 - 2020,
Hà Nội
17. Chính phủ (2013), Quyết định số 50/2013/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính
phủ quy định về thu hồi và xử lý sản phẩm thải bỏ, Hà Nội
18. Dự án Tăng cường năng lực kiểm kê quốc gia khí nhà kính tại Việt nam, Bộ
Tài nguyên và Môi trường (2014), Kiểm kê khí nhà kính năm 2010, Hà

chí Khoa học xã hội Việt Nam, Hà Nội
30. Phương Ly (2015), Kinh nghiệm của Israel về ứng dụng công nghệ cao
trong sản xuất nông nghiệp, Tạp chí Trung tâm Thông tin và Dự báo Kinh
9


tế - xã hội Quốc gia - Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Hà Nội
31. T.Trinh (2014), Hướng tới nền nông nghiệp thân thiện môi trường, Báo
điện tử Cần Thơ
32. Tổng cục Thống kê (2015), Niên giám thống kê 2015, Hà Nội
33. Viện Chiến lược, Chính sách tài nguyên và môi trường, Báo cáo Đánh giá
thực trạng sản xuất phân compost ở Việt Nam, Hà Nội
34. Viện Chiến lược, Chính sách tài nguyên và môi trường (2010), Báo cáo
đánh giá kết quả thực hiện Chiến lược quốc gia về BVMT đến năm 2010 và
định hướng đến năm 2020, Hà Nội
35. Viện Chiến lược, Chính sách Tài nguyên và Môi trường (2014), Các định
hướng và phương án giảm phát thải khí nhà kính, Hà Nội
36. Viện Chiến lược, Chính sách Tài nguyên và Môi trường (2014), Đánh giá
thực trạng, đề xuất giải pháp giảm phát thải khí nhà kính trong lĩnh vực
nông nghiệp, lâm nghiệp, thay đổi sử dụng đất ở Việt Nam, Hà Nội
37. Viện Chiến lược, Chính sách Tài nguyên và Môi trường (2014), Nghiên cứu
cácbon thấp đối với ngành nông nghiệp, lâm nghiệp và sử dụng đất tại Việt
Nam, Hà Nội
38. Viện Môi trường Nông nghiệp - Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam,
Mô hình hóa phát thải khí ôxítnitơ (N2O) từ các biện pháp canh tác khác
nhau làm cơ sở cho xây dựng các biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng
phân đạm cho cây lúa và ngô, Hà Nội

10