L IC M
u tiên tôi xin đ
N
c g i l i c m n chân thành đ n gia đình, ng
i thân đã t o m i
đi u ki n thu n l i v tinh th n và v t ch t trong su t quá trình h c t p t i Tr
ng
i
h c Th y L i.
H n th n a v i t t c s kính tr ng, bi t n sâu s c nh t, tôi xin chân thành bày t
lòng bi t n c a mình t i s h
ng d n t n tình chu đáo c a giáo viên h
ng d n
GS.TS V Thanh Te và các th y, cô Khoa Công trình, Khoa Kinh t và Qu n lý,
Phòng ào t o
Th y L i.
i h c và sau
i h c cùng toàn th các th y, cô giáo Tr
L I CAM OAN
Tôi xin cam đoan toàn b lu n v n là do tôi đã tr c ti p nghiên c u, tìm tòi, h c h i đ
hoàn thành hoàn toàn không có s sao chép t các lu n v n khác. Tôi xin ch u trách
nhi m v đ tài lu n v n c a mình.
Tác gi
Tr
ii
ng ình Nhu
M CL C
L I C M N ........................................................................................................................... i
L I CAM OAN .................................................................................................................... ii
DANH M C CÁC HÌNH NH........................................................................................... vi
DANH M C B NG BI U ..................................................................................................vii
DANH M C CÁC T
L IM
VI T T T VÀ GI I THÍCH THU T NG .......................viii
U .......................................................................................................................... 1
I. Tính c p thi t c a đ tài............................................................................................ 1
II. M c đích c a
III.
1.1.2. Khái ni m v ch t l
ng ............................................................................... 5
1.1.3. N i dung ch t l
ng công trình xây d ng ................................................... 7
1.2. Các v n đ v ch t l
ng liên quan đ n thi t k ................................................ 11
1.2.1. Vai trò c a thi t k trong công trình xây d ng ............................................ 11
1.2.2. Các v n đ ch t l
K t lu n ch
CH
ng liên quan đ n thi t k .............................................. 14
ng I .................................................................................................................... 20
NG 2: C S KHOA H C VÀ PHÁP LÝ V CH T L
2.1. C s khoa h c v ch t l
2.1.1. N i dung ch t l
ng thi t k ................................................................ 22
ng thi t k ...................................................................... 22
CH
ng II .................................................................................................................. 37
NG 3:
XU T M T S GI I PHÁP NÂNG CAO CH T L
THI T K T I CÔNG TY C PH N T
NG
V N VÀ XÂY D NG B C VI T...... 39
3.1. Gi i thi u chung v công ty................................................................................ 39
3.1.1. S l
c v công ty ....................................................................................... 39
3.1.2. Ngành ngh kinh doanh ............................................................................... 40
3.1.3. C c u t ch c b máy ho t đ ng c a công ty ............................................ 40
3.1.4. Công ngh và máy móc thi t b c a công ty ................................................ 42
3.1.5. Ngu n nhân l c c a công ty ........................................................................ 43
3.2. Tình hình ho t đ ng t v n thi t k c a công ty trong th i gian t n m 2010 đ n
n m 2015 ................................................................................................................... 44
3.2.1. Khái quát ho t đ ng t v n thi t k c a công ty trong th i gian t n m 2010
đ n n m 2015 ......................................................................................................... 44
3.2.2. Phân tích, đánh giá th c tr ng ch t l
ng thi t k các công trình, d án
ng h s thi t k c a công ty...................... 52
3.5.1. Nâng cao ch t l
ng ngu n nhân l c .......................................................... 52
3.5.2. Nâng cao ch t l
ng trang thi t b , ph n m m ng d ng ............................ 54
3.5.3. Ki m soát, nâng cao ch t l
ng d li u đ u vào thi t k ............................ 54
3.5.4. C i thi n quy trình thi t k và ki m soát ch t l
iv
ng thi t k ...................... 59
3.5.5. M t s gi i pháp khác .................................................................................. 70
K t lu n ch
ng III ................................................................................................................. 72
K T LU N VÀ KI N NGH ............................................................................................. 73
K t lu n .................................................................................................................................... 73
Ki n ngh .................................................................................................................................. 74
1. Ki n ngh đ i v i nhà n
Hình 3.2: N i dung chính c a tiêu chu n ISO 9001:2008 ............................................ 61
vi
DANH M C B NG BI U
B ng 3.1 Th ng kê ph
ng ti n, trang thi t b chuyên môn c a công ty C ph n T
v n và Xây d ng B c Vi t ............................................................................................. 42
B ng 3.2 M t s d án do Công ty C ph n T v n và Xây d ng B c Vi t đã th c
hi n trong th i gian t n m 2010 đ n n m 2015........................................................... 44
vii
DANH M C CÁC T
TM
VI T T T VÀ GI I THÍCH THU T NG
: ánh giá tác đ ng môi tr
CN A
: Ch nhi m đ án
CTTK
n
c ta hi n
nay có r t nhi u doanh nghi p ho t đ ng trong l nh v c t v n xây d ng, trong khi
l
ng vi c, ngu n v n là không nhi u. M t v n đ thi t th c và quan tr ng v i các
doanh nghi p xây d ng là ph i làm th nào đ t ng kh n ng th ng th u, đ t o đ
ni m tin, uy tín đ i v i ch đ u t .
làm đ
doanh nhi p c n đ c bi t coi tr ng đó là ch t l
ch t l
c
c nh v y thì m t trong nh ng v n đ
ng h s thi t k , h s thi t k đ t
ng t t là m t y u t quan tr ng đ có m t công trình đ m b o ch t l
ng, là c
s đ kh ng đ nh n ng l c c a công ty, t o d ng ni m tin đ i v i ch đ u t .
Công ty C ph n T v n và Xây d ng B c Vi t là m t doanh nghi p ho t đ ng ch
y u trong l nh v c t v n thi t k các công trình Th y l i. Ho t đ ng trong m t l nh
v c có m c đ c nh tranh cao hi n nay, v i m c tiêu đ i m i, t ng t c phát tri n,
Xây d ng B c Vi t.
it
ng h
tài
xu t m t s gi i pháp nâng cao ch t l
III.
c tác
ng và ph m vi nghiên c u
ng
1
it
ng nghiên c u c a lu n v n là doanh nghi p t v n thi t k các công trình
Th y l i.
2. Ph m vi nghiên c u
Ho t đ ng qu n lý ch t l
ng thi t k t i Công ty C ph n T v n và Xây d ng B c
trình th y l i.
2
CH
NG 1. T NG QUAN V CH T L
D NG VÀ CÁC V N
1.1. Ch t l
CH T L
NG CÔNG TRÌNH XÂY
NG LIÊN QUAN
N THI T K
ng công trình xây d ng
1.1.1. Th nào là công trình xây d ng, d án đ u t xây d ng
1.1.1.1. Khái ni m
Công trình xây d ng là s n ph m t o thành b i s c lao đ ng c a con ng
xây d ng, thi t b l p đ t vào công trình đ
ph n trên m t đ t, ph n d
i, v t li u
c u kh thi đ u t xây d ng ho c Báo cáo kinh t - k thu t đ u t xây d ng. [11]
1.1.1.2. Phân lo i d án đ u t xây d ng
D án đ u t xây d ng đ
c phân lo i theo quy mô, tính ch t, lo i công trình chính
c a d án g m: D án quan tr ng qu c gia, d án nhóm A, d án nhóm B và d án
nhóm C theo các tiêu chí quy đ nh c a pháp lu t v đ u t công và đ
c quy đ nh chi
ti t t i Ph l c I ban hành kèm theo Ngh đ nh này.
D án đ u t xây d ng công trình ch c n yêu c u l p Báo cáo kinh t - k thu t đ u t
xây d ng g m:
+ Công trình xây d ng s d ng cho m c đích tôn giáo.
3
+ Công trình xây d ng m i, s a ch a, c i t o, nâng c p có t ng m c đ u t d
i 15 t
đ ng (không bao g m ti n s d ng đ t).
D án đ u t xây d ng đ
c phân lo i theo lo i ngu n v n s d ng g m: D án s
d ng v n ngân sách nhà n
ng, thanh toán kh i l
ng hoàn thành; nghi m thu công trình xây d ng hoàn thành;
bàn giao công trình hoàn thành đ a vào s d ng; v n hành, ch y th và th c hi n các
công vi c c n thi t khác.
Giai đo n k t thúc xây d ng đ a công trình c a d án vào khai thác s d ng g m các
công vi c: Quy t toán h p đ ng xây d ng, b o hành công trình xây d ng.
Tùy thu c đi u ki n c th và yêu c u k thu t c a d án, ng
i quy t đ nh đ u t
quy t đ nh trình t th c hi n tu n t ho c k t h p đ ng th i đ i v i các h ng m c
công vi c quy đ nh t i các i m a, b và c Kho n 1 i u này.
4
Các b n v thi t k đã đ
c th m đ nh, đóng d u đ
c giao l i cho ch đ u t và ch
đ u t có trách nhi m l u tr theo quy đ nh c a pháp lu t v l u tr . Ch đ u t có
trách nhi m đáp ng k p th i yêu c u c a c quan chuyên môn v xây d ng khi c n
xem xét h s đang l u tr này. Ch đ u t n p t p tin (file) b n v và d toán ho c
t p tin b n ch p (đã ch nh s a theo k t qu th m đ nh) v c quan chuyên môn theo
quy đ nh t i Kho n 13, i u 3 Lu t Xây d ng n m 2014 đ qu n lý. [5]
1.1.2. Khái ni m v ch t l
nh m t kh i th ng nh t bao ung toàn b khách th . Theo quan đi m này thì ch t
l
ng đã mang trong nó m t ý ngh a h t s c tr u t
ng, nó không phù h p v i th c t
đang đòi h i.
M t quan đi m khác v ch t l
theo quan đi m này đ
ng c ng mang m t tính ch t tr u t
ng. Ch t l
ng
c đ nh ngh a nh là m t s đ t m t m c đ hoàn h o mang
tính ch t tuy t đ i. Ch t l
ng là m t cái gì đó mà làm cho m i ng
i m i khi nghe
th y đ u ngh ngay đ n m t s hoàn m t t nh t, cao nh t. Nh v y, theo ngh a này thì
ch t l
ng v n ch a thoát kh i s tr u t
i kh i x
ng. Shemart cho r ng “ch t l
5
ng s n ph m trong s n
xu t kinh doanh công nghi p là m t t p h p nh ng đ c tính c a s n ph m ph n ánh
giá tr s d ng c a nó”. So v i nh ng khái ni m tr
này, Shemart đã coi ch t l
c đó v ch t l
ng thì
ng nh m t v n đ c th và có th đ nh l
Theo quan đi m này thì ch t l
khái ni m
ng đ
c.
ng s n ph m s là m t y u t nào đó t n t i trong các
đ c tính c a s n ph m và vì t n t i trong các đ c tính c a s n ph m cho nên ch t l
ng
ng s n ph m là s đ t đ
yêu c u v kinh t và k thu t đã đ
Theo quan đi m này, ch t l
c và tuân th đúng nh ng tiêu chu n, nh ng
c đ t ra t tr
c trong khâu thi t k s n ph m.
ng g n li n v i v n đ công ngh và đ cao vai trò c a
công ngh trong vi c t o ra s n ph m v i ch t l
“ch t l
i s n xu t. Theo h quan đi m
ng cao. Quan đi m này cho r ng
ng là m t trình đ cao nh t mà m t s n ph m có đ
phát t phía ng
i s n xu t nên khái ni m v ch t l
c khi s n xu t”. Do xu t
ng theo quan đi m này còn có
nhi u b t c p mang tính b n ch t và khái ni m này luôn đ t ra cho các nhà s n xu t
ng ch t l
c v n đ hi u qu c a
ng c a s n ph m ch t l
6
ng cao s mang
l i cho doanh nghi p, cho t ch c. C th h n, khái ni m v ch t l
ph i th c s xu t phát t h
ng ng
i tiêu dung. Theo quan đi m này thì “ch t l
là s phù h p m t cách t t nh t v i các yêu c u và m c đích c a ng
khái ni m trên v ch t l
ng thì b
ng
i tiêu dùng”, v i
c đ u tiên c a quá trình s n xu t kinh doanh ph i
ng s n ph m v n còn nh ng nh
c đi m c a
ó là s thi u ch đ ng trong các quy t đ nh s n xu t kinh doanh c a doanh
nghi p. S ph thu c quá nhi u và ph c t p c a doanh nghi p vào khách hàng, ng
i
tiêu dung có th làm cho v n đ qu n lý tr lên ph c t p và khó kh n h n. Tuy v y, nó
là m t đòi h i t t y u mang tính ch t th i đ i và l ch s .
Nh v y, ch t l
ng dù đ
c hi u theo nhi u cách khác nhau d a trên nh ng cách ti p
c n khác nhau đ u có m t đi m chung nh t, “đó là s phù h p v i yêu c u”. Yêu c u
này bao g m c các yêu câu c a khách hàng mong mu n tho mãn nh ng nhu c u c a
mình và c các yêu c u mang tính k thu t, kinh t và các tính ch t pháp lý khác. V i
nhi u các khái ni m d a trên các quan đi m khác nhau nh trên, do v y trong quá
trình qu n tr ch t l
ng c n ph i xem ch t l
ng s n ph m trong m t th th ng nh t.
Các khái ni m trên m c dù có ph n khác nhau nh ng không lo i tr mà b xung cho
nhau. C n ph i hi u khái ni m v ch t l
c ch t l
ng công trình xây d ng nh mong mu n, có nhi u y u t
nh h
ng,
trong đó y u t c b n nh t là n ng l c qu n lý (c a chính quy n, c a ch đ u t ) và
n ng l c c a các nhà th u tham gia các quá trình hình thành s n ph m xây d ng.
T góc đ b n thân s n ph m xây d ng và ng
l
ng công trình xây d ng đ
i th h
ng s n ph m xâyd ng, ch t
c đánh giá b i các đ c tính c b n nh : công n ng, đ
ti n d ng; tuân th các tiêu chu n k thu t; đ b n v ng, tin c y; tính th m m ; an
toàn trong khai thác, s d ng, tính kinh t ; và đ m b o v tính th i gian (th i gian
ph c v c a công trình). R ng h n, ch t l
đ
ng công trình xây d ng còn có th và c n
c hi u không ch t góc đ c a b n thân s n ph m và ng
ng c a công vi c xây d ng riêng l , c a các b ph n, h ng m c
công trình.
- Các tiêu chu n k thu t không ch th hi n
các k t qu thí nghi m, ki m đ nh
nguyên v t li u, c u ki n, máy móc thi t b mà còn
các b
c công ngh thi công, ch t l
quá trình hình thành và th c hi n
ng các công vi c c a đ i ng công nhân, k s
lao đ ng trong quá trình th c hi n các ho t đ ng xây d ng. [12]
8
1.1.3.2. Th c tr ng v ch t l
ng công trình xây d ng
Trong th i gian qua, v i s t ng tr
ng nhanh và trình đ đ
ng, c ng còn không ít công trình có
c yêu c u s d ng, công trình n t, v , lún s t,
th m d t, bong d p đ a vào s d ng th i gian ng n đã h h ng gây t n kém, ph i s a
ch a, phá đi làm l i. Nhi u công trình không ti n hành b o trì ho c b o trì không đúng
đ nh k làm gi m tu i th công trình. Cá bi t
h i r t l n đ n ti n c a và tính m ng, nh h
n
m t s công trình gây s c làm thi t
ng tr c ti p đ n hi u qu đ u t .
c ta, theo s li u ch a đ y đ c a C c Giám đ nh Nhà n
c v ch t l
ng công
trình xây d ng, hàng n m có kho ng 0,28 - 0,56% công trình b s c , nh v y v i
hàng v n công trình đ
c tri n khai c ng đã có hàng tr m công trình b s c , các
công trình này g p s c do nh ng nguyên nhân khác nhau, trong đó, thi t k đ
xem là m t trong nh ng nguyên nhân gây nên và c n đ
nh s c v đ p Su i Hành
thi t h i trên 100ha cây l
ng t i 15 nghìn ng
ib
i s ng t i các tòa nhà lân c n c ng nh h th ng
c tránh bão l t. M t trong nh ng nguyên nhân chính gây ra s c này là thi t
9
k sai t i các m i n i c a thanh ch ng thép trong h th ng ch ng; ph
t h u h n thi u chính xác; thi u các b
đánh giá và x lý t i hi n tr
trình có ch t l
ng
i c ng nh
c phát hi n c ng
ng t u đi n ng m (MRT) t i Singapore, n m 2004
Nh v y, th c t cho th y ch t l
n m có r t nhi u công trình đ
ng ch n đ
ng án
ng kém, x y ra các s c , h h ng là
ng thi t k là m t đ tài c n đ
m t gi i pháp quan tr ng giúp c i thi n ch t l
10
c quan tâm nh
ng công trình xây d ng.
1.2. Các v n đ v ch t l
ng liên quan đ n thi t k
1.2.1. Vai trò c a thi t k trong công trình xây d ng
1.2.1.1. N i dung thi t k trong công trình xây d ng
Thi t k là m t ho t đ ng thu c l nh v c đ u t và xây d ng mô t hình dáng ki n
trúc, n i dung k thu t và tính kinh t c a các công trình xây d ng t
ng lai thích ng
v i n ng l c s n xu t s n ph m hay d ch v và công d ng đã đ nh. Thi t k đ
hi n tr
c khi ti n hành thi công công trình, d án.
n v thi t k đ
tính ch t c a công trình xây d ng, vi c thi t k xây d ng công trình có th đ
hi n theo m t b
c, hai b
+ Thi t k m t b
c ho c ba b
c nh sau:
c là thi t k b n v thi công đ
c áp d ng đ i v i các công trình
quy đ nh ch ph i l p báo cáo kinh t - k thu t xây d ng công trình. Tr
b
c thi t k c s , b
m tb
c thi t k k thu t và b
c g i là thi t k b n v thi công.
rào, l p h c, tr
quan nhà n
c th c
c và g i là b
c thi t k b n v thi công đ
c thi t k b n v thi công.
11
cg p
+ Thi t k ba b
c bao g m b
c thi t k c s , b
c thi t k k thu t và b
c thi t
k b n v thi công áp d ng đ i v i các công trình quy đ nh ph i l p d án đ u t xây
d ng và có quy mô l n, ph c t p. Vi c th c hi n thi t k ba b
c do ng
i quy t đ nh
đ u t quy t đ nh.
Tr
Thi t k là b
c b t bu c khi th c hi n d án đ u t xây d ng. Thi t k cung c p
th ng các quy chu n, ph
ng pháp, tài li u chính ph c v quá trình thi công và qu n
lý v n hành khai thác công trình, d án, giúp cho quá trình thi công, qu n lý v n hành
đ
c thu n l i, h p lý, hi u qu . Ho t đ ng t v n thi t k xây d ng công trình tuy
không tr c ti p t o ra s n ph m công trình nh ng đóng vai trò r t quan tr ng trong d
án, là khâu đ u tiên trong vi c ki m soát ch t l
ng c a m t công trình.
Thi t k có vai trò quy t đ nh đ n hình nh ki n trúc công trình, d án. H th ng các
b n v , mô hình thi t k đ
c c p đ u t phê duy t là c s đ th c hi n thi công.
12
Hình 1.2: Mô hình 3D đ p th y đi n S n La
Thi t k đ a ra ph
ng án, bi n pháp thi công, qu n lý v n hành công trình, d án, là
13
i c v m t v t ch t l n tinh
1.2.2. Các v n đ ch t l
Các v n đ ch t l
ng liên quan đ n thi t k
ng s n ph m nói chung c ng chính là t ng h p nh ng yêu c u v
các đ c tính c a s n ph m, m t s n ph m có ch t l
nh ng yêu c u c a khách hàng v nó. T
ng ng v i m i lo i s n ph m khác nhau,
v i m i nhu c u c a khác hàng khác nhau, ng
khác nhau v các v n đ ch t l
ng t t khi nó phù h p, th a mãn
i s n xu t ph i đáp ng nh ng m c đ
ng đó. Trong thi t k , vi c đáp ng các v n đ v
ch t l
ng nh m t y u t b t bu c đ i v i đ u ra c a s n ph m thi t k . Các v n đ
c Nhà n
c hi u là s tuân th các tiêu
c, các B ban ngành so n th o nh m
đ m b o s an toàn, đ b n, tính h p lý c a công trình khi đ a vào thi công, khai thác,
v n hành. Các tiêu chu n, quy chu n đ
c xây d ng d a trên các nghiên c u, các tính
toán, các tiêu chu n, quy chu n qu c t và d a trên nh ng kinh nghi m có tính chính
xác cao.
Trong thi t k , y u t k thu t luôn đ
c quan tâm hàng đ u, b i nó s
ti p đ n các công tác khác c ng nh ch t l
s chính xác và đ ng nh t v kích th
nh h
ng tr c
ng công trình. Các b n v thi t k ph i có
c c ng nh t l b n v , b i n u kích th
l không đúng hay không đ ng nh t s d n t i thi công sai, làm nh h
quan tr c ti p t i vi c đ u t xây d ng và hi u qu d án, ng
i thi t k ph i tính
toán, thi t k đ chi phí xây d ng công trình v a n m trong ngu n v n cung c p mà
v n ph i đ m b o v tiêu chí k thu t. Các công trình xây d ng nói chung th
ng c n
m t ngu n v n đ u t t
ng đ i l n, v n đ u t s đ
c phân b ra các h ng m c và
công vi c khác nhau, ng
i thi t k ph i n m b t th t rõ t m quan tr ng c ng nh yêu
c u v m t k thu t c a m i h ng m c, t đó có s phân b chi phí cho m i h ng m c
m t cách h p lý nh t, b i chi phí c a m i h ng m c, công vi c đ
tiên quy t đ đ m b o ch t l
c đáp ng là y u t
ng c a h ng m c đó nói riêng và toàn b công trình, d
án nói chung. Ngoài ra, vi c l a ch n máy móc, thi t b , ph
ng án thi công, v n hành
xu t máy móc, thi t b , ph
ng án thi công, qu n lý v n hành h p lý, h n ch tiêu hao
nhi u nhiên li u, chi phí, không gây lãng phí và đ c bi t đ i v n khi không c n thi t.
* V n đ th m m
ó là đ c tr ng cho s truy n c m, s h p lý v hình th c, ki u dáng. Hay nói cách
khác nh ng s n ph m ngày nay ph i đ m b o s hoàn thi n v kích th
c, ki u dáng
và tính cân đ i. Khi xã h i ngày càng phát tri n thì các yêu c u v th m m đ i v i s n
ph m càng đ
c khách hàng quan tâm và đ cao, th m m không ch ph n ánh s t
m , trau chu t c a ng
trong nh ng n t
i s n xu t mà còn ph n ánh s sáng t o, tính ngh thu t. M t
ng đ u tiên c a khách hàng v s n ph m là tính th m m c a s n
ph m, khi s n ph m đ m b o tính th m m thì s không ch làm cho khách hàng th y
thích thú mà còn t o cho h s tin t
ngày càng đ
ng đ i v i s n ph m. Vì v y, v n đ th m m
c xây d ng ngoài nh ng m c đích chuyên môn còn
c xem đ n nh nh ng đi m th m quan, du l ch thú v , b i y u t th m m , s đ c
đáo trong ki n trúc, s hài hòa v c nh quan c a nó. ó c ng chính là s th a mãn y u
t th m m trong ch t l
ng c a thi t k .
16
Hình 1.3:
p th y đi n Hoover l n nh t n
c M và h nhân t o l n nh t th gi i
Lake Mead (M t trong nh ng đi m th m quan, du l ch thú v t i bang
Neveda – Hoa K )
Ngoài ra, m t khía c nh khác v th m m mà ng
i thi t k c n quan tâm đó là s n
ph m mà h tr c ti p t o ra, hay nói cách khác chính là h s thi t k , là mô hình thi t
k ph i đ p, rõ ràng, tính chân th c cao, các nét v không ch ng chéo nhau, t o n
t
ng t t v i ch đ u t , ng