PHÒNG GD&ĐT HUYỆN THANH OAI
TRƯỜNG MẦM NON KIM THƯ

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
“MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
CHO TRẺ 5 - 6 TUỔI HOẠT ĐỘNG TẠO HÌNH”

Lĩnh vực: Phát triển thẩm mĩ
Tên tác giả: Nguyễn Thị Hoa
Chức vụ: Giáo viên

Năm học: 2012 2013
1


MỤC LỤC
Trang
Mục lục
ĐẶT VẤN ĐỀ
Tên đề tài
Lý do chon đề tài
Phạm vi và thời gian thực hiện
NỘI DUNG
Cơ sở lý luận
Cơ sở thực tế

I
1
2
3

3
3
3
4
5
5
6
6
7
8
9
9
12
16
18
21
22
23
25
27

I . ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Tên đề tài ‘‘ Một số biện pháp nâng cao chất lượng cho trẻ MG 5 – 6 tuổi
hoạt động tạo hình’’.
2.Lý do chọn đề tài.
Hoạt động tạo hình là một trong những hoạt động vô cùng hấp dẫn đối với
trẻ mẫu giáo nó giúp trẻ tìm hiểu thêm và khám phá một cách sinh động những gì
2



trẻ 5 – 6 tuổi hoạt động tạo hình.
3. Phạm vi và thời gian thực hiện .
Đề tài này tôi thực hiện trong năm học 2012 -2013 cho 30 cháu lớp 5 tuổi
A1 trường Mầm non Kim Thư

II. NỘI DUNG
1. Cơ sở lý luận
Bộ môn hoạt động tạo hình đóng vai trò vô cùng quan trọng trong chương trình
học tập của trẻ. Chính vì thế là một giáo viên Mầm non tôi muốn được nâng cao

4


nhận thức của bản thân, đồng thời góp một phần nhỏ bé của mình vào việc nâng
cao chất lượng của trẻ và phát triển toàn diện.
Với mục đích chung của giáo dục Mầm non thì hoạt động tạo hình là một bộ
phận văn hóa tinh thần, nó gắn liền với những kiến thức, kỹ năng, kỹ sảo và thể
hiện nghệ thuật. Thông qua hoạt động tạo hình đem đến cho trẻ và ấn tượng về cái
đẹp và những xúc cảm chân thật, những phẩm chất tốt đẹp của con người. Về mặt
đạo đức hoạt động tạo hình giúp trẻ hình thành những đức tính tốt như: yêu thích
cái đẹp, muốn tạo ra cái đẹp. Về mặt thể chất giúp trẻ vui vẻ phấn khởi và tác động
đến hệ thần kinh, điều chỉnh chỉnh toàn bộ hoạt động của cơ thể giúp trẻ ngày càng
khéo léo và linh hoạt. Về mặt thẩm mỹ giúp trẻ hình thành cảm xúc và thị hiếu
thẩm mỹ khi trẻ tạo hình.
Vì vậy hoạt động tạo hình giúp trẻ hình thành và rèn luyện ở trẻ khả năng đánh
giá và tự đánh giá , tạo điều kiện cho trẻ phát triển vốn từ giúp cho lời nói truyền
cảm hơn và ngôn ngữ được mạch lạc hơn, mặt khác hoạt động này còn giáo dục trẻ
lòng ham muốn tiếp thu những điều mới lạ, những phương thức hoạt động mới,
giúp trẻ hình thành thói quen học tập có mục đích, có tổ chức, biết lắng nghe lời
chỉ bảo của cô. Hoạt động tạo hình là môi trường cho trẻ rèn luyện năng lực, điều

2.1. Thuận lợi.
Được sự quan tâm của ban giám hiệu tạo điều kiện về cơ sở vật chất và đồ
dùng học tập cho các cháu.
Lớp học rộng rãi thoáng mát để cho trẻ hoạt động
100% giáo viên có trình độ trung cấp trở lên, luôn giúp đỡ lẫn nhau và học hỏi
kinh nghiệm, nắm vững kỹ năng dạy tạo hình. Bản thân tôi được giao nhiệm vụ là
giáo viên chủ nhiệm lớp 5 tuổi A1 cùng với tôi là đồng chí Lê Thị Hiển giáo viên
trẻ mới vào công tác.
6


Đồng nghiệp thường xuyên cùng nhau trao đổi những kinh nghiệm giảng dạy
qua sách báo từ những kinh nghiệm của trường bạn từ đó có những biện pháp giúp
trẻ học tốt môn tạo hình hơn.
2.2. Khó khăn.
Năm nay tôi được phân công dạy lớp 5 tuổi A1 gồm 30 trẻ
Trong đó có 16 trẻ đã học qua lớp 4 tuổi đạt tỉ lệ 53,3% còn lại 14 trẻ ở nhà
lần đầu tiên mới đến trường đạt, tỉ lệ 46,7% cho nên nhiều cháu còn nhút nhát
trong khi thể hiện ý tưởng của mình nhiều trẻ còn yếu về kỹ năng vẽ, nhiều bài vẽ
đạt yêu cầu sự sáng tạo và bố cục bức tranh còn yếu, chưa biết phối hợp các mảng
màu, khả năng nhận xét tranh của trẻ còn kém .
Nhiều cháu chưa có thói quen nề nếp vào lớp học, chưa tích cực hoạt động
tạo hình, các hoạt động tạo hình còn vụng về.
Đa số ở độ tuổi này về tạo hình còn sơ sài một số trẻ còn mải chơi, cảm nhận
tác phẩm còn đơn giản, chậm, chưa tập trung chú ý trong giờ vẽ.
Nhiều phụ huynh nhận thức chưa đầy đủ về tầm quan trọng của việc học vẽ ,
còn cho rằng trẻ đến trường chỉ chơi chứ không học.
2.3. Số liệu điều tra trước khi thực hiện:
Đầu năm học 2012- 2013 tôi đã tiến hành khảo sát chất lượng, để nắm bắt
được khả năng tạo hình của trẻ.


5

16,7

7

23,3

9

30

9

30

2.Kỹ năng
vẽ

7


3.Khả năng
phối

hợp

màu
4.Bố


33,3

9

30

3

10

5

16,7

10

33,3

12

40

5.Nhận xét
sản phẩm

Qua quá trình quan sát ban đầu như trên, tôi thấy kết quả đạt chưa cao là
điều tôi cần suy nghĩ làm thế nào để trẻ đạt hiệu quả cao và tạo cho trẻ một cách
thoải mái tự tin, không gò bó, trẻ luôn hứng thú trong giờ học, tôi lên kế hoạch
nâng cao kỹ năng vẽ của trẻ, trong giờ học tôi luôn quan tâm đến các cháu vẽ trung

ra các câu hỏi để chú ý quan sát và ngay lúc đó trong đầu trẻ thơ hiện lên hàng loạt
những lời nhận xét về nội dung bưc tranh, về trạng thái vui, buồn, thiện , ác của
các nhân vật trong tranh, về thiên nhiên và các sử dụng màu, bố cục tranh. Do vậy
việc tạo môi trường kích thích hứng thú học tập cho trẻ trong hoạt động tạo hình là
rất quan trọng, cho nên ở lớp tôi thương xuyên trưng bày ở các góc nghệ thuật,
những tranh ảnh vẽ, xé dán đồ chơi vật mẫu sản phẩm mang tính nghệ thuật.
Ngoài ra trong giờ hoạt động tạo hình có thể tìm hiểu thế giới xung quanh tìm
hiểu thế giới một cách có tổ chức, và tiếp thu các tri thức, kỹ năng, kỹ xảo theo
một chương trình có hệ thống.
Ví dụ: Với chủ điểm “Thế giới thực vật”. Tôi trang trí nhiều các hình ảnh các loài
hoa, cây ăn quả và dưới mỗi hình ảnh có ghi các từ ghép tương ứng để từ đó trẻ
nhớ lâu hơn các loài hoa, quả, cây... Và những chữ cái trong các từ.

9


Từ đó sẽ giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, tập chung chú ý, mở rộng hiểu biết và trẻ
còn được làm quen với môi trường chữ viết.
Ví dụ: Dưới bức tranh hoa cúc, hoa hồng có ghi các từ hoa cúc, hoa hồng.
Qua việc trang trí góc, tôi đã phát hiện ra trẻ rất thích đến xem, mong muốn
được thể hiện ý tưởng của mình. Tuy nhiên tôi cũng phải cùng tham gia với trẻ để
hướng dẫn gợi ý thêm cho trẻ những đối tượng mà lần đầu tiên trẻ mới được nhìn
thấy.
Ví dụ: Với hình ảnh con voi và ... tôi đã cho trẻ gọi tên và tự nêu lên nhận xét về
những đặc điểm nổi bật của đối tượng rồi trẻ rất muốn được thể hiện ý tưởng độc
đáo của riêng mình.

Ví dụ: Trẻ có thể dùng những thỏi đất, nhào nặn ra những con vật sống trong rừng
hoặc trong gia đình, dưới nước thật ngộ nghĩnh, thật ngây thơ.
Việc tạo môi trường và xây dựng góc nghệ thuật là một trong những biện pháp

11


- Cô hỏi trẻ ý định sẽ nặn con gì? nặn con vật đó như thế nào?
- Sau đó cho trẻ nêu lên những ý tưởng của mình, cô gợi ý để trẻ sáng tạo. Ngoài
con vật này ra con sẽ nặn thêm những con vật nào khác nữa?
- Cô cho trẻ thể hiện ý tưởng và óc sáng tạo của mình sau mỗi lần tạo hình là một
phần nhận xét sản phẩm, lúc này trẻ sẽ nêu những sản phẩm của mình của bạn .

Nhìn chung ở lứa tuổi Mầm non sự hình thành và phát triển nhân cách của
trẻ diễn ra không phải qua các tiết học của môn khoa học riêng rẽ mà của người
dạy hoạt động theo quan niệm tích hợp. Các hoạt động này giúp trẻ lĩnh hội, khám
phá những hiểu biết mới về sự tự nhiên xã hội, khoa học, kỹ thuật, bồi dưỡng năng
lực nhận thức, khả năng vận động để trẻ từng bước hòa nhập vào thế giới xung
quanh nhờ đó sẽ giúp trẻ tiếp thu kiến thức ở các hoạt động tiếp theo.
* Biện pháp 2: Xây dựng các hình thức tổ chức tạo hình theo hướng tích hợp
và ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy.

12


Trẻ 5 tuổi “Học mà chơi, chơi mà học” với phương pháp dạy trẻ theo
chương trình mầm non mới như hiện nay thì việc day trẻ vẽ, nặn, xé dán, xếp
hình... Theo chủ đề, chủ điểm, tích hợp các nội dung nhẹ nhàng, phù hợp với hoạt
động gây ấn tượng cho trẻ khi hướng dẫn trẻ thực hiện một số hoạt động có chủ
đích. Đòi hỏi người giáo viên cần phải tạo sự hứng thú, thu hút được sự hứng thú
của trẻ.
Ví dụ: Đề tài: “ Vẽ phương tiện giao thông đường bộ ”
Chủ đề : Giao thông
Vào bài tôi có thể đọc câu đố để gây sự chú ý thu hút của trẻ: Các con ơi cô có

Chủ điểm : Thế giới động vật.
Chủ đề : Những con vật bé yêu
Vào bài cô cho trẻ hát bài: “ Gà trống , mèo con và cún con ”. Sau đó giới thiệu
Xin chào tất cả các bé đến với chương trình “Những con vật bé yêu ” ngày hôm
nay. Về dự với chương trình ngày hôm nay còn có rất nhiều các con vật cùng về
tham dự đấy. Các bé hãy quan sát xem đó là con vật gì nhé.

14


Cô cho trẻ xem đoạn video clip có hình ảnh những con vật sống trong gia đình
được trình chiếu trên màn hình. Được quan sát những hình ảnh động của các con
vật trên màn hình, Tôi thấy trẻ rất hứng thú và tôi có thể gợi ý hỏi trẻ: Đến với
chương trình “Những con vật bé yêu” ngày hôm nay các bé sẽ vẽ về những con vật
nào? Hãy kể cho cô và các bạn cùng nghe! Lúc này hàng loạt ý kiến của trẻ được
đưa ra.
Trong quá trình đàm thoại và gợi mở cho trẻ tôi có thể lồng ghép giáo dục trẻ
biết yêu quý những con vật nuôi và giữ gìn môi trường luôn sạch sẽ. Sau đó tôi cho
trẻ tự thể hiện ý tưởng, óc sáng tạo của mình.
Ví dụ: Có trẻ vẽ ngôi nhà của bé , trẻ vẽ ngôi nhà phía trên có ông mặt trời, ở dưới
sân chị cho gà ăn hoặc có trẻ lại vẽ các chú vịt đang bơi ở dươi ao, với những
đường nét, màu sắc hài hòa ấn tượng .

Sau lần hoạt động tạo hình là phầm nhận xét sản phẩm, lúc này trẻ sẽ nêu
những bài vẽ của mình của bạn. Là giáo viên là giáo viên có thủ thuật để tạo cho
trẻ sự hứng thú trong mỗi lần tham gia hoạt động tạo hình.
Ngoài hoạt đọng tạo hình được tiến hành mọi lúc, mọi nơi, ở ngoài trời, ở các
góc, ở hoạt động chiều. Nhưng với hình thức nào thì giáo viên sẽ luôn luôn là
15


Nếu những bức tranh vẽ mẫu của cô vẽ con gà trống không giống lắm hoặc
tô màu không tươi sáng sẽ không hấp dẫn, không thu hút được sự chú ý của trẻ.

Ngoài ra với những bài xé dán giáo viên cần tăng cường phát triển các kỹ
năng và rèn luyện sự khéo léo của các kỹ xảo xé, cắt: Trẻ tập xé, cắt theo nhiều
phương pháp: cắt, xé các hình học, cắt, xé, dán từ tờ giáy gập đôi, từ tờ giấy gập
nhiều lần và xếp nếp, cắt, xé, hình theo đường nét vẽ và cắt xé hình đơn giản
không theo nét vẽ và bồi dưỡng cho trẻ khả năng định hướng trong không gian như
“đối diện”, “đối xứng”, “ một tầng cảnh”, “ Hai tầng cảnh”…Và biết tạo bố cục
tranh cân đối.
Ví dụ: Cho trẻ xé dán “ Phương tiện giao thông đường thủy”. Tôi có thể sử dụng
và thu thập những nguyên liệu để cho trẻ sử dụng xé, chỉ làm sóng nước, bông làm
mây, sử dụng nhiều sáng tạo và sống động thu hút trẻ .

17


Hoặc với những hoạt động nặn đòi hỏi người giáo viên phải chuẩn bị đất
nặn,và tận dụng những nguyên vật liệu có sẵn có trong tự nhiên như vỏ hến, hạt
cườm, xốp,vỏ hạt hướng dương, để khi trẻ nặn trẻ kết hợp đưa những phế liệu vào
làm cho tác phẩm của trẻ thêm sinh động và sáng tạo hơn .
Ví dụ: Khi trẻ nặn con voi trẻ đã dùng hai cái vỏ hến làm tai lấy hạt cườm làm mắt,
lấy xốp cắt nhọn làm ngà, dùng cành khô làm gỗ.

Ví dụ: Trẻ muốn nặn con hươu trẻ đã dùng các cành khô do cô sưu tầm gắn lên
làm sừng , lấy vỏ hướng dương làm tai, dùng hạt cườm làm mắt.
Ngoài ra trẻ còn sử dụng các hột hạt để tạo ra những sản phẩm theo ý thích .
Vậy qua sưu tầm những nguyên vật liệu, đồ dùng sáng tạo đã góp phần giúp trẻ
phát triển tư duy rí tưởng tượng và óc sáng tạo .
* Biện pháp 4 : Tổ chức nhận xét sản phẩm, dạy trẻ nhận xét tranh.

Ví dụ: Nhận xét sản phẩm của trẻ về đề tài “vẽ hiện tượng tự nhiên” cô cho trẻ
mang sản phẩm lên nhận xét, các bạn trong lớp nhìn thấy bài của bạn Thanh Tú thì
cười ầm lên.Vì thấy bài của bạn có hai ông mặt trời chưa đẹp, Tôi nhẹ nhàng hỏi
“Tú ơi con vẽ gì đấy ? Thế mỗi bạn đều vẽ một ông mặt trời sao con lại vẽ hai
ông”. Thật bất ngờ là cháu Tú đã trả lời: “Vì một ông mặt trời thì làm suốt ngày rất
vất vả không được nghỉ, con vẽ hai ông để thay nhau nghỉ cho đỡ mệt ạ”. Tôi nói
với cả lớp “ Các con ạ bạn Tú sợ một ông sẽ vất vả nên bạn đã vẽ hai ông mặt trời
để thay nhau làm việc cho đỡ vất vả đấy. Cô và các bạn rất bất ngờ vì sự tưởng
tượng của bạn Tú đấy .
Cô cùng tham gia nhận xét sản phẩm với trẻ, và khéo léo chỉ cho trẻ thấy những
gì trẻ chưa làm tốt để những bài sau trẻ cố gắng hơn.
Ví dụ: Đối với hoạt động nặn, giáo viên có thể giúp trẻ tự lựa chọn, tìm kiếm và sử
dụng các phương pháp nặn khác nhau để dễ dàng mở rộng phạm vi các đối tượng
miêu tả, như cho trẻ nặn các con vật sống trong rừng thuộc chủ đề thế giới động
vật. Sau khi trẻ tự thể hiện các tác phẩm nghệ thuật của mình giáo viên nên cho trẻ
trưng bày sản phẩm có phân loại để dễ so sánh, đánh giá và nhận xét, cùng nhau
trao đổi, bày tỏ để phát triển ngôn ngữ mạch lạc, động viên khích lệ trẻ để giúp trẻ
phấn khởi hứng thú trong các giờ nặn tiếp theo.
Mặt khác tạo niềm phấn khởi cho trẻ, cô cho trẻ tự mang những sản phẩm của
mình vào góc nghệ thuật để thỉnh thoảng trẻ ngắm nhìn sản phẩm của mình và của
bạn .
Khi sản phẩm của trẻ tạo ra nếu không được nhận xét, động viên khích lệ sôi
nổi như vậy trẻ sẽ không hứng thú tham gia vào các hoạt động sau này .
20


Do vậy là giáo viên Mầm non đòi hỏi cô giáo phải luôn tạo được sự hứng thú
cho trẻ trong mọi hoạt động.
* Biện pháp 5 : Phối kết hợp với các bậc phụ huynh để tạo cho trẻ 5 – 6 tuổi
hoạt động tao hình.

đình về các đề tài, từ đó giúp trẻ hiểu trước hiểu sâu hơn, có cảm xúc về đề tài trẻ
sẽ hứng thú hoạt động khi cô đưa ra đề tài đó.
Nhà trường kết hợp với phụ huynh để tham gia phong trào tổ chức các hội thi
“Bé khéo tay ”. Đã đạt rất nhiều giải nhất, nhì, ba và giải khuyến khích. Như vậy
việc phối kết hợp giữa gia đình và tạo điều kiện cho trẻ phát triển và khám phá thế
giới xung quanh và hình thành cho trẻ những thói quen, hành vi bảo môi trường
xung quanh.

IV. KẾT QUẢ THỰC HIỆN CÓ SO SÁNH VÀ ĐỐI CHỨNG
Qua một năm áp dụng và thực hiện những biện pháp đến nay tôi đã thu thập được
một số kết quả như sau:
* Về lớp học:
Có góc nghệ thuật phong phú và đa dạng, có nhiều đồ dùng đồ chơi và các
các nguyên liệu thiên nhiên, các chất liệu phế thải để trẻ sử dụng rất lôi cuốn và thu
hút hấp dẫn trẻ .
* Về phía giáo viên.
- Sử dụng phương pháp, biện pháp linh hoạt sáng tạo và kết hợp cho trẻ tiếp cận
công nghệ thông tin .
- Tạo môi trường phong phú phù hợp với nội dung của từng chủ điểm
- Có kỹ năng tổ chức hoạt động tạo hình một cách tự tin, linh hoạt.
- Lớp học được trang trí bằng các sản phẩm của trẻ, cô giáo đỡ vất vả khi mỗi lần
thay chủ điểm .
22


- Kích thích trẻ hứng thú hoạt động tạo hình ở mọi lúc mọi nơi.
S

Nội


Số trẻ
Tỷ

lệ

(%)

giảm so
với đầu
năm

Tăng,

Số trẻ
Tỷ
(%)

lệ

giảm so
với đầu
năm

Tăng

10

Tăng

2


26,7%

17

Tăng

11

Tăng

2

Giảm

56,7%

50%

36,7%

20%

6,7%

33,3%

màu
Bố cục tranh


Giảm

73,3%

63,3%

23,3%

6,3%

3,4%

29,9%

chung chú ý
Kỹ năng vẽ
Khả

3

giảm so

Trung bình
Tăng,

phối

Yếu
Tăng,


30%
Giảm

* Bài học kinh nghiệm.
Để đạt được kết quả trong các giờ hoạt động tạo hình bản thân tôi đã rút ra
được bài học kinh nghiêm sau.
- Giáo viên phải nắm vững phương pháp dạy, thường xuyên đầu tư phương pháp
dạy học linh hoạt sáng tạo trong các tiết dạy tạo nên môi trường lớp phong phú,
phù hợp với đặc điểm của lớp, của trẻ tạo cảm xúc yêu vẻ đẹp thiên nhiên quanh
trẻ
- Tôi tự bồi dưỡng chuyên môn , khả năng tạo hình cho bản thân , luôn thay đổi
hình thức, tạo tình huống bất ngờ để thu hút sự chú ý của trẻ vào các giờ học.
- Đồ dùng dạy học phải đa dạng, phông phú, tạo hứng thú cho trẻ ở mọi lúc mọi
nơi .

23


- Tìm hiểu tâm lý của trẻ, về khả năng nhận thức để có biện pháp phù hợp khoa
học, tạo cho trẻ những ấn tượng vẻ đẹp về lớp, giới thiệu cho trẻ hiểu rõ và cùng
tham gia vào môi trường hoạt động tạo hình.
- Thường xuyên kết hợp công tác giáo dục, thông qua các hoạt động học tập, vui
chơi ở lớp, trẻ phát triển mọi mặt, từ đó tạo nên niềm tin với phụ huynh học sinh.

V. KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
1. Kết luận:
24


Trên đây là một số kinh nghiệm nhỏ của tôi đã áp dụng có kết quả tốt trong