T
Phßng gd& ®t huyÖn §«ng TriÒu
Trêng tiÓu häc quyÕt th¾ng
===***===

Sáng kiến kinh nghiệm:
"MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ THƯ VIỆN, THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở
TRƯỜNG TIỂU HỌC QUYẾT THẮNG, HUYỆN ĐÔNG TRIỀU".

Năm học: 2014-2015

1


MỤC LỤC

Contents
MỤC LỤC...............................................................................................................2
Contents...................................................................................................................2
I. PHẦN MỞ ĐẦU:.................................................................................................2
1. Lý do chọn đề tài.............................................................................................2
2. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài:........................................................................4
3. Đối tượng nghiên cứu:.....................................................................................4
4. Giới hạn phạm vi nghiên cứu:.........................................................................4
5. Phương pháp nghiên cứu:................................................................................5
II. PHẦN NỘI DUNG:............................................................................................5
1. Cơ sở lý luận:...................................................................................................5
2. Cơ sở thực tiễn:................................................................................................6
3. Thực trạng:.......................................................................................................7
4. Giải pháp, biện pháp:.....................................................................................11
III. PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ:..................................................................20

học. Chưa có sự quan tâm đúng mức về các hoạt động của thư viện nhà trường.
Cán bộ thư viện kiêm nhiệm quá nhiều việc, Cán bộ quản lý còn thiếu sự chỉ đạo
và quản lý sát sao về công tác này, hoặc quản lý còn lỏng lẻo dẫn đến hiệu quả
công tác thư viện chưa đạt hiệu quả cao.
Vì vậy, cần phải làm thế nào để xây dựng thư viện trường học đạt hiệu quả
chủ động khai thác vốn sách, tổ chức các hoạt động của thư viện, quản lý thư
3


viện, để kịp thời bổ sung các loại sách, tài liệu mới, sử dụng và quản lý chặt chẽ
kinh phí đầu tư cho thư viện nhà trường đúng mục đích. Đó là điều mà tôi băn
khoăn, trăn trở trong vai trò công tác quản lý của mình. Chính vì vậy tôi chọn đề
tài về “Một số biện pháp quản lý thư viện, thiết bị dạy học ở trường tiểu học
Quyết Thắng” để nghiên cứu.
2. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài:
2.1. Mục tiêu:
Trên cơ sở đánh giá thực trạng công tác thư viện, thiết bị dạy học ở trường
Tiểu học Quyết Thắng, huyện Đông Triều, những vấn đề đặt ra trước mắt, đề ra
những giải pháp nhằm chỉ đạo, quản lý công tác thư viện, thiết bị dạy học trong
nhà trường đạt hiệu quả.
2.2. Nhiệm vụ:
Qua khảo sát tình hình thực tế, đánh giá thực trạng công tác thư viện, thiết bị
dạy học của nhà trường. Nêu ra những giải pháp tích cực để chỉ đạo, quản lý công tác
thư viện nhà trường qua các việc làm cụ thể hàng tuần, hàng tháng. Nêu được kết quả
thực hiện trong 02 năm học, năm học 2013-2014 và năm học 2014-2015.
3. Đối tượng nghiên cứu:
Công tác thư viện, thiết bị của trường Tiểu học Quyết Thắng huyện Đông
Triều từ năm học 2013-2014 và năm học 2014-2015.
4. Giới hạn phạm vi nghiên cứu:


sách báo cần thiết của Đảng, Nhà nước và của ngành giáo dục - Đào tạo, phục vụ
giảng dạy, học tập, nghiên cứu khoa học giáo dục, bổ sung kiến thức của các bộ
phận khoa học, góp phần vào việc nâng cao chất lượng giảng dạy toàn diện “Công
tác tổ chức và hoạt động của thư viện phải là một nội dung quan trọng trong đánh
giá để công nhận trường chuẩn quốc gia và Danh hiệu thi đua hàng năm” (Quyết
định số 61/1998/QĐ – BGD&ĐT).
Trong sự nghiệp đổi mới của đất nước, giáo dục là quốc sách hàng đầu của
quốc gia trong việc đào tạo con người mới phát triển toàn diện ... Không thể nào hình
dung được một chiến lược phát triển giáo dục phổ thông mà không có sự tham gia tích
cực của thư viện trường học cũng như các cơ quan thông tin. Thư viện còn giúp cho
cán bộ - giáo viên – nhân viên – học sinh xây dựng phương pháp học tập, phong các
làm việc khoa học, biết kỹ năng sử dụng sách, báo, tài liệu...

2. Cơ sở thực tiễn:

6


Công tác quản lý giáo dục trong giai đoạn hiện nay, người cán bộ quản lý
không chỉ nắm vững pháp luật mà còn phải có các kỹ năng quản lý. Vì vậy, việc
nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện là nhiệm vụ của nhà trường. Xây dựng thư
viện, đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị, tổ chức thu hút mọi thành viên trong nhà
trường tham gia hoạt động thư viện nhằm khai thác triệt để kho sách, nhất là sách
nghiệp vụ và sách tham khảo là góp phần để nâng cao chất lượng giáo dục của
nhà trường. Thực tiễn hoạt động thư viện của những năm trước đây: cơ sở vật
chất tương đối đầy đủ, có phòng đọc, có trang thiết bị tối thiểu, nhưng sách, tài
liệu tham khảo, báo chí còn hết sức nghèo nàn... còn rất nhiều hạn chế trong công
tác thư viện trường học. Nhận thức công tác thư viên trường học đóng một vai trò
quan trọng, trong công tác chỉ đạo, quản lý tôi đã có những cách làm, những giải
pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động thư viện nhà trường.

Ban lãnh đạo nhà trường đã tạo được một khối đoàn kết nhất trí cao trong tập
thể sư phạm. Chi bộ nhà trường chỉ đạo kịp thời, sâu sát. Chính quyền, công đoàn,
đoàn thanh niên phối hợp với nhau nhịp nhàng, chặt chẽ, trên cơ sở tôn trọng lẫn
nhau, đã góp phần thúc đẩy nhà trường thực hiện tốt kế hoạch năm học do hội nghị
cán bộ, viên chức đề ra. Hội Khuyến học, Ban đại diện cha mẹ học sinh hoạt động
có hiệu quả góp phần thúc đẩy nhà trường không ngừng phát triển.
8


Nhõn viờn th vin cú trỡnh i hc th vin v ó nhiu nm lm cụng
tỏc th vin v gi thit b dy hc. C s vt cht nh trng n nay tng i
hon thin, õy cng l mt trong nhng iu kin thun li nh trng thc
hin nhim v ging dy v hc tp t kt qu tt trong nhng nm gn õy.
3.3. Khú khn:
Một số gia đình cha quan tâm đến việc học tập của con em mình. Vì
vậy việc huy động, đầu t cho sự nghiệp giáo dục cha cao do đó phần nào
cũng ảnh hởng việc học tập của học sinh.
Trng nm trờn Quc l 18A v mt s hc sinh xa trng, nờn vic i
li ca hc sinh nh tui cũn gp nhiu khú khn khi n trng.
Nhõn viờn th vin cũn lm cụng tỏc kiờm nhim gia gi th vin v gi
thit b dy hc. (vỡ l trng Tiu hc hng I nờn c biờn ch 01 nhõn viờn
lm cụng tỏc th vin, 01 nhõn viờn gi TBDH). Phũng TBDH din tớch nh cha
cỏc thit b dy hc trong nh trng.
Ban giỏm hiu cha cú s quan tõm ỳng mc, nhn thc v cụng tỏc th
vin cha y nờn trong cụng tỏc ch o v qun lý cha sỏt sao.
3.4. Nguyờn nhõn ca thc trng:
Cha huy ng c cỏc ngun lc trong nh trng, cỏc t chc on th
a phng tham gia xõy dng th vin vng mnh.
Ban giỏm hiu cha cú s quan tõm ỳng mc, nhn thc v cụng tỏc th
vin cha y nờn trong cụng tỏc ch o v qun lý cha sỏt sao.


4. Giải pháp, biện pháp:
4.1. Mục tiêu của giải pháp, biện pháp.
Quản lí CSVC, TBDH là một nội dung lớn trong những nội dung quản lí ở
trường. Nội dung này bao gồm: quản lí, sử dụng và bảo quản. Tuy nhiên, trong
phạm vi nghiên cứu của đề tài, xuất phát từ tình hình thực tiễn của địa phương,
của nhà trường chủ yếu đi sâu vào phân tích, lí giải thực trạng về công tác quản lí
thư viện, TBDH tại trường. Từ đó đề ra một số biện pháp thích hợp để có thể áp
dụng vào quản lí trong trường, từng bước đưa thư viện vào quy củ và nề nếp hơn;
TBDH được bảo quản tốt, ngăn nắp, khoa học, để thuận lợi trong việc sử dụng,
góp phần nâng cao chất lượng dạy và học của nhà trường. Cụ thể tập trung vào
các giải pháp chính như sau:
Thứ nhất: Cần phải nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên, nhân viên về
công tác quản lí thư viện, TBDH ở trường Tiểu học.
Thứ hai: Bồi dưỡng, nâng cao trình độ, kĩ năng nghiệp vụ cho cán bộ, giáo
viên, nhân viên phụ trách thư viện, TBDH.
Thứ ba: Tổ chức quản lí thư viện, TBDH hiệu quả, khoa học, qui củ, nề
nếp, có kế hoạch.
4.2. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp, biện pháp.
4.2.1. Nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên, nhân viên
Như tôi đã trình bày ở trên, cán bộ làm công tác thư viện, TBDH ở trường
Tiểu học Quyết Thắng phải kiêm nhiệm nên việc thực hiện công việc của mình
còn nhiều hạn chế. Một thói quen đã trở thành cố hữu, người quản lí, nhiều giáo
11


viên, nhân viên đã xem nhẹ vai trò của thư viện, xem thường tác dụng của TBDH
trong công việc dạy và học. Vì vậy, việc nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo
viên, nhân viên phụ trách thư viện, TBDH là một một vấn đề cấp thiết. Cần làm
cho họ ý thức được sự cần thiết và có nhu cầu sử dụng thường xuyên các thiết bị

4.2.2. Bồi dưỡng, nâng cao trình độ, kĩ năng nghiệp vụ cho cán bộ, giáo
viên, nhân viên phụ trách thư viện, TBDH.
a. Đối với cán bộ quản lí
- Nắm vững cơ sở pháp lí, cơ sở khoa học để chỉ đạo công tác thư viện, TBDH.
- Lập ra kế hoạch, biện pháp quản lí thư viện, TBDH khoa học và có hiệu quả.
- Lập hồ sơ, sổ sách theo dõi thư viên, TBDH trên các mặt: xây dựng, bảo
quản, sử dụng.
- Chỉ đạo, tổ chức thực hiện những kế hoach đã đề ra theo tuần, tháng, quí, kì, năm.
- Kiểm tra việc thực hiện kế hoạch của nhân viên thư viện, TBDH, của giáo
viên để kịp thời uốn nắn, sửa chữa.
- Đánh giá việc triển khai, thực hiện kế hoạch. Rút ra kinh nghiệm để quản
lý tốt hơn các năm học kế tiếp.
b. Đối với nhân viên phụ trách thư viện, TBDH.
Nhân viên thư viện vừa là người quản lý trực tiếp thư viện, TBDH vừa là
người phụ tá giúp việc cho giáo viên thực hiện tốt bài giảng với việc sử dụng,
13


khai thác tốt thư viện, TBDH. Vì vậy, để đáp ứng nhu cầu dạy và học hiện nay,
điều cấp thiết là phải đào tạo, bồi dưỡng kĩ năng, nghiệp vụ cho nhân viên, giáo
viên phụ trách thư viện, TBDH.
4.2.3. Tổ chức quản lí thư viện, TBDH hiệu quả, khoa học, quy củ, nề
nếp, có kế hoạch.
a. Quản lí thư viện
- Xây dựng, củng cố thư viện: Phải làm được những việc sau:
+ Từ đầu năm học, nhà trường phải có kế hoach mua sắm các loại tủ, bàn
ghế thư viện, kệ đựng sách báo…
+ Huy động những nguồn vốn khác nhau: ngân sách nhà nước, ngân sách
từ công tác xã hội hoá giáo dục, từ những nguồn thu hợp pháp trong trường để
xây dựng thư viện.

* Sắp xếp, phân loại TBDH.
Từ đầu năm học, nhà trường có kế hoạch để nhân viên TBDH phân loại
TBDH: Thiết bị dạy học của từng bộ môn, thiết bị dùng chung, bàn ghế thí
nghiệm..., sau đó sắp xếp khoa hoc, ngăn nắp. Việc sắp xếp phân loại này giúp
nhân viên thiết bị dễ quản lí, giáo viên sử dụng TBDH trong giờ dạy của mình
cũng dễ tìm, mỗi phòng thực hành sẽ do một giáo viên bộ môn đó quản lí.

15


* Lên kế hoạch sử dụng TBDH theo khung phân phối chương trình của Bộ
Giáo dục và Đào tạo do tổ chuyên môn xây dựng, các tổ chuyên môn thảo luận và
lên kế hoạch sử dụng TBDH của bộ môn mình dạy cho từng tiết, từng bài, từng
chương cụ thể. Trong kế hoạch này tổ chuyên môn phải nêu được:
+ Sẽ sử dụng thiết bị gì cho tiết nào, bài nào, chương nào.
+ Thiết bị dạy học đó sẽ khai thác ở đâu? (Thiết bị hiện có của trường hay tự làm).
+ Những kiến nghị, đề xuất với trường.
Dựa vào kế hoạch của từng tổ chuyên môn nhà trường sẽ có kế hoạch
chung về việc sử dụng TBDH cho toàn trường.
* Tổ chức chỉ đạo thực hiện
+ Lập sổ theo dõi
Để quản lí TBDH hiệu quả, việc cần thiết đầu tiên là phải lập sổ theo dõi.
Dựa vào sổ theo dõi trên, người cán bộ quản lí dễ dàng biết được hiện tại
trường có bao nhiêu TBDH của từng bộ môn, từng khối lớp.
Căn cứ vào kế hoạch sử dụng TBDH được xây dựng, dựa vào sổ theo dõi
mượn TBDH của nhân viên TBDH đối với từng giáo viên, người quản lí biết
được tiết nào, bài nào, thuộc bộ môn nào, giáo viên có sử dụng TBDH; tiết nào
giáo viên không sử dụng. Người quản lí dễ dàng thống kê được tổng số lượt mượn
TBDH của mỗi giáo viên trong tháng, học kì. Theo cách này, có thể thống kê
tổng lượt mượn, sử dụng TBDH của toàn trường trong học kì, năm học.


- Chỉ đạo, tổ chức thực hiện những kế hoach đã đề ra theo tuần, tháng, quí, kì, năm.
- Lập hồ sơ, sổ sách theo dõi thư viên, TBDH trên các mặt: xây dựng, bảo
quản, sử dụng.
- Kiểm tra việc thực hiện kế hoạch của nhân viên thư viện, TBDH, của giáo
viên để kịp thời uốn nắn, sửa chữa.
4.4. Kết quả thu được qua khảo nghiệm, giá trị khoa học của vấn đề
nghiên cứu.
Từ thực trạng công tác thư viện, TBDH, có sự chỉ đạo, quản lý của Hiệu
trưởng đặc biệt là đề ra các giải pháp nên hiệu quả đạt được như sau:
4.4.1. Về đầu tư kinh phí cho thư viện (ngàn đồng).

Năm học

2013-2014

Kinh phí mua sách

Kinh phí

báo, tài liệu, tạp

mua sắm

chí
35.056.000

CSVC
45.059.000



đọc đến thư

Số lượt sách đưa ra phục vụ

Ghi

học

GV

HS

viện/ mượn

trong năm

chú

ĐDDH
GV
HS
3280/25 623

201336
2014
2014-

GV



3

721

6
132

3
132

0

4

0

325

HS
268
9
325
6

4.4.3. Công tác tuyên truyền giới thiệu sách:
Số lần

Kể


(lần)
4

1

3

(lần)
3

2014
2014-

6

3

1

2

2

Ghi chú

Năm học

2015

Tính đến



đã có những giải pháp để chỉ đạo, quản lý thư viện của nhà trường đạt được hiệu
quả cao, đó là:
Thứ nhất: Nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên, nhân viên trong nhà trường.
Thứ hai: Bồi dưỡng nâng cao trình độ, kĩ năng, nghiệp vụ cho cán bộ quản
lí, giáo viên, nhân viên phụ trách thư viện, TBDH.
Thứ ba: Tổ chức quản lí thư viện, TBDH hiệu quả, khoa học, quy củ, nề
nếp, có kế hoạch khoa học cụ thể.
Thứ tư: Hàng năm tiết kiệm được nguồn chi thường xuyên của nhà trường
để mua sắm thêm trang thiết bị, sách tham khảo, sách nghiệp vụ, tạp chí...để đầu
tư cho thư viện.
2. Kiến nghị:
Hàng năm Phòng GD&ĐT cần tư vấn, hỗ trợ cho nhà trường một phần kinh
phí để mua sắm thêm trang thiết bị và tài liệu cho thư viện nhà trường.
Tổ chức các hoạt động tuyên truyền, giới thiệu sách bằng nhiều hình thức
khác nhau để cán bộ thư viện tham gia, rút kinh nghiệm học hỏi lẫn nhau.
Nhân điển hình cán bộ thư viện giỏi, cho cán bộ thư viện đi học ở những
trường xuất sắc trong và ngoài tỉnh.
Trên đây là "Một số biện pháp quản lý thư viện, thiết bị dạy học ở trường
Tiểu học Quyết Thắng, huyện Đông Triều", rất mong nhận được sự đóng góp ý
kiến của các đồng nghiệp.
Mạo Khê, ngày 20 tháng 3 năm
2015
21


Người viết sáng kiến

TÀI LIỆU THAM KHẢO