Gi¸o ¸n VËt lý 12
Ngy soản: 05/09/2005
PHÁƯN I: DAO ÂÄÜNG V SỌNG
Chỉång I: DAO ÂÄÜNG CÅ HC
Bi: DAO ÂÄÜNG TƯN HON V DAO ÂÄÜNG ÂIÃƯU HO. CON LÀÕC
L XO
I. MỦC TIÃU:
1. Kiãún thỉïc: Nàõm âỉåüc cạc khại niãûm vãư dao âäüng cå hc, dao âäüng tưn hon,
dao âäüng âiãưu ho; cạc âàûc trỉng ca dao âäüng âiãưu ho.
2. K nàng: Phán biãût âỉåüc cạc dảng dao âäüng thäng qua cạc âàûc tênh ca dao âäüng.
3. Thại âäü: Hc sinh têch cỉûc ch âäüng, nghiãm tục, chênh xạc trong nghiãn cỉïu khoa
hc.
II. PHỈÅNG PHẠP GING DẢY: Nãu váún âãư, hc sinh ch âäüng v têch cỉûc nghiãn
cỉïu.
III. CHØN BË GIẠO CỦ:
1. Giạo viãn: Con làõc âån, con làõc l xo.
2. Hc sinh: Con làõc âån, con làõc l xo.
IV. TIÃÚN TRÇNH BI DẢY:
1. ÄØN ÂËNH LÅÏP - KIÃØM TRA SÉ SÄÚ:
Låïp
Vàõng (P−K)
2. KIÃØM TRA BI C: Thãú no l chuøn âäüng cå hc? em hiãøu nhỉ thãú no vãư
dao âäüng?
3. NÄÜI DUNG BI MÅÏI:
3.1. Âàût váún âãư: Chỉång trçnh låïp 10 chụng ta â nghiãn cỉïu cạc dảng chuøn âäüng
ca cháút âiãøm trãn mäüt âỉåìng thàóng v âỉåìng cong. Trong chỉång trçnh låïp 12 chụng
ta nghiãn cỉïu chuøn âäüng ca cháút âiãøm dỉåïi tạc dủng ca lỉûc thãú, tênh cháút
chuøn âäüng âọ nhỉ thãú no? Bi hc ny giụp cạc em hiãøu vãư cạc dảng dao
âäüng ca cháút âiãøm, cạc âàûc tênh ca dao âäüng.
3.2. Triãøn khai bi:
HOẢT ÂÄÜNG THÁƯY & TR NÄÜI DUNG KIÃÚN THỈÏC

ca dao âäüng tưn hon. Âån vë: giáy (s)
+ Táưn säú f: l säú láưn dao âäüng trong mäüt âån vë
thåìi gian gi l táưn säú ca dao âäüng tưn hon.
Âån vë: hec (Hz)
+ Quan hãû giỉỵa chu k v táưn säú:
f
T
1
=
3. Con làõc l xo. Dao âäüng âiãưu ho:
3.1. Cáúu tảo con làõc l xo nàòm ngang:
Giạo viãn: Trỉång Chê Hiãưn Täø Váût L - Trỉåìng THPT Âäng H
1
TIÃÚT
1
Gi¸o ¸n VËt lý 12
HOẢT ÂÄÜNG THÁƯY & TR NÄÜI DUNG KIÃÚN THỈÏC
− Vê dủ vãư dao âäüng tưn
hon: (sạch giạo khoa)
− Thãú no l hãû quy chiãúu?
− Mủc âêch chn hãû quy chiãúu
l gç?
− Chn hãû quy chiãúu nhỉ thãú
no?
− Lỉûc tạc dủng vo váût tải vë
trê cán bàòng O v åí toả âäü x
báút k nhỉ thãú no?
− Theo âënh lût II Niutån ta cọ
phỉång trçnh nhỉ thãú no?
− Lỉûc gáy ra gia täúc cho váût l

3.2. Hãû quy chiãúu:− Gäúc toả âäü O tải vë trê cán
bàòng.
− Trủc toả âäü x'x theo phỉång ngang.
− Chiãưu (+) ca trủc toả âäü tỉì x' âãún x
− Mäúc thåìi gian l lục xẹt váût chuøn âäüng.
3.3. Láûp phỉång trçnh dao âäüng:
− Lỉûc tạc dủng vo váût:
+ Tải vë trê cán bàòng O:
0


=+
NP
+ Tải vë trê cọ toả âäü x báút k:
 Khi váût chỉa chuøn âäüng:
0


=+++
')FF()NP(
våïi
'F

l ngoải lỉûc,
F

l lỉûc ân häưi ca l
xo.
 Th váût chuøn âäüng:
(1)am.F)NP(

x=0 (5) l phỉång trçnh vi phán täøng quạt ca
váût dao âäüng âiãưu ho theo phỉång x'x cọ
nghiãûm:
x = A.sin(
ω
t+
ϕ
) (m)
trong âọ A, ϕ, ω l nhỉỵng hàòng säú.
3.4. Cạc khại niãûm:
− Phỉång trçnh x=A.sin(
ω
t+
ϕ
) (m) l phỉång trçnh
cu váût dao âäüng âiãưu ho.
− Dao âäüng âiãưu ho l mäüt dao âäüng âỉåüc mä
t bàòng mäüt âënh lût dảng sin (hồûc cosin):
x=A.sin(
ω
t+
ϕ
) (m) trong âọ A, ω, ϕ l nhỉỵng hàòng
säú.
− Li âäü x ca mäüt váût dao âäüng chè âäü lãûch ca
váût khi vë trê cán bàòng tải thåìi âiãøm t.
− Biãn âäü A ca dao âäüng chè giạ trë li âäü cỉûc
âải x
max
=A khi sin(ωt+ϕ)=1

M
0
M
P
O
ϕ
ωt
Gi¸o ¸n VËt lý 12
Ngy soản: 05/09/2005
Bi: KHO SẠT DAO ÂÄÜNG ÂIÃƯU HO
I. MỦC TIÃU:
1. Kiãún thỉïc:
− Hiãøu âỉåüc vai tr ca hãû quy chiãúu trong viãûc xẹt chuøn âäüng ca cháút âiãøm.
− Nàõm âỉåüc cạc khại niãûm pha, pha ban âáưu, táưn säú gọc, dao âäüng tỉû do, chu k
riãng v biãøu thỉïc ca chu k con làõc âån.
2. K nàng: Váûn dủng kiãún thỉïc vãư chuøn âäüng âãø nghiãn cỉïu bi måïi.
3. Thại âäü: Hc sinh têch cỉûc ch âäüng, nghiãm tục, chênh xạc trong nghiãn cỉïu khoa
hc.
II. PHỈÅNG PHẠP GING DẢY: Nãu váún âãư, hc sinh ch âäüng v têch cỉûc
nghiãn cỉïu.
III. CHØN BË GIẠO CỦ:
1. Giạo viãn: Cạc âỉåìng biãøu diãùn ca x, v, a (hçnh 1.3 sạch giạo khoa)
2. Hc sinh: Cạc âỉåìng biãøu diãùn ca x, v, a (hçnh 1.3 sạch giạo khoa)
IV. TIÃÚN TRÇNH BI DẢY:
1. ÄØN ÂËNH LÅÏP - KIÃØM TRA SÉ SÄÚ:
Låïp
Vàõng (P−K)
2. KIÃØM TRA BI C:
− Thãú no l dao âäüng, dao âäüng tưn hon, dao âäüng âiãưu ho, phán biãût dao
âäüng tưn hon v dao âäüng âiãưu ho?

ϕ+ω===
.
⇒ x=A.sin(ωt+ϕ) (m)
−
Nháûn xẹt: Mäüt dao âäüng âiãưu ho cọ thãø coi
nhỉ hçnh chiãúu ca mäüt váût chuøn âäüng trn
âãưu xúng mäüt âỉåìng thàóng nàòm trong màût
phàóng qu âảo.
2. Pha v táưn säú gọc ca dao âäüng âiãưu ho:
− Gọc pha (
ω
t+
ϕ
) hay pha ca dao âäüng tải thåìi
âiãøm
Giạo viãn: Trỉång Chê Hiãưn Täø Váût L - Trỉåìng THPT Âäng H
4
TIÃÚT
2
TIÃÚT
2
x
v
a
t(s)
2
3
π
0
π

− Nháûn xẹt phỉång trçnh (3)?
− Nghiãûm phỉång trçnh (3) nhỉ
thãú no? t, xạc âënh vë trê váût m tải thåìi âiãøm t.
− Táưn säú gọc ω hay táưn säú vng ca dao âäüng.
− Táưn säú
π
ω
==
2
1
T
f
l táưn säú ca dao âäüng.
3. Dao âäüng tỉû do:
−
Khại niãûm: Dao âäüng m chu kç chè phủ
thüc vo cạc âàûc tênh ca hãû, khäng phủ
thüc cạc úu täú bãn ngoi gi l dao âäüng
tỉû do.
− Biãn âäü A phủ thüc vo nhỉỵng âiãưu kiãûn ban
âáưu: cạch kêch thêch dao âäüng, chn hãû quy
chiãúu.
− Pha ban âáưu ϕ phủ thüc cạch chn mäúc thåìi
gian.
− Chu kç riãng T
0
: khi âỉåüc kêch thêch, hãû dao

âäüng:
−
Âiãưu kiãûn: gọc lãûch α≤10
0
≈0,1782(rad) v l ≥ s
− ÅÍ vë trê cán bàòng:
0


=+
TP
− ÅÍ vë trê M våïi gọc α nh:
am.FTP


==+

− Chiãúu lãn phỉång MT: −F=m.a (1)
− M F=P.sinα=m.g.sinα thay vo (1): −g.sinα=a (2)
− Khi gọc α nh:
l
s
≈≈
ααsin
våïi s=OM v a=s"
nãn:
)(."" 300
22
=ω+⇒=ω=⋅+⇔⋅−=
ss

5. DN DOè: Laỡm baỡi tỏỷp trong saùch giaùo khoa vaỡ saùch baỡi tỏỷp, chổùng minh con lừc
õồn theo x
Giaùo vión: Trổồng Chờ Hióửn Tọứ Vỏỷt Lyù - Trổồỡng THPT ọng Haỡ
6
Gi¸o ¸n VËt lý 12
Ngy soản: 05/09/2005
BI TÁÛP
Kho sạt dao âäüng âiãưu ho
I. MỦC TIÃU:
1. Kiãún thỉïc: Cng cäú cạc cäng thỉïc vãư dao âäüng âiãưu ho v cạch thnh láûp
phỉång trçnh cho váût dao âäüng âiãưu ho.
2. K nàng: Rn luûn k nàng váûn dủng cäng thỉïc gii bi táûp, kh nàng tênh toạn
thưn thủc.
3. Thại âäü: Hc sinh têch cỉûc ch âäüng, nghiãm tục, chênh xạc trong nghiãn cỉïu
khoa hc.
II. PHỈÅNG PHẠP GING DẢY: Nãu váún âãư, hc sinh ch âäüng v têch cỉûc
nghiãn cỉïu.
III. CHØN BË GIẠO CỦ:
1. Giạo viãn: Chøn bë cạc phỉång phạp gii.
2. Hc sinh: Gii cạc bi táûp trong sạch giạo khoa v trong sạch bi táûp.
IV. TIÃÚN TRÇNH BI DẢY:
1. ÄØN ÂËNH LÅÏP
−
KIÃØM TRA SÉ SÄÚ:
Låïp
Vàõng (P−K)
2. KIÃØM TRA BI C:
− Thãú no l dao âäüng tỉû do? Nãu cạc âàûc trỉng ca hãû dao âäüng tỉû do?
− Nãu phỉång trçnh dao âäüng âiãưu ho ca con làõc âån, con làõc l xo v cạc âàûc
trỉng ca nọ?

− Biãún âäøi vãư dảng: x"+ω
2
x=0, nháûn xẹt ω
− Viãút nghiãûm phỉång trçnh dao âäüng âiãưu ho
dảng: x=A.sin(ωt+ϕ) (m) v nháûn xẹt giạ trë A, ω,
ϕ, T
Dảng 2: Láûp phỉång trçnh cho váût dao âäüng
âiãưu ho:
1. Con làõc l xo:
− Chn hãû quy chiãúu sao cho bi toạn gii âån
gin.
− Phỉång trçnh dao âäüng âiãưu ho täøng quạt
ca con làõc l xo: x=A.sin(ωt+ϕ) (m)
a. Xạc âënh biãn âäü A: tu theo vë trê gäúc toả
âäü, trủc toả âäü chn cạc cạch sau
− Dỉûa vo âiãưu kiãûn ban âáưu ca bi toạn
Giạo viãn: Trỉång Chê Hiãưn Täø Váût L - Trỉåìng THPT Âäng H
7
TIÃÚT
3
Gi¸o ¸n VËt lý 12
HOẢT ÂÄÜNG THÁƯY & TR NÄÜI DUNG KIÃÚN THỈÏC
Bi 3: Mäüt l xo cọ âäü cỉïng
k=20(N/m) gàõn hn bi cọ khäúi
lỉåüng m=200(g) nàòm trãn màût
phàóng nàòm ngang v b qua
mi ma sạt. Trong quạ trçnh dao
âäüng, chiãưu di l xo biãún thiãn
tỉì 20(cm) âãún 30(cm).
a) Viãút phỉång trçnh dao âäüng

âäüng våïi chu kç T
1
=1,2(s) v khi
treo váût nàûng cọ khäúi lỉåüng m
2
thç dao âäüng våïi chu kç T
2
=1,6(s).
Hi khi treo c hai váût khäúi
lỉåüng m
1
, m
2
vo l xo thç chu kç
dao âäüng ca hãû váût l bao
nhiãu?
Bi 6: Con làõc âån cọ chiãưu di
l
1
dao âäüng våïi chu kç T
1
=0,3(s),
con làõc âån cọ chiãưu di l
2
dao
âäüng våïi chu kç T
2
=0,4(s). Con
làõc âån dao âäüng våïi chu kç
bàòng bao nhiãu khi chiãưu di ca

2
.A=k.A v
2
2
1
kAE
⋅=
max

nãn
max
max
.
F
E
A
2
=
b. Xạc âënh táưn säú gọc
ω
(rad/s):
− Cho f hồûc T hồûc k v m tênh
m
k
T
f
=
π
=π=ω
2

t 0
0
0
0
0
0
0
0 =ϕ⇒



>ϕ
=ϕ
⇔






>ϕω
=ϕ
⇔
>
=
=
− Mäúc thåìi gian l lục váût âi qua vë trê cán bàòng
ngỉåüc chiãưu (+):
)(
cos

0
0
0
0
0
− Mäúc thåìi gian l lục váût åí biãn A v bàõt âáưu
chuøn âäüng:
)(
cos
sin
cos.
sin.
rad
A
AA
v
Ax
t
2
0
1
00
0
π
=ϕ⇒



=ϕ
=ϕ

⇔






=ϕω
−=ϕ
⇔
=
−=
=
)(
)(
cos
sin
cos.
sin.
rad
rad
A
AA
v
Ax
t
2
4
3
0


=ϕω
=ϕ
⇔
=
=
=
cos.
sin.
2. Con làõc âån:
4. CNG CÄÚ: Nhàõc lải phỉång phạp gii v cạch gii mäüt säú bi toạn
5. DÀÛN D: Vãư nh lm bi táûp trong sạch giạo khoa v sạch bi táûp âãø thưn
thủc hån.
Giạo viãn: Trỉång Chê Hiãưn Täø Váût L - Trỉåìng THPT Âäng H
8