MỞ ĐẦU
Chương 1. NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÁN BỘ CHỦ CHỐT CẤP

Trang
3

XÃ Ở HUYỆN U MINH, TỈNH CÀ MAU - NHỮNG VẤN
ĐỀ CƠ BẢN VỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

12

1.1. Cán bộ chủ chốt cấp xã và những vấn đề cơ bản nâng cao
chất lượng cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh
Cà Mau
1.2. Thực trạng và một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng
cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau

12
35

Chương 2. YÊU CẦU VÀ NHỮNG GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT
LƯỢNG CÁN BỘ CHỦ CHỐT CẤP XÃ Ở HUYỆN U
MINH, TỈNH CÀ MAU HIỆN NAY

54

2.1. Những yếu tố tác động và yêu cầu nâng cao chất lượng
cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau
hiện nay
2.2. Những giải pháp nâng cao chất lượng cán bộ chủ chốt
cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau hiện nay

giữa kế thừa và phát triển; giữa sự quản lý thống nhất của Đảng với phát huy đầy
đủ tinh thần trách nhiệm của các cơ quan trong hệ thống chính trị; giữa thẩm
quyền, trách nhiệm cá nhân và tập thể; giữa phân cấp, phân quyền và kiểm tra,
giám sát, kiểm soát để thực hiện thống nhất đồng bộ trong Đảng và hệ thống chính
trị. Quán triệt và nghiêm túc thực hiện quan điểm Đảng thống nhất lãnh đạo công
tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ, đi đôi với phát huy quyền và trách nhiệm
của các tổ chức và người đứng đầu các tổ chức trong hệ thống chính trị về công
tác cán bộ….” [12, tr 206].

3


Xã, phường, thị trấn (gọi chung là cấp xã) là một bộ phận nằm trong hệ
thống hành chính bốn cấp ở nước ta, là nơi đại bộ phận nhân dân cư trú, sinh
sống. Hệ thống chính trị và cán bộ chủ chốt của hệ thống chính trị cấp xã có
vai trò rất quan trọng trong việc tổ chức và vận động nhân dân thực hiện
đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, tăng cường đại đoàn
kết toàn dân, phát huy quyền làm chủ của nhân dân, huy động mọi khả năng
phát triển kinh tế - xã hội, tổ chức cuộc sống của cộng đồng dân cư. Cán bộ
chủ chốt cấp xã có vai trò quan trọng trong lãnh đạo, quản lý và tổ chức công
việc của cấp ủy, chính quyền cơ sở, đem các chủ trương của Đảng, chính
sách, pháp luật của Nhà nước đến với nhân dân; đồng thời phản ánh tâm tư
nguyện vọng của nhân dân với Đảng và Nhà nước để có sự điều chỉnh, bổ
sung đường lối chính sách cho phù hợp với thực tiễn.
Trong những năm gần đây, quán triệt sâu sắc các quan điểm của Đảng về
công tác cán bộ, cấp ủy các cấp tỉnh Cà Mau đã có nhiều củ trương biện pháp
xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ của địa phương, nhất là đội ngũ
cán chủ chốt cấp xã. Tuy nhiên, trước những yêu cầu ngày càng cao của sự
nghiệp đổi mới, đội ngũ này vẫn còn bộc lộ một số hạn chế về kiến thức, năng
lực, trình độ, phương pháp, tác phong công tác. Nhiều cán bộ gặp khó khăn

Đề tài khoa học cấp nhà nước, mã số KH.XH.05.03, giai đoạn 19911995, Luận cứ khoa học cho việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ
trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước, của tập
thể tác giả, do GS, TS Nguyễn Phú Trọng làm Chủ nhiệm, đã in thành sách,
Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, Hà Nội, xuất bản lần đầu năm 2001, tái
bản năm 2003.
Đề tài khoa học cấp nhà nước, mã số KX.05.11, giai đoạn 19911995, Xác định cơ cấu và tiêu chuẩn cán bộ lãnh đạo chủ chốt trong hệ
thống chính trị trong thời kỳ đổi mới, của tập thể tác giả, do PGS, TS Trần
Xuân Sầm làm Chủ nhiệm, đã in thành sách, Nhà xuất bản Chính trị Quốc
gia, Hà Nội, năm 1998.
5


Đề tài khoa học cấp nhà nước, giai đoạn 2000 - 2002, Những vấn đề lý
luận và thực tiễn về đánh giá, quy hoạch, luân chuyển cán bộ lãnh đạo, quản
lý trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, của Ban Tổ chức
Trung ương, do GS, TS Trần Đình Hoan làm Chủ nhiệm.
Đề tài khoa học cấp nhà nước, mã số KX.03.02, giai đoạn 2001- 2005, Xây
dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý nhằm đáp ứng yêu cầu của quá trình công
nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, của tập thể tác giả, do GS, TS Vũ Văn Hiền
làm Chủ nhiệm.
Các tác giả tập trung nghiên cứu về lý luận và khảo sát thực tiễn để rút
ra những bài học kinh nghiệm, những vấn đề có tính quy luật, tổng kết khái
quát những kết luận bước đầu, đưa ra những giải pháp đồng bộ, có tính khả
thi nhằm góp phần làm sáng tỏ hơn việc xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo
quản lý ở Việt Nam, đáp ứng yêu cầu của thời kỳ mới.
* Các công trình bàn về xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức:
Nguyễn Hồng Tân, “Xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp
quận ở thành phố Đà Nẵng trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện
đại hóa”, luận văn thạc sĩ Lịch sử (2000), Học viện Chính trị quốc gia Hồ
Chí Minh.

* Nhóm đề tài về xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt, cán bộ chủ chốt
cấp xã gồm có:
TS. Nguyễn Văn Tích (chủ biên), “Xác định cơ cấu và tiêu chuẩn cán
bộ lãnh đạo chủ chốt cấp cơ sở (xã, phường, thị trấn)”, Đề tài KT-XH.05-1106, 1993
Hồ Bá Thâm, (1994)“Nâng cao năng lực tư duy của cán bộ lãnh đạo
chủ chốt cấp xã hiện nay”, Luận án tiến sĩ Triết học,.
Nguyễn Văn Phích, “Xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp
xã ở tỉnh Bình Thuận giai đoạn hiện nay”, Luận văn thạc sĩ, Học viện Chính
trị - Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh, Hà Nội, 2000.
Phạm Công Khâm, “Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã vùng
nông thôn Đồng bằng sông Cửu Long hiện nay”, Luận án tiến sĩ, 2000.
7


Nguyễn Hồng Tân, “Xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp
quận ở thành phố Đà Nẵng trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại
hóa”, Luận văn thạc sĩ Khoa học lịch sử, Hà Nội, 2000.
Nguyễn Mậu Dựng, “Xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt của
Đảng bộ các cấp ở Tây Nguyên hiện nay”, Luận án tiến sĩ Lịch sử, 2000.
Đoàn Tất Hoài, “Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện
Cần Giờ, thành phố Hồ Chí Minh trong giai đoạn hiện nay”, Luận văn thạc
sĩ, 2001.
Nguyễn Thái Sơn, “Xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp
tỉnh vùng đồng bằng Sông Hồng trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa,
hiện đâị hóa đất nước”, Luận án tiến sĩ Khoa học lịch sử, Hà Nội, 2002.
Phạm Thị Thúy Vân, “Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp phường ở
thành phố Cần Thơ hiện nay - Thực trạng và giải pháp”, Luận văn thạc sĩ Khoa học
Chính trị, 2005.
Trần Trung Trực, “Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt hệ thống chính
trị cấp xã ở huyện Bình Chánh, thành phố Hồ Chí Minh trong giai đoạn hiện

diện, có hệ thống về “Nâng cao chất lượng cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U
Minh, tỉnh Cà Mau hiện nay”.
3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu
* Mục đích nghiên cứu
Luận giải làm rõ những vấn đề cơ bản về lý luận, thực tiễn và đề xuất những
giải pháp nâng cao chất lượng cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà
Mau hiện nay.
* Nhiệm vụ nghiên cứu
Luận giải làm rõ những vấn đề cơ bản về lý luận nâng cao chất lượng
cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau.
Đánh giá đúng thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân và rút ra một số kinh
nghiệm về nâng cao chất lượng cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh,
tỉnh Cà Mau.
9


Xác định yêu cầu và đề xuất những giải pháp nâng cao chất lượng cán
bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau hiện nay.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
* Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của luận văn là nâng cao chất lượng cán bộ chủ
chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau.
* Phạm vi nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu hoạt động nâng cao chất lượng cán bộ chủ chốt cấp xã
ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau; phạm vi khảo sát tập trung ở 07 xã, 01 thị trấn
của huyện U Minh, tỉnh Cà Mau gồm: xã Khánh An, Nguyễn Phích, Khánh
Hòa, Khánh Thuận, Khánh Lâm, Khánh Tiến, Khánh Hội và thị trấn U Minh.
Các số liệu, tư liệu điều tra, khảo sát từ năm 2010 đến nay. Phương
hướng, yêu cầu, giải pháp có giá trị ứng dụng đến năm 2020 và những năm
tiếp theo.

Luận văn gồm: Phần mở đầu, 2 chương (4 tiết), kết luận, danh mục tài
liệu tham khảo và phụ lục.

11


Chương 1
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÁN BỘ CHỦ CHỐT CẤP XÃ Ở
HUYỆN U MINH, TỈNH CÀ MAU - NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN
VỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
1.1. Cán bộ chủ chốt cấp xã và những vấn đề cơ bản nâng cao chất
lượng cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau
1.1.1. Cấp xã và cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U
Minh, tỉnh Cà Mau
* Khái quát về huyện U Minh, tỉnh Cà Mau
- Khái quát về tỉnh Cà Mau
Cà Mau là tỉnh cực Nam của Tổ quốc, phía Đông và phía Nam giáp biển
Đông, phía Tây giáp vịnh Thái Lan, phía Đông Bắc giáp tỉnh Bạc Liêu, phía Bắc
giáp tỉnh Kiêng Giang. Cà Mau là vùng đất mới được khai phá khoảng trên 300
năm, được bồi lắng bởi hai dòng hải lưu Bắc - Nam. Tại mũi Cà Mau phù sa lắng
đọng thành những bãi bồi rộng lớn, vươn ra khơi xa, mỗi năm đất thêm ra biển từ
80 đến 100 mét. Trải qua nhiều lần thay đổi về hành chính và tên gọi khác nhau,
đến ngày 01 tháng 01 năm 1997, tỉnh Cà Mau được chia tách, tái lập từ tỉnh Minh
Hải. Hiện nay, tỉnh Cà Mau gồm có 9 đơn vị hành chính cấp huyện, gồm 1 thành
phố và 8 huyện (thành phố Cà Mau, huyện Đầm Dơi, Ngọc Hiển, Cái Nước, Trần
Văn Thời, U Minh, Thới Bình, Năm Căn, Phú Tân). Trong đó có 101 xã, phường,
thị trấn. Dân số 1.222.199 người, bao gồm 3 dân tộc chính là Kinh, Hoa, Khmer.
Dân số nông thôn chiếm 79,8%. Khu vực đô thị dân cư khá tập trung, ở nông thôn
nơi tập trung dân đông nhất là các vùng trung tâm xã, đầu mối giao thông và dọc
các các tuyến kênh, các dòng sông, con rạch…Trong khu vực đồng bằng sông Cửu

có giá trị cao, có nhiều tiềm năng phát triển kinh tế biển; diện tích rừng tràm
chiếm khoảng 41% diện tích tự nhiên của huyện, rừng tràm không chỉ mang
nét đặc trưng cho địa danh U Minh mà còn có nhiều giá trị lớn lao khác, dưới
dưới tán rừng có sản phẩm cây tràm truyền thống và các loài động thực vật
hoang dã, quý hiếm như: cá, lươn, rùa, rắn, chim thú…và đặc biệt là “mật ong

13


U Minh hạ” tạo lợi thế cho việc phát triển du lịch sinh thái hệ sinh thái ngọt
mang đặc trưng của vùng rừng U Minh hạ.
Ngày xưa, U Minh là tên gọi dân gian, chỉ một vùng rừng rậm gồm một
quần thể thực vật tràm, mốp, mặt cật, dớn, choại…, là vùng đất phù sa, bãi
bồi lấn biển; với hệ thống sông, rạch chằng chịt, chạy dài theo con sông Cái
Tàu, bám sâu vào hai cánh rừng tràm. Vài thế kỷ trước đây, cư dân khắp nơi
đã theo dòng chảy của sông, rạch đến với vùng rừng hoang du này lưu trú,
khẩn hoang, tạo dựng cuộc sống, xây dựng quê hương, làng xóm.
Trong hai cuộc trường kỳ kháng chiến chống giặc ngoại xâm, U Minh
đã trở thành vùng căn cứ cách mạng, các cơ quan của Tỉnh ủy, Khu ủy, Trung
ương Cục Miền Nam, Sở giáo dục Nam bộ, Công binh xưởng, Trường trung
học kháng chiến đóng trên địa bàn… Các đồng chí cố Tổng bí thư Lê Duẩn,
cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt và nhiều đồng chí lãnh đạo cao cấp của Đảng đã
từng bám trụ nơi đây để lãnh đạo phong trào cách mạng Miền Nam trong
những năm chiến tranh ác liệt nhất và Nghị quyết 15 của Bộ Chính trị - một
nghị quyết lịch sử về cách mạng Miền Nam đã được đồng chí cố Tổng bí thư
Lê Duẩn soạn thảo trên vùng đất U Minh.
Trong những năm kháng chiến ấy, vùng đất U Minh có nhiều thay đổi qua
các giai đoạn lịch sử: Có lúc U Minh là một phần của huyện Trần Văn Thời, có
lúc U Minh là một phần của huyện Thới Bình, nên U Minh gặp không ít khó khăn
trên bước đường tự lập, đi lên. Với vị thế địa lý, cảnh quang môi trường và truyền

Minh, tỉnh Cà Mau có nhiều lợi thế về phát triển kinh tế nông nghiệp, phát
triển kinh tế rừng, đánh bắt, nuôi trồng, chế biến thủy, hải sản và phát triển
dịch vụ, du lịch sinh thái. Các xã ở huyện U Minh được chia ra từng vùng sản
xuất rõ rệt, có vùng ngọt hóa chuyên canh trồng lúa, trồng rừng, rau màu, cây
ăn trái và nuôi các loài cá đồng; vùng nước mặn và nước lợ, thuận lợi cho
việc nuôi tôm, cua, cá và khai thác đánh bắt thủy hải sản. Là huyện thuần
nông, nền kinh tế chủ yếu là sản xuất nông nghiệp; công nghiệp, dịch vụ phát

15


triển chậm, do đó việc thu hút đầu tư , xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế - xã
hội còn hạn chế, chưa đồng bộ.
Hệ thống sông ngòi, kênh rạch chằng chịt ở các xã thuận lợi cho việc
giao thông và lưu thông hàng hóa bằng đường thủy, tuy nhiên khó khăn trong
xây dựng lộ giao thông nông thôn. Các xã ven tuyến đê biển Tây, có chiều dài
bờ biển 31 km, là địa bàn trọng yếu chiến lược về quốc phòng - an ninh.
Về văn hóa - xã hội
Nét nổi bật về văn hóa các xã huyện U Minh là văn hóa làng xã còn in
đậm trong cộng đồng dân cư, tính cộng đồng trong đời sống dân cư rất cao, song
cũng chứa đựng cả mặt tích cực và tiêu cực. Mặt tích cực phản ánh quan hệ gắn
bó tốt đẹp giữa những thành viên của cộng đồng trong sản xuất và sinh hoạt,
đoàn kết tương trợ lẫn nhau; từ đó mà sinh ra và tiếp nối những thuần phong mỹ
tục ở nông thôn từ thế hệ này sang thế hệ khác. Những giá trị văn hoá truyền
thống trong quan hệ dòng tộc tại làng, xã được bảo tồn. Tuy nhiên mặt nhược
điểm, hạn chế của người nông dân sống trong xã hội tiểu nông, khép kín, bình
quân cào bằng, ngại cạnh tranh, chậm đổi mới.
Hầu hết dân cư sinh sống không tập trung mà phân tán do tập tục đất ở
gắn liền với đất sản xuất. Đây cũng là vấn đề khó khăn trong quản lý dân cư và
đầu tư xây dựng, phát triển kết cấu hạ tầng nông thôn. Huyện có trên 12% là

+ Cán bộ chủ chốt: Theo Từ điển Tiếng Việt, “Chủ chốt là quan trọng
nhất, có tác dụng làm nòng cốt, cán bộ chủ chốt của phong trào”. Như vậy có thể
hiểu cán bộ chủ chốt là những người nắm các chức vụ quan trọng nhất của tổ
chức Đảng, Nhà nước, các ban, ngành, đoàn thể, của các bộ, ngành chuyên môn,
của một địa phương, đơn vị…, chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện đường lối,
nhiệm vụ chính trị ở đó, phân công nhiệm vụ, chỉ đạo cán bộ công chức của
mình hoàn thành nhiệm vụ được giao. Do vậy họ có tác dụng chi phối chính toàn
bộ hoạt động của một tổ chức và khi xác định cán bộ chủ chốt, cần đặt người đó
trong một tổ chức nhất định.
+ Cán bộ chủ chốt cấp xã:
17


Điều 4, Luật Cán bộ, công chức năm 2008: Cán bộ xã, phường, thị trấn
(gọi chung là cấp xã) là công dân Việt Nam, được bầu cử giữ chức vụ theo
nhiệm kỳ trong Thường trực Hội đồng Nhân dân, Ủy ban Nhân dân, Bí thư,
Phó Bí thư Đảng ủy, người đứng đầu tổ chức chính trị - xã hội.
Cán bộ chủ chốt cấp xã là một bộ phận đội ngũ cán bộ của Đảng và Nhà
nước, đó là những công dân Việt Nam được bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm giữ các
chức vụ, chức danh trong biên chế theo nhiệm kỳ của các tổ chức thuộc hệ thống
chính trị cấp xã, đó là những người giữ vai trò nòng cốt có tác động, ảnh hưởng đến
lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý, điều hành hoạt động của tổ chức và được hưởng lương
từ ngân sách Nhà nước.
Cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau gồm các chức danh:
Bí thư, phó bí thư đảng ủy; chủ tịch, phó chủ tịch HĐND; chủ tịch, phó chủ
tịch UBND; chủ tịch UBMTTQ; bí thư Đoàn Thanh niên; chủ tịch HLHPN,
chủ tịch Hội Nông dân; chủ tịch HCCB.
Từ những vấn đề trên có thể quan niệm: Cán bộ chủ chốt cấp xã ở
huyện U Minh, tỉnh Cà Mau là những cán bộ của Đảng và Nhà nước, Mặt
trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội hoạt động ở HTCT cơ sở,

sáng tạo trong công tác, phóng khoáng trong tư duy, trong sinh hoạt. Song, do
được trưởng thành từ kinh nghiệm thực tiễn, nên sự năng động, tự chủ này một
mặt phát huy được khả năng sáng tạo, nhưng mặt khác lại dễ rơi vào sự tự do, tuỳ
tiện. Năng động, sáng tạo là điều kiện cần thiết để người cán bộ hoàn thành nhiệm
vụ chính trị của mình.
+ Ba là, cán bộ chủ chốt cấp xã đa phần là cấp ủy viên cơ sở; đồng chí
Bí thư Đảng ủy là cấp ủy huyện tham gia đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp
chiếm tỷ lệ khá cao (Phụ lục số 10,11).
Có thể nói về chất lượng chính trị, cán bộ chủ chốt cấp xã tham gia
nhiều tổ chức trong HTCT ở cơ sở và cấp trên, nên họ là lực lượng nắm vững
đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước và vận
dụng phù hợp vào điều kiện cụ thể từng cơ sở, góp phần phát triển nền kinh
19


tế, xã hội của huyện, tỉnh. Hầu hết đều có quá trình tu dưỡng, phấn đấu và
trưởng thành từ các cấp ủy cơ sở hoặc các cơ quan cấp tỉnh, được lựa chọn,
bổ nhiệm hoặc giới thiệu ứng cử bầu vào các chức vụ cán bộ lãnh đạo, quản
lý, cán bộ chủ chốt trong hệ thống chính trị cấp huyện. Họ là những cán bộ
lãnh đạo, quản lý công tác ở cấp xã, phường, thị trấn được đề bạt, bổ nhiệm.
Tuy vậy, một số ít cán bộ lãnh đạo, quản lý trước tác động từ mặt trái của
kinh tế thị trường đã có biểu hiện suy thoái về đạo đức, lối sống, quan liêu,
lãng phí, làm giảm lòng tin và sự tín nhiệm của nhân dân.
+ Bốn là, cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh cơ cấu không đồng bộ
Mặc dầu Tỉnh ủy Cà Mau rất quan tâm đến quy hoạch, đào tạo đội ngũ
cán bộ trẻ, cán bộ nữ, nhưng hiện nay tỷ lệ nữ đạt rất thấp (nhiệm kỳ 2005
-2010, tỷ lệ nữ 11,36%, nhiệm kỳ 2010 -2015, tỷ lệ nữ 19,54%). Về cơ cấu độ
tuổi được các cấp uỷ đảng quan tâm, qua mỗi nhiệm kỳ Đại hội Đảng và bầu cử
Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, các đoàn thể quần chúng đều có định
hướng về cơ cấu độ tuổi mang tính kế thừa liên tục. Tuy nhiên, lực lượng cán bộ

nghiệp trình độ phổ thông (chủ yếu là cán bộ Hội). Điều đó làm cho công tác
đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ này gặp nhiều khó khăn, ảnh hưởng rất lớn
đến kỹ năng điều hành, quản lý thực hiện nhiệm vụ chính trị ở cơ sở (Phụ lục
số 3,4,5,6).
* Vai trò của cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau
Một là, cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh có vị trí đặc biệt quan
trọng trong tổ chức, hiện thực lãnh đạo, quản lý của huyện ủy, chính quyền,
Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội đối với sự nghiệp xây
dựng, phát triển các xã ở huyện U Minh.
Cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau là những người trực
tiếp quán triệt và tổ chức thực hiện thắng lợi đường lối, chủ trương của Đảng,
chính sách, pháp luật của Nhà nước, có liên quan đến mọi mặt đời sống kinh tế xã hội ở cơ sở thông qua các phong trào hành động cách mạng của quần chúng;
giữ vai trò trung tâm, chủ chốt tại cơ sở, họ không những có trách nhiệm nắm
21


vững đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước và đem
chủ trương, chính sách tuyên truyền, phổ biến, tổ chức cho quần chúng thực hiện
mà còn phải có khả năng nắm bắt, am hiểu đặc điểm tình hình của cơ sở để đề ra
những nhiệm vụ, giải pháp cụ thể hóa đường lối, chủ trương, chính sách đó cho
phù hợp với điều kiện, đặc điểm từng cơ sở đi vào cuộc sống và tổ chức thực hiện
đạt hiệu quả cao. Là lực lượng lãnh đạo, quản lý, tổ chức thực hiện và chịu trách
nhiệm toàn diện các mặt công tác ở địa phương và có trách nhiệm xây dựng hệ
thống chính trị cấp xã thật sự trong sạch, vững mạnh, lãnh đạo quần chúng nhân
dân thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, củng cố
quốc phòng - an ninh trên địa bàn xã.
Các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước được nhân dân nắm bắt,
nhận thức mới chỉ là khởi đầu, điểm xuất phát để kiểm nghiệm được tính đúng đắn
của chủ trương, đường lối đó thì điều kiện đủ là phải tổ chức thực hiện trong thực
tiễn. Muốn làm được điều đó không có ai khác là cán bộ chủ chốt cấp xã, bởi cán

theo Đảng, theo Chính phủ.
Cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau chính là lực
lượng lãnh đạo, chỉ đạo các tầng lớp nhân dân ở các xã thực hiện các chủ
trương, nhiệm vụ của cấp ủy và chính quyền đề ra, đồng thời là lực lượng đại
diện, bảo đảm và chăm lo lợi ích, phát huy quyền làm chủ của các tầng lớp
nhân dân trong huyện, xã.
Họ là người thường xuyên, trực tiếp triển khai, hướng dẫn và vận động
nhân dân thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật Nhà
nước. Trong quá trình đó, họ đã tạo ra cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với nhân
dân, tạo nên mối quan hệ máu thịt giữa Đảng với nhân dân, trực tiếp củng cố
niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa.
Mặt khác, qua phong trào cách mạng của quần chúng, giúp cho cán bộ chủ
chốt cơ sở rút kinh nghiệm, tổng kết thực tiễn góp phần vào xây dựng và hoàn thiện
đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Như vậy,
đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước có đi vào đời
sống xã hội và trở thành hiện thực trên địa bàn xã hay không là tuỳ thuộc vào sự vận
23


động, tuyên truyền nhân dân thực hiện của đội ngũ cán bộ cơ sở trong huyện, nhất là
đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã.
Ba là, cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh có vai trò quan trọng
trong việc xây dựng, củng cố tổ chức, bộ máy của HTCT ở cơ sở.
Thực tiễn chứng minh HTCT ở cơ sở mạnh hay yếu và phong trào cách mạng
của quần chúng có phát triển hay không đều gắn với vai trò của đội ngũ cán bộ ở cơ
sở. Về tổ chức bộ máy, họ là trụ cột, là trung tâm đoàn kết nội bộ, là lực lượng quy tụ
lực lượng tổ chức, sắp xếp, kiện toàn các tổ chức trong HTCT ở cơ sở. Mặt khác, cán
bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh có vai trò quyết định đến năng lực và sức chiến
đấu của tổ chức cơ sở đảng; năng lực quản lý, điều hành của bộ máy chính quyền và
mọi hoạt động của đoàn thể quần chúng của cơ sở, trực tiếp góp phần củng cố, tăng

kinh tế - xã hội và công tác xây dựng Đảng, xây dựng HTCT. Đội ngũ này, nếu
được xây dựng đồng bộ cả về số lượng, cơ cấu và chất lượng, sẽ là lực lượng then
chốt tạo nên sự chuyển biến mạnh mẽ và vững chắc trong sự nghiệp xây dựng và
phát triển các huyện trong thời kỳ mới. Đội ngũ này chính là nhân tố quyết định
bảo đảm thực hiện thắng lợi sự nghiệp CNH, HĐH của huyện, đồng thời là đội
ngũ cán bộ nguồn lãnh đạo, quản lý của cấp huyện.
Trong những năm qua, có không ít cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U
Minh, tỉnh Cà Mau được rèn luyện, thử thách và trưởng thành ở các xã, đã
được huyện cất nhắc, bổ nhiệm, điều động nhận nhiệm vụ, trọng trách cao
hơn ở các cơ quan, phòng ban, ngành của huyện, trong đó, có cả cán bộ lãnh
đạo trong Ban Thường vụ Huyện ủy, Thường trực Huyện ủy, HĐND, UBND
huyện. phân công đảm nhận các vị trí lãnh đạo ở cấp cao hơn họ sẽ vững vàng, có
bản lĩnh trong quyết đoán, xử lý công việc, thích ứng nhanh với nhiệm vụ mới.

* Yêu cầu về phẩm chất, năng lực, phương pháp, tác phong công tác
của cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau
Về phẩm chất chính trị: Cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh
Cà Mau phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, kiên định mục tiêu độc lập dân
tộc và CNXH, trung thành với chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh,
25


chủ trương, đường lối của Đảng, gương mẫu chấp hành chính sách, pháp luật
của Nhà nước ta và sự nghiệp đổi mới của đất nước, trong nhận thức và hành
động, thể hiện bằng hiệu quả và chất lượng trong công việc.
Kiên quyết đấu tranh bảo vệ các quan điểm, chủ trương, đường lối của
Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và của Đảng bộ tỉnh trên các lĩnh
vực tư tưởng, lý luận và hoạt động thực tiễn.
Về đạo đức, lối sống: Cán bộ chủ chốt cấp xã ở huyện U Minh, tỉnh
Cà Mau phải là người thực hiện cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư; có ý