MỤC LỤC
Trang
MỞ ĐẦU
Chương 1. CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG GIÁM SÁT CỦA

3

HỘI ĐỒNG NHÂN DÂN HUYỆN Ở TỈNH CÀ
MAU - MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ LÝ LUẬN
VÀ THỰC TIỄN
1.1. Hội đồng Nhân dân cấp huyện và những vấn đề cơ bản

11

về chất lượng hoạt động giám sát của Hội đồng Nhân
dân huyện ở tỉnh Cà Mau
1.2. Thực trạng chất lượng hoạt động giám sát và một số

11

kinh nghiệm nâng cao chất lượng hoạt động giám sát
của Hội đồng Nhân dân huyện ở tỉnh Cà Mau
Chương 2. YÊU CẦU VÀ NHỮNG GIẢI PHÁP CƠ BẢN

32

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG GIÁM
SÁT CỦA HỘI ĐỒNG NHÂN DÂN HUYỆN Ở
TỈNH CÀ MAU HIỆN NAY
2.1. Những yếu tố tác động và yêu cầu nâng cao chất lượng


vụ của cấp huyện đối với cả nước. Hội đồng nhân dân huyện ở tỉnh Cà Mau
thực hiện quyền giám sát đối với hoạt động của thường trực HĐND, ủy ban
nhân dân, Tòa án nhân dân, Viện kiểm sát nhân dân cùng cấp; giám sát việc
thực hiện các nghị quyết của HĐND; giám sát việc tuân theo pháp luật của cơ
quan nhà nước, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội, đơn vị vũ trang nhân dân và
của công dân ở cấp huyện. Giám sát là chức năng, nhiệm vụ, nội dung,
phương thức hoạt động cơ bản của HĐND huyện. Thông qua hoạt động giám
sát để HĐND huyện thực hiện chức năng quản lý nhà nước, thực hiện ý chí,
nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân.
Một trong những nhiệm vụ, nội dung đổi mới hệ thống chính trị, xây
dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa (XHCN) ở nước ta hiện nay là
củng cố kiện toàn, đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, nâng cao hiệu
quả giám sát của HĐND các cấp, trong đó có HĐND huyện ở tỉnh Cà Mau.
Tình hình kinh tế - xã hội, QP, AN của cả nước nói chung, trên địa bàn các
huyện, thành phố của tỉnh Cà Mau nói riêng đang phát triển nhanh chóng,
diễn biến ngày càng phức tạp. Hoạt động của các cơ quan nhà nước, tổ chức
kinh tế, tổ chức xã hội, các đơn vị vũ trang nhân dân trên địa bàn cấp huyện
của tỉnh Cà Mau cũng ngày càng phong phú, đa dạng và không ngừng cải

3


tiến, đổi mới cả về nội dung và phương thức. Tình hình, nhiệm vụ và thực tiễn
đang đòi hỏi phải tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động giám sát
của HĐND huyện ở tỉnh Cà Mau.
Trong thời gian qua, HĐND huyện ở tỉnh Cà Mau đã được củng cố,
kiện toàn, tăng cường cải cách hành chính, hiệu lực quản lý nhà nước, đổi mới
nội dung, phương thức hoạt động, trong đó có hoạt động giám sát. Hoạt động
giám sát của HĐND huyện đối với hoạt động của Thường trực HĐND,
UBND, TAND, VKSND, thực hiện các nghị quyết của HĐND, việc tuân theo

- Nguyễn Ngọc Hiến (2001), Các giải pháp thúc đẩy cải cách hành
chính ở Việt Nam, NXB CTQG, Hà Nội.
- Trần Đình Huỳnh, Trịnh Quang Cảnh (2003), Vận dụng tư tưởng Hồ
Chí Minh trong công cuộc cải cách nền hành chính nhà nước hiện nay, NXB
Lao động, Hà Nội.
- Đoàn Trọng Tuyến (2006), Cải cách hành chính và công cuộc xây dựng
nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ở Việt Nan, NXB Tư pháp, Hà Nội.
- Phạm Ngọc Quang (2007), Phương thức lãnh đạo của Đảng đối với
Nhà nước trong điều kiện xây dựng Nhà nước Pháp quyền xã hội chủ nghĩa
của dân, do dân, vì dân, NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội.
- Đỗ Xuân Đông (1996), Đổi mới tổ chức bộ máy hành chính đô thị
trong cải cách nền hành chính quốc gia ở nước ta hiện nay, luận án phó tiến sĩ
Luật học, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh.
- Lê Hồng Nga (2010). Quận ủy Thành phố Hồ Chí Minh lãnh đạo cải
cách hành chính nhà nước giai đoạn hiện nay, luận văn thạc sĩ khoa học chính
trị, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh
- Nguyễn Hữu Nhân (2012), Thành uỷ thành phố Hồ Chí Minh lãnh
đạo cải cách hành chính nhà nước trong giai đoạn hiện nay, Luận án tiến sĩ
khoa học chính trị, Học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.
- Như Hùng (2011), Cải cách hành chính ở thành phố Hồ Chí Minh Những bài học kinh nghiệm, Tạp chí Cộng sản, số 7.

5


- Nguyễn Thành Tài (2007), Cải cách hành chính ở Thành phố Hồ Chí
Minh - Nhân tố góp phần phát triển kinh tế nhanh và bền vững, Tạp chí Cộng
sản, số 22.
Các công trình khoa học trên đã nghiên cứu, luận giải những quan điểm
của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh của Đảng và Nhà nước ta
về tổ chức bộ máy cơ quan nhà nước, quản lý hành chính nhà nước. Nhiều

thạc sĩ khoa học chính trị, Học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.
- Trương Thanh Nhã (2014), Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ chủ
chốt cấp huyện diện Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Bạc Liêu quản lý trong giai đoạn
hiện nay, Luận văn thạc sĩ xây dựng Đảng và chính quyền nhà nước, Học
viện Chính trị, Bộ Quốc phòng.
- Lê Thành Danh (2014), xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã ở
Thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn hiện nay, Luận văn thạc sĩ xây dựng Đảng
và chính quyền nước, Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng.
- Nguyễn Minh Tuấn (2006), Về thí điểm bổ nhiệm, đề bạt cán bộ sau
khi cán bộ trình đề án, Tạp chí xây dựng Đảng, số 7.
Các công trình khoa học trên đã nghiên cứu, luận giải khái niệm, chức
trách, nhiệm vụ, vị trí, vai trò, đặc điểm đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp huyện,
cán bộ công chức cấp xã. Một số công trình nghiên cứu chuyên sâu khái niệm,
yếu tố cấu thành chất lượng, lý luận về nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ
chủ chốt trong hệ thống chính trị cấp huyện và cấp xã ở một số địa phương.
Nhiều công trình đã đánh giá thực trạng, rút ra nguyên nhân và tổng kết một
số kinh nghiệm xây dựng hoặc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ chủ chốt
trong hệ thống chính trị cấp huyện và cấp cơ sở. Một số công trình đã đề xuất
nhiều giải pháp đồng bộ, khả thi góp phần xây dựng, nâng cao chất lượng đội
ngũ cán bộ chủ chốt của chính quyền và hệ thống chính trị các cấp.
* Những công trình khoa học nghiên cứu về hoạt động giám sát của
Hội đồng nhân dân các cấp
- Nguyễn Thị Hương (2007), Hoạt động giám sát của đại biểu HĐND ở
nước ta hiện nay, Luận án tiến sĩ chính trị học, Học viện chính trị Quốc gia
Hồ Chí Minh.

7


- Bích Loan (2009), Hỏi đáp một số quy định về giám sát cán bộ, công


Vì vậy tên đề tài, hướng nghiên cứu luận văn mà tác giả lựa chọn là vấn đề
mới, không trùng lặp với những luận văn, luận án đã bảo vệ và những công
trình khoa học đã nghiệm thu.
3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu
* Mục đích nghiên cứu
Luận giải làm rõ những vấn đề lý luận, thực tiễn chất lượng hoạt động
giám sát của HĐND huyện ở tỉnh Cà Mau, trên cơ sở đó xác định yêu cầu và
đề xuất những giải pháp cơ bản nâng cao chất lượng hoạt động giám sát của
HĐND huyện ở tỉnh Cà Mau hiện nay.
* Nhiệm vụ nghiên cứu
- Nghiên cứu làm rõ những vấn đề cơ bản về HĐND huyện, hoạt động giám
sát, chất lượng hoạt động giám sát của HĐND huyện ở tỉnh Cà Mau.
- Đánh giá đúng thực trạng chất lượng hoạt động giám sát, khái quát
một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng hoạt động giám sát của HĐND
huyện ở tỉnh Cà Mau.
- Dự báo những yếu tố tác động, xác định yêu cầu và đề xuất những
giải pháp cơ bản nâng cao chất lượng hoạt động giám sát của HĐND huyện ở
tỉnh Cà Mau hiện nay.
4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
* Đối tượng nghiên cứu: Chất lượng hoạt động giám sát của Hội đồng
nhân dân huyện ở tỉnh Cà Mau.
* Phạm vi nghiên cứu
Những vấn đề lý luận, thực tiễn về chất lượng; yêu cầu, giải pháp nâng
cao chất lượng hoạt động giám sát của Hội đồng nhân dân huyện ở tỉnh Cà Mau.
Đối tượng điều tra, khảo sát, tổng kết thực tiễn là các HĐND ở 8 huyện
và Thành phố Cà Mau. Thời gian điều tra, khảo sát, tổng kết thực tiễn được
giới hạn từ năm 2011 đến năm 2016. Các giải pháp có giá trị ứng dụng đến
năm 2021.


10


Chương 1
CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG GIÁM SÁT CỦA HỘI ĐỒNG NHÂN
DÂN HUYỆN Ở TỈNH CÀ MAU – MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ
LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
1.1. Hội đồng nhân dân huyện và những vấn đề cơ bản về chất lượng
hoạt động giám sát của Hội đồng nhân dân huyện ở tỉnh Cà Mau
1.1.1. Cấp huyện và Hội đồng nhân dân huyện ở tỉnh Cà Mau
* Khái quát tình hình tỉnh Cà Mau và các huyện ở tỉnh Cà Mau
Cà Mau là tỉnh cực nam của Việt Nam, thuộc khu vực Đồng bằng châu
thổ sông Cửu Long, được tái lập ngày 01/01/1997. Lãnh thổ gồm 2 phần:
phần đất liền và vùng biển chủ quyền.
- Phần đất liền: Diện tích 5.294,87km 2, xếp thứ 2 và bằng 12,9% diện
tích khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, bằng 1,58% diện tích cả nước.
Trong đó, diện tích đất nuôi trồng thủy sản trên 266.735 ha, đất trồng lúa
129.204 ha, đất lâm nghiệp 103.723ha.
Nằm ở 8034’ đến 9033’ vĩ độ Bắc và 104043’ đến 105025’ kinh độ
Đông, cách thành phố Hồ Chí Minh 370km, cách thành phố Cần Thơ 180km
về phía nam. Theo đường chim bay, từ bắc tới nam tỉnh dài 100km.
Phía bắc giáp tỉnh Kiên Giang, phía Đông Bắc giáp tỉnh Bạc Liêu, phía
Đông và Đông Nam giáp biển Đông và phía Tây giáp Vịnh Thái Lan. Cà Mau
nằm trên bán đảo, có vị trí địa lý khá đặc biệt, với ba mặt tiếp giáp biển. Mũi
Cà Mau là nơi duy nhất trên đất liền có thể ngắm được mặt trời mọc lên từ
mặt biển Đông vào buổi sáng và lặn xuống mặt biển Tây vào buổi chiều. Cà
Mau nằm ở trung tâm vùng biển các nước Đông Nam Á, nên rất thuận lợi
giao lưu, hợp tác kinh tế với các nước trong khu vực.
Cà Mau hiện có 08 huyện và 01 thành phố gồm: Huyện Thới Bình,
Ngọc Hiển, Năm Căn, Cái Nước, Đầm Dơi, U Minh, Phú Tân, Trần Văn Thời

nói chung, trước hết là phòng hộ đê biển. Theo quan điểm chỉ đạo của Chính
phủ, “quy hoạch hệ thống đê biển phải xem trồng rừng ngập mặn là giải pháp
phi công trình đảm bảo an toàn”.

12


Vùng biển các huyện ở Cà Mau thuộc vùng biển Tây Nam Bộ, theo
Chiến lược Biển Việt Nam đến năm 2020 thì các vùng biển và ven biển
thường có điều kiện tự nhiên, tài nguyên phong phú, có điều kiện phát triển
kinh tế - xã hội nhanh hơn. Tuy vậy, khả năng khai thác phát huy lợi thế về
biển ở mỗi vùng biển khác nhau.
Dân số trung bình ở các huyện của tỉnh Cà Mau năm 2010 là 102.215
người, nhiều nhất là dân tộc kinh chiếm tới 94,31%. Dân tộc Khmer, Hoa và
các dân tộc khác chiếm 5,69%. Tỷ lệ tăng dân số tự nhiên của các huyện
tương đương với mức bình quân toàn tỉnh, năm 1997 là 1,95% những năm sau
giảm dần (từ 1,6 – 1,15% theo từng năm giai đoạn 2005 - 2010).
Mật độ dân số trung bình của các huyện năm 2010 đạt 135 người/km 2
so với bình quân toàn tỉnh 229 người/km 2. Dân cư của các huyện phân bố
không đều, mật độ dân số ở thị trấn U Minh đạt 362 người/km 2, nhưng ở các
xã khu vực rừng mật độ dân số còn rất thấp.
Nhìn chung về mặt bằng dân trí của lực lượng lao động vùng nông thôn
còn thấp nên khả năng tiếp cận với khoa học – kỹ thuật và công nghệ mới
trong sản xuất gặp nhiều khó khăn, hạn chế. Do đó kỹ năng sản xuất và chất
lượng lao động đạt không cao.
Thu nhập bình quân đầu người năm 2010 đạt 17 triệu đồng/người/năm.
Tỷ lệ hộ nghèo khu vực nông thôn: Tính đến cuối năm 2010 là 13,9%
và 7,58% hộ cận nghèo
* Quan niệm HĐND huyện
+ Khái niệm Hội đồng nhân dân huyện ở tỉnh Cà Mau

ở địa phương.
Quyết định biện pháp bảo đảm thực hiện chương trình khuyến nông,
khuyến lâm, khuyến ngư, khuyến công và biện pháp phát huy mọi tiềm năng
của các thành phần kinh tế ở địa phương, bảo đảm quyền tự chủ sản xuất,
kinh doanh của các cơ sở kinh tế theo quy định của pháp luật.

14


Quyết định dự toán thu ngân sách nhà nước trên địa bàn; dự toán thu,
chi ngân sách địa phương và phân bổ dự toán ngân sách cấp mình; phê chuẩn
quyết toán ngân sách địa phương; quyết định các chủ trương, biện pháp triển
khai thực hiện ngân sách; điều chỉnh dự toán ngân sách địa phương trong
trường hợp cần thiết; giám sát việc thực hiện ngân sách đã được Hội đồng
nhân dân quyết định;
Quyết định quy hoạch, kế hoạch phát triển mạng lưới giao thông, thủy
lợi và biện pháp bảo vệ đê điều, công trình thủy lợi, bảo vệ rừng theo quy
định của pháp luật.
Quyết định biện pháp thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, chống tham
nhũng, chống buôn lậu và gian lận thương mại.
Hai là, trong lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hóa, thông tin, thể dục thể
thao, xã hội và đời sống, Hội đồng nhân dân huyện thực hiện những nhiệm
vụ, quyền hạn sau đây:
Quyết định các biện pháp và điều kiện cần thiết để xây dựng và phát
triển mạng lưới giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông trên địa bàn theo quy
hoạch chung. Quyết định biện pháp bảo đảm cơ sở vật chất, điều kiện để phát
triển sự nghiệp văn hóa, thông tin, thể dục thể thao tại địa phương. Quyết định
biện pháp giữ gìn, bảo quản, trùng tu và phát huy giá trị các công trình văn
hóa, nghệ thuật, di tích lịch sử - văn hóa và danh lam thắng cảnh theo phân
cấp. Quyết định biện pháp phòng, chống tệ nạn xã hội ở địa phương. Quyết

Quyết định biện pháp thực hiện nhiệm vụ giữ gìn an ninh, trật tự, an
toàn xã hội; biện pháp đấu tranh phòng ngừa, chống tội phạm và các hành vi
vi phạm pháp luật khác ở địa phương.
Năm là trong việc thực hiện chính sách dân tộc và chính sách tôn giáo,
Hội đồng Nhân dân huyện có những nhiệm vụ, quyền hạn sau đây:
Quyết định các nhiệm vụ thực hiện chương trình, dự án phát triển kinh
tế - xã hội của huyện đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng
xa và vùng còn nhiều khó khăn.
Quyết định biện pháp bảo đảm việc thực hiện chính sách dân tộc, chính
sách tôn giáo theo quy định của pháp luật.

16


Sáu là, trong lĩnh vực thi hành pháp luật, Hội đồng Nhân dân huyện
thực hiện những nhiệm vụ, quyền hạn sau đây:
Quyết định biện pháp bảo đảm việc thi hành Hiến pháp, luật, các văn
bản của cơ quan nhà nước cấp trên và nghị quyết của mình ở địa phương.
Quyết định biện pháp bảo hộ tính mạng, tự do, danh dự, nhân phẩm, các
quyền và lợi ích hợp pháp khác của công dân; Quyết định biện pháp bảo vệ tài
sản, lợi ích của nhà nước; bảo hộ tài sản của cơ quan, tổ chức, cá nhân địa
phương; Quyết định biện pháp bảo đảm việc giải quyết khiếu nại, tố cáo của
công dân theo quy định của pháp luật.
Bảy là, trong lĩnh vực xây dựng chính quyền địa phương và quản lý địa
giới hành chính, Hội đồng Nhân dân huyện thực hiện những nhiệm vụ, quyền
hạn sau đây:
Bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm Chủ tịch, Phó Chủ tịch, Ủy viên thường
trực Hội đồng nhân dân, Chủ tịch, Phó Chủ tịch và các thành viên khác của
Ủy ban nhân dân, Trưởng Ban và các thành viên khác của các Ban của Hội
đồng nhân dân, Hội thẩm nhân dân của Tòa án nhân dân cùng cấp; bãi nhiệm

huyện hoặc theo yêu cầu, kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý”
Chủ thể hoạt động giám sát của HĐND huyện ở tỉnh Cà Mau bao gồm:
HĐND, Thường trực HĐND, các ban của HĐND, các tổ đại biểu HĐND và
các đại biểu HĐND huyện
Các hình thức giám sát của Hội đồng nhân dân bao gồm: giám sát của
Hội đồng nhân dân tại kỳ họp; giám sát của Thường trực Hội đồng nhân dân;
giám sát của các Ban của Hội đồng nhân dân và giám sát của đại biểu Hội
đồng nhân dân, các tổ đại biểu HĐND
* Nội dung hoạt động giám sát tại kỳ họp Hội đồng nhân dân huyện
gồm các nội dung sau đây:
Xem xét báo cáo công tác của Thường trực Hội đồng nhân dân, Ủy ban
nhân dân, Tòa án nhân dân, Viện kiểm sát nhân dân cùng cấp; Xem xét việc
trả lời chất vấn của Chủ tịch Hội đồng nhân dân, Chủ tịch Ủy ban nhân dân,
các thành viên khác của Ủy ban nhân dân, Thủ trưởng cơ quan chuyên môn
thuộc Ủy ban nhân dân, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân, Chánh án Tòa

18


án nhân dân cùng cấp; Xem xét văn bản quy phạm pháp luật của Ủy ban nhân
dân cùng cấp, nghị quyết của Hội đồng nhân dân cấp xã khi phát hiện có dấu
hiệu trái với Hiến pháp, luật, văn bản quy phạm pháp luật của cơ quan nhà
nước cấp trên và nghị quyết của Hội đồng nhân dân huyện; Thành lập đoàn
giám sát khi xét thấy cần thiết; Bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ
do Hội đồng nhân dân bầu.
Tại kỳ họp cuối năm, Hội đồng nhân dân xem xét, thảo luận báo cáo
công tác hàng năm của Thường trực Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân,
các Ban ngành của Hội đồng nhân dân, Tòa án nhân dân, Viện kiểm sát nhân
dân cùng cấp. Tại kỳ họp giữa năm, các cơ quan này gửi báo cáo công tác đến
đại biểu Hội đồng nhân dân; khi cần thiết, Hội đồng nhân dân có thể xem xét,

người đã giới thiệu để bầu người đó có trách nhiệm trình Hội đồng nhân dân
xem xét, quyết định việc miễn nhiệm, bãi nhiệm người không được Hội đồng
nhân dân tín nhiệm.
* Nội dung hoạt động giám sát của thường trực hội đồng nhân dân huyện
Thường trực Hội đồng nhân dân có quyền giám sát hoạt động của Ủy
ban nhân dân và các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân, hoạt động
của Tòa án nhân dân, Viện kiểm sát nhân dân cùng cấp; giám sát cơ quan nhà
nước, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội, đơn vị vũ trang nhân dân và công dân
trong việc thi hành Hiến pháp, luật, các văn bản của cơ quan nhà nước cấp
trên và các nghị quyết của Hội đồng nhân dân cùng cấp. Thường trực Hội
đồng nhân dân quyết định chương trình giám sát hàng quý, hàng năm của
mình căn cứ vào chương trình giám sát của Hội đồng nhân dân và ý kiến của
các thành viên Thường trực Hội đồng nhân dân, đề nghị của các Ban của Hội
đồng nhân dân, đại biểu Hội đồng nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt
Nam cùng cấp và ý kiến, kiến nghị của cử tri ở địa phương.
Thường trực Hội đồng nhân dân giám sát việc thi hành pháp luật về
khiếu nại, tố cáo, giám sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo tại địa phương.
Khi phát hiện có hành vi vi phạm pháp luật, gây thiệt hại đến lợi ích của Nhà
nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân thì Thường trực Hội
đồng nhân dân yêu cầu cơ quan tổ chức, cá nhân có thẩm quyền áp dụng các

20


biện pháp để kịp thời chấm dứt hành vi vi phạm pháp luật, xem xét trách
nhiệm, xử lý người vi phạm, khôi phục lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích
hợp pháp của tổ chức, cá nhân bị vi phạm, đồng thời yêu cầu người có thẩm
quyền xem xét, giải quyết;
Thường trực Hội đồng nhân dân trình Hội đồng nhân dân xem xét các
văn bản quy phạm pháp luật của Ủy ban Nhân dân cùng cấp, nghị quyết của

lý và xem xét việc giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân.
Các Ban của Hội đồng nhân dân trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn
của mình có trách nhiệm thường xuyên theo dõi việc ban hành văn bản quy
phạm pháp luật của Ủy ban nhân dân cùng cấp, nghị quyết của Hội đồng nhân
dân cấp xã. Trong trường hợp phát hiện văn bản quy phạm pháp luật, nghị
quyết có dấu hiệu trái với Hiến pháp, luật, các văn bản quy phạm pháp luật
của cơ quan nhà nước cấp trên và nghị quyết của Hội đồng nhân dân cùng cấp
thì các Ban của Hội đồng nhân dân trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của
mình có quyền yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền xem xét, sửa
đổi, bổ sung, đình chỉ việc thi hành hoặc bãi bỏ một phần hoặc toàn bộ văn
bản đó.
* Quan niệm chất lượng hoạt động giám sát của HĐND huyện ở tỉnh
Cà Mau
Chất lượng là một phạm trù được sử dụng khá phổ biến và là đối tượng
nghiên cứu của nhiều ngành khoa học, được xem xét dưới nhiều góc độ tùy
thuộc vào phương pháp tiếp cận và nhu cầu khai thác khác nhau
Triết học Mác – Lênin khẳng định: “Mọi sự vât, hiện tượng đều có chất
lượng. Chất lượng là một phạm trù dùng để chỉ các thuộc tính vốn có của sự
vật hiện tượng; là sự thống nhất hữu cơ giữa các thuộc tính, các bộ phận và
các quá trình quy định bản chất của sự vật, hiện tượng, làm cho nó tồn tại,
phát triển. Chất lượng là tiêu chuẩn cơ bản để phân biệt sự vật, hiện tượng này
với sự vật, hiện tượng khác. Sự tác động biện chứng giữa các thuộc tính, các
bộ phận cấu thành chất lượng làm cho sự vật, hiện tượng tồn tại, vận động,
phát triển. Mỗi sự vật, hiện tượng đều có chất lượng cụ thể, không có chất
lượng chung chung cho mọi sự vật, hiện tượng

22


Đại từ điển tiếng việt khẳng định: “chất lượng là cái tạo nên phẩm chất,


tố, thuộc tính cấu thành hoạt động giám sát của HĐND, bao gồm giá trị của
những nội dung, hình thức, biện pháp, chủ thể, lực lượng, phương tiện, cơ sở
vật chất bảo đảm nhằm thực hiện chức năng, nhiệm vụ giám sát của HĐND
huyện ở tỉnh Cà Mau”
* Những yếu tố tạo thành chất lượng hoạt động giám sát của HĐND
huyện ở tỉnh Cà Mau
Trên cơ sở nghiên cứu khái niệm chất lượng hoạt động giám sát của
HĐND huyện có thể xác định các yếu tố tạo thành chất lượng hoạt động giám
sát của HĐND huyện ở tỉnh Cà Mau như sau:
Một là, những văn bản quy phạm pháp luật khẳng định chức năng,
nhiệm vụ, quyền hạn giám sát của HĐND huyện
Những văn bản quy phạm pháp luật khẳng định chức năng, nhiệm vụ,
quyền hạn trong đó có chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn giám sát của HĐND
là yếu tố quan trọng hàng đầu tạo thành chất lượng giám sát của HĐND
huyện ở tỉnh Cà Mau. Luật tổ chức HĐND và ủy ban Nhân dân do Quốc Hội
khóa XI thông qua ngày 26 tháng 11 năm 2003; luật tổ chức chính quyền địa
phương, Luật hoạt động giám sát của Quốc hội và HĐND do Quốc Hội khóa
XIII thông qua năm 2015. Các Nghị quyết của ủy ban thường vụ Quốc Hội về
quy chế hoạt động của HĐND, chính quyền địa phương…. Là những văn bản
quy phạm pháp luật khẳng định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn giám sát của
HĐND các cấp, trong đó có HĐND huyện. Đây là cơ sở pháp lý cho sự tồn
tại và hoạt động giám sát của HĐND cấp huyện ở tỉnh Cà Mau. Mọi hoạt
động giám sát của HĐND huyện ở tỉnh Cà Mau phải tuân thủ nghiêm ngặt
theo những điều khoản được quy định trong các văn bản quy phạm pháp luật
nói trên. Tính đúng đắn, đầy đủ, chính xác, khoa học của các văn bản quy
phạm pháp luật khẳng định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn giám sát của
HĐND là yếu tố cơ bản tạo thành cơ sở pháp lý cho hoạt động giám sát và
chất lượng hoạt động giám sát của HĐND huyện. Tuy nhiên đây chỉ là yếu tố


sát Nhân dân, Chán án Tòa án Nhân dân cấp huyện; xem xét văn bản quy

25


phạm pháp luật của UBND cấp huyện, nghị quyết của HĐND cấp xã khi phát
hiện có dấu hiệu trái với hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc Hội, pháp lệnh,
nghị quyết của ủy ban thường vụ Quốc Hội, văn bản quy phạm pháp luật của
HĐND, ủy ban Nhân dân tỉnh Cà Mau và nghị quyết của HĐND huyện; bỏ
phiếu tín nhiệm đối với các chức vụ chủ tịch, phó chủ tịch, ủy viên thường
trực HĐND, chủ tịch, phó chủ tịch và các thành viên khác của ủy ban Nhân
dân , trưởng ban và các thành viên khác thuộc các ban của HĐND, Hội thẩm
Nhân dân của Tòa án Nhân dân cấp huyện. Nội dung giám sát của HĐND
huyện còn được biểu hiện cụ thể ở nội dung giám sát của thường trực HĐND,
của các ban HĐND và của các đoàn giám sát. Thực hiện đầy đủ các nội dung
giám sát của HĐND huyện là yếu tố cơ bản tạo thành chất lượng hoạt động
giám sát của HĐND huyện ở tỉnh Cà Mau.
Bốn là, thực hiện các hình thức giám sát của HĐND huyện
Chất lượng hoạt động giám sát của HĐND huyện không chỉ phụ thuộc
vào nội dung giám sát mà còn phụ thuộc rất lớn vào các hình thức hoạt động
giám sát bởi vì, nội dung giám sát luôn găn bó mật thiết với hình thức giám
sát. Không có nội dung thuần túy tách rời hình thức giám sát, cũng như không
có hình thức hình thức trống rỗng, không chưa đựng nội dung giám sát.
Hình thức hoạt động giám sát của HĐND huyện được biểu hiện ở hoạt
động giám sát tại các kỳ họp của HĐND; hoạt động giám sát của Thường trực
HĐND; hoạt động giám sát của các Ban HĐND; hoạt động của các đoàn
giám sát do HĐND, thường trực HĐND, các Ban của HĐND tổ chức; hoạt
động giám của Đại biểu HĐND. Các hình thức, biện pháp hoạt động giám sát
của HĐND huyện khá phong phú, đa dạng, là điều kiện cơ bản để thực hiện
đầy đủ, triệt để chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, nội dung giám sát của