MỤC LỤC
Tran
g
MỞ ĐẦU
3
Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ GIÁO DỤC PHÒNG 17
NGỪA BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG TRONG HỌC
SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
1.1
Các khái niệm cơ bản của đề tài
17
1.2
Nội dung quản lý giáo dục phòng ngừa bạo lực học 26
đường trong học sinh trung học phổ thông
1.3
Các nhân tố tác động đến quản lý giáo dục phòng ngừa 35
bạo lực học đường trong học sinh trung học phổ thông
Chương 2 CƠ SỞ THỰC TIỄN QUẢN LÝ GIÁO DỤC 40
PHÒNG NGỪA BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG TRONG
HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRÊN
ĐỊA BÀN HUYỆN MÊ LINH, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
2.1
Thực trạng bạo lực học đường trong học sinh trung học 40
phổ thông trên địa bàn huyện Mê Linh, thành phố Hà
Nội hiện nay
2.2
Thực trạng quản lý giáo dục phòng ngừa bạo lực học 51
đường trong học sinh trung học phổ thông trên địa bàn
huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội và nguyên nhân
Chương 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÝ GIÁO DỤC PHÒNG 65
NGỪA BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG TRONG HỌC

đường. Trên thực tế, con số này đang ngày càng tăng lên, bạo hành trường
học đang dần trở thành vấn đề chung của giáo dục quốc tế.
Trong thời gian gần đây, bạo lực học đường trong nhà trường mặc dù
chỉ là hiện tượng cá biệt nhưng lại là một đề tài nóng bỏng, gây xôn xao trong
dư luận, được các phương tiện thông tin đại chúng phản ánh khá nhiều; điều
đó đã ảnh hưởng rất nhiều đến chất lượng và hiệu quả công tác giáo dục. Một
số cơ quan báo chí có nhiều bài phản ánh về tình trạng học sinh đánh nhau
mang tính bạo lực ở trong và ngoài nhà trường, đặc biệt học sinh lứa tuổi
trung học phổ thông. Có một số vụ việc xảy ra đã gây ra hậu quả nghiêm
trọng, gây tâm lý lo lắng, bức xúc trong một bộ phận xã hội. Vấn đề bạo lực
đường diễn ra trong thời gian gần đây là một trong những biểu hiện của tình
trạng xuống cấp nghiêm trọng về đạo đức của học sinh.
Theo báo cáo của các sở giáo dục và đào tạo, từ đầu năm học 2009 2010 đến nay, trên toàn quốc đã xảy ra khoảng 1.598 vụ học sinh đánh nhau ở
trong và ngoài trường học. Các nhà trường đã xử lý kỷ luật khiển trách: 881
học sinh, cảnh cáo: 1.558 học sinh, buộc thôi học có thời hạn (3 ngày, 1 tuần,
1 năm học): 735 học sinh,... Như vậy, cứ 5.260 học sinh thì xảy ra một vụ
đánh nhau; cứ 9 trường thì xảy ra một vụ học sinh đánh nhau; cứ 10.000 học


4
sinh thì có một học sinh bị kỷ luật cảnh cáo vì đánh nhau; cứ 11.111 học sinh
thì có một học sinh bị buộc thôi học có thời hạn vì đánh nhau.
Trong số các vụ việc học sinh đánh nhau được phân tích ở trên, phần
lớn là vụ việc xích mích nhỏ giữa các học sinh, các em dùng tay, chân đánh
nhau nhưng được sự can ngăn kịp thời nên không để xảy ra hậu quả nghiêm
trọng. Tuy nhiên trong số đó vẫn có những vụ việc xảy ra mang tính chất
hoặc gây hậu quả nghiêm trọng. Đáng chú ý là hiện tượng, vụ việc như học
sinh nữ đánh nhau hội đồng, làm nhục bạn, quay phim rồi tung lên mạng, coi
như là một “chiến tích” để thể hiện mình trước mọi người (xảy ra tại thành
phố Hà Nội, tỉnh An Giang, thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Quảng Ngãi…);

hành và quản lý chặt chẽ, nên hiệu quả hoạt động này chưa cao. Đây chính là
nguyên nhân cơ bản dấn đến tình trạng bạo lực học đường trong học sinh
trung học phổ thông trên địa bàn có nguy cơ bùng nổ và lan rộng trong các
trường học dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.
Chính vì vậy, chúng ta cần nhận diện đúng mức vấn đề này, phát hiện
và phân tích đầy đủ các nguyên nhân một cách khoa học nhằm tìm ra những
biện pháp hiệu quả để quản lý chặt chẽ hoạt động giáo dục phòng chống
những hành vi tiêu cực, góp phần tích cực xây dựng môi trường thân thiện
trong nhà trường, ở gia đình và trong xã hội. Việc nghiên cứu cơ sở lý luận,
thực trạng các nguyên nhân quản lý hoạt động giáo dục phòng ngừa biểu hiện
hành vi bạo lực trong học sinh để từ đó đề xuất các biện pháp quản lý giáo
dục phòng ngừa bạo lực trong học sinh trung học phổ thông nói chung và học
sinh trung học phổ thông trên địa bàn huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội hiện
nay nói riêng là rất cần thiết.
2.Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Bạo lực học đường được ngành giáo dục nhiều quốc gia coi là một vấn
đề trầm trọng trong trường học. Điều đáng lo ngại là dư luận xã hội cũng như


6
nhiều bậc phụ huynh còn chưa hiểu hết những nguy cơ nghiêm trọng mà nó
có thể gây ra. Hiện nay nhiều nước đang tìm các biện pháp can thiệp có hiệu
quả nhằm chống tình trạng bắt nạt học đường.
Tại Mỹ, với mục đích “đùa cho vui”, mà Brandon, học sinh bang
Oklahoma đã bị những học trò to khoẻ hơn chế giễu, bắt nạt, dẫn đến tổn
thương tâm lý nghiêm trọng. Sau nhiều lần là mục tiêu cho các học sinh khác
bắt nạt, Brandon cảm thấy sợ đến trường và cảm thấy nơi đây như một địa
ngục. Không chịu được khổ đau dày vò trong lòng, cậu bé đã tự tử bằng một
khẩu súng. Vụ việc đã khiến Nghị viện Oklahoma đưa ra Đạo luật Phòng
chống Bắt nạt tại học đường năm 2002.

trường học tăng gấp 13 lần (trong khi bạo hành tại cộng đồng tăng bảy lần,
bạo hành với trẻ tại gia đình tăng gấp ba lần). Bạo lực học đường hiện đang
có xu hướng gia tăng, kể cả số lượng vụ việc lẫn tính chất nghiêm trọng.
Bạo lực học đường không phải là điều gì mới. Nhưng sự gia tăng,
bùng phát về số lượng cũng như tính chất nghiêm trọng của vụ việc mang
màu sắc xã hội đen gần đây đã khiến xã hội hoang mang, lo lắng. Không
chỉ xảy ra với đối tượng nhỏ tuổi, giờ bạo lực đã lan tới cả giảng đường đại
học, nơi những trí thức tương lai và đều đã ở độ tuổi trưởng thành đang
“dùi mài kinh sử”.
Một trong những nguyên nhân khá quan trọng liên quan đến đặc điểm
rất dễ rối nhiễu tâm lý lứa tuổi của các em nhỏ. Chúng đang trong giai đoạn
hình thành, phát triển tâm lý và thể chất cho nên luôn hiếu động và tìm mọi
cách thể hiện cái tôi bản thân. Và khi phải chịu nhiều áp lực căng thẳng gây
nên những rắc rối trong đời sống tâm lý, nếu không nhận được sự khuyên bảo,
chỉnh đốn kịp thời, các em dễ rơi vào những hành động quá khích, khó bề
kiểm soát. Theo Thạc sĩ Nguyễn Thị Hằng Phương (Đại học Quốc gia Hà
Nội) thì có ba nhóm vấn đề mà học sinh hiện cần được tham vấn: nhóm liên


8
quan đến học tập và thầy giáo, cô giáo; nhóm liên quan đến gia đình; nhóm
liên quan đến bạn bè và giới tính.
Trong khi đó, PGS, TS Nguyễn Hồi Loan (Trường Đại học Khoa học
Xã hội & Nhân văn) lý giải: những rối nhiễu tâm lý ở học sinh chủ yếu
xuất phát từ áp lực học tập. Sự học ở Việt Nam được xã hội đề cao. Trong
khi đó, mỗi năm chỉ có khoảng 30% số học sinh có thể “vượt vũ môn” vào
đại học, cao đẳng. Điều này tạo áp lực quá căng thẳng đối với học sinh phổ
thông ngày nay. Thực tế, tới thời điểm này, tại các trường từ phổ thông lên
đến đại học hầu như không có phòng tư vấn tâm lý chuyên biệt cho học
sinh, sinh viên.

Hiến cho rằng: “Cùng với sự phát triển của kinh tế và xã hội, thế hệ trẻ
đang bị đầu độc bởi ma lực của những trò chơi chém giết trong game, đồng
thời cũng bị "nhiễm khuẩn” từ chính những cảnh bạo hành trong gia đình
và ngoài xã hội. Chính người lớn đã góp phần không nhỏ làm tăng thêm
tính hung hãn, côn đồ ở trẻ” và “Nguyên nhân từ nhà trường chính là sự
giáo dục chưa đủ, thậm chí không giáo dục về việc phòng chống bạo lực.
Đặc biệt là gia đình cũng chưa quan tâm, chưa thân thiện với con cái trong
khi xã hội lại có quá nhiều yếu tố độc hại đối với lứa tuổi các em. Học sinh
tiếp xúc với hàng ngàn cảnh bạo lực… để rồi trở thành một hình ảnh quen
thuộc và bắt chước theo. Đó còn là hệ quả của sự vô cảm của người lớn,
của việc giáo dục quá nặng về lý thuyết, kiến thức mà không giáo dục về
kỹ năng, đạo đức, nhân cách làm người”.
Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Vinh Hiển cho biết:
Những giá trị đạo đức trong xã hội đang thay đổi nhanh, trong khi việc ứng
phó của ngành giáo dục không theo kịp. Trong thời gian tới, phải tập trung
bồi dưỡng cho giáo viên dạy môn đạo đức bởi trong thời gian qua, nhà
trường chỉ chú trọng tới các môn chính như toán, văn…


10
Nhằm góp phần cung cấp cho các nhà quản lý giáo dục, giáo viên, học
sinh, cha mẹ học sinh cũng như các đối tượng quan tâm khác trong xã hội các
kỹ năng cơ bản để phòng chống có hiệu quả bạo lực học đường và tệ nạn xã
hội, đã có nhiều công trình nghiên cứu khác nhau.
Để góp phần khắc phục tình trạng bạo lực học đường, từ tháng 04/2011
đến tháng 04/2012, PGS, TS Lê Vân Anh và nhóm tác giả công tác tại Viện
Khoa học Giáo dục Việt Nam đã nghiên cứu thành công công trình “Giải
pháp ngăn ngừa các hành vi bạo lực trong học sinh trung học phổ thông”, mã
số: B2011-37-03NV.
Năm 2013 vừa qua, Nhà xuất bản Đại học Quốc gia Hà Nội cũng đã

học đại học, cao đẳng hoặc nghiên cứu đối tượng tại các khu đô thị lớn
trong cả nước. Trong khi đó, huyện Mê Linh là một huyện vừa sát nhập với
Thủ đô Hà Nội, dân cư trên địa bàn vừa tham gia sản xuất nông nghiệp vừa
tham gia lao động trong các khu công nghiệp, chế xuất, tình hình xã hội
tương đối phức tạp.
Vì vậy, chúng tôi chọn vấn đề “Quản lý giáo dục phòng ngừa bạo lực
học đường trong học sinh trung học phổ thông trên địa bàn huyện Mê
Linh, thành phố Hà Nội” làm đề tài nghiên cứu của mình với mong muốn
góp thêm một cái nhìn mới, một số biện pháp mới về vấn đề ngăn ngừa bạo
lực học đường trong học sinh trung học phổ thông trên địa bàn huyện Mê
Linh, thành phố Hà Nội.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
* Mục đích nghiên cứu
Làm rõ cơ sở lý luận, thực tiễn và đề xuất biện pháp quản lý giáo dục
phòng ngừa bạo lực học đường trong học sinh trung học phổ thông trên địa
bàn huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội.


12
* Nhiệm vụ nghiên cứu
Làm rõ cơ sở lý luận của quản lý giáo dục phòng ngừa bạo lực học
đường trong học sinh trung học phổ thông.
Phân tích thực trạng quản lý giáo dục phòng ngừa bạo lực học đường trong
học sinh trung học phổ thông trên địa bàn huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội.
Đề xuất và khảo nghiệm sự cần thiết, tính khả thi của các biện pháp
quản lý giáo dục phòng ngừa bạo lực học đường trong học sinh trung học phổ
thông trên địa bàn huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội.
4. Khách thể, đối tượng và phạm vi nghiên cứu
* Khách thể nghiên cứu.
Quản lý hoạt động giáo dục học sinh trung học phổ thông.

cho công tác giáo dục phòng ngừa bạo lực học đường,… thì sẽ quản lý tốt
giáo dục phòng ngừa bạo lực học đường, góp phần hạn chế và chấm dứt tình
trạng bạo lực học đường trong học sinh trung học phổ thông.
6. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu
* Phương pháp luận
Dựa trên cơ sở phương pháp luận duy vật biện chứng và nhận thức
luận mác-xít, đề tài nghiên cứu, luận giải các vấn đề về bạo lực học đường và
biện pháp giáo dục phòng ngừa bạo lực học đường trong học sinh trung học
phổ thông trên địa bàn huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội.
Sử dụng phương pháp tiếp cận hệ thống - cấu trúc, tiếp cận hoạt
động nhân cách trong quá trình nghiên cứu. Xác định giáo dục phòng
ngừa bạo lực học đường là một nhiệm vụ quan trọng, cấp thiết không thể coi
nhẹ trong quá trình dạy học, giáo dục cho học sinh trung học phổ thông trên
địa bàn huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội.
Sử dụng phương pháp tiếp cận phát triển: Chúng tôi quan niệm rằng,
các em học sinh trung học phổ thông đang ở trong độ tuổi vị thành niên,


14
mặc dù các em rất dễ sa ngã vào các tệ nạn, các tiêu cực trong xã hội,...
nhưng tương lai của các em còn rộng mở ở phía trước, các em hoàn toàn có
thể khắc phục được những suy nghĩ và hành vi chưa đúng chuẩn mực của
xã hội.
* Phương pháp nghiên cứu
Đề tài sử dụng kết hợp các phương pháp nghiên cứu của khoa học
chuyên ngành và liên ngành, bao gồm các phương pháp chính sau:
Phương pháp nghiên cứu lý thuyết
Trên cơ sở phân tích, tổng hợp, hệ thống hoá, khái quát hoá các tài
liệu lý luận về dạy học - giáo dục, quản lý giáo dục, việc phòng ngừa các
hành vi sai trái, tiêu cực trong học sinh của các tác giả trong và ngoài nước

hoạt động ngoại khoá qua đó đã thu thập những thông tin phục vụ cho việc
đánh giá công tác quản lý giáo dục phòng ngừa bạo lực học đường trong
học sinh trung học phổ thông trên địa bàn huyện Mê Linh, thành phố Hà
Nội hiện nay.
- Phương pháp phân tích tổng kết kinh nghiệm quản lý giáo dục
Tiến hành nghiên cứu các bản đề án đổi mới giáo dục - đào tạo, tổng
kết công tác giáo dục - đào tạo và quản lý giáo dục của ngành giáo dục và của
ban giám hiệu các trường trung học phổ thông trên địa bàn huyện Mê Linh từ
năm 2008 đến 2013.
Tọa đàm với giáo viên, cán bộ quản lý, học sinh về kinh nghiệm quản
lý giáo dục phòng ngừa bạo lực học đường trong học sinh trung học phổ
thông trên địa bàn huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội.
- Phương pháp chuyên gia
Học viên đã trực tiếp trao đổi và xin ý kiến của các chuyên gia (là các nhà
quản lý giáo dục, các nhà sư phạm có uy tín và kinh nghiệm trong giáo dục đạo
đức, kỹ năng sống cho học sinh,...) về việc xây dựng đề cương nghiên cứu, đề


16
xuất các biện pháp quản lý giáo dục phòng ngừa bạo lực học đường trong học
sinh trung học phổ thông trên địa bàn huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội và tổ
chức khảo nghiệm.
- Phương pháp khảo nghiệm
Tác giả luận văn đã tiến hành khảo nghiệm nhằm mục đích kiểm chứng
tính đúng đắn, tính khoa học, tính khả thi và hiệu quả của việc quản lý giáo
dục phòng ngừa bạo lực học đường trong học sinh trung học phổ thông trên
địa bàn huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội. Qua đó khẳng định tính đúng đắn
của giả thuyết khoa học đã nêu.
- Phương pháp thống kê toán học
Sử dụng toán học thống kê để xử lý số liệu về kết quả điều tra, khảo sát

thầy), để lại thương tích trên cơ thể, thậm chí dẫn đến tử vong, đặc biệt là
gây tổn thương đến tư tưởng, tình cảm, tạo cú sốc về tâm, sinh lý cho
những đối tượng trực tiếp tham gia vào quá trình giáo dục ở nhà trường
cũng như đối với những người quan tâm tới sự nghiệp giáo dục.
Trong quá trình nghiên cứu về những vấn đề liên quan đến bạo lực
học đường, nhiều nhà nghiên cứu đã đưa ra những quan điểm khác nhau về
khái niệm bạo lực học đường. Bạo lực học đường là bất kỳ hình thức hoạt
động bạo lực hoặc các hoạt động bên trong các cơ sở giáo dục. Nó bao gồm
các hành vi bắt nạt, lạm dụng thân thể, lạm dụng bằng lời nói, ẩu đả, bắn…
Bắt nạt và lạm dụng vật chất là những hình thức phổ biến nhất của
bạo lực có liên quan đến bạo lực học đường. Tuy nhiên trường hợp cực
đoan như bắn, giết người đã được liệt kê như là bạo lực học đường.


18
* Hành vi bạo lực học đường
Tình trạng bạo lực học đường xảy ra ngày càng nhiều ở các trường, ở
nhiều địa phương với tính chất và mức độ ngày càng nghiêm trọng hơn.
Những biểu hiện của hành vi bạo lực học đường ở học sinh thường xảy ra với
những tính chất, biểu hiện như sau:
+ Thứ nhất: Xảy ra ở cả học sinh nam và học sinh nữ; đặc biệt trong
thời gian gần đây tình trạng học sinh nữ đánh nhau có xu hướng ngày càng
tăng và phổ biến hơn.
+ Thứ hai: Hình thức đánh nhau từ đánh đơn lẻ cá nhân, nay xuất hiện
đánh “hội đồng”, tham gia tập thể (nhóm), có tổ chức, có chuẩn bị trước. Gần
đây xuất hiện việc quay phim lại cảnh đánh nhau rồi tung lên mạng Internet
gây ảnh hưởng uy tín của các nhân và nhà trường, gây xôn xao dư luận và bất
bình trong xã hội.
+ Thứ ba: Thành phần tham gia đánh nhau rất đa dạng, từ học sinh cá
biệt và lưu ban, những thanh thiếu niên không đi học cho đến học sinh có

lực có thể xảy ra đối với chúng. Nhưng trong thực tế, các nhà giáo dục
cũng cần lưu ý quan tâm tới những em học sinh có cách cư xử nội tâm này.
Không giống như cách cư xử nội tâm, những cách cư xử biểu lộ dễ
phản ánh các hành động lầm lỗi, gây hấn, hiếu động thái quá. Cách cư xử
này thường có liên kết trực tiếp với các giai đoạn bạo lực. Cách cư xử bạo
lực như đấm và đá thường được học khi quan sát qua hành động của
những người khác. Các hành động biểu lộ diễn ra cả bên trong và bên
ngoài nhà trường.
- Biểu hiện qua các yếu tố tâm lý cá nhân
Từ góc độ nghiên cứu tâm lý học, chúng ta có thể xem xét sơ bộ quá
trình biến đổi tâm lý từ một đứa trẻ bình thường đến trẻ vị thành niên phạm
pháp. Những biến đổi tâm lý của các em đã diễn ra vô cùng phức tạp trong


20
những hoàn cảnh rất khác nhau. Nhưng tựu chung lại quá trình biến đổi ấy
thường trải qua ba giai đoạn như sau:
Giai đoạn 1: Đứa trẻ bắt đầu bị lôi cuốn vào những hoạt động tiêu cực.
Hoạt động tiêu cực là những hoạt động trong đó nảy sinh, củng cố,
phát triển những yếu tố tâm lý và phương thức hành vi trái với mục đích
giáo dục của xã hội. Trong giai đoạn này, dấu hiệu đầu tiên biểu hiện ở
chỗ, đứa trẻ thích thú theo những bạn bè “đi trước”, chơi bời lêu lổng. Hầu
hết các em tham gia vào các hoạt động đó một cách tự phát, a dua theo bạn
bè. Từ trong những trò chơi và quan hệ bạn bè tự do, thoải mái không có sự
kiểm soát của người lớn, dần dần nảy sinh ở đứa trẻ nhu cầu gắn bó với
nhóm bạn bè tự phát để cùng nhau được thực hiện những hoạt động “thoải
mái” và gắn bó với nhau bởi sự ăn thua và cay cú, nợ nần, phục thù. Tất cả
những vấn đề đó không ngừng lôi cuốn, hấp dẫn đứa trẻ. Cũng từ đó đứa
trẻ sao nhãng việc học hành dẫn đến kết quả học tập giảm sút, nhiệm vụ
học tập dần dần trở thành một gánh nặng.

trở thành chủ thể hoạt động và làm cho những hiện tượng của tự nhiên mà con
người nắm được trở thành khách thể của hoạt động của mình”.
- Khi hoạt động là đối tượng của tâm lý học, A.N. Leonchiev đã định
nghĩa như sau:
Hoạt động là một quá trình thực hiện sự chuyển hoá lẫn nhau giữa hai
cực chủ thể - khách thể. Theo nghĩa rộng nó là đơn vị phân tử chứ không phải
là đơn vị cộng thành của đời sống chủ thể. Đời sống của con người là một
quan hệ thống nhất các hoạt động thay thế nhau. Hoạt động, theo nghĩa hẹp
hơn tức là ở cấp độ tâm lý học, là đơn vị của đời sống mà khâu trung gian là
phản ánh tâm lý, có chức năng hướng dẫn chủ thể trong thế giới đối tượng.
Hoạt động giáo dục là quá trình tác động đến các đối tượng giáo dục để
hình thành cho họ những phẩm chất nhân cách.


22
Hoạt động giáo dục là quá trình phát huy tính tích cực, chủ động, sáng
tạo của học sinh, tập thể học sinh khi tham gia vào hoạt động học tập, giáo
dục trong và ngoài nhà trường. Quá trình tổ chức này được đặt trong mối
quan hệ thuận lợi hài hòa giữa cá nhân với môi trường tự nhiên và xã hội,
giữa cá nhân và tập thể, giữa giáo viên và học sinh với các lực lượng xã hội
khác trong mối quan hệ biện chứng giữa quá trình tác động có mục đích của
nhà giáo dục với sự hoạt động tự giáo dục của học sinh.
“Học sinh trung học phổ thông ngày nay có những bước nhảy vọt về
chất trong quá trình học tập và rèn luyện. Các em mạnh dạn hơn, suy nghĩ táo
bạo hơn, có những nhu cầu mới hơn, đặc biệt là nhu cầu về hoạt động…”.
Mặc dù hoạt động học tập vẫn là hoạt động chủ đạo, song nội dung và tính
chất hoạt động học tập ở lứa tuổi này khác rất nhiều so với các lứa tuổi trước.
Nó đòi hỏi ở các em tính năng động và độc lập cao hơn, tư duy lô-gíc nhiều
hơn. Những yêu cầu đó vừa phải được thể hiện trong hoạt động học tập, vừa
phải cụ thể hoá trong các hoạt động giáo dục của tập thể. Đây là một trong

Quản lý là một chức năng lao động xã hội bắt nguồn từ tính chất xã hội
của lao động. Sự cần thiết của quản lý được C. Mác viết: “Tất cả mọi lao
động trực tiếp hay lao động chung nào tiến hành trên qui mô tương đối lớn,
thì ít nhiều cũng cần đến một sự chỉ đạo để điều hoà những hoạt động cá
nhân…. Một người độc tấu vĩ cầm riêng lẻ tự mình điều khiển lấy mình, còn
một dàn nhạc thì cần phải có nhạc trưởng.”
Như vậy, C. Mác đã chỉ ra bản chất quản lý là một hoạt động lao
động để điều khiển lao động, một hoạt động tất yếu quan trọng trong quá
trình phát triển của xã hội loài người. Quản lý trở thành một hoạt động phổ
biến, diễn ra ở mọi nơi, mọi lúc, mọi lĩnh vực, mọi cấp độ và có liên quan
đến mọi người.


24
Tuy có nhiều cách định nghĩa khác nhau, song có thể hiểu một cách
khái quát: Quản lý là một quá trình tác động có định hướng, có chủ đích của
chủ thể quản lý tới khách thể quản lý trong một tổ chức, nhằm làm cho tổ
chức vận hành và đạt được mục đích đã đề ra.
Theo Giáo sư Nguyễn Ngọc Quang, khái niệm quản lý giáo dục là khái
niệm đa cấp (bao hàm cả quản lý hệ giáo dục quốc gia, quản lý các phân hệ
của nó đặc biệt là quản lý trường học): Quản lý giáo dục là hệ thống những
tác động có mục đích, có kế hoạch, hợp qui luật của chủ thể quản lý nhằm làm
cho hệ vận hành theo đường lối và nguyên lí giáo dục của Đảng, thực hiện
được các tính chất của nhà trường xã hội chủ nghĩa Việt Nam, mà tiêu điểm
hội tụ là quá trình dạy học - giáo dục thế hệ trẻ, đưa giáo dục tới mục tiêu dự
kiến, tiến lên trạng thái mới về chất.
Từ những quan niệm và cách tiếp cận trên, chúng tôi cho rằng: Quản
lý giáo dục phòng ngừa bạo lực học đường trong học sinh trung học phổ
thông là những hoạt động có mục đích, có kế hoạch của các chủ thể quản
lý nhằm tổ chức tốt hoạt động giáo dục với các biện pháp ngăn chặn và

sinh, tăng cường hiệu quả quản lý nhằm tạo ra sức mạnh tổng hợp, trong đó
phương pháp quản lý hành chính, phương pháp giáo dục - tâm lý, phương pháp
kích thích là những phương pháp chủ đạo, được sử dụng phổ biến. Hoạt động
quản lý giáo dục phòng ngừa bạo lực học đường trong học sinh trung học phổ
thông là hoạt động trí tuệ, hết sức căng thẳng, do đó cần lựa chọn và sử dụng
các phương pháp quản lý phù hợp với đối tượng quản lý là con người mới
mang lại tác dụng, hiệu quả cao.
Quản lý giáo dục phòng ngừa bạo lực học đường có một số chức năng
chính như sau:
Kế hoạch hoá: là xác định mục tiêu, mục đích đối với các biện pháp, giải
pháp để giảm thiểu và ngăn chặn các hành vi bạo lực học đường trong học sinh.


26
Tổ chức thực hiện: Là sự phối hợp các tác động bộ phận lại với nhau
trong quá trình thực hiện các biện pháp, giải pháp ngăn chặn bạo lực học
đường. Nhờ tổ chức thực hiện có hiệu quả, người quản lý có thể phối hợp,
điều phối tốt hơn các nguồn vật lực và nhân lực.
Chỉ đạo: Chỉ đạo là thể hiện tính tích cực của người lãnh đạo trong
hoạt động quản lý của mình. Chỉ đạo thực hiện kế hoạch là có sự theo dõi
và giám sát công việc để chỉ huy, ra lệnh cho các bộ phận để hoạt động
diễn ra đúng hướng, đúng kế hoạch, tập hợp được các lực lượng giáo dục
trong một tổ chức và phối hợp tối ưu với nhau trong việc giảm thiểu và
ngăn chặn bạo lực học đường.
Kiểm tra, đánh giá: Kiểm tra, đánh giá là một chức năng cơ bản và
quan trọng của quản lý. Nhờ có kiểm tra, đánh giá mà người quản lý có được
thông tin chính xác về những thành tựu công việc và uốn nắn, điều chỉnh hoạt
động một cách đúng hướng nhằm đạt mục tiêu quản lý và giảm thiểu bạo lực
học đường trong học sinh trung học phổ thông.
1.2. Nội dung quản lý giáo dục phòng ngừa bạo lực học đường