HC VIN CHNH TR QUC GIA H CH MINH

CAO TH H

nâng cao năng lực tư duy lý luận
cho đội ngũ giảng viên các trường đào tạo, bồi dưỡng
cán bộ, công chức ở việt nam hiện nay

TểM TT LUN N TIN S
CHUYấN NGNH: CH NGHA DUY VT BIN CHNG
V CH NGHA DUY VT LCH S
Mó s: 62 22 03 02

H NI - 2017


Công trình được hoàn thành
tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh

Người hướng dẫn khoa học: 1. GS.TS TRẦN THÀNH
2. TS. MAI THỊ THANH

Phản biện 1:

Phản biện 2:

Phản biện 3:

Luận án được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận án cấp Học viện
họp tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh
Vào hồi giờ

định hướng cho hoạt động nhận thức, hoạt động thực tiễn của họ. Cùng với
việc nắm vững lý luận cách mạng, đội ngũ giảng viên còn phải biết vận
dụng, cụ thể hoá hệ thống lý luận đó trong các bài giảng của mình cho có
chất lượng.
Trong những năm qua, việc nâng cao năng lực tư duy lý luận cho đội
ngũ giảng viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức đã đạt
được những kết quả đáng khích lệ: việc vận dụng linh hồn của chủ nghĩa
Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, chủ trương của Đảng, chính
sách, pháp luật của Nhà nước vào bài giảng đã thường xuyên thực hiện. Tuy
nhiên, giảng viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức được
tuyển dụng với các chuyên ngành đào tạo khác nhau, số lượng giảng viên
chưa qua đào tạo về lý luận chính trị còn nhiều. Do đó, trong các bài giảng
của giảng viên của đội ngũ này cũng còn một số hạn chế: Đó là bệnh kinh
nghiệm chủ nghĩa, giáo điều, chủ quan, kinh nghiệm thực tiễn... Với vị trí
đặc thù là giảng viên trong các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công
chức, đối tượng học viên là những người đã làm việc trong các cơ quan
nhà nước, đã có nhiều kinh nghiệm thực tiễn. Do vậy, để đáp ứng chất


2

lượng giảng dạy thì đỏi hỏi đội ngũ giảng viên cần phải có trình độ và
năng lực tư duy lý luận nhất định mới hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình.
Vì vậy, việc nâng cao năng lực tư duy lý luận cho đội ngũ giảng viên
các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức là vấn đề hết sức cần
thiết. Việc nghiên cứu đề tài: "Nâng cao năng lực tư duy lý luận cho đội
ngũ giảng viên các trường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức ở Việt
Nam hiện nay" không chỉ có ý nghĩa về mặt lý luận, còn có ý nghĩa thực tiễn
hiện nay.
2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

3

chính sách, pháp luật của nhà nước, của ngành và các tài liệu khoa học có
liên quan đến vấn đề nghiên cứu để xây dựng cơ sở lý luận cho đề tài.
- Phương pháp nghiên cứu: Luận án sử dụng phương pháp của chủ
nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử. Ngoài ra còn sử
dụng một số các phương pháp nghiên cứu thực tiễn như: Phương pháp
điều tra xã hội học, thống kê, so sánh, thu thập và xử lý thông tin.
5. Những đóng góp về khoa học của luận án
Luận án góp phần làm rõ quan niệm về năng lực tư duy lý luận và
nâng cao năng lực tư duy lý luận của giảng viên các trường Đào tạo, bồi
dưỡng cán bộ, công chức; đặc điểm, vai trò và nội dung đánh giá năng lực
tư duy lý luận cho giảng viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công
chức; phân tích, đánh giá thực trạng về năng lực tư duy lý luận của giảng
viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức giai đoạn từ 20122016, trên cơ sở đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao năng lực tư duy
lý luận cho đội ngũ giảng viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công
chức ở Việt Nam hiện nay.
6. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận án
Kết quả nghiên cứu có thể dùng làm tài liệu tham khảo cho việc xây
dựng, hoạch định chiến lược, kế hoạch xây dựng đội ngũ giảng viên các
trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức ở Việt Nam trong giai đoạn
hiện nay và tiếp theo.
7. Kết cấu của luận án
Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, nội
dung luận án gồm 4 chương, 11 tiết.
Chương 1
TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
1.1. NĂNG LỰC TƯ DUY LÝ LUẬN VÀ VAI TRÒ CỦA NÓ ĐỐI VỚI
ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, GIẢNG VIÊN



Chương 2
NÂNG CAO NĂNG LỰC TƯ DUY LÝ LUẬN
CHO ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN TRƯỜNG ĐÀO TẠO, BỒI DƯỠNG
CÁN BỘ, CÔNG CHỨC Ở VIỆT NAM - MỘT SỐ LÝ LUẬN CƠ BẢN
2.1. NĂNG LỰC TƯ DUY LÝ LUẬN - KHÁI NIỆM VÀ CÁC ĐẶC
TRƯNG CƠ BẢN

2.1.1. Thực chất tư duy lý luận, năng lực tư duy lý luận
Tư duy lý luận là tư duy ở cấp độ nhận thức cao nhất của con người,
có vai trò quan trọng trong nhận thức và trong chỉ đạo hoạt động thực tiễn
của con người; được thực hiện dựa trên nguyên tắc phương pháp luận biện
chứng duy vật và các thao tác tư duy lôgic để nắm bắt các mối liên hệ
mang tính bản chất, tìm ra các quy luật vận động nội tại tiềm ẩn trong
khách thể nhận thức, từ đó có thể tạo ra những mô hình lý luận phù hợp
với hiện thực khách quan chỉ đạo thực tiễn ngày càng có hiệu quả.
Năng lực tư duy lý luận là tổng hợp các phẩm chất trí tuệ của chủ thể
đáp ứng yêu cầu phát hiện, nhận thức nhanh, nhạy, đúng đắn đối với hiện
thực ở trình độ lý luận, nhờ vậy có những đề xuất cụ thể, sắc bén,sáng tạo,
thiết thực góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động nhận thức và hoạt động
thực tiễn của con người.
2.1.2. Những nhân tố ảnh hưởng đến năng lực tư duy lý luận
- Các nhân tố thuộc về tư chất của chủ thể tư duy
- Quá trình đào tạo và tự đào tạo, rèn luyện
- Môi trường kinh tế - xã hội, chính trị xã hội
- Hoạt động thực tiễn
- Nhu cầu và lợi ích
- Các yếu tố của tồn tại xã hội
2.2. VAI TRÒ VÀ NỘI DUNG NÂNG CAO NĂNG LỰC TƯ DUY LÝ
LUẬN CHO ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN CÁC TRƯỜNG ĐÀO TẠO, BỒI DƯỠNG

2.2.1.3. Nhiệm vụ của đội ngũ giảng viên các trường đào tạo, bồi
dưỡng cán bộ, công chức
Một là, nhiệm vụ giảng dạy.
Hai là, nhiệm vụ nghiên cứu khoa học và công nghệ.
Ba là, nhiệm vụ tham gia công tác quản lý đào tạo, bồi dưỡng,
nghiên cứu khoa học, công tác đảng, đoàn thể và các hoạt động khác.
Bốn là, nhiệm vụ học tập, bồi dưỡng nâng cao trình độ.
2.2.2. Vai trò và nội dung nâng cao năng lực tư duy lý luận cho
đội ngũ giảng viên trường các đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức
2.2.2.1. Vai trò năng lực tư duy lý luận đối với hoạt động của đội
ngũ giảng viên trường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức
Một là: Năng lực tư duy lý luận giúp đội ngũ giảng viên các trường
Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức không ngừng nâng cao trình độ lý
luận chính trị, trình độ chuyên môn nghiệp vụ.
Hai là: Năng lực tư duy lý luận giúp đội ngũ giảng viên các trường
Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức rèn luyện và không ngừng nâng cao
phương pháp đào tạo, bồi dưỡng.
Ba là: Năng lực tư duy lý luận giúp đội ngũ giảng viên các trường đào
tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức thực hiện tốt nhiệm vụ nghiên cứu khoa
học; hoàn thiện phẩm chất, nhân cách sư phạm.


8

Bốn là: Năng lực tư duy lý luận giúp đội ngũ giảng viên các trường
đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức tiếp thu và chuyển tải chương trình
đào tạo, bồi dưỡng đáp ứng nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng của đối tượng.
Năm là: Năng lực tư duy lý luận giúp đội ngũ giảng viên trường Đào
tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức học tập, rèn luyện nâng cao hơn nữa
phương pháp tư duy biện chứng duy vật.

bài giảng và giúp cho học viên thấy được sự thể hiện trong thực tế cuộc sống


9

hoặc gợi mở, đàm thoại với học viên, dẫn ra những thực tiễn của địa
phương, đất nước, từ đó khái quát làm sáng tỏ về mặt lý luận.
3.1.1.3. Về phẩm chất sáng tạo của giảng viên Trường Đào tạo, bồi
dưỡng cán bộ, công chức
Phần lớn giảng viên tại Học viện Hành chính Quốc Gia, Trường Đào
tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức - Bộ Nội vụ, Trường Đào tạo cán bộ Lê
Hồng Phong thành phố Hà Nội trước khi thi tuyển, tuyển dụng đều là học
viên, sinh viên tốt nghiệp loại khá, giỏi, xuất sắc ở các cơ sở đào tạo hoặc
là những giảng viên dạy khá, giỏi có kinh nghiệm từ các cơ sở đào tạo
khác. Cơ bản tư chất trí tuệ và phẩm chất sáng tạo đã được rèn luyện, trau
dồi từ khi còn là sinh viên hay giảng viên ở các cơ sở đào tạo khác. Khi trở
thành giảng viên các Trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức lại
được tiếp tục bổ sung, phát triển và hoàn thiện hơn. Tư chất trí tuệ và
phẩm chất sáng tạo của giảng viên được nâng lên theo năm tháng công tác,
giảng dạy, được thông qua việc chiếm lĩnh những đỉnh cao tri thức khoa
học, sự trưởng thành trong hoạt động thực tiễn sư phạm, nghiên cứu khoa
học và thực hiện tốt các nhiệm vụ được giao.
3.1.2. Việc nâng cao khả năng vận dụng nhuần nhuyễn phương
pháp biện chứng trong nhận thức và thực tiễn
- Về kinh nghiệm giảng dạy của giảng viên
- Về phẩm chất sáng tạo của giảng viên
3.1.3. Việc nâng cao ý thức, thái độ phát triển nghề nghiệp, phát
triển bản thân của chính đội ngũ giảng viên
- Việc giảng viên tự mình đáp ứng các tiêu chuẩn cao của việc giảng dạy
- Việc thiết lập các mục tiêu, sự gắn bó chặt chẽ giữa các chương

dưỡng cán bộ, công chức
3.2.1.1. Về nguồn tuyển chọn giảng viên
Công tác tuyển chọn hay tuyển dụng là khâu đầu tiên có tính quyết
định đến chất lượng nguồn nhân lực của một cơ quan, tổ chức. Việc tuyển
chọn, tuyển dụng giảng viên của các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ,
công chức trong thời gian qua còn khá nhiều bất cập, phương thức tuyển
dụng chủ yếu được thực hiện bằng hình thức xét tuyển và chuyển công tác,
một số trường do công tác tuyển dụng đội ngũ giảng viên chuyên ngành
đào tạo còn chưa phù hợp với yêu cầu. Một số trường tuyển dụng giảng
viên là sinh viên mới tốt nghiệp các trường đại học được nhận về làm hợp
đồng từ 5 đến 10 năm, sau đó tổ chức xét tuyển hoặc thi tuyển vào vị trí
giảng viên. Tuyển dụng giảng viên mới tốt nghiệp đại học có cả ưu điểm
và hạn chế song hành. Ưu điểm là có thể đáp ứng được sự kế thừa về thế
hệ giáo viên, tránh hụt hẫng, phát huy được tính năng động, nhiệt tình,
sáng tạo, nhạy bén của sức trẻ. Hạn chế có thể dễ dàng nhận thấy ở đội ngũ
giảng viên trẻ đó là thiếu các kiến thức chuyên ngành và kinh nghiệm thực
tiễn, về trình độ lý luận chính trị thì hầu hết giảng viên trẻ chưa được qua
những lớp đào tạo, bồi dưỡng, có chăng chỉ được xét tương đương trung
cấp lý luận chính trị đối với những chuyên ngành đại học đặc thù theo quy
định chứ chưa được cấp bằng. Nhưng nếu tiếp nhận giảng viên chuyển
công tác từ nơi khác về thì có thể bắt tay ngay vào công việc vì họ đã có
kinh nghiệm thực tiễn, lập trường tư tưởng vững vàng, tuy nhiên, cũng
phải mất thời gian để làm quen với môi trường công tác mới, một cản trở
nữa với đội ngũ này là do tuổi tác, hoặc chuyên ngành đào tạo chưa phù
hợp với yêu cầu của nhà trường.
3.2.1.2. Hoạt động đào tạo và đào tạo lại
Nhà trường, đặc biệt là Ban Giám hiệu (Ban Giám đốc) trường Đào
tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức thường xuyên quan tâm chú trọng đầu



nghiệp không chỉ dừng lại ở việc trau dồi chuyên môn, nghiệp vụ, năng lực
nghề nghiệp mà cần mở rộng cả ở việc lập kế hoạch tự học tập, học tập
suốt đời, chủ động trong công tác nghiên cứu khoa học. Đội ngũ giảng
viên cần chủ động tham gia học tập, trau dồi, bồi dưỡng các kỹ năng mềm:
công nghệ thông tin, ngoại ngữ, làm việc nhóm... Đặc biệt, trong bối cảnh
hội nhập sâu rộng như ngày nay, ngoại ngữ và tin học có vai trò quan trọng
trong việc nâng cao chất lượng giảng dạy và học tập, nghiên cứu. Giảng
viên cần nâng cao trình độ ngoại ngữ để có thể tiếp cận với các nguồn tài
liệu phong phú trên thế giới, tự học tập và nghiên cứu, tham gia nhiều loại
hình đào tạo, (đào tạo - học tập trực tuyến, tích hợp phương tiện truyền
thông, năng động, sáng tạo).


12

Chương 4
GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NÂNG CAO NĂNG LỰC TƯ DUY LÝ LUẬN
CHO ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN CÁC TRƯỜNG ĐÀO TẠO, BỒI
DƯỠNG CÁN BỘ, CÔNG CHỨC Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
4.1. NHÓM GIẢI PHÁP TUYỂN CHỌN, ĐÀO TẠO, ĐÀO TẠO LẠI ĐỘI NGŨ
GIẢNG VIÊN CÁC TRƯỜNG ĐÀO TẠO, BỒI DƯỠNG CÁN BỘ, CÔNG CHỨC

4.1.1. Giải pháp tuyển chọn đội ngũ giảng viên các trường đào
tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức
Thực tế hiện nay, giảng viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ,
công chức có những điểm khác biệt bởi đối tượng người học phần lớn đã
có kinh nghiệm công tác chuyện môn hoặc đang là cán bộ lãnh đạo, quản
lý. Vì vậy, các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức cần xây dựng
chiến lược phát triển về nguồn giảng viên:
Một là, giảng viên được tuyển dụng (tuyển chọn) từ giảng viên có

lý luận chính trị thì trong chương trình đó cũng không có môn học lịch sử
triết. Thực tế cho thấy, nếu con người biết học tập những kinh nghiệm lịch
sử thì hoạt động lý luận cũng như thực tiễn sẽ tránh được những vòng vo
không cần thiết. Nghiên cứu lịch sử triết học cũng chính là nghiên cứu lịch
sử phát triển của tư duy, sẽ giúp con người học tập, rèn luyện và trau rồi
phương pháp tư duy khoa học, qua đây phát triển năng lực và trình độ của
người giảng viên. Qua nghiên cứu, giảng viên Trường Đào tạo, bồi dưỡng
cán bộ, công chức có thể vận dụng sáng tạo vào những môn học mình
được phân công giảng dạy một cách linh hoạt, mềm dẻo và phù hợp.
Việc nắm vững những tri thức khoa học là cơ sở quan trọng để rèn luyện
phương pháp tư duy biện chứng nhằm nâng cao năng lực tư duy lý luận.
Thông qua quá trình giảng dạy và học tập, giảng viên Trường Đào tạo,
bồi dưỡng cán bộ, công chức sẽ có điều kiện tốt nhất để tiếp thu hệ
thống tri thức triết học Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh. Những tri
thức lý luận này nếu được giảng viên Trường Đào tạo, bồi dưỡng cán
bộ, công chức nắm vững và vận dụng nhuần nhuyễn trong nhận thức và
hoạt động thực tiễn sẽ góp phần quan trọng đặc biệt vào việc phát triển
năng lực tư duy lý luận.
Nâng cao năng lực tư duy biện chứng thông qua việc học tập để nắm
được bản chất của phương pháp tư duy biện chứng thì bên cạnh việc trang
bị những kiến thức cơ bản về văn hóa xã hội nói chung thì thường xuyên
học tập, nghiên cứu các môn học Mác - Lênin, các môn khoa học khác có
liên quan như lôgíc học, tâm lý học.. là một điều kiện để qua đó giúp giảng
viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức nâng cao năng lực
tư duy lý luận. Để thực sự có được phương pháp tư duy biện chứng duy
vật thì người giảng viên trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức
cũng cần đặc biệt chú ý đến công tác nghiên cứu tổng kết thực tiễn. Tổng
kết thực tiễn là phương thức cơ bản gắn lý luận với thực tiễn, gắn hoạt
động nhận thức, tư duy với hoạt động thực tiễn của đời sống xã hội. Căn
cứ để phát triển lý luận chính là thực tiễn. Lý luận bám rễ trong thực tiễn

điều kiện gắn bó giữa lý luận với thực tiễn, tạo cầu nối giữa lý luận và thực
tiễn. Điều này có tác dụng tích cực, trực tiếp nâng cao nâng cao năng lực tư
duy lý luận và tư duy thực tiễn của giảng viên. Sở dĩ như vậy là vì phương
pháp tư duy dù có khoa học đến đâu thì tự nó cũng không quyết định được
nội dung, kết quả của tư duy. Được học tập, trang bị phương pháp tư duy
khoa học là một chuyện, nhưng mỗi người có biến nó thành phương pháp
nhận thức, phương pháp tư duy của mình hay không lại là chuyện khác. Trên
thực tế, cùng những người học tập, được trang bị một phương pháp tư duy
như nhau, nhưng khả năng nhận thức, kết quả tư duy lại rất khác nhau. Điều
ấy chứng tỏ, ngoài việc được học tập, nghiên cứu về phương pháp tư duy
khoa học, năng lực và trình độ tư duy lý luận của con người còn phụ thuộc
vào đặc tính bẩm sinh (dù chỉ là một phần nhỏ) và quá trình tu dưỡng, rèn
luyện của mỗi con người (có vai trò quyết định). Chính tổng kết thực tiễn là
một trong những cách thức, biện pháp rèn luyện phương pháp tư duy rất tốt,
qua đó giúp nâng cao năng lực tư duy biện chứng và năng lực tư duy lý luận
cho người giảng viên các Trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức.
4.1.3. Giải pháp nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho
đội ngũ giảng viên các trường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức
Với tư cách là nhà giáo dục, giảng viên nói chung và giảng viên các
trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức phải có phương pháp sư


15

phạm tốt, năng lực và trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của giảng viên cũng
được thể hiện đậm nét ở phương pháp sư phạm. Nó đòi hỏi sự thống nhất
hài hòa, kết hợp nhuần nhuyễn giữa tư tưởng và khả năng diễn đạt tư
tưởng, hay nói đơn giản là sự thống nhất giữa ý nghĩ và lời nói. Tất nhiên,
giữa tư duy và ngôn ngữ thể hiện, trong mỗi con người bình thường, cơ
bản là thống nhất, đồng nhất, nhưng không phải là không có sự khác biệt,

nói chung và đội ngũ giảng viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ,
công chức nói riêng khó mà phát triển được, và như thế tức là trình độ lý
luận cũng như năng lực tư duy lý luận cũng không thể nâng lên được. Chính
sách đãi ngộ có tầm ảnh hưởng quan trọng đặc biệt đối với việc xây dựng đội


16

ngũ giảng viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức. Đó là đòn
bẩy, là động lực trực tiếp đối với việc nâng cao năng lực tư duy lý luận cho
đội ngũ cán bộ này. Chúng ta có thể khẳng định rằng, những phương
hướng, giải pháp cơ bản nhằm nâng cao năng lực tư duy lý luận có đưa lại
hiệu quả hay không và mức độ đến đâu, tùy thuộc rất nhiều vào chế độ đãi
ngộ của Đảng, Nhà nước và trực tiếp các trường đối với họ.
Trong điều kiện hiện nay chất lượng đội ngũ giảng viên còn nhiều
bất cập, các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức cần chú trọng
xây dựng cơ chế, chính sách thu hút, trọng dụng giảng viên tài năng từ
nhiều nguồn khác nhau; Kết nối tạo dựng quan hệ hợp tác và có chế độ
chính sách đặc biệt với những giảng viên giữ những cương vị lãnh đạo,
quản lý, chuyên gia đầu ngành, các nhà chuyên môn giỏi chuyển công tác
về hoặc cộng tác lâu dài với các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công
chức. Để làm được điều đó, trước hết, các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán
bộ, công chức phải đảm bảo lương và mọi chế độ khác theo quy định cho
giảng viên.
Thứ nhất, đẩy mạnh xây dựng chương trình, tài liệu, tham gia các đề
án, dự án và tổ chức các hoạt động đào tạo, bồi dưỡng phù hợp với các
chức năng, nhiệm vụ của các trường và chuyên môn, nghiệp vụ của đội
ngũ giảng viên nhằm tạo công ăn việc làm, để tăng nguồn thu sự nghiệp
đảm bảo lương tăng thêm hàng tháng và các chế độ phúc lợi khác;
Thứ hai, thực hiện cơ chế hỗ trợ giảng dạy trên cơ sở chất lượng giờ

nhà trường để giảng viên hiểu rõ thực trạng những khó khăn, thuận lợi của
nhà trường, tạo sự đồng thuận trong toàn trường để triển khai thực hiện
công tác phát triển giảng viên và phát triển nhà trường;
Thứ chín, duy trì và thực hiện tốt các phong trào thi đua trong nhà
trường, nhất là phong trào thi đua "dạy tốt - học tốt", khắc phục bệnh thành
tích trong đào tạo, bồi dưỡng. Thông qua chế độ sơ, tổng kết, các ngày lễ lớn
trong năm để kịp thời biểu dương, khen thưởng những điển hình tiên tiến,
những giảng viên có thành tích cao trong giảng dạy và nghiên cứu khoa học.
Quan tâm đến đời sống cá nhân của từng thành viên trong nhà trường. Có
chính sách thu hút nhân tài từ nơi khác đến thông qua chính sách ưu đãi
giảng viên trong bổ nhiệm cán bộ, đào tạo, bồi dưỡng, trong phát triển Đảng.
4.2.2. Giải pháp về đảm bảo điều kiện vật chất, trang thiết bị
công sở cho đội ngũ giảng viên
Việc trang bị các điều kiện vật chất, trang thiết bị cho các Trường Đào
tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức cần phải đáp ứng được các yêu cầu sau:
Một là, phải thích hợp với từng loại công việc: điều này đảm bảo các phương
tiện được trang bị sẽ giúp cho việc thực hiện các công việc được tiến hành
thuận lợi và có hiệu quả cao hơn. Hai là, tiết kiệm các phương tiện được
trang bị thích hợp với yêu cầu sử dụng, chú trọng đến hiệu suất sử dụng,
tránh xu hướng phô trương, lãng phí. Ba là, phải góp phần tạo ra môi trường
văn hóa cho cơ quan, trang thiết bị phải đảm bảo các yêu cầu về tính thẩm
mỹ, phù hợp với tính chất công việc, giúp giảng viên cảm thấy thoải mái khi
làm việc. Bốn là, không ngừng đổi mới và hiện đại hóa để đáp ứng tốt hơn
nữa yêu cầu của công cuộc cải cách hành chính và sự phát triển của xã hội.
4.2.3. Môi trường dân chủ trong đội ngũ giảng viên ở các trường
đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức
Không khí dân chủ, tinh thần đoàn kết, kỷ luật của tập thể cán bộ,
giảng viên nhà trường là điều kiện tốt nhất để phát huy khả năng hiện thực



khuyến khích giảng viên tự nâng cao năng lực tư duy lý luận
Thứ nhất, Đảng ủy, tập thể Ban giám hiệu cần tiếp tục nâng cao năng
lực lãnh đạo, chỉ đạo tập trung, thống nhất thực hiện nhiệm vụ chính trị
của Trường, tạo môi trường hoạt động thuận lợi cho việc nâng cao chất
lượng giảng dạy, nghiên cứu khoa học, chất lượng đội ngũ giảng viên và
năng lực tư duy lý luận của giảng viên trong trường theo đúng yêu cầu,
định hướng và mục tiêu, phương hướng, nội dung đã đề ra.
Thứ hai, các cơ quan chức năng trong trường Đào tạo, bồi dưỡng cán
bộ, công chức làm tốt công tác tham mưu cho Đảng ủy, Ban Giám hiệu về
công tác chuyên môn; chủ động xây dựng kế hoạch và triển khai kế hoạch đã
được phê duyệt. Tuyển dụng, bố trí sắp xếp và luân phiên nhân sự, tài chính,
cơ sở vật chất, trang thiết bị cũng như tạo điều kiện thuận lợi cho giảng viên


19

tích cực tham gia hoạt động thực tiễn. Xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng
giảng viên, nghiên cứu khoa học, hội thảo, hoạt động ngoại khóa đảm bảo tính
khoa học, thiết thực hiệu quả.
Thứ ba, các tổ chức đoàn thể, hoạt động theo đúng chức năng nhiệm
vụ, tăng cường vai trò, trách nhiệm trong tuyên truyền, vận động, tập hợp, lôi
cuốn các lực lượng tham gia và tổ chức phong trào thi đua, phong trào dạy tốt,
học tốt hướng tới các hoạt động nâng cao năng lực, kỹ năng, nghiên cứu khoa
học của giảng viên. Có kế hoạch, chương trình hành động thiết thực hiệu quả
để phát huy dân chủ, tinh thần sáng tạo của giảng viên trong Trường.
Thứ tư, các khoa, phòng, trung tâm là đơn vị trực tiếp quản lý, giáo
dục, bồi dưỡng, giám sát, kiểm tra việc nâng cao chất lượng đội ngũ giảng
viên, cần phải quản lý toàn diện mọi mặt công tác, nắm chặt chất lượng đội
ngũ giảng viên; đánh giá đúng trình độ, năng lực chuyên môn, sở trường,
năng khiếu, mạnh mạnh, mặt yếu của từng giảng viên. Chủ động xây dựng

tiếp thu các chương trình và phương pháp giảng dạy mới, đáp ứng yêu cầu
đổi mới của xã hội, của chính cá nhân. Trong quá trình tự học, tự đào tạo,
mỗi giảng viên phải luôn ý thức đặt trọng tâm vào rèn luyện tư duy, rèn
luyện phương pháp, cập nhật tri thức mới, cập nhật những phương pháp
giảng dạy, nghiên cứu mới, xây dựng phong cách tư duy khoa học và độc
lập… Giảng viên lý luận chính trị cần chú trọng rèn luyện phương pháp,
kỹ năng, trên cơ sở đề cao tính sáng tạo, trong đó chú ý đến hai kỹ năng
căn bản - kỹ năng sư phạm và kỹ năng nghiên cứu khoa học, đi kèm với
ngoại ngữ, tin học, hình thành nên hệ thống kỹ năng, khả năng chiếm lĩnh
tri thức khoa học.
4.3.4. Khuyến khích giảng viên tự nâng cao trình độ học vấn,
trình độ khoa học, tri thức ngoài chuyên ngành
Hầu hết các giảng viên Trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức
chủ yếu mới có các kiến thức chuyên ngành của ngành mình, còn thiếu
những kiến thức cơ bản của các ngành, lĩnh vực ngoài ngành mình. Vì vậy,
phải có kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng nâng cao những tri thức khoa học
ngoài chuyên ngành cho giảng viên trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ,
công chức thông qua các đợt tập huấn, các khóa học ngắn ngày, các lớp
bồi dưỡng… là cơ hội tốt trong nâng cao tổng thể tri thức, nhận thức cho
giảng viên trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức.
Các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức cần tổ chức các khóa
học, các lớp đào tạo, bồi dưỡng phải được thực hiện trên nguyên tắc phù hợp,
kịp thời, có phân loại nhằm đáp ứng các nhu cầu khác nhau của các nhóm đối
tượng, tránh đào tạo, bồi dưỡng đồng loạt, ồ ạt, bình quân. Cần vận dụng
nhiều hình thức bồi dưỡng phù hợp với hoàn cảnh và điều kiện của giảng
viên trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức. Bên cạnh đó, cần có cơ
chế chính sách khuyến khích giảng viên trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ,
công chức thường xuyên nghiên cứu khoa học. Nghiên cứu khoa học là hoạt
động trí óc ở trình độ cao, có ý nghĩa quan trọng đối với việc phát huy năng
lực sáng tạo, năng lực tư duy lý luận, là con đường ngắn nhất để nâng cao

Để có được tầm cao trí tuệ, đòi hỏi giảng viên các trường Đào tạo,
bồi dưỡng cán bộ, công chức không những có trình độ kiến thức khoa học
chuyên môn giỏi, lượng kiến thức và kinh nghiệm sự phạm cần thiết,
phương pháp tư duy biện chứng mà cần có lý luận chính trị và một lượng
kiến thức xã hội vững chắc thì mới có khả năng tư duy lý luận trong giảng
dạy. Trong các chương trình, tài liệu đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giảng viên
hiện nay, thời lượng, nội dung chưa đáp ứng được yêu cầu thực tiễn, gây
khó khăn trong việc hình thành và phát triển năng lực tư duy lý luận của
giảng viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức. Vì vậy, thế
Bộ Giáo dục và Đào tạo cần tiếp tục nghiên cứu điều chỉnh, cập nhật bổ sung
các môn khoa học, lịch sử triết học, triết học Mác-Lênin, logic học, phương
pháp nghiên cứu khoa học… vào nội dung chương trình đào tạo, bồi dưỡng
và chương trình đào tạo sau đại học. Có tiêu chí phân loại, tiêu chuẩn đối với
từng đối tượng để có cơ sở, căn cứ xác định rõ những nội dung, hình thức,
biện pháp bồi dưỡng nâng cao các yếu tố cấu thành năng lực tư duy lý luận


22

cho giảng viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức phù hợp,
tránh chồng chéo, lãng phí không cần thiết.
4.3.7. Phát huy và nâng cao tính tích cực, tính tự giác của bản
thân đội ngũ giảng viên trường đào tạo, bồi dướng cán bộ, công chức
trong nâng cao năng lực chuyên môn, rèn luyện nhân cách
Tinh thần trách nhiệm của giảng viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng
cán bộ, công chức không chỉ xuất phát từ ý thức nghĩa vụ, mà còn từ niềm
tin và sự say mê nghề nghiệp, từ tình cảm gắn bó, trân trọng với nghề
nghiệp, từ lòng khát khao muốn truyền đạt tri thức, niềm tin của mình đến
với người học. Cần xây dựng củng cố môi trường công tác lành mạnh, tạo
động lực cho giảng viên trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức an

nó chính là quá trình phản ánh hiện thực khách quan một cách gián tiếp,
mang tính trừu tượng và khái quát cao bằng các khái niệm, phạm trù, quy
luật. Ở đó, chủ thể nhận thức sử dụng ngôn ngữ và các thao tác tư duy để
nắm bắt các mối liên hệ mang tính bản chất, tìm ra các quy luật vận động
nội tại tiềm ẩn trong khách thể nhận thức.
Luận án "Nâng cao năng lực tư duy lý luận cho đội ngũ giảng viên
các trường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức ở Việt Nam hiện nay" đã
làm rõ một số nội dung sau:
Một là, luận án đã hệ thống hóa lý luận về năng lực tư duy lý luận và
vai trò của đội ngũ giảng viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công
chức ở Việt Nam như: hoạt động đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức và
đặc điểm của đội ngũ giảng viên Trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công
chức; Vai trò, nội dung nâng cao tư duy lý luận cho đội ngũ giảng viên các
Trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức.
Hai là, tác giả đã phân tích thực trạng nâng cao năng lực tư duy lý
luận cho đội ngũ giảng viên các trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công
chức ở Việt Nam (cụ thể là Học viện Hành chính Quốc gia, Trường Đào
tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức Bộ Nội vụ, Trường Đào tạo Cán bộ Lê
Hồng Phong thành phố Hà Nội); đánh giá khách quan ưu điểm, hạn chế,
nguyên nhân về thực trạng tư duy lý luận của đội ngũ giảng viên ở Việt
Nam hiện nay..
Ba là, tác giả đề xuất một số nhóm giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao
nâng cao tư duy lý luận cho đội ngũ giảng viên các Trường Đào tạo, bồi
dưỡng cán bộ, công chức ở Việt Nam hiện nay như: 1) Nhóm giải pháp
tuyển chọn, đào tạo, đào tạo lại đội ngũ giảng viên các trường đào tạo, bồi
dưỡng cán bộ, công chức; 2) Nhóm giải pháp tạo môi trường đòi hỏi giảng