1
MỤC LỤC

MỞ ĐẦU
I.
Tư tưởng Hồ Chí Minh về dân chủ và dân chủ trong
Quân đội
1.
2.

Quan niệm Hồ Chí Minh về dân chủ và dân chủ trong Quân đội
Quan niệm ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa của thanh niên

II.

quân đội
Một số giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục ý thức dân

Trang
2
4
4

10

chủ xã hội chủ nghĩa cho thanh niên quân đội hiện nay theo
16

1.

tư tưởng Hồ Chí Minh

đội trong thực hiện các nhiệm vụ của đơn vị
KẾT LUẬN
TÀI LIỆU THAM KHẢO

21
21
23
24

MỞ ĐẦU
Ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa là những phẩm chất chính trị hết sức
quan trọng của người quân nhân cách mạng. Nhờ có ý thức dân chủ xã hội


2
chủ nghĩa mà người chiến sỹ trong quân đội nhân dân Việt Nam nói chung,
thanh niên quân đội nói riêng có nhận thức, thái độ, tình cảm, niềm tin đúng
đắn về chế độ xã hội chủ nghĩa, nhận thức sâu sắc hơn giá trị của sự cống
hiến, hy sinh cho cách mạng xã hội chủ nghĩa. Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh,
thanh niên là bộ phận quan trọng của dân tộc, thế hệ đang lớn lên, là tiêu biểu
cho sự phát triển tương lai của đất nước. Trong Quân đội, thanh niên là lực
lượng đông đảo. Vì vậy, để phát huy dân chủ trong Quân đội cần tăng cường
giáo dục ý thức dân chủ cho thanh niên. Từ đó họ phát huy hết khả năng sáng
tạo của mình, hoàn thành xuất sắc chức trách, nhiệm vụ được giao. Trong sự
nghiệp xây dựng quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện
đại, sự nghiệp đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước,
nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa đang đặt ra
những yêu cầu phải nâng cao ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa của người quân
nhân cách mạng nói riêng và mọi công dân nói chung.
Chủ tịch Hồ Chí Minh - vị cha già kính yêu của dân tộc Việt Nam,

chấp hành kỷ luật của một bộ phận cán bộ, chiến sĩ ở một số đơn vị có diễn
biến phức tạp, làm ảnh hưởng tới sức mạnh chiến đấu của Quân đội.
Vì vậy, việc vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về dân chủ trong giáo
dục ý thức dân chủ cho thanh niên quân đội ta hiện nay là vấn đề có ý nghĩa
rất quan trọng. do vậy tác giả lựa chọn chủ đề “Vận dụng tư tưởng Hồ Chí
Minh về dân chủ trong giáo dục ý thức dân chủ cho thanh niên Quân đội nhân
dân Việt Nam hiện nay” làm nội dung tiểu luận.

NỘI DUNG
I. Tư tưởng Hồ Chí Minh về dân chủ và dân chủ trong Quân đội
1. Quan niệm Hồ Chí Minh về dân chủ và dân chủ trong Quân đội


4
Trong hệ thống các quan điểm tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, tư
tưởng về dân chủ là một nội dung cơ bản, có ý nghĩa lý luận và giá trị thực
tiễn sâu sắc. Dưới nhiều góc độ khác nhau được đề cập trong nhiều bài viết,
bài nói, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ bản chất, vai trò, nội dung và điều
kiện, biện pháp để phát huy dân chủ. Đây chính là sự trung thành và vận dụng
sáng tạo lý luận chủ nghĩa Mác vào điều kiện thực tiễn nước ta.
* Quan niệm của chủ nghĩa Mác-Lênin về dân chủ
Vấn đề dân chủ và dân chủ xã hội chủ nghĩa chiếm một vị trí rất quan
trọng trong toàn bộ di sản lý luận chủ nghĩa Mác-V.I.Lênin. Theo C.Mác, nền
dân chủ là sản phẩm tự quyết của nhân dân, phản ánh sự tồn tại của con người
với tất cả ý chí, tài năng và lợi ích của họ. V.I.Lênin đã phát triển và vận dụng
một cách sinh động và sáng tạo những tư tưởng của Mác, Ăngghen về dân
chủ vào thực tiễn nước Nga. V.I.Lênin thường gắn liền vấn đề dân chủ với
chủ nghĩa xã hội, chuyên chính nhà nước và giai cấp… từ những chỉ dẫn cơ
bản đó, có thể đưa ra khái niệm dân chủ như sau: Dân chủ là quyền lực thuộc
về nhân dân, quyền bình đẳng, quyền làm chủ xã hội thuộc về nhân dân, gắn

với các hình thức chính trị khác của nhà nước. Trong tác phẩm “Nhà nước và
cách mạng”, V.I.Lênin viết: “Chế độ dân chủ là một hình thức nhà nước, một
trong những hình thái của nhà nước. Cho nên, cũng như mọi nhà nước, chế độ
dân chủ là việc thi hành có tổ chức, có hệ thống sự cưỡng bức đối với người
ta. Một mặt thì như thế. Nhưng mặt khác, chế độ dân chủ có nghĩa là chính
thức thừa nhận quyền bình đẳng giữa những công dân, thừa nhận cho mọi
người được quyền ngang nhau trong việc xác định cơ cấu nhà nước và quản lý
nhà nước”2. Từ những tư tưởng của các nhà kinh điển Mác-Lênin cho thấy:
không phải nhà nước nào cũng là chế độ dân chủ, chế độ dân chủ chỉ là một
hình thức của nhà nước, mà trong đó từ cơ cấu tổ chức, bộ máy và hoạt động
của nó dựa trên nguyên tắc quyền lực của nhân dân, thừa nhận và bảo đảm
quyền tự do, dân chủ của nhân dân.
1

. C.Mác và Ph.Ăngghen: Toàn tập, Tập.1, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội. 1995, tr.349.
. V.I.Lênin: Toàn tập, Tập.33, Nxb. Tiến bộ, Mátxcơva.1976, tr.123.

2


6
* Quan niệm của Hồ Chí Minh về dân chủ
Kế thừa tư tưởng chủ nghĩa Mác-Lênin về dân chủ, Hồ Chí Minh
khẳng định: “Dân chủ có nghĩa là dân là chủ và dân làm chủ”. Người nhấn
mạnh: “Nước ta là nước dân chủ. Bao nhiêu lợi ích đề vì dân, bao nhiêu
quyền lợi đều của dân. Chính quyền từ xã đến chính phủ Trung ương đều do
dân cử ra”3. Dân chủ là của quý báu nhất của nhân dân, là cơ sở đảm bảo các
quyền cơ bản của nhân dân lao động.
Quan niệm của Hồ Chí Minh về dân chủ được biểu đạt qua hai mệnh
đề ngắn gọn: “Dân là chủ” và “Dân làm chủ”. Dân là chủ, nghĩa là đề cập đến

nhất là dân chủ ở cơ sở.
Trên cơ sở lý luận chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về dân
chủ, Đảng ta khẳng định: “Tiếp tục phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa, bảo
đảm tất cả quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân. Mọi đường lối, chủ trương
của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước phải xuất phát từ nguyện vọng
và lợi ích chính đáng của nhân dân, được nhân dân tham gia ý kiến. Dân chủ
phải được thực hiện đầy đủ, nghiêm túc trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã
hội. Bảo đảm để nhân dân tham gia ở tất cả các khâu của quá trình đưa ra
những quyết định liên quan đến lợi ích, cuộc sống của nhân dân, từ nêu sáng
kiến, tham gia thảo luận, tranh luận đến giám sát quá trình thực hiện”4.
* Quan niệm của Hồ Chí Minh về dân chủ trong Quân đội
Về tầm quan trọng của dân chủ trong quân đội, Người coi đây là vấn
đề thuộc về bản chất của quân đội cách mạng. Có dân chủ mới làm cho cán bộ
và quần chúng đề ra sáng kiến, mới đoàn kết nội bộ tốt và thực hành dân chủ
để rút kinh nghiệm, để sửa chữa khuyết điểm và phát huy ưu điểm, sẽ tiêu diệt
được nhiều sinh lực địch và lập được chiến công nhiều hơn… Tóm lại, trong
mọi giai đoạn, mọi thời kỳ đấu tranh cách mạng, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn
xác định dân chủ và kỷ luật là một vấn đề quan trọng trong quân đội và
thường xuyên nhắc nhở: “Các chú phải hết sức chú ý vấn đề dân chủ và kỷ
luật. Kỷ luật trong dân chủ, dân chủ phải có kỷ luật”5.
4
5

Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII, Nxb. CTQG, Hà Nội. 2016, tr.169.
Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập. 11, Nxb. CTQG, Hà Nội. 1996, tr. 466.


8
Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, dân chủ và kỷ luật trong quân đội là hai
mặt thống nhất, quan hệ chặt chẽ không thể tách rời. Dân chủ và kỷ luật là

9
đủ chỗ ở, cán bộ không được kêu mình mệt. Thế mới dân chủ, mới đoàn kết,
mới tất thắng”8.
Về kỷ luật, Người quan niệm đó là mọi việc đều phải theo mệnh lệnh
cấp trên; mệnh lệnh cấp trên ban xuống thì phải tuyệt đối phục tùng và triệt để
thi hành; mệnh lệnh từ trên xuống dưới, phải thấm xuống mỗi đội viên; báo
cáo từ dưới lên trên phải cho thật thà, nhanh chóng và thiết thực; thưởng phạt
phải công minh, chớ vì ưa ai mà thưởng, ghét ai mà phạt, ai ở với mình thì
dùng, ai trực tính nói ngay thì bỏ; là cá nhân phải tuyệt đối phục tùng tổ chức,
số ít phải phục tùng số nhiều, cấp dưới phục tùng cấp trên, địa phương phục
tùng Trung ương… Nói tóm lại, theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, kỷ luật trong
quân đội là từ việc lớn đến việc nhỏ, từ đánh trận đến luyện quân, từ giúp dân
đến xây dựng đất nước, mọi việc cán bộ, chiến sĩ đều phải tuân theo và triệt
để thi hành mệnh lệnh của cấp trên, kỷ luật được thi hành bình đẳng, nhất
quán, triệt để từ trên xuống dưới, không phân biệt đối xử.
Cách thức để thực hành dân chủ rộng rãi và kỷ luật nghiêm minh trong
quân đội theo Chủ tịch Hồ Chí Minh cần tập trung một số vấn đề sau:
Trước hết là phải tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong quân đội.
Người khẳng định, thực hành dân chủ và giữ nghiêm kỷ luật của quân đội đều
phải có sự lãnh đạo của Đảng, “Đảng và Chính phủ kiên quyết lãnh đạo bộ
đội tiến lên chính quy”, cán bộ các cấp phải ra sức lãnh đạo bộ đội xây dựng
chính quy.
Hai là, cán bộ phải gương mẫu, “Từ việc lớn đến việc nhỏ, cán bộ đều
phải làm kiểu mẫu. Giữ gìn kỷ luật, học tập kỹ thuật, luyện quân lập công,
xung phong hãm trận, thân ái đoàn kết, nói tóm lại, mỗi việc trong bộ đội, cán
bộ đều phải làm gương. Như thế thì quân đội ta sẽ là một quân đội vô địch”9.

8
9


nghĩa đối lập với những tư tưởng phi dân chủ, phản dân chủ và dân chủ tư sản.
Ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa còn là một giá trị nhân loại, được bổ sung và


11
ngày càng hoàn thiện trong sự nghiệp đấu tranh cách mạng của giai cấp công
nhân và nhân dân lao động nhằm xây dựng một xã hội tốt đẹp, đem lại tự do,
bình đẳng và hạnh phúc cho mọi người, mọi quốc gia, dân tộc trên thế giới.
Trên cơ sở nhận thức về ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa, có thể quan
niệm ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa của thanh niên quân đội là hình thái ý
thức đặc thù của ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa, phản ánh trình độ nhận
thức, thái độ và tình cảm của học viên với thiết chế dân chủ, chế độ dân chủ
xã hội chủ nghĩa, quyền lợi và nghĩa vụ của quân nhân, pháp luật của nhà
nước, điều lệnh, điều lệ của quân đội; phản ánh niềm tin, ý chí, quyết tâm
hoàn thành nhiệm vụ học tập, rèn luyện tại trường, góp phần cùng quân đội
hoàn thành nhiệm vụ trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ
vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.
* Biểu hiện của ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa của thanh niên quân
đội
Từ quan niệm trên, ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa của thanh niên
quân đội biểu hiện ở một số nội dung cụ thể sau:
Ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa của thanh niên quân đội phản ánh
trình độ nhận thức của thanh niên về bản chất dân chủ xã hội chủ nghĩa, về
các quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân - quân nhân, về các tổ chức, thiết
chế dân chủ xã hội chủ nghĩa ở nước ta cả trong và ngoài quân đội.
Ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa của thanh niên quân đội phản ánh thái
độ và tình cảm của họ đối với chế độ xã hội chủ nghĩa, đối với pháp luật của
Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, đối với kỷ luật của quân đội,
với những tư tưởng và hành vi dân chủ trong và ngoài quân đội.
Ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa của thanh niên quân đội còn được

Một khi thanh niên quân đội nhận thức sâu sắc và đầy đủ nội dung,
bản chất của dân chủ xã hội chủ nghĩa, dân chủ xã hội chủ nghĩa trong quân
đội, hiểu được giá trị của sự tự do, công bằng, bình đẳng của xã hội, của
quân đội, hiểu được những tổ chức, thiết chế, quy chế bảo đảm quyền lợi và


13
nghĩa vụ của người công dân, người quân nhân… thì họ cùng nâng cao trình
độ nhận thức, bản lĩnh chính trị, lập trường giai cấp công nhân, càng thêm
tin tưởng, kiên định và quyết tâm học tập, rèn luyện hoàn thành nhiệm vụ
được giao.
Như vậy, nhờ có ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa mà các phẩm chất
chính trị, đạo đức cách mạng của người thanh niên được hoàn thiện. Ngược
lại, khi ý thức chính trị, tư tưởng, những phẩm chất đạo đức cách mạng của họ
được nâng lên sẽ tạo điều kiện thuận lợi để họ nhận thức đầy đủ hơn về dân
chủ xã hội chủ nghĩa.
Nét độc đáo của lối sống xã hội chủ nghĩa là dân chủ xã hội chủ nghĩa.
Cùng với sự phát triển của quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội, dân chủ xã
hội chủ nghĩa ngày càng phát triển trở thành nét đặc trưng cơ bản trong hoạt
động sống của người thanh niên quân đội. Trong đó những hành vi biểu hiện
tinh thần trách nhiệm cao trước vận mệnh Tổ quốc, lòng trung thành tuyệt đối
với Đảng, với chế độ và với nhân dân, tính tổ chức, tính tự giác nghiêm minh,
tinh thần “mình vì mọi người”; chủ động sáng tạo, đoàn kết cùng nhau thực
hiện và hoàn thành nhiệm vụ học tập, rèn luyện… là sự biểu hiện sâu sắc ý
thức dân chủ xã hội chủ nghĩa đã góp phần quan trọng tạo dựng lên thái độ
sống tích cực của người thanh niên quân đội.
Hai là, ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa tạo điều kiện cho thanh niên
quân đội nhận thức đúng đắn, phát huy tinh thần chủ động sáng tạo trong thực
hiện nhiệm vụ học tập, rèn luyện, chiến đấu và sẵn sàng chiến đấu. Chủ nghĩa
Mác-Lênin khẳng định con người là chủ thể của các hoạt động sáng tạo các

chống phá quyết liệt của chủ nghĩa đế quốc và các thế lực phản động, cuộc
đấu tranh trên mặt trận tư tưởng diễn ra với nội dung và hình thức mới. Trong
đó dân chủ là một trong những lĩnh vực được kẻ thù lợi dụng để chống phá
bằng nhiều hình thức, thủ đoạn tinh vi và xảo quyệt. Chúng lợi dụng những
10

Hồ Chí Minh, Toàn tập. Tập 6, Nxb. CTQG, Hà Nội. 2000, tr. 230.


15
khuyết điểm, những mâu thuẫn nhỏ trong nội bộ của ta, từ đó thổi phồng,
xuyên tạc và bóp méo sự thật, lớn tiếng cho rằng chúng ta vi phạm nhân
quyền, vi phạm dân chủ…
Bên cạnh đó, sự điều chỉnh thích nghi của chủ nghĩa tư bản trong tình
hình hiện nay cũng dễ làm không ít người lầm tưởng rằng chủ nghĩa tư bản đã
thay đổi về bản chất. Nhưng sự thật bản chất của chủ nghĩa tư bản vẫn không
hề thay đổi, vẫn là sự bóc lột tàn nhẫn đối với người lao động, còn sự thay đổi
đó chẳng qua chỉ là sự thay đổi về hình thức và thủ đoạn bóc lột mà thôi.
Do vậy, việc đấu tranh trên lĩnh vực chính trị tư tưởng, trong đó có tư
tưởng và hành vi phi dân chủ, là vấn đề đặc biệt quan trọng, là yêu cầu cơ bản
đối với cán bộ, chiến sĩ trong quân đội nói chung, của thanh niên quân đội nói
riêng trong việc xây dựng quân đội về chính trị. Có ý thức dân chủ xã hội chủ
nghĩa sẽ giúp họ đấu tranh có hiệu quả với những tư tưởng và hành vi sai trái đó.
Nhờ có ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa, thanh niên quân đội không chỉ
hiểu được các quyền và nghĩa vụ của quân nhân mà còn hiểu được phương
thức, con đường, biện pháp, phương tiện để thực hiện các quyền và nghĩa vụ
đó. Từ đó làm cơ sở để đấu tranh chống các biểu hiện hành vi vi phạm dân
chủ như thói gia trưởng, quân phiệt của đội ngũ cán bộ các cấp cũng như
những biểu hiện tự do vô kỷ luật… trong đơn vị.
Nhận thức sâu sắc về nội dung bản chất dân chủ xã hội chủ nghĩa,

đấu, đề cao tinh thần làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa, nâng cao ý thức tổ
chức kỷ luật, đoàn kết, vượt qua mọi khó khăn, gian khổ đánh thắng mọi kẻ
thù xâm lược, xây dựng đất nước, xây dựng quân đội cách mạng, chính
quy, tinh nhuệ và từng bước hiện đại.
Để nâng cao chất lượng giáo dục ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa
cho thanh niên quân đội hiện nay, cần thực hiện tốt một số giải pháp cơ
bản sau:


17
1. Tăng cường giáo dục về dân chủ xã hội chủ nghĩa cho thanh
niên quân đội
Đây là giải pháp cơ bản quan trọng hàng đầu. Việc nâng cao ý thức
dân chủ xã hội chủ nghĩa cũng như những phẩm chất chính trị, đạo đức, phẩm
chất năng lực khác của con người đều phải thông qua giáo dục. V.I. Lênin đã
cho rằng “người mù sẽ đứng ngoài chính trị”, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng
định “quân đội mạnh là nhờ giáo dục khéo…”11. Hơn nữa, sự hình thành ý
thức dân chủ xã hội chủ nghĩa, năng lực làm chủ của mỗi người quân nhân
cách mạng không thể bằng con đường tự phát, nếu không được giáo dục thì ý
thức dân chủ xã hội chủ nghĩa của thanh niên quân đội chỉ được hình thành
một cách chắp vá, sự hiểu biết sẽ phiến diện, thiếu cơ bản và chỉ dừng lại ở
nhận thức cảm tính.
Trên cơ sở lập trường giai cấp công nhân, nội dung cần tập giáo dục
đó là những kiến thức dân chủ xã hội chủ nghĩa theo quan điểm chủ nghĩa
Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối quan điểm của Đảng; giáo dục
pháp luật của Nhà nước, điều lệnh, điều lệ của quân đội, chế độ quy định của
đơn vị; truyền thống tốt đẹp của dân tộc; giáo dục quy chế dân chủ ở cơ sở…
làm cho mỗi thanh niên quân đội nhận thức sâu sắc bản chất, nội dung của
dân chủ xã hội chủ nghĩa; làm cho họ thấy và khẳng định được bản chất của
“chế độ dân chủ vô sản so với bất cứ chế độ tư sản nào cũng dân chủ hơn gấp

tư tưởng Hồ Chí Minh về dân chủ và kỷ luật cho thanh niên quân đội tạo cơ sở
nền tảng, thống nhất cao về tư tưởng, nhận thức và hành động trong toàn quân.
Bên cạnh đó cần giáo dục cho thanh niên quân đội nắm chắc những
quy định thực hiện dân chủ ở cơ sở trong quân đội. Cụ thể cần quán triệt giáo
dục Chỉ thị số 30/CT-TW của Ban Chấp hành Trung ương ngày 18 tháng 2
năm 1998 về xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở; Chỉ thị số
97/CT-ĐUQSTW của Đảng uỷ Quân sự Trung ương ngày 04 tháng 5 năm
1998; Quyết định số 468/QĐ-BQP của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng ngày 07
tháng 4 năm 1998 về việc ban hành quy định tổ chức hoạt động của Hội đồng
quân nhân ở đơn vị cơ sở; Hướng dẫn số 268/HD-CT của Tổng cục Chính trị
ngày 25 tháng 8 năm 1998 hướng dẫn thực hiện quy định tổ chức và hoạt
động của Hội đồng quân nhân ở đơn vị cơ sở; các chỉ thị và hướng dẫn của thủ
trưởng đơn vị, cơ quan các cấp về thực hiện quy chế dân chủ ở đơn vị cơ sở.


19
2. Phát huy vai trò của tổ chức Đảng, chỉ huy và các tổ chức trong
đơn vị trong việc thực hiện quy chế dân chủ ở đơn vị cơ sở
Thực hiện giải pháp này trong giai đoạn hiện nay là rất quan trọng và
cần thiết, vì nó trực tiếp phát huy sức mạnh tổng hợp của mọi tổ chức, mọi lực
lượng trong đơn vị góp phần xây dựng dân chủ trong đơn vị nói chung cũng
như nâng cao ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa cho thanh niên quân đội, nhất
là tổ chức Đoàn Thanh niên. Nói về sự cần thiết và vai trò của tổ chức,
V.I.Lênin đã chỉ rõ: “Trong cuộc đấu tranh để giành chính quyền, giai cấp vô
sản không có vũ khí nào khác hơn là sự tổ chức”13.
Do đó, trước hết cần tăng cường vai trò lãnh đạo của cấp uỷ các cấp
trong đơn vị trong thực hiện quy chế dân chủ ở đơn vị cơ sở. Cấp uỷ các cấp
phải luôn giữ vững nguyên tắc tập trung dân chủ trong tổ chức và hoạt động
của mình, thực hiện tập thể lãnh đạo, phân công cá nhân phụ trách; thường
xuyên đổi mới và nâng cao hiệu quả, phương thức hoạt động lãnh đạo; thực

Là tổ chức chính trị - xã hội của thanh niên, xung kích đi đầu trong
mọi phong trào hoạt động của đơn vị, Đoàn Thanh niên trong Quân đội luôn
phát huy tốt vai trò của mình góp phần thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ của
đơn vị.
Cho nên để nâng cao ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa cho lực lượng
này, cần phát huy vai trò hoạt động của tổ chức Đoàn Thanh niên. Thường xuyên
chăm lo xây dựng các chi đoàn, Đoàn cơ sở vững mạnh, tạo môi trường lành
mạnh cho đoàn viên thanh niên thực hiện quyền làm chủ của mình.
3. Xây dựng môi trường văn hoá trong Quân đội tốt đẹp, lành
mạnh, phong phú, có môi trường dân chủ xã hội chủ nghĩa
Đây là một trong những giải pháp quan trọng, chi phối toàn bộ quá
trình nâng cao ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa cho thanh niên quân đội. Theo
quan điểm của Chủ nghĩa Mác – Lênin, tồn tại xã hội quyết định ý thức xã
hội. Mặt khác, giải pháp này không chỉ là con đường, phương tiện có hiệu quả
mà đó còn là một mục đích quan trọng của việc nâng cao ý thức dân chủ xã
hội chủ nghĩa của thanh niên.


21
Thực tiễn việc xây dựng môi trường văn hoá dân chủ xã hội chủ
nghĩa, kỷ luật tự giác nghiêm minh, xây dựng tốt các mối quan hệ giữa các
quân nhân tốt đẹp, cùng việc đấu tranh, ngăn chặn các biểu hiện tiêu cực
trong đơn vị thời gian qua bộc lộ một số hạn chế, do đó đặt ra yêu cầu cấp
thiết trong việc xây dựng đơn vị có môi trường văn hoá tốt đẹp, lành mạnh,
phong phú, có môi trường dân chủ xã hội chủ nghĩa.
Để thực hiện tốt vấn đề này, mỗi thanh niên phải luôn tích cực học
tập, tu dưỡng, rèn luyện mọi mặt, trước hết là đạo đức, lối sống, tiếp tục
đẩy mạnh thực hiện tốt việc “Học tập và làm theo phong cách, tư tưởng
đạo đức Hồ Chí Minh”.
4. Thường xuyên nêu cao tinh thần cảnh giác cách mạng cho thanh

nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa ngày càng
đàng hoàng hơn, to đẹp hơn như chủ tịch Hồ Chí Minh hằng mong đợi.


23
KẾT LUẬN
Tư tưởng Hồ Chí Minh về dân chủ và dân chủ trong quân đội luôn là
một trong những vấn đề quan trọng định hướng, bảo đảm cho việc xây dựng
quân đội nhân dân thực sự cách mạng, trung với Đảng, hiếu với dân, sẵn sàng
chiến đấu hy sinh vì độc lập tự do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội. Dân chủ
tốt, kỷ luật nghiêm vừa là một nguyên tắc xây dựng lực lượng vũ trang cách
mạng, vừa là truyền thống tốt đẹp của quân đội ta, là sức mạnh chiến đấu của
Quân đội nhân dân Việt Nam.
Trong Quân đội, thanh niên chiếm số lượng đông đảo, là lực lượng
quan trọng góp phần quyết định việc hoàn thành nhiệm vụ của đơn vị. Cho
nên, ngoài việc nâng bản lĩnh chính trị, trình độ, kiến thức, kỹ năng trong
chiến đấu và sẵn sàng chiến đấu, sức khỏe cho thanh niên quân đội, còn rất
cần phải giáo dục nâng cao ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa cho họ. Việc tiến
hành giáo dục ý thức dân chủ xã hội chủ nghĩa cho thanh niên quân đội phải
được tiến hành thường xuyên, nội dung toàn diện và thực hiện đồng bộ nhiều
giải pháp. Điều đó sẽ trực tiếp nâng cao dân chủ trong Quân đội, góp phần
xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa ngày một hoàn thiện hơn./.


24
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII,
Nxb. CTQG, Hà Nội. 2016, tr.169.
2. C.Mác và Ph.Ăngghen: Toàn tập, Tập.1, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà
Nội.1995, tr.349.