I. MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Trong những năm qua, sự nghiệp giáo dục đã đạt những kết quả đáng
khích lệ trong việc huy động các nguồn lực xã hội, tiếp tục phát triển quy mô,
tăng cơ hội tiếp cận giáo dục cho mọi người và cung cấp nguồn nhân lực cho sự
nghiệp công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước. Tuy nhiên, giáo dục vẫn còn
nhiều bất cập: “ Chất lượng giáo dục và đào tạo chưa đáp ứng được yêu cầu phát
triển, nhất là đào tạo nguồn nhân lực trình độ cao vẫn còn hạn chế; chưa chuyển
mạnh sang đào tạo theo nhu cầu của xã hội. Chưa giải quyết tốt mối quan hệ
giữa tăng số lượng, quy mô với nâng cao chất lượng, giữa dạy chữ và dạy
người”. Chương trình, nội dung, phương pháp dạy và học lạc hậu, đổi mới
chậm, cơ cấu giáo dục không hợp lí giữa các lĩnh vực, ngành nghề đào tạo; chất
lượng giáo dục toàn diện giảm sút, chưa đáp ứng được yêu cầu của sự nghiệp
công nghiệp hoá - hiện đại hoá. Quản lý nhà nước về giáo dục còn bất cập. Xu
hướng thương mại hoá và sa sút đạo đức trong giáo dục khắc phục còn chậm,
hiệu quả thấp đang trở thành nỗi bức xúc của xã hội.
Đại hội XII đề ra mục tiêu đổi mới giáo dục và đào tạo là: “Phấn đấu
trong những năm tới, tạo chuyển biến căn bản, mạnh mẽ về chất lượng, hiệu
quả giáo dục, đào tạo; đáp ứng ngày càng tốt hơn công cuộc xây dựng, bảo vệ
tổ quốc và nhu cầu học tập của nhân dân. Giáo dục con người Việt Nam phát
triển toàn diện và phát huy tốt nhất tiềm năng, khả năng sáng tạo của mỗi cá
nhân; yêu gia đình, yêu tổ quốc, yêu đồng bào; sống tốt và làm việc hiệu quả.
Phấn đấu đến năm 2030, nền giáo dục Việt Nam đạt trình độ tiên tiến trong khu
vực”. Đây là mục tiêu tổng quát của sự nghiệp phát triển giáo dục và đào tạo
nước nhà trong những năm tới. Mục tiêu này hướng đến xây dựng một nền giáo
dục hiện đại, nhân văn đáp ứng nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ tổ quốc thời kỳ
mở cửa, hội nhập quốc tế. Kế thừa quan điểm chỉ đạo của nhiệm kỳ trước, Đảng
ta đưa ra đường lối đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục, đào tạo, phát triển
nguồn nhân lực, xác định đây là một kế sách, quốc sách hàng đầu, tiêu điểm của
sự phát triển, mang tính đột phá, khai mở con đường phát triển nguồn nhân lực
Việt Nam trong thế kỷ XXI, khẳng định triết lý nhân sinh mới của nền giáo dục
quyết chưa hiệu quả những mâu thuẫn mới nảy sinh đối với yêu cầu tiếp cận và
đổi mới theo phương thức quản lý trường học hiện đại.
Chính vì những lí do trên, tôi chọn đề tài nghiên cứu “ Một số giải pháp
nâng cao hiệu quả quản lý của hiệu trưởng trường mầm non huyện Lang
Chánh, tỉnh Thanh Hóa”.
2. Mục đích nghiên cứu
Đề ra các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý cho hiệu trưởng các
trường mầm non huyện Lang Chánh, tỉnh Thanh Hóa, góp phần nâng cao chất
lượng giáo dục mầm non.
3. Đối tượng nghiên cứu
Hiệu trưởng trường mầm non và giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý của
hiệu trưởng các trường mầm non huyện Lang Chánh, tỉnh Thanh Hóa.
4. Phương pháp nghiên cứu
4.1. Các phương pháp nghiên cứu lý luận
Nhóm phương pháp này nhằm thu thập các thông tin lý luận để xây dựng
cơ sở lý luận của đề tài, cụ thể:
- Phương pháp phân tích - tổng hợp tài liệu.
- Phương pháp khái quát hoá các nhận định độc lập.
4.2. Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn
Nhóm phương pháp này nhằm thu thập các thông tin thực tiễn để xây dựng
cơ sở thực tiễn của đề tài, cụ thể:
- Phương pháp điều tra
- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm giáo dục
- Phương pháp khảo nghiệm, thử nghiệm
4.3. Phương pháp thống kê toán học để xử lý số liệu
2
II. NỘI DUNG
1. Cơ sở lý luận về quản lý của hiệu trưởng trường mầm non
lý toàn bộ các hoạt động trong trường có liên quan đến chăm sóc, nuôi dưỡng,
giáo dục trẻ của giáo viên, các hoạt động này nhằm giúp cho nhà trường thực
hiện được đầy đủ các mục tiêu của giáo dục đào tạo nói chung và mục tiêu của
giáo dục mầm non nói riêng. Để thực hiện các nội dung đó một cách có hiệu
quả, đòi hỏi người Hiệu trưởng trường mầm non cần phải am hiểu, tận tâm với
công việc, có trình độ và năng lực quản lý thực sự để sẵn sàng tham gia vào mọi
công việc một cách hiệu quả nhất.
Nâng cao hiệu quả quản lý cho hiệu trưởng trường mầm non là công việc
quan trọng, cần thiết và cấp bách hiện nay. Vấn đề này đặt ra nhiều yêu cầu mới
đối với công tác cán bộ của các cấp quản lý giáo dục và đào tạo cũng như đối
3
với chính bản thân của hiệu trưởng trường mầm non. Do đó, đòi hỏi hiệu trưởng
phải được “nâng cao hiệu quả Quản lý ” để “ Quản lý có hiệu quả” [3].
Việc nâng cao hiệu quả quản lí trường mầm non gắn liền với sự nhận biết
chính xác thực trạng về các lĩnh vực quản lý nêu trên, để từ đó đề xuất những
giải pháp quản lý khả thi cho mỗi lĩnh vực.
2. Thực trạng đội ngũ Hiệu trưởng trường mầm non
huyện Lang Chánh
Lang Chánh là một huyện miền núi cao khó khăn. Toàn huyện có 11
trường mầm non công lập đóng trên 11 xã, thị trấn, có 38 điểm trường với 201
nhóm, lớp và 3546 cháu đến trường mầm non; Năm học 2016-2017, toàn ngành
tiếp tục thực hiện Đề án: “Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp
ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường
định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế”. Mầm non huyện Lang Chánh
có 314 cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên; trong đó có 34 cán bộ quản lý
(Hiệu trưởng 11 người, phó hiệu trưởng 23 người).
Phát triển giáo dục tại đây mang tính chất công lập, chủ yếu là đầu tư của
Nhà nước; các trường công lập với mức thu học phí thấp và miễn hoàn toàn đối
SL
%
SL
%
SL
% SL %
10
90,9
1
90,1
0
0
0
0
45,4
45,4
5
5
1
9,1
0
0
5
5
Để có đầy đủ thông tin về thực trạng chất lượng đội ngũ hiệu trưởng trường
mầm non huyện Lang Chánh tỉnh Thanh Hóa, tôi căn cứ vào đặc điểm, mục tiêu
4
Khả
thi
thiết
cao
Khả
Không
thi
khả thi
Giải pháp tổ chức quán triệt nâng cao nhận thức cho cán bộ Quản lý, GV, NV về
tầm quan trọng của việc nâng cao hiệu quả quản lý của hiệu trưởng
Tổ chức các lớp tập huấn cho cán
50
42
8
1
bộ quản lý, GV, NV
100
84
16
Tăng cường công tác bồi dưỡng
35
15
Giải pháp cải tiến công tác quy hoạch, bổ nhiệm, sử dụng
hiệu trưởng trường mầm non
Xây dựng quy hoạch đội ngũ CB 35
15
32
18
1
Quản lý
70
30
64
36
Tăng cường Quản lý công tác 25
25
33
17
2 đào tạo bồi dưỡng và tự đào tạo
bồi dưỡng của CBQuản lý
50
50
66
34
Đổi mới công tác tuyển chọn, bổ 37
13
30
20
3 nhiệm, miễm nhiệm, sử dụng và
luân chuyển CB Quản lý
74
26
Xây dựng nguồn nhân lực
38
12
26
24
76
24
52
48
Tăng cường nguồn tài lực, vật lực
39
11
21
25
78
22
42
50
Xây dựng hệ thống thông tin đa 30
20
24
26
chiều
60
40
48
52
Hoàn thiện cơ chế quản lý trường 37
12
19
90
10
36
64
Năng lực tổ chức phối hợp với gia 30
20
18
29
đình trẻ em, cộng đồng và XH.
60
40
36
58
Giải pháp xây dựng môi trường, tạo động lực làm việc cho hiệu trưởng
Xây dựng tập thể sư phạm đoàn 44
6
31
19
kết, vững mạnh
88
12
62
38
Tăng cường công tác thanh tra, 28
22
32
18
kiểm tra nội bộ trường học
56
44
1
2
5
10
Nhìn chung, đội ngũ hiệu trưởng trường mầm non huyện Lang Chánh
đáp ứng được yêu cầu công việc trước mắt; đã và đang là lực lượng nòng cốt
thực hiện các chủ trương, chính sách của ngành, của địa phương và của nhà
trường, góp phần xây dựng xã hội học tập và hoàn thành các chỉ tiêu kinh tế - xã
hội của địa phương. Một số hiệu trưởng có năng lực thật sự đã vận hành bộ máy
nhà trường hoạt động tốt góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục và vị
thế của giáo dục huyện Lang Chánh trong toàn tỉnh.
Tuy nhiên, so với trình độ và năng lực của đội ngũ, các điều kiện thuận
lợi của địa bàn trung tâm thành phố thì chất lượng giáo dục và đào tạo của huyện
6
chưa tương xứng với tiềm năng. Các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc và giáo
dục phải được thực hiện có hiệu quả hơn nữa, các phong trào, hoạt động hỗ trợ
cho công tác chuyên môn phải thực sự đi vào chiều sâu và chất lượng. Để đạt
được các vấn đề này, vai trò chỉ đạo thực hiện và quản lý của hiệu trưởng rất
quan trọng.
Một bộ phận cán bộ quản lý chưa thích ứng với cơ chế đổi mới, còn nặng
về quản lý sự vụ, thiếu tầm nhìn chiến lược và quản lý theo mục tiêu; thiếu tính
khoa học, chuyên nghiệp trong quản lý; lúng túng trong việc quản lý và sử dụng
các nguồn lực; buông lỏng quản lý, nặng bệnh thành tích, chưa mạnh dạn đấu
tranh với biểu hiện tiêu cực; Thiếu quyết đoán, quyết tâm đổi mới nhà trường
theo hướng tích cực; tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm còn hạn chế.
Năng lực thuyết phục, cảm hóa quần chúng còn hạn chế. Công tác xây
dựng và phát triển các mối quan hệ giữa các tổ chức đoàn thể trong và ngoài nhà
7
mưu của Phòng GDĐT chưa được chú trọng nên ảnh hưởng đến chất lượng và
hiệu quả quản lý trường mầm non trên địa bàn.
- Cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học và nguồn tài chính mới chỉ đáp
ứng yêu cầu tối thiểu cho hoạt động giáo dục mà chưa trở thành động lực hỗ trợ
thúc đẩy giáo dục phát triển theo yêu cầu xã hội. Công tác quy hoạch mạng lưới
trường lớp thực hiện chậm và thiếu kiên quyết, quỹ đất dành cho giáo dục ngày
càng thu hẹp. Cơ cấu chi ngân sách giáo dục chưa hợp lý, sau khi trả lương,
phần còn lại khoảng 10% không đủ để các trường tổ chức hoạt động.
Công tác kiểm tra, đánh giá cán bộ chưa thực sự được chú trọng đúng mức.
Khi đánh giá kết quả hoạt động quản lý, chưa xem xét một cách toàn diện hiệu quả
giáo dục mà họ đem lại. Việc đánh giá xếp loại thi đua của hiệu trưởng còn chung
chung, mang tính chất động viên. Mặt khác, các cấp quản lý chưa chú trọng đến
giai đoạn xử lý sau thanh kiểm tra cũng như đánh giá xếp loại cán bộ quản lý cuối
năm nên phần lớn cán bộ quản lý có tư tưởng “yên tâm công tác”, chỉ khi nào có
"tai biến" quản lý xấu xảy ra thì các cấp quản lý mới tính đến việc miễn nhiệm.
Thực tế này đã kìm hãm tư tưởng phấn đấu vươn lên của cán bộ quản lý.
Thực tế còn một số hiệu trưởng tự mãn, nói không đi đôi với làm, ý thức
phê bình và tự phê bình chưa cao nên không tiếp thu ý kiến góp ý của tập thể;
thiếu công khai tài chính, chế độ chính sách, các khoản thu chi trong đơn vị,...
gây ảnh hưởng không nhỏ đến uy tín người hiệu trưởng, dẫn đến mất lòng tin
trong đội ngũ cán bộ, giáo viên dưới quyền.
- Sự quan tâm, đầu tư của phụ huynh cho con em chưa đồng đều, còn
nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn nên ảnh hưởng đến chất lượng nuôi
dưỡng, chăm sóc và giáo dục trẻ.
Việc tìm hiểu, phân tích và đánh giá về thực trạng công tác quản lý của
hiệu trưởng các trường mầm non trên địa bàn huyện Lang Chánh, tỉnh Thanh
Hóa ở trên cho thấy rõ ưu điểm, hạn chế. Đó cũng chính là cơ sở để tôi nghiên
thức đúng đắn, rõ ràng sẽ giúp cho hành động đi đúng hướng, đạt hiệu quả cao.
Nếu nhận thức sai lầm, lệch lạc sẽ không có được những định hướng hành động
đúng đắn, đôi khi dẫn đến thất bại.
Tăng cường nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên
về tầm quan trọng của việc nâng cao hiệu quả quản lý của hiệu trưởng trường
mầm non có ý nghĩa đặc biệt vì công việc này không chỉ là công việc nội bộ của
ngành GD&ĐT huyện Lang Chánh hay của bản thân người hiệu trưởng mà còn
là công tác lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp uỷ Đảng, Chính quyền. Công tác này
phải được tổ chức theo kế hoạch, có tính khoa học và thực tiễn rõ ràng.
Trong thực tế, về cơ bản việc nâng cao hiệu quả quản lý của hiệu trưởng
trường mầm non huyện Lang Chánh đã được các cấp lãnh đạo trong và ngoài
ngành, các cán bộ quản lý giáo dục trong huyện nhận thức đúng đắn, đầy đủ và rõ
ràng. Tuy vậy vẫn còn không ít các cán bộ quản lý giáo dục, các cấp uỷ Đảng,
chính quyền địa phương và các cơ quan hữu quan còn xem nhẹ; nhận thức chưa
đúng đắn về tầm quan trọng của công tác này. Những quan niệm đó cho rằng:
Việc nâng cao hiệu quả quản lý của hiệu trưởng là mục tiêu, nhiệm vụ và là công
việc riêng của nhà trường, của ngành giáo dục và đào tạo. Ngoài ra, có những
quan niệm cho rằng: Quản lý không phải là một nghề thực thụ, cho nên chưa được
đầu tư một cách thỏa đáng trên mọi phương diện. Cũng chính vì vậy chưa có
được nhận thức đúng mức về vai trò của hiệu trưởng trong việc quyết định chất
lượng giáo dục của nhà trường.
Xuất phát từ những lý do trên, chúng ta phải làm cho cán bộ quản lý,
giáo viên, nhân viên hiểu rõ về tầm quan trọng của việc nâng cao hiệu quả quản
lý của hiệu trưởng trường mầm non, nhận thức đầy đủ vai trò trách nhiệm của
mình, nắm vững được các chủ trương đường lối của Đảng, chính sách pháp luật
Nhà nước, của ngành và của các cấp trên để vận dụng vào điều kiện cụ thể của
trường mình một cách phù hợp. Cần phải thường xuyên cập nhật các thông tin,
xử lý và ứng dụng nó vào thực tiễn một cách chủ động, sáng tạo...
Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên cần nhận thức được các yêu cầu về
nâng cao hiệu quả quản lý của hiệu trưởng thuộc các lĩnh vực: Về phẩm chất
- Bồi dưỡng nâng cao nhận thức cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên về
năng lực lãnh đạo, quản lý của hiệu trưởng thông qua các hình thức học tập: học
tập trung, học theo chuyên đề, việc học tập, triển khai các Nghị quyết của Đảng,
qua nội dung bồi dưỡng thường xuyên… Trong các hình thức học tập bồi dưỡng
phải lấy việc tự học là hình thức chủ yếu. Đưa ra các nội dung thảo luận, các bài
tập trắc nghiệm có nội dung nhằm đổi mới nhận thức về tầm quan trọng của việc
nâng cao năng lực hiệu quả quản lý của hiệu trưởng.
- Căn cứ vào các tiêu chuẩn về phẩm chất và năng lực lãnh đạo, quản lý
của Hiệu trưởng trường mầm non, thường xuyên kiểm tra, đánh giá hiệu trưởng.
Trên cơ sở đó, điều chỉnh, uốn nắn những lệch lạc, sai sót, đồng thời nhân rộng
điển hình hiệu trưởng giỏi; từ đó tác động vào nhận thức cho cán bộ quản lý,
giáo viên, nhân viên về tầm quan trọng trong công tác bồi dưỡng năng lực hiệu
quả quản lý của hiệu trưởng.
- Đưa vào các tiêu chí thi đua việc học tập, bồi dưỡng, tự học của hiệu
trưởng trường mầm non.
10
- Phòng Giáo dục và Đào tạo phải chú ý kiểm tra tính hiệu quả, xem xét
giữa lý thuyết và thực tế; điều chỉnh kịp thời những sai sót và có giải pháp thiết
thực hơn.
Người Hiệu trưởng trường mầm non muốn thành công trong công tác
lãnh đạo, quản lý thì không thể giam mình trong bốn bức tường và khuôn viên
của nhà trường, ngược lại phải mở rộng hoạt động ra ngoài xã hội, phối hợp và
tận dụng mọi sự hỗ trợ của các ban ngành đoàn thể ngoài nhà trường. Bản thân
các hiệu trưởng cũng cần thường xuyên nâng cao nhận thức bằng cách đảm bảo
tốt mối quan hệ với địa phương, với nhân dân, với các đơn vị trong và ngoài
ngành, nhằm tận dụng sự quan tâm hỗ trợ đối với công tác xã hội hóa giáo dục
mà Đảng và Nhà nước đã có chủ trương.
3.2. Giải pháp 2. Cải tiến công tác quy hoạch, bổ nhiệm, sử dụng hiệu
11
+ Số hiệu trưởng hoàn thành nhiệm vụ, ổn định công tác.
+ Số hiệu trưởng cần luân chuyển.
+ Số hiệu trưởng cần phân công bố trí lại công tác.
+ Số hiệu trưởng sắp nghỉ hưu, số hiệu trưởng sức khoẻ yếu cần nghỉ.
- Làm tốt công tác dự báo. Công tác dự báo phải được xây dựng trên cơ
sở thực trạng của giáo dục mầm non và dự báo về dân số. Từ đây chúng ta xây
dựng được quy mô phát triển trường lớp và đội ngũ cán bộ giáo viên, cán bộ
quản lý trong đó có đội ngũ hiệu trưởng.
- Xây dựng được tiêu chí bổ nhiệm, miễn nhiệm, sử dụng Hiệu trưởng
một cách cụ thể, phù hợp với điều kiện thực tế của huyện.
- Tuyển chọn đội ngũ kế cận và dự nguồn từ đội ngũ phó hiệu trưởng có
phẩm chất chính trị đạo đức, tư cách tốt, có trình độ chuyên môn tay nghề cao;
có sức khoẻ và có khả năng đáp ứng được các tiêu chuẩn lựa chọn hiệu trưởng
của huyện và là người thực sự tiêu biểu trong số đội ngũ phó hiệu trưởng.
- Quy hoạch, bổ nhiệm, sử dụng hiệu trưởng không thể được thực hiện
một cách chủ quan, phiến diện, cảm tính cá nhân mà phải thực hiện theo phương
châm: “Căn cứ vào việc để tìm người và tìm người đủ điều kiện để bố trí” chứ
không “Nhìn người để tìm việc”. Có như vậy, người hiệu trưởng được bố trí mới
có điều kiện thuận lợi để hoàn thành tốt nhiệm vụ.
* Cách thức thực hiện giải pháp:
- Phòng GD&ĐT và phòng nội vụ của huyện triển khai rộng rãi đến tất
cả các cấp uỷ chi bộ, hiệu trưởng, giáo viên các nhà trường trong huyện được
biết về tiêu chuẩn quy hoạch, bổ nhiệm, miễn nhiệm, sử dụng, luân chuyển hiệu
trưởng trường mầm non trong huyện.
- Phòng GD&ĐT và phòng nội vụ của huyện thường xuyên thăm dò ý
kiến, khảo sát, lấy phiếu tín nhiệm, rà soát nguồn hàng năm, lắng nghe dư luận,
kết hợp giữa dự kiến của cấp trên, sự chỉ đạo của các cấp uỷ Đảng, chính quyền
diện đội ngũ hiệu trưởng trường mầm non.
3.3.2. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp
* Nội dung giải pháp:
Nội dung đào tạo, bồi dưỡng cán bộ quản lý giáo dục nằm trong nội dung
đào tạo bồi dưỡng cán bộ, công chức nhà nước đã được quy định trong Quyết định
874/TTg ngày 20/11/1996 của Thủ tướng Chính phủ gồm 6 nội dung cơ bản sau:
- Đào tạo, bồi dưỡng về lý luận chính trị, cập nhật đường lối, chủ trương
chính sách của Đảng và nhà nước.
- Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức về hành chính nhà nước
- Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức về quản lý nhà nước trong nền kinh tế thị
trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa.
- Đào tạo, bồi dưỡng về kiến thức quản lý các lĩnh vực chuyên môn
nghiệp vụ, kỹ năng nghề nghiệp.
- Đào tạo, bồi dưỡng ngoại ngữ.
- Trang bị những kiến thức cơ bản về tin học.
Căn cứ vào những nội dung cơ bản đó, Bộ trưởng Bộ giáo dục và đào tạo
đã ra Quyết định số 3481/QĐ-BGDĐT ngày 01/11/1997 ban hành chương trình
bồi dưỡng cán bộ, công chức nhà nước của ngành giáo dục và đào tạo. Chương
trình gồm 4 phần: Phần Đường lối chính sách; Phần Quản lý hành chính Nhà
nước; Phần Quản lý giáo dục và đào tạo; Phần kiến thức chuyên biệt.
Phòng Giáo dục và Đào tạo Lang Chánh tham mưu và tiến hành bồi
dưỡng mang tính cập nhật và bổ túc đối với đối tượng cán bộ quản lý đương chức.
* Cách thức thực hiện giải pháp
- Bồi dưỡng thường xuyên:
Công tác bồi dưỡng như đã phân tích ở trên trở thành một nhiệm vụ
chiến lược đối với sự nghiệp giáo dục. Do đó, vấn đề đặt ra có tính chất nguyên
tắc là: Mọi người có nhiệm vụ tự bồi dưỡng thường xuyên trong quá trình công
tác. Việc đó, cho đến nay, đã trở thành nền nếp tốt trong ngành giáo dục. Công
tác bồi dưỡng được tiến hành bằng nhiều cách như: Tự học, hoạt động trong
thực tiễn giáo dục, tham gia các buổi hội thảo, theo học các khoá bồi dưỡng
phong phú và có chất lượng. Không có nguồn cán bộ đã được đào tạo sẽ gây khó
khăn cho công tác quy hoạch: thiếu điều kiện, tiêu chuẩn để quy hoạch dẫn đến
quy hoạch vội vã, hình thức.
+ Giai đoạn sau quy hoạch: Đây là giai đoạn đào tạo, bồi dưỡng có vai
trò quyết định kết quả thực hiện quy hoạch. Xây dựng xong quy hoạch mới là
bước khởi đầu, sau đó là một quá trình công phu, gian khổ, phải đào tạo, bồi
dưỡng, thử thách, rèn luyện đối với nguồn hiệu trưởng trong quy hoạch, để thực
hiện có kết quả kế hoạch đã được thông qua.
3.4. Giải pháp 4. Xây dựng tiêu chuẩn hiệu quả quản lý trường mầm non
để đánh giá đội ngũ hiệu trưởng.
3.4.1. Mục đích giải pháp
Nhằm không ngừng nâng cao phẩm chất chính trị, đạo đức cách mạng,
năng lực và hiệu quả công tác của hiệu trưởng; Làm căn cứ tuyển chọn, xây dựng
quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí sử dụng, bổ nhiệm, miễn nhiệm, luân chuyển,
khen thưởng, kỷ luật và thực hiện các chế độ chính sách đối với hiệu trưởng.
3.4.2. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp
14
* Nội dung giải pháp:
Để xây dựng tiêu chuẩn hiệu quả quản lý trường mầm non để đánh giá đội
ngũ hiệu trưởng.
* Trong quy chế đánh giá cán bộ theo quyết định số 286/QĐ-TW ngày
08-2-2010 của Bộ Chính trị về việc ban hành Quy chế đánh giá cán bộ, công
chức, tại Điều 6 đã quy định nội dung để đánh giá cán bộ công chức bao gồm:
- Kết quả thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao: khối lượng, chất
lượng, hiệu quả công việc trong từng vị trí, từng thời gian; tinh thần trách nhiệm
trong công tác;
- Về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống;
- Chiều hướng và khả năng phát triển
Bước 4: Trưởng phòng Giáo dục và Đào tạo huyện đánh giá theo trình
tự: Tham khảo kết quả tự đánh giá, xếp loại của cán bộ quản lý, kết quả đánh giá
15
của tập thể cán bộ, giáo viên, nhân viên nhà trường và các nguồn thông tin xác
thực khác, chính thức đánh giá, xếp loại cán bộ quản lý; Thông báo kết quả đánh
giá, xếp loại cán bộ quản lý tới tập thể cán bộ, giáo viên nhân viên nhà trường và
lưu kết quả trong hồ sơ cán bộ.
Muốn thực hiện tốt việc đánh giá cán bộ quản lý cần phải: Đặt cán bộ vào
trong các mối quan hệ cụ thể và đường lối chủ trương, tổ chức, cơ chế, chính
sách, nhiệm vụ, hoàn cảnh, điều kiện sống và làm việc của cán bộ; căn cứ vào
tiêu chuẩn chức danh cán bộ; Theo quan điểm phát triển của cá nhân sự phát
triển đó diễn ra hàng ngày, hàng giờ do tự rèn luyện của cán bộ, cùng với sự
giúp đỡ của tập thể, bạn bè; Thực sự khoa học, khách quan, công tâm, tôn trọng
sự thật, tôn trọng nhân cách, cá tính riêng của mỗi người; Đối tượng được đánh
giá phải được biết ý kiến nhận xét của cấp có thẩm quyền đối với bản thân mình,
kiên quyết khắc phục tư tưởng chủ quan, gia trưởng, hẹp hòi, định kiến; Khắc
phục bệnh hình thức, nặng về cơ cấu, đội hình.
3.5. Giải pháp 5. Xây dựng môi trường, tạo động lực làm việc cho Hiệu trưởng
3.5.1. Xây dựng tập thể sư phạm đoàn kết
Việc xây dựng mối quan hệ tích cực, lành mạnh, tạo sự đoàn kết thống
nhất giữa các tổ chức, đoàn thể trong nhà trường, nâng cao tinh thần trách nhiệm
của tập thể cán bộ, giáo viên, nhân viên trong môi trường sư phạm nhằm tạo ra
sự đồng tâm hợp lực trong việc thực hiện nhiệm vụ chung, phát huy tốt vai trò
các tổ chức cũng như năng lực của đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên, từ đó
nâng cao hiệu quả các hoạt động quản lý của hiệu trưởng.
Muốn cho bộ máy nhà trường hoạt động một cách đều đặn, hài hoà, có
hiệu quả trước hết hiệu trưởng cần phải :
- Phân công cán bộ, giáo viên, nhân viên trong nhà trường một cách khoa
- Quan hệ và lề lối làm việc của hiệu trưởng với chi bộ:
Để nâng cao hiệu quả quản lý của hiệu trưởng, cần tăng cường sự lãnh
đạo của Đảng trong nhà trường: củng cố, xây dựng tổ chức Đảng trong trường học
và phát triển đảng viên trong đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên để mỗi trường có
một chi bộ độc lập. Chi bộ các trường học cần đưa ra những chương trình hành
động cụ thể cho từng nhiệm kỳ theo quy định; xây dựng quy chế hoạt động đảm
bảo công khai, minh bạch, tự phê bình và phê bình; xây dựng nội quy, quy định
chế độ, lề lối làm việc tạo môi trường làm việc nghiêm túc, khoa học, thân thiện
và trách nhiệm trong nhà trường; chỉ đạo thực hiện tốt Quy chế dân chủ ở cơ sở;
theo dõi, uốn nắn kịp thời những sai sót của cán bộ quản lý.
- Quan hệ và lề lối làm việc của hiệu trưởng với Công đoàn
+ Công đoàn là tổ chức quần chúng trong trường học chịu sự lãnh đạo
của chi bộ Đảng. Hiệu trưởng cần tôn trọng tính độc lập của Công đoàn, quan hệ
với Công đoàn là quan hệ bình đẳng và hợp tác.
+ Hiệu trưởng phải tạo điều kiện cho Công đoàn hoạt động, cân đối và
kế hoạch hoá các hoạt động trong hoạt động chung.
+ Phải bàn bạc với Công đoàn và tôn trọng quyền chủ động của Công
đoàn để phát huy tác dụng trong công tác chuyên môn, trong cải thiện đời sống.
+ Hiệu trưởng, với tư cách là đoàn viên Công đoàn phải tích cực thực
hiện nghị quyết của Công đoàn, gương mẫu tham gia sinh hoạt của Công đoàn...
- Đổi mới việc thực hiện công tác xã hội hóa giáo dục:
Việc xây dựng mối quan hệ giữa nhà trường với phụ huynh, chính quyền
và các tổ chức ngoài xã hội rất quan trọng; sự đồng thuận, chia sẻ và cùng quan
tâm đến nhiệm vụ nhà trường của cộng đồng ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng
nuôi dưỡng, chăm sóc và giáo dục trẻ của đơn vị.
Vì vậy, cần đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền để nâng cao nhận
thức về xã hội hóa giáo dục; làm cho mọi người hiểu xã hội hóa giáo dục nhằm
mục tiêu “Giáo dục cho mọi người” và muốn thực hiện “Giáo dục cho mọi
người” thì mọi người phải làm giáo dục.
- Đối với phụ huynh học sinh:
+ Các doanh nghiệp, tổ chức trên địa bàn có trường học ;
Việc huy động nguồn lực từ phụ huynh và cộng đồng để tăng cường các điều
kiện cho trường cần đảm bảo tính công khai, minh bạch, thống nhất và tự nguyện.
- Hoàn thiện chế độ, chính sách đối với đội ngũ công tác trong ngành
giáo dục, đào tạo để tạo động lực phát triển
Vì vậy, việc nâng cao chất lượng giáo dục phải gắn liền với việc kết hợp
vận dụng các chế độ, chính sách ngày càng hợp lý hơn “gắn nghĩa vụ với quyền
lợi, lý tưởng với lợi ích, kết hợp việc giáo dục, rèn luyện phẩm chất, đòi hỏi sự
gương mẫu hy sinh với việc thực hiện chính sách đãi ngộ thoả đáng, công bằng,
coi đây là động lực, là quy luật trong công tác cán bộ hiện nay”.
Qua kết quả đánh giá Chuẩn Hiệu trưởng, hàng năm và những góp ý trực
tiếp cho cán bộ quản lý. Năm học 2016-2017 với kết quả được tổng hợp có sự
thay đổi rõ rệt được thể hiện qua bảng tổng hợp sau:
Kết quả đánh giá chuẩn hiệu trưởng các trường mầm non năm học 2016-2017
Nội dung
Tổng
số
HT tự đánh giá
11
Xếp loại Hiệu trưởng các trường mầm non
Xuất sắc
Khá
Trung bình
Kém
SL
%
0
0
0
Trên cơ sở những vấn đề lý luận về khoa học quản lý giáo dục, quản lý
trường học và kết quả điều tra, phân tích, đánh giá thực trạng công tác quản lý
trong trường mầm non, tôi đã đề xuất năm nhóm giải pháp để nâng cao hiệu quả
quản lý của hiệu trưởng trường mầm non. Các giải pháp này có mối quan hệ
tương tác chặt chẽ với nhau, hỗ trợ nhau để đạt được mục tiêu.
Với các giải pháp đã được phân tích cụ thể từ đưa ra mục đích, nội dung
và cách thức thực hiện các giải pháp cụ thể, rõ ràng, tôi thấy rằng các giải pháp
đã nêu trên là cần thiết, đúng đắn và phù hợp với tình hình thực tiễn. Nếu được
thực hiện một cách đồng bộ và triệt để thì các giải pháp trên sẽ góp phần nâng
cao hiệu quả quản lý cho hiệu trưởng trường mầm non huyện Lang Chánh, một
huyện miền núi của tỉnh Thanh Hóa.
III. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
1. Kết luận
Hiệu trưởng là người lãnh đạo cao nhất trong nhà trường, chịu trách
nhiệm tổ chức, quản lý các hoạt động, chất lượng giáo dục nhà trường. Sự quản
lý có hiệu quả của của hiệu trưởng sẽ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục. Vì
vậy, việc đề ra các giải pháp để nâng cao hiệu quả quản lý của hiệu trưởng
trường mầm non là vấn đề cần thiết và cấp bách nhằm đáp ứng yêu cầu ngày
càng cao của xã hội trong xu thế hội nhập và phát triển.
Bản thân tôi đã hướng sự tập trung nghiên cứu vào các vấn đề: làm sáng
tỏ những căn cứ lý luận và thực tiễn của khoa học quản lý giáo dục; những ưu,
khuyết của thực tiễn công tác quản lý trường mầm non để làm rõ nhu cầu khách
quan, cấp bách phải nâng cao hiệu quả quản lý trường mầm non; Đề xuất những
- Tăng cường tổ chức hội thảo, mời chuyên gia báo cáo, sinh hoạt câu lạc
bộ quản lý để giao lưu học tập kinh nghiệm.
2.3. Đối với Hiệu trưởng trường mầm non:
- Tích cực tham gia các khóa bồi dưỡng cán bộ quản lý. Tăng cường
công tác tự học, tự bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, ngoại ngữ, tin học,
nghiệp vụ quản lý.
- Mạnh dạn đổi mới, chủ động sáng tạo trong công tác chỉ đạo, điều hành
nhà trường.
- Nâng cao tinh thần phê và tự phê cao. Tự kiểm tra, đánh giá một cách
khách quan những ưu, khuyết điểm của bản thân để phát huy và kịp thời điều chỉnh.
Quá trình chỉ đạo bậc học mầm non trong nhiều năm qua, tôi đã dõi theo
và nhận thấy rằng việc nâng cao hiệu quả quản lý của hiệu trưởng trường mầm
non huyện Lang Chánh, tỉnh Thanh Hóa là vấn đề quan trọng. Vì vậy, tôi đưa ra
một số giải pháp nêu trên xin được mạnh dạn trao đổi cùng các đồng nghiệp,
chắc chắn không tránh khỏi những thiếu sót. Rất mong nhận được sự bổ sung,
góp ý của các bạn đồng nghiệp và Hội đồng khoa học các cấp để tôi hoàn thiện
hơn trong kinh nghiệm chỉ đạo chuyên môn bậc học Mầm non huyện Lang
Chánh trong những năm tiếp theo./.
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ
Trưởng phòng Giáo dục và Đào tạo
Thanh Hóa, ngày 20 tháng 4 năm 2017
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết, không sao chép nội dung
của người khác.
Người thực hiện
20