TÓM TẮT
Đề tài Quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông
thôn Việt Nam (Agribank) - Chi nhánh tỉnh Hậu Giang: Thực trạng và giải pháp được,
nghiên cứu từ tháng 5 năm 2016 đến tháng 11 năm 2016 với phạm vi một Chi nhánh Hội
sở tỉnh, tám Chi nhánh huyện - thị xã và ba phòng giao dịch trên địa bàn tỉnh Hậu Giang.
Mục tiêu đề tài phân tích thực trạng các nhân tố ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng
tại Agribank Hậu Giang và đề ra giải pháp góp phần hoàn thiện quản trị rủi ro tín
dụng tại Chi nhánh.
Luận văn sử dụng phương pháp thu thập số liệu nợ quá hạn, nợ xấu tại
Agribank Hậu Giang từ năm 2011 đến năm 2015, trao đổi với 48 cán bộ làm công tác
tín dụng và khảo sát 104 hồ sơ nợ xấu tại các Chi nhánh của Agribank Hậu Giang.
Sau đó, áp dụng phương pháp thống kê mô tả để phân tích đặc điểm của mẫu và xác
định các yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản trị rủi ro tín dụng.
Qua khảo sát 104 hồ sơ nợ xấu theo 3 tiêu chí cơ bản gồm: (1) Mức độ kiểm
tra, giám sát sử dụng vốn của ngân hàng đối với khách hàng; (2) Mục đích sử dụng
vốn thực tế so với mục đích ghi trên hợp đồng tín dụng; (3) Và thua lỗ do kinh doanh,
thất mùa.
Kết quả nghiên cứu cho thấy: Rủi ro phát sinh từ việc kiểm tra, giám sát sử
dụng vốn của ngân hàng đối với khách hàng không đầy đủ, thường xuyên chiếm
53/104 hồ sơ; Rủi do khách hàng vay vốn sử dụng vốn không đúng với mục đích đã
thỏa thuận ghi trên hợp đồng tín dụng chiếm 40/104 hồ sơ; Và Rủi ro do người vay
sản xuất kinh doanh thua lỗ, thất mùa chiếm 77/104 hồ sơ. Ba yếu tố này không tác
động riêng lẻ mà có mối quan hệ phụ thuộc, đan xen lẫn nhau gây ra rủi ro tín dụng.

-iii-


ABSTRACT
Credit Risk Management at Vietnam Bank for Agriculture and Rural
Development (Agribank) - Hau Giang Province Branch: Situation and solution are
studied from May 2016 to November 2016 for 01 provincial headquarter, 08 district

ABSTRACT ..............................................................................................................iv
DANH SÁCH CÁC CHỮ VIẾT TẮT .....................................................................x
DANH SÁCH CÁC BẢNG ......................................................................................xi
DANH SÁCH CÁC HÌNH..................................................................................... xii
PHẦN MỞ ĐẦU ........................................................................................................1
1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI .......................................................................1
2. TỔNG QUAN VỀ NGHIÊN CỨU .....................................................................2
2.1 Các nghiên cứu có liên quan đến rủi ro tín dụng ...........................................2
2.2 Đánh giá tổng quan tài liệu nghiên cứu .........................................................4
3. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU ................................................................................5
3.1 Mục tiêu chung ..............................................................................................5
3.2 Mục tiêu cụ thể ..............................................................................................5
4. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU ....................................................5
4.1 Đối tượng nghiên cứu ....................................................................................5
4.2 Phạm vi nghiên cứu .......................................................................................6
5. PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH ...........................................................................6
6. Ý NGHĨA THỰC TIỄN CỦA NGHIÊN CỨU...................................................6
7. CẤU TRÚC LUẬN VĂN ...................................................................................7
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG ..............8
1.1 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ TÍN DỤNG ..................................................8
1.1.1 Khái niệm về tín dụng.................................................................................8
1.1.2 Bản chất của tín dụng .................................................................................8

-v-


1.2 RỦI RO TÍN DỤNG .........................................................................................9
1.2.1 Khái niệm về rủi ro và rủi ro tín dụng ........................................................9
1.2.2 Phân loại rủi ro tín dụng .............................................................................9
1.2.3 Các chỉ tiêu đánh giá mức độ rủi ro tín dụng ...........................................10

2.1 GIỚI THIỆU CHUNG VỀ AGRIBANK HẬU GIANG ................................23
2.1.1 Tình hình kinh tế - xã hội của tỉnh Hậu Giang .........................................23
2.1.1.1 Vị trí địa lý và điều kiện tự nhiên ......................................................23
2.1.1.2 Điều kiện kinh tế ................................................................................23
2.1.2 Quá trình hình thành và kết quả hoạt động của Agribank Hậu Giang .....24
2.1.2.1 Quá trình hình thành ..........................................................................24
2.1.2.2 Tổ chức bộ máy của Agribank Hậu Giang ........................................25
2.1.2.3 Kết quả hoạt động kinh doanh ...........................................................28
2.2 RỦI RO TÍN DỤNG TẠI AGRIBANK HẬU GIANG ..................................30
2.2.1 Hoạt động tín dụng tại Agribank Hậu Giang ............................................30
2.2.2 Rủi ro tín dụng tại Agribank Hậu Giang ..................................................32
2.3 NGUYÊN NHÂN DẪN ĐẾN RỦI RO TÍN DỤNG ......................................37
2.3.1 Nguyên nhân rủi ro thuộc về phía ngân hàng ...........................................42
2.3.2 Nguyên nhân rủi ro thuộc về phía khách hàng .........................................48
2.3.3 Nguyên nhân rủi ro khách quan ................................................................52
2.4 THỰC TRẠNG VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI AGRIBANK
HẬU GIANG ........................................................................................................53
2.4.1 Cơ sở pháp lý quản trị rủi ro tín dụng .......................................................53
2.4.1.1 Hệ thống văn bản của Ngân hàng Nhà nước .....................................53
2.4.1.2 Hệ thống văn bản của Agribank .........................................................54
2.4.2 Cơ chế điều hành ......................................................................................57
2.4.2.1 Về chính sách tín dụng .......................................................................57
2.4.2.2 Cơ chế phán quyết ..............................................................................59
2.4.3 Quy trình thực hiện quản trị rủi ro ............................................................61
2.4.3.1 Quản trị trước khi cho vay .................................................................62
2.4.3.2 Quản trị rủi ro trong khi cho vay .......................................................63
2.4.3.3 Quản trị rủi ro sau khi cho vay...........................................................64

-vii-



-viii-


2.2 Đối với Ngân hàng Nhà nước ......................................................................85
2.3 Đối với Agribank .........................................................................................85
2.4 Đối với Agribank Hậu Giang.......................................................................86
TÀI LIỆU THAM KHẢO ......................................................................................87
PHỤ LỤC .................................................................................................................89
PHỤ LỤC 1: PHIẾU THÔNG TIN KHÁCH HÀNG VAY VỐN .......................89
PHỤ LỤC 2: PHIẾU KHẢO SÁT Ý KIẾN CÁN BỘ TÍN DỤNG .....................91
PHỤ LỤC 3: PHIẾU KHẢO SÁT Ý KIẾN KHÁCH HÀNG ..............................92
PHỤ LỤC 4: PHIẾU KHẢO SÁT CHUYÊN GIA ..............................................93
PHỤ LỤC 5: KẾT QUẢ THỐNG KÊ MÔ TẢ 1 .................................................94
PHỤ LỤC 6: KẾT QUẢ THỐNG KÊ MÔ TẢ 2 .................................................95
PHỤ LỤC 7: KẾT QUẢ THỐNG KÊ MÔ TẢ 3 .................................................96

-ix-


DANH SÁCH CÁC CHỮ VIẾT TẮT
1. Agribank: (Vietnam Bank for

Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển

Agriculture and Rural Development)

Nông thôn Việt Nam

2. Agribank: Hậu Giang

8. VIB: (Vietnam International Bank)

tế Việt Nam
9.

VietinBank:

(Vietnam

Joint

Stock Ngân hàng thương mại cổ phần Công

Commercial Bank for Industry and Trade)

-x-

Thương Việt Nam


DANH SÁCH CÁC BẢNG
Số hiệu bảng

Tên bảng

Trang

Bảng 2.1

Nợ nhóm từ năm 2011 - 2015 của Agribank Hậu Giang


56

Bảng 3.1

Khảo sát ý kiến về các giải pháp hạn chế rủi ro tín dụng

74

-xi-


DANH SÁCH CÁC HÌNH
Số hiệu hình
Hình 2.1
Hình 2.2

Tên hình
Sơ đồ tổ chức bộ máy của Agribank Hậu Giang
Thu nhập - Chi phí - Lợi nhuận từ năm 2011 – 2015 của
Agribank Hậu Giang

Trang
26
29

Hình 2.3

Dư nợ từ năm 2011 – 2015 của Agribank Hậu Giang


theo chuẩn hóa quốc tế nên tỷ lệ nợ xấu tăng, nhất là nợ xấu tăng theo liên ngân hàng
theo thông tin Trung tâm Thông tin tín dụng quốc gia Việt Nam (CIC), đòi hỏi cần
phải có sự thay đổi trong quan điểm quản trị rủi ro tín dụng ngân hàng trong những
năm tiếp theo khi thị trường tài chính tiền tệ Việt Nam hội nhập cùng quốc tế.
Chương trình cơ cấu lại các tổ chức tín dụng được xúc tiến tích cực hơn. Năm
2015 Ngân hàng Nhà nước đã mua lại ba ngân hàng thương mại cổ phần yếu kém với
giá 0 đồng, kiểm soát đặc biệt một ngân hàng và một tổ chức tín dụng phi ngân hàng;
sáp nhập ba ngân hàng; cho phép ngân hàng thương mại mua lại hai công ty tài chính;
thu hồi giấy phép một công ty tài chính và một chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Thực
tế trong thời gian qua, một số ngân hàng đã không có chính sách quản trị rủi ro toàn
diện, nên một số thông tin cảnh báo tín dụng cần thiết tại một vài thời điểm chưa tốt,
tốc độ tăng trưởng tín dụng quá nóng đã dẫn đến rủi ro tín dụng, hệ quả là một số
ngân hàng thương mại rơi vào trạng thái mất kiểm soát hoặc bị Ngân hàng Nhà nước
kiểm soát đặc biệt. Đề án tái cơ cấu, sắp xếp lại các ngân hàng thương mại từ năm

-1-


2011 đến năm 2015 đã trôi qua, số ngân hàng thương mại yếu kém trong quản trị rủi
ro tín dụng đã bị sáp nhập, hoặc Ngân hàng Nhà nước mua lại với giá 0 (không) đồng
để tiến hành tái cơ cấu. Chính vì vậy, quản trị rủi ro tín dụng sẽ giúp cho các ngân
hàng hoạt động dựa theo định hướng của Ngân hàng Nhà nước quy định về tín dụng,
đảm bảo việc điều hành hoạt động kinh doanh của ngân hàng diễn ra tuân thủ theo
quy định của pháp luật, không vi phạm các nguyên tác về quản trị rủi ro tín dụng.
Với cơ cấu thu nhập chiếm trên 95% trong tổng thu nhập của Ngân hàng Nông
nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam – Chi nhánh tỉnh Hậu Giang (Agribank
Hậu Giang), hoạt động tín dụng có vai trò đặc biệt quan trọng trong chiến lược kinh
doanh, đồng thời cũng là hoạt động mang lại rủi ro cao nhất của Chi nhánh. Mặc dù
trong những năm gần đây, vấn đề quản lý rủi ro tín dụng đã nhận được sự quan tâm
của Ban Giám đốc, đội ngũ cán bộ làm công tác tín dụng, nhưng trên thực tế, công

ngày 31/12/2001, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước, Hà Nội.
[4]. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (2013), Thông tư số 02/2013/TT-NHNN ngày
21/01/2013, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước, Hà Nội.
[5]. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (2014), Thông tư số 09/2014/TT-NHNN ngày
18/03/2014, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước, Hà Nội.
[6]. Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (2011), Quyết định
số 1197/QĐ-NHNo-XLRR ngày 18/10/2011, Tổng GĐ Agribank, Hà Nội.
[7]. Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (2014), Quyết định
số 35/QĐ-HĐTV-HSX ngày 15/01/2014, Chủ tịch HĐTV Agribank, Hà Nội.
[8]. Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (2014), Quyết định
số 66/QĐ-HĐTV-KHDN ngày 22/01/2014, Chủ tịch HĐTV Agribank, Hà Nội.
[9]. Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (2015), Quyết định
số 450/QĐ-HĐTV-XLRR, ngày 30/05/2015, Chủ tịch HĐTV Agribank, Hà Nội.
[10]. Nguyễn Tiến Phúc (2015), Giải pháp quản trị rủi ro trong hoạt động tín dụng
tại các chi nhánh Ngân hàng Phát triển Việt Nam ở khu vực đồng bằng sông
Cửu Long, Luận văn Thạc sỹ quản trị kinh doanh, Trường Đại học Trà Vinh.
[11]. Hoàng Tùng (2011), “Phân tích rủi ro tín dụng doanh nghiệp bằng mô hình
Logistic”, Tạp chí Khoa học và công nghệ, (2), tr. 193-199.

-87-


Trang web
[12]. Đặng Thị Thanh Bình (2016), “Một số đánh giá về chính sách chống lạm phát
của Việt Nam từ năm 2011 đến năm 2015”. Nguồn: http://eba.htu.edu.vn
/nghien-cuu/mot-so-danh-gia-ve-chinh-sach-chong-

lam-phat-cua-viet-nam-

giai-doan-2011 - 2015.html, Ngày truy cập: 10/8/2016.