BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐẠI HỌC HUẾ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TỀ

tê
́H

VÕ THỊ NHƯ HIỀN

uê
́



ại

ho

̣c

Ki

nh

QUẢN LÝ NGÂN SÁCH CẤP XÃ
TRÊN ÐỊA BÀN HUYỆN QUẢNG NINH,
TỈNH QUẢNG BÌNH

MÃ SỐ: 60 34 04 10

ươ

tế trên địa bàn đã được xử lý.

Tôi xin cam đoan rằng: số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn là hoàn

nh

toàn trung thực và chưa hề được sử dụng cho bất cứ một học vị nào khác.
Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được

ho

̣c

Ki

cảm ơn và các thông tin trích dẫn đã được chỉ rõ nguồn gốc.

Huế, ngày tháng 07 năm 2017

Đ

ại

Học viên thực hiện

Tr

ươ

̀ng

Mặc dù đã có nhiều cố gắng để thực hiện luận văn tốt nghiệp một cách hoàn

Ki

thiện nhất nhưng do hạn chế về thời gian cũng như kiến thức, kinh nghiệm nên

̣c

không thể tránh khỏi những thiếu sót nhất định. Kính mong nhận được sự đóng góp

ho

của quý thầy, quý cô giáo để luận văn được hoàn thiện hơn.
Xin chân thành cảm ơn!

ại

Huế, ngày 06 tháng 9 năm 2017

̀ng

Đ

Học viên thực hiện

Tr

ươ

Võ Thị Như Hiền

Huyện Quảng Ninh - tỉnh Quảng Bình, là huyện thuần nông, có số lượng xã
không nhiều, cũng là một trong những trọng điểm cần phải thúc đẩy hoàn thiện

Ki

quản lý NSX cho phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ phát triển KT-XH; đặc biệt gắn
liền với xây dựng nông thôn mới của tỉnh Quảng Bình trong giai đoạn hiện nay. Tuy

ho

̣c

nhiên bên cạnh đó, thực trạng hiện nay công tác quản lý thu, chi ngân sách xã trên
địa bàn còn nhiều hạn chế. Thu ngân sách vẫn chưa bao quát các nguồn thu trên địa

Đ

còn vượt dự toán,…

ại

bàn, vẫn còn tình trạng thất thu, nguồn thu ngân sách còn hạn chế, các khoản chi

Bằng các phương pháp thu thập số liệu thứ cấp và sơ cấp cùng phương pháp

̀ng

tổng hợp và xử lý số liệu, phương pháp phân tích số liệu, đề tài đã góp phần hệ

ươ

nh

3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu...........................................................................3
4. Phương pháp nghiên cứu.........................................................................................3

Ki

5. Kết cấu luận văn......................................................................................................4
PHẦN II. NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU..........................................5

ho

̣c

Chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ NGÂN
SÁCH CẤP XÃ.............................................................................................5

ại

1.1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ NGÂN SÁCH CẤP XÃ ..............................5

Đ

1.1.1. Tổng quan về ngân sách xã ...............................................................................5
1.1.1.1. Khái niệm Ngân sách xã ................................................................................5

̀ng

1.1.1.2. Đặc điểm Ngân sách xã..................................................................................6



tê
́H

2.1.1.3. Tài nguyên đất..............................................................................................28
2.1.1.4. Tài nguyên biển và bờ biển ..........................................................................28
2.1.1.5. Tài nguyên rừng ...........................................................................................29

nh

2.1.1.6. Tài nguyên khoáng sản.................................................................................29

Ki

2.1.2. Điều kiện kinh tế – xã hội ...............................................................................30
2.1.2.1. Dân số và lao động.......................................................................................30

ho

̣c

2.1.2.2. Tăng trưởng kinh tế......................................................................................30
2.2. Thực trạng công tác quản lý Ngân sách xã trên địa bàn huyện Quảng Ninh,

ại

tỉnh Quảng Bình ...........................................................................................32
2.2.1. Thực trạng công tác quản lý thu Ngân sách xã trên địa bàn huyện Quảng

Đ

2.2.3.3. Đánh giá của đối tượng điều tra về thực hiện quản lý thu ngân sách cấp

uê
́

xã trên địa bàn huyện ...................................................................................61
2.2.3.4. Đánh giá của đối tượng điều tra về thực hiện quản lý chi ngân sách cấp

tê
́H

xã trên địa bàn huyện ...................................................................................63
2.2.3.5. Đánh giá của đối tượng điều tra về thực hiện lập dự toán thu chi ngân
sách cấp xã trên địa bàn ...............................................................................65

nh

2.2.3.6. Đánh giá của đối tượng điều tra về thực hiện quyết toán và thanh tra,

Ki

kiểm tra thu chi ngân sách cấp xã trên địa bàn ............................................67
2.3. Đánh giá chung về công tác quản lý ngân sách cấp xã trên địa bàn huyện

ho

̣c

Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình .....................................................................69
2.3.1. Thành tựu ........................................................................................................69


vi


PHẦN III. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ .............................................................75
1. KẾT LUẬN ...........................................................................................................75
2. KIẾN NGHỊ ..........................................................................................................75
TÀI LIỆU THAM KHẢO ......................................................................................77
PHỤ LỤC .................................................................................................................79
QUYẾT ĐỊNH VỀ VIỆC THÀNH LẬP HỘI ĐỒNG CHẤM LUẬN VĂN THẠC SĨ

NHẬN XÉT LUẬN VĂN THẠC SĨ CỦA PHẢN BIỆN 1

tê
́H

NHẬN XÉT LUẬN VĂN THẠC SĨ CỦA PHẢN BIỆN 2
BẢN GIẢI TRÌNH CHỈNH SỬA LUẬN VĂN

Tr

ươ

̀ng

Đ

ại

ho


giai đoạn 2014 - 2016...................................................................................40
Bảng 2.4. Tình hình các khoản thu 100% của NSX trên địa bàn huyện Quảng
Ninh giai đoạn 2014- 2016 .........................................................................42

nh

Bảng 2.5. Tình hình các khoản thu hưởng tỷ lệ của Ngân sách xã trên địa bàn
huyện Quảng Ninh giai đoạn năm 2014-2016 .............................................45

Ki

Bảng 2.6. Thu bổ sung từ ngân sách cấp trên ...........................................................47

̣c

Bảng 2.7. Tình hình thực hiện dự toán chi và tỷ trọng các khoản chi ngân sách

ho

cấp xã giai đoạn 2014 - 2016 .......................................................................53
Bảng 2.8: Tình hình cơ bản đối tượng điều tra .........................................................59

ại

Bảng 2.9: Đánh giá của đối tượng điều tra về công tác giao dự toán và chức

Đ

năng giám sát của chính quyền cấp xã đối với công tác thu chi ngân


Dự toán

UBND

:

Ủy ban Nhân dân

HĐND

:

Hội đồng nhân dân

KTTT

:

Kinh tế thị trường

KT-XH

:

Kinh tế xã hội

NSNN

:


Ngân sách Trung Ương

QLKT

:

Quản lý Kinh tế

SL

tê
́H

nh

Ki

̣c

:

Sản xuất kinh doanh
Thực hiện

UBTV

:

Ủy ban thường vụ


QLNN

:

Quản lý Nhà nước

Đ

:

ươ
Tr

Số lượng

̀ng

TH

:

ại

SXKD

uê
́

CC


tê
́H

ta thường gọi ngân sách xã (bao gồm xã, phường, thị trấn), là cấp ngân sách cơ sở.
NSX là công cụ tài chính rất quan trọng đối với chính quyền cấp xã. Nó vừa là
phương tiện vật chất bảo đảm cho hoạt động của chính quyền cấp xã; vừa là công cụ

nh

tài chính quan trọng để chính quyền cơ sở thực hiện nhiệm vụ chính trị, phát triển
kinh tế - xã hội (KT-XH), đảm bảo an ninh, quốc phòng tại địa phương. Thực tiễn

Ki

quá trình xây dựng và phát triển nền kinh tế quốc dân ở nước ta những năm qua đã

̣c

chứng minh tầm quan trọng của NSX đối với hoạt động và kết quả hoạt động của

ho

chính quyền cấp cơ sở là không thể phủ nhận.
Cùng với tiến trình đổi mới xây dựng và phát triển nền kinh tế, NSX và quản

ại

lý NSX cũng đã được Đảng, Nhà nước ta quan tâm nhằm không ngừng hoàn thiện


Chính phủ, chính quyền địa phương phải tiếp tục quan tâm đến hoàn thiện quản lý
NSX nhanh hơn nữa, toàn diện hơn nữa.
Huyện Quảng Ninh - tỉnh Quảng Bình, là huyện thuần nông, có số lượng xã

uê
́

không nhiều, cũng là một trong những trọng điểm cần phải thúc đẩy hoàn thiện
quản lý NSX cho phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ phát triển KT-XH; đặc biệt gắn

tê
́H

liền với xây dựng nông thôn mới của tỉnh Quảng Bình trong giai đoạn hiện nay.
Trong những năm gần đây, huyện đã đạt được những thành tựu về KT-XH, cân đối
ngân sách xã trên địa bàn ngày càng vững chắc, nguồn thu ngày càng tăng, không

nh

những đảm bảo được những yêu cầu chi thiết yếu của bộ máy quản lý nhà nước, sự

Ki

nghiệp kinh tế, văn hóa- xã hội, an ninh quốc phòng mà còn dành phần đáng kể cho
đầu tư phát triển. Tuy nhiên bên cạnh đó, thực trạng hiện nay công tác quản lý thu,

ho

̣c


pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý ngân sách cấp xã trên địa bàn huyện.

2


 Mục tiêu cụ thể
- Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về công tác quản lý ngân sách cấp xã;
- Đánh giá thực trạng quản lý ngân sách cấp xã trên địa bàn huyện Quảng
Ninh,tỉnh Quảng Bình giai đoạn 2014 - 2016;
- Đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý ngân sách cấp
xã tại huyện Quảng Ninh.

uê
́

3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
 Đối tượng nghiên cứu

tê
́H

Đề tài thực hiện đánh giá công tác quản lý ngân sách cấp xã trên địa bàn
huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình.
 Phạm vi nghiên cứu

nh

- Về không gian: nghiên cứu trong phạm vi huyện Quảng Ninh.

Ki

Tr

báo cáo KT-XH và các báo cáo khác có liên quan của huyện Quảng Ninh.
- Số liệu sơ cấp:
Được thu thập từ việc phỏng vấn các nhà quản lý; trực tiếp khảo sát và quan

sát thực tiễn quản lý ngân sách xã trên địa bàn huyện Quảng Ninh. Sử dụng bảng
câu hỏi để tiến hành phỏng vấn sâu các nhà quản lý; trực tiếp khảo sát và quan sát
thực tiễn quản lý ngân sách xã trên địa huyện Quảng Ninh. Cụ thể là khảo sát các
chủ tịch xã, các cán bộ xã trên địa bàn để phỏng vấn trực tiếp các nội dung xoay
quanh các câu hỏi nghiên cứu như tình hình quản lý ngân sách xã, các thông tin quá
3


trình hoạt động và đánh giá trách nhiệm quản lý trong việc thực hiện nhiệm vụ của
các bộ phận.
 Phương pháp phân tích
- Phương pháp so sánh: Phương pháp này được sử dụng để đối chiếu, so
sánh để chọn lựa được các thông tin chính xác phục vụ cho nghiên cứu đánh giá về
kết quả quản lý NSX trên địa bàn huyện Quảng Ninh; những nguyên nhân chủ

uê
́

quan, khách quan dẫn đến thực trạng đó.

- Phương pháp phân tích tổng hợp, đánh giá: Sử dụng phương pháp này để

tê
́H

̀ng

- Chương 2: Thực trạng quản lý Ngân sách cấp xã trên địa bàn huyện Quảng
Ninh, tỉnh Quảng Bình

ươ

- Chương 3: Một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý Ngân sách

Tr

cấp xã trên địa bàn huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình

4


PHẦN II. NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ
NGÂN SÁCH CẤP XÃ
1.1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ NGÂN SÁCH CẤP XÃ
1.1.1. Tổng quan về ngân sách xã

uê
́

1.1.1.1. Khái niệm Ngân sách xã

tê
́H


chính quyền nhà nước các cấp, được phân thành ngân sách trung ương và ngân sách

̀ng

địa phương. Ngân sách trung ương là ngân sách của các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ

ươ

quan thuộc Chính phủ và các cơ quan khác ở trung ương. Ngân sách địa phương
bao gồm ngân sách của đơn vị hành chính các cấp có Hội đồng nhân dân và Ủy ban

Tr

nhân dân. Tương ứng với các cấp ngân sách của hệ thống NSNN, quỹ NSNN được
chia thành: quỹ ngân sách của trung ương, quỹ ngân sách của chính quyền cấp tỉnh
và tương đương, quỹ ngân sách của chính quyền cấp huyện và tương đương, quỹ
ngân sách của chính quyền cấp xã và tương đương. Quỹ ngân sách các cấp gồm
nhiều phần nhỏ để sử dụng cho các lĩnh vực khác nhau: dùng cho phát triển kinh tế;
dùng cho phát triển văn hoá, giáo dục, y tế; dùng cho các biện pháp xã hội, an ninh,
quốc phòng...(Tạ Thị Phương, 2014).

5


 Ngân sách xã
Ngân sách xã là một cấp ngân sách cơ sở trong hệ thống NSNN, là hệ thống
các quan hệ giữa Nhà nước với các chủ thể khác phát sinh trong quá trình phân phối
nhằm tạo lập và sử dụng quỹ tiền tệ gắn liền với việc thực hiện các nhiệm vụ của
chính quyền cấp xã hằng năm; là đại diện và đảm bảo tài chính cho chính quyền xã


họp thứ 2 thông qua ngày 16/12/2002 có hiệu lực đối với quyết toán ngân sách các

ại

năm 2013-2016. Kể từ năm ngân sách 2017, luật ngân sách mới đã được Quốc hội
nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt nam khóa XIII, kỳ họp thứ 9 thông qua ngày

Đ

25 tháng 6 năm 2015 đã xác định: NSX là một bộ phận của NSNN, là hệ thống các

̀ng

mối quan hệ kinh tế giữa chính quyền nhà nước cấp xã với nhân dân phát sinh trong
quá trình huy động và sử dụng các nguồn tài chính nhằm đảm bảo yêu cầu thực hiện

ươ

các chức năng quản lý, điều hành nền kinh tế – xã hội trên địa bàn xã. NSX là Ngân

Tr

sách của chính quyền cấp xã, do Ủy ban nhân dân (UBND) xã xây dựng quản lý,
điều hành, được Hội đồng nhân dân (HĐND) xã quyết định và giám sát thực hiện.
Như vậy, quá trình hình thành qũy NSX luôn gắn chặt với bộ máy chính

quyền cấp xã nhằm duy trì sự tồn tại và phát huy hiệu lực của bộ máy chính quyền
xã, thực hiện các nhiệm vụ kinh tế – xã hội mà chính quyền cấp xã đảm nhận trong
thời kỳ do HĐND xã giao cho.
1.1.1.2. Đặc điểm Ngân sách xã

NSX giữa chính quyền cấp xã và các chủ thể kinh tế xã hội. Các khoản thu, chi của
ngân sách cấp xã được thực hiện theo phương thức phân phối lại và không hoàn trả

ho

̣c

một cách trực tiếp.
1.1.1.3. Vai trò của Ngân sách xã

ại

Ngân sách xã có vai trò quan trọng trong toàn bộ hoạt động kinh tế, xã hội, an
ninh, quốc phòng. Nó đảm bảo cho sự tồn tại và hoạt động của bộ máy Nhà nước ở

Đ

cơ sở, giúp cho chính quyền cấp xã thực hiện các chức năng nhiệm vụ theo luật định.

̀ng

Trong nền kinh tế thị trường, NSX có các vai trò chủ yếu như sau:
Thứ nhất, đảm bảo một phần kinh phí hoạt động của bộ máy chính quyền cấp

ươ

xã. Với chức năng phân phối, ngân sách xã có vai trò huy động nguồn tài chính để

Tr


1.1.2. Quản lý ngân sách xã

nh

1.1.2.1. Quản lý thu ngân sách xã

Ki

 Khái niệm thu ngân sách xã

Thu NSX là quá trình Nhà nước sử dụng quyền lực của mình để động viên

ho

̣c

một bộ phận nguồn tài chính Quốc gia hình thành quỹ tiền tệ của chính quyền Nhà
nước cấp xã nhằm đáp ứng các nhu cầu của chính quyền cấp cơ sở trong khuôn khổ

ại

được phân công, phân cấp quản lý được thực hiện bằng hệ thống các chính sách,
pháp luật do Nhà nước ban hành.

Đ

Nét nổi bật của thu NSX là trong bất cứ xã hội nào, cơ cấu các khoản thu

̀ng



khoản thu liên quan đến yếu tố bên ngoài chiếm tỷ trọng lớn trong tổng thu.

Trong cơ cấu thu ngân sách xã hầu hết các tỉnh thành trong nước, thuế luôn

tê
́H

là nguồn thu chủ yếu, chiểm tỷ trọng lớn nhất bởi nó được trích xuất chủ yếu từ
những giá trị do nền kinh tế tạo ra và thể hiện quyền lực của chính quyền cấp xã.
Nền kinh tế càng phát triển với tốc độ cao thì nguồn thu của cấp xã từ thuế chiếm tỷ

nh

trọng càng lớn trong tổng thu NSX. Thu NSX bao gồm các khoản NSX hưởng

Ki

100%, các khoản thu phân chi theo tỷ lệ phần trăm giữa ngân sách xã với ngân sách
cấp trên và thu bổ sung từ ngân sách cấp trên cho ngân sách xã.

̣c

 Khái niệm, nội dung quản lý thu ngân sách xã

ho

Quản lý thu NSX là quá trình có sự tác động của các cơ quan làm nhiệm vụ
thu ngân sách lên các khoản thu ngân sách bằng cách hoạch định kế hoạch, tổ chức


9


cấp xã để xem xét gởi UBND cấp huyện và phòng Tài chính Kế hoạch (TC – KH)
cấp huyện. Đối với năm đầu thời kỳ ổn định ngân sách, Phòng TC - KH cấp huyện
làm việc với UBND cấp xã về cân đối thu, chi ngân sách cấp xã thời kỳ ổn định
mới theo khả năng và bố trí cân đối chung của Ngân sách địa phương (NSĐP). Đối
với các năm tiếp theo thời kỳ ổn định, Phòng TC - KH cấp huyện chỉ làm việc với
UBND cấp xã về dự toán ngân sách khi UBND cấp xã có yêu cầu.

uê
́

-Quyết định dự toán ngân sách cấp xã: Dự toán ngân sách cấp xã trước hết
sẽ được HĐND cấp huyện nghiên cứu, xem xét. Sau khi thảo luận và thông qua,

tê
́H

HĐND cấp huyện sẽ ra Nghị quyết về việc phê chuẩn dự toán ngân sách cấp xã
Chấp hành dự toán NSX

nh

Chấp hành thu ngân sách cấp xã là quá trình tổ chức thu và quản lý nguồn thu của
ngân sách cấp xã. Các cơ quan tổ chức thu ở cấp xã gồm đội thu thuế xã và Bộ phận tài

Ki

chính kế toán cấp xã. Các cơ quan này cùng với Kho bạc Nhà nước (KBNN) cấp huyện

thanh toán. Mọi khoản chi phải có trong dự toán ngân sách cấp xã được duyệt, đúng
chế độ, tiêu chuẩn, định mức do cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quy định và đã
được Chủ tịch UBND cấp xã hoặc người được ủy quyền quyết định chi, có đầy đủ
các chứng từ có liên quan đến việc chi tiêu ngân sách cấp xã.

10


Quyết toán NSX
Đây là giai đoạn phản ánh, đánh giá và kiểm tra lại toàn bộ quá trình lập và
chấp hành ngân sách cấp xã, các quy định về tiêu chuẩn, định mức, tình hình quản lý,
sử dụng kinh phí của các bộ phận trực thuộc. Khi kết thúc năm tài chính cùng với việc
khóa sổ kế toán, bộ phận tài chính kế toán cấp xã phải tiến hành quyết toán ngân sách
cấp xã để xác định số thực thu, thực chi báo cáo UBND cấp xã xem xét trình HĐND

uê
́

cấp xã phê chuẩn đồng thời gởi Phòng TC - KH cấp huyện tổng hợp. Phòng TC - KH
cấp huyện có trách nhiệm thẩm định quyết toán thu, chi ngân sách cấp xã, trường hợp

tê
́H

có sai sót phải báo cáo UBND cấp huyện yêu cầu HĐND cấp xã điều chỉnh.
 Vai trò quản lý thu ngân sách xã

Quản lý thu NSX là công cụ quản lý của Nhà nước để kiểm soát, điều tiết các

nh


cấp xã, vừa duy trì nguồn thu.

Tr

Xây dựng quy trình thu NSX một cách hợp lý và tổ chức bộ máy thu NSX ở

tất cả các khâu, các cấp cơ sở. Xác lập quy trình thu ngân sách cụ thể, hợp lý sẽ đảm
bảo cho việc thực hiện kế hoạch thu NSX, kiểm soát NSX được tốt hơn.
Kiểm soát thu chi NSX nhằm đảm bảo cho việc thu chi NSX đạt được hiệu
quả cao, đúng mục đích và an toàn. Tình trạng chung của NSX là nguồn thu bị hạn
chế và tăng không đều, chậm; trong khi nhu cầu chi lại tăng sẽ dẫn đến bội chi ngân
sách. Cho nên quản lý ngân sách là rất cần thiết để đảm bảo cân đối giữa thu và chi.

11


1.1.2.2. Quản lý chi ngân sách xã
 Khái niệm chi ngân sách xã
Chi ngân sách xã là sự phối hợp giữa quá trình phân phối và sử dụng quỹ
NSX. Quá trình phân phối là quá trình cấp phát kinh phí từ NSX hình thành các loại
quỹ trước khi đưa vào sử dụng. Quá trình sử dụng là quá trình trực tiếp chi dùng
khoản tiền cấp phát từ ngân sách không trải qua việc hình thành các loại quỹ trước

uê
́

khi đưa vào sử dụng.

Chi NSX luôn gắn chặt với bộ máy Nhà nước và nhiệm vụ kinh tế chính trị


Quản lý chi muốn tiết kiệm và hiệu quả cao cần phải gắn chặt với việc bố trí

̀ng

các khoản chi làm cơ sở cho việc quản lý xây dựng quy chế kiểm tra, kiểm soát.
Bảo đảm yêu cầu tiết kiệm và hiệu quả trong việc bố trí và quản lý các khoản chi

ươ

tiêu ngân sách xã. Phải thực hiện các biện pháp đồng bộ, kiểm tra giám sát lúc chi

Tr

và sau khi chi. Đảm bảo phân cấp quản lý các khoản chi cho các cấp chính quyền
địa phương và các tổ chức trên cơ sở phải phân biệt rõ nhiệm vụ phát triển KT-XH
của các cấp cơ sở sao cho các khoản chi được bố trí thích hợp.
 Vai trò quản lý chi ngân sách xã
Quản lý chi ngân sách xã giúp nâng cao hiệu quả sử dụng các khoản chi NSX,
tăng hiệu quả sử dụng vốn ngân sách mộ các tiết kiệm, hiệu quả. Việc quản lý chi ngân
sách xã sẽ tác động đến đời sống KT-XH, giúp giữ vững ổn định, giải quyết các vấn đề

12


như: việc làm, xóa đói giảm nghèo,... Bên cạnh đó quản lý chi ngân sách xã hiệu quả
còn có tác dụng kích cầu khi kinh tế bị giảm sút, bị cắt giảm chi tiêu.
Quản lý chi có vai trò khắc phục tình trạng nền kinh tế lạm phát, suy thoái
nhà nước, giúp điều tiết giá cả. Thông qua việc sử dụng công cụ chi ngấn sách can
thiệp vào thị trường dưới hình thức cắt giảm chi tiêu, cắt giảm đầu tư hoặc tăng đầu

thu ngân sách cấp xã phát sinh trên địa bàn đều phải phản ánh vào ngân sách cấp xã
(trừ những khoản thu để hình thành các quỹ công chuyên dùng của cấp xã). Với

ại

phương pháp quản lý thu ngân sách xã bắt đầu từ việc xác định đối tượng thu, các
loại thu, mức thu để tính số thuế phải thu của từng đối tượng. Biện pháp quản lý thu

Đ

ngân sách cấp xã là hướng dẫn đối tượng thu kê khai thuế, điều tra xác định doanh

̀ng

số của hộ kinh doanh, thực hiện công khai hóa doanh thu dự kiến, tham khảo ý kiến
của Hội đồng tư vấn thuế trước khi thông báo danh sách ấn định thuế và phát hành

ươ

thông báo thuế cho các đối tượng nộp thuế.

Tr

 Nội dung cơ bản về quản lý chi ngân sách xã
- Chi thường xuyên:
Nguyên tắc quản lý chi thường xuyên của ngân sách cấp xã bao gồm: nguyên

tắc quản lý theo dự toán là cơ sở để đảm bảo cân đối ngân sách cấp xã, tạo điều kiện
chấp hành ngân sách cấp xã, hạn chế tính tùy tiện của đơn vị sử dụng ngân sách;
nguyên tắc hiệu quả yêu cầu các đơn vị phải sử dụng nguồn lực một cách tiết kiệm;


Nguyên tắc quản lý chi đầu tư phát triển của ngân sách cấp xã: việc quản lý
vốn đầu tư xây dựng cơ bản (XDCB) của ngân sách cấp xã phải thực hiện đầy đủ

ho

̣c

theo quy định của Nhà nước về quản lý đầu tư và XDCB và phân cấp của tỉnh; việc
cấp phát thanh toán, quyết toán vốn đầu tư XDCB của ngân sách cấp xã thực hiện

ại

theo quy định của Bộ Tài Chính.

Phương pháp quản lý chi đầu tư phát triển của ngân sách cấp xã: Thực hiện

Đ

chi theo đúng dự toán, nguồn tài chính theo chế độ quy định, không để nợ XDCB,

̀ng

chiếm dụng vốn dưới nhiều hình thức.
Biện pháp quản lý chi đầu tư phát triển của ngân sách cấp xã: vốn đầu tư

ươ

XDCB được cấp phát trực tiếp cho từng công trình, từng chủ đầu tư và được cấp


nhiệm vụ chi và cân đối ngân sách. Đây là mối quan hệ lợi ích nên trong thực tế giải
quyết mối quan hệ này rất phức tạp, gay cấn. Do đó phải xác định rõ nhiệm vụ kinh

nh

tế, chính trị. Phân cấp này phải ổn định và đảm bảo cho Ngân sách Trung Ương

Ki

(NSTW) giữ vai trò chủ đạp, tập trung những nguồn thu lớn để thực hiện những
nhiệm vụ quan trọng trên phạm vi cả nước, đồng thời những nhiệm vụ nào ổn định

ho

̣c

mang tính thường xuyên, có tính xã hội rộng phân cấp cho chính quyền địa phương.
Thứ ba, Giải quyết mối quan hệ trong quá trình thực hiện chu trình ngân
sách; đó là quá trình lập, chấp hành và quyết toán ngân sách.

ại

 Nguyên tắc phân cấp NSX

Đ

Phân cấp NSX phải phù hợp với Hiến pháp, Luật tổ chức HĐND và UBND

̀ng