MỤC LỤC

Trang

1. MỞ ĐẦU……………………………………………………….......2
1.1. Lý do chọn đề tài……………………………………………….2
1.2. Mục đích nghiên cứu……………………………………….......3
1.3. Đối tượng nghiên cứu……………………………………….. ...3
1.4. Phương pháp nghiên cứu………………………………………3
2. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM……………………..3
2.1. Cơ sở lý luận………………………………………………........3
2.2. Thực trạng……………………………………………………....4
2.3. Các giải pháp và biện pháp…………………………………......6
2.3.1. Các giải pháp…………………………………………………...6
2.3.2. Các biện pháp tổ chức và thực hiện…………………………….6
2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm………………………….18
3. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ…………………………………....19
3.1. Kết luận………………………………………………………..19
3.2. Kiến nghị………………………………………………………20

1


1.MỞ ĐẦU
1.1.

Lý do chọn đề tài:
Đất nước ta đã tiến vào thế kỷ mới. Thế kỷ của nền kinh tế tri thức nên trẻ
em là mối quan tâm hàng đầu của xã hội. Cùng với bao thăng trầm biến cố của
lịch sử ngày nay giáo dục mầm non được xem là vấn đề bức thiết là mối quan
tâm hàng đầu của mỗi quốc gia, dân tộc. Nó đã và đang bắt đầu được quan tâm

giúp cho đôi bàn tay của trẻ linh hoạt, phát triển khả năng kết hợp khéo léo của
đôi tay và đôi mắt. Hoạt động tạo hình giúp phát triển ngôn ngữ cho trẻ, trẻ tạo
ra sản phẩm tạo hình muốn giới thiệu về hoạt động đó, qua đó làm tăng thêm
vốn từ và ngôn ngữ mạch lạc cho trẻ. Cùng với các hoạt động khác, hoạt động
tạo hình giúp cho sự phát triển toàn diện của trẻ.
Riêng đối với trẻ 5 - 6 tuổi, hoạt động tạo hình là một hoạt động sáng tạo
không thể thiếu được. Ở độ tuổi này các chức năng tâm lý được phát triển hoàn

2


thiện hơn, đối tượng tri giác rộng hơn, đầy đủ hơn. Các vận động của tay đã
khéo léo linh hoạt hơn, vì vậy hình tượng trong hoạt động tạo hình ngày một
phong phú sinh động. Trẻ biết sắp xếp các hình tượng trong mối quan hệ của
chúng, thể hiện được không gian, thời gian. Trẻ thường sử dụng màu theo ý
thích, theo chủ quan và theo cảm xúc.
Trên thực tế hiện nay, hoạt động tạo hình tại trường tôi đang công tác đang
được chú trọng bồi dưỡng và nâng cao. Ban giám hiệu luôn nhiệt tình bồi dưỡng
chuyên môn cho giáo viên, tích cực tham mưu với các cấp các ngành để có điều
kiện tốt nhất cho cô và trò hoạt động. Tuy nhiên bên cạnh những mặt thuận lợi
đó vẫn còn một số tồn tại. Bản thân tôi qua thực tế giảng dạy bộ môn tạo hình
được tiếp cận với phụ huynh học sinh, qua các tiết dạy tôi nhận thấy rằng phụ
huynh chưa thực sự quan tâm đến việc học môn tạo hình của trẻ, học sinh chưa
hứng thú với hoạt động tạo hình, phương pháp hướng dẫn của giáo viên còn áp
đặt, cứng nhắc. Trước những tồn tại đó, là một giáo viên mầm non tôi nhận thấy
mình phải có trách nhiệm đi sâu tìm tòi, nghiên cứu để có thể tuyên truyền đến
các bậc phụ huynh đặc biệt là giúp trẻ cảm nhận được nghệ thuật tạo hình để từ
đó trẻ ham thích hăng say vào hoạt động góp phần nâng cao chất lượng giáo dục
toàn diện hình thành nhân cách cho trẻ. Hiểu được tầm quan trọng đó nên tôi đã
chọn đề tài nghiên cứu “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo

Hoạt động tạo hình còn có ý nghĩa to lớn trong giáo dục lao động cho trẻ mầm
non, hoạt động tạo hình là hoạt động tạo ra sản phẩm, quá trình tạo hình là một
quá trình lao động nghệ thuật mang tính sáng tạo, còn góp phần hình thành ở trẻ
ý thức làm việc có mục đích có kỹ năng. Để tạo ra sản phẩm trẻ phải nắm vững
các thao tác, kỹ năng tạo hình cùng với tính tích cực, độc lập, sáng tạo.
Nhờ có hoạt động này mà trẻ có điều kiện được phát huy năng khiếu về hội
hoạ. Do vậy trẻ thường rất say mê khi đến giờ hoạt động tạo hình. Nhưng không
phải là khi nào cũng được như vậy vì hoạt động tạo hình ở trường mầm non
không đơn thuần chỉ là xé dán hay nặn mà nó còn có bộ môn vẽ. Với các giờ học
vẽ thì lại có một đặc thù riêng, trẻ được cầm bút để thể hiện mà nó hoàn toàn
phụ thuộc vào các đường nét khi trẻ vẽ. Cho nên qua thực tế các tiết vẽ tôi thấy
trẻ còn rất lúng túng nhiều khi có ý tưởng xong lại không thực hiện được vì đôi
tay của trẻ còn non yếu. Đứng trước một thực trạng như vậy là một cô giáo trực
tiếp dạy trẻ ở độ tuổi 5- 6 tuổi tôi luôn băn khoăn tự hỏi mình phải làm thế nào
để có các giờ dạy trẻ vẽ đạt hiệu quả cao và sáng tạo. Để tìm hiểu về quá trình
và phát triển hoạt động tạo hình của trẻ em, chúng ta xem xét sự phát triển của
một dạng hoạt động mang tính tạo hình đặc trưng nhất và xuất hiện sớm nhất đó
là hoạt động vẽ.
Ta đã biết đặc điểm vẽ của trẻ 5 – 6 tuổi vốn hiểu biết đã phong phú, hoạt động
của khớp tay, cơ bàn tay đã khéo léo hơn. Vì thế mà bài vẽ của trẻ đã có thêm
nhiều chi tiết và có sự kiểm tra bằng mắt. Trẻ bước đầu hành động có mục đích,
hình vẽ của trẻ đã cụ thể hơn, phối hợp có nhiều hình ảnh trong bức vẽ. Trẻ đã
chú ý đến việc sắp xếp bố cục, các hình ảnh trong tranh của bé có mối quan hệ tỉ
lệ với nhau. Trẻ không thích vẽ hình lặp đi lặp lại, trẻ chỉ thích vẽ những đồ vật
mới lạ, và màu sắc hấp dẫn.
Từ những cơ sở lý luận trên tôi thấy việc cho trẻ làm quen với hoạt động tạo
hình là công việc hết sức quan trọng trong quá trình giáo dục trẻ để trở thành
những con người phát triển toàn diện, hài hòa về nhân cách. Hiểu được tầm quan
trọng đó tôi luôn tìm tòi, nghiên cứu tìm ra những biện pháp nhằm nâng cao chất
lượng dạy hoạt động tạo hình cho trẻ.

Nội dung
khảo sát

Trẻ hứng thú
vẽ

Số
trẻ

30

Trẻ biết bố
cục bức tranh 30
cân đối

Tốt

Khá

TB

Yếu

Kém

SL

%

SL


0

0

11

37

12

40

2

6

0

0

5

17

Vẽ và tô màu
bức tranh đẹp

30


12

40

8

27

1

3

0

0

* Đánh giá kết quả sau khi khảo sát:
Từ bảng trên cho thấy kết quả các nội dung khảo sát của trẻ vẫn chưa cao. Tỉ lệ
trẻ đạt tốt khá còn thấp, vẫn còn trẻ yếu. Trẻ chưa thực sự hứng thú cao khi hoạt
động vẽ, nhiều bức tranh chưa có bố cục cân đối hợp lý, nhiều bức tranh tô màu
chưa đẹp, còn cẩu thả và một số trẻ còn chưa mạnh dạn nhận xét sản phẩm của
mình, của bạn.

5


* Nguyên nhân:
- Do nhiều trẻ còn chưa biết cách cầm bút, và tay cầm bút còn vụng về.
- Trẻ di màu và tô màu còn chưa đều, còn để khoảng trống và tô lem ra ngoài.
- Trẻ chưa biết bố cục tranh và phối hợp các nét vẽ để tạo ra sản phẩm tạo hình.

dạn, tự tin trước cô và bạn, giúp trẻ biết cởi mở chia sẻ kinh nghiệm, thích đặt câu
hỏi, thích tìm tòi khám phá. Bên cạnh đó tôi phân loại nhóm trẻ, chia lớp thành 3
tổ, mỗi tổ xen kẽ cháu khá và cháu yếu để trẻ giúp đỡ lẫn nhau trong học tập, với
những trẻ nhút nhát ít hoạt động tôi xếp cạnh những cháu mạnh dạn, tự tin, hoạt
động tốt, với những trẻ cá biệt ngồi gần cô để quan sát, nhắc nhở, quản lí. Qua
quá trình thử nghiệm tôi đã đưa các cháu vào nề nếp có thói quen tốt, trẻ thực sự
say mê hứng thú với hoạt động tạo hình, không bị gò bó, tư thế thoải mái và sẵn
sàng cho hoạt động.
* Biện pháp 2: Rèn luyện kỹ năng vẽ cho trẻ.

6


Trong chương trình giáo dục mẫu giáo, vẽ giữ vị trí quan trọng trong hoạt
động tạo hình, nhằm góp phần giáo dục thẩm mỹ và hình thành nhân cách của
trẻ. Dạy vẽ cho trẻ mẫu giáo không nhằm đào tạo cho trẻ trở thành họa sĩ mà
thông qua vẽ nhằm khơi gợi và phát huy khiếu thẩm mỹ vốn có ở trẻ. Dạy vẽ
còn giúp cho trẻ bước đầu làm quen với các ngôn ngữ tạo hình như: đường nét,
hình dáng, màu sắc, bố cục,…Hơn thế nữa, dạy vẽ cho trẻ mẫu giáo còn có ý
nghĩa tích cực trong việc chuẩn bị cho trẻ vào lớp 1 như: Trẻ được làm quen với
nề nếp, thói quen học tập, làm quen với đồ dùng học tập; Chuẩn bị cho trẻ
những kỹ năng cầm bút, thực hiện những đường nét cơ bản giúp cho việc tập
viết sau này. Chính vì vậy tôi nghiên cứu biện pháp rèn luyện kỹ năng vẽ cho trẻ
5 - 6 tuổi để kích thích sự sáng tạo của trẻ mọi lúc mọi nơi, kết hợp giáo dục
trong nhóm với giáo dục từng trẻ khuyến khích trẻ giao tiếp hợp tác chia sẻ cùng
nhau, trẻ tích cực chủ động thực hiện nhiệm vụ. Để giúp trẻ làm được sản phẩm,
vấn đề đặt ra là cần dạy trẻ một số kỹ năng cơ bản tạo hình. Vì vậy tôi đã tiến
hành dạy trẻ một số kỹ năng vẽ cơ bản sau:
+ Kỹ năng cầm bút tạo ra các đường nét nghệ thuật:
Đây là thao tác tương đối khó khăn đối với trẻ vì vậy khi dạy trẻ tôi tiến hành

Bên cạnh những kỹ năng vẽ, tô màu, tôi còn rèn cho trẻ kỹ năng biết nhận
xét và đánh giá sản phẩm. Tôi thường nhận thấy trong mỗi hoạt động tạo hình
thì khi trẻ tạo ra được sản phẩm trẻ rất vui và thận trọng sản phẩm của mình. Vì
vậy khi sản phẩm của mình được nhiều người thích thú khen ngợi thì trẻ sẽ vô
cùng hào hứng tạo động lực cho những hoạt động sau. Xuất phát từ lẽ đó mà
việc giáo viên nhận xét sản phẩm sao cho thật khách quan mà không làm mất
hứng thú của trẻ là rất quan trọng. Muốn dạy trẻ biết cách nhận xét tranh, giáo
viên phải có sự hiểu biết về các tác phẩm hội họa. Đặc biệt khi nhận xét về tranh
vẽ của trẻ, cần dựa trên yêu cầu của tiết học và khả năng vẽ của từng trẻ. Trong
khi nhận xét tranh, cần lưu ý khen, động viên trẻ là chính, biết khơi gợi cảm xúc,
ý tưởng của trẻ, không nên trách phạt hoặc phê bình đối với trẻ chưa thực hiện
được yêu cầu của bài.
Ví dụ: Trong hoạt động dạy trẻ “vẽ bánh”(đề tài) chủ đề nghề nghiệp, cháu
Khánh Linh chỉ vẽ được một chiếc bánh hình tròn, không có nhiều loại bánh như
các bạn khác. Tôi nhẹ nhàng hỏi : “Linh ơi, con đang vẽ bánh gì đấy”?
“Chiếc bánh này có dạng hình gì”? Và cháu đã trả lời: “Con vẽ bánh quy ạ,
chiếc bánh này có dạng hình tròn”. Thế rồi tôi gợi ý: “Con có biết không, các cô
thợ làm bánh hàng ngày làm ra rất nhiều loại bánh, có những chiếc bành có dạng
hình tròn giống như chiếc bánh con đã vẽ, và còn có cả những chiếc bánh hình
vuông, hình tam giác, hình chữ nhật nữa. Nếu con vẽ nhiều loại bánh có hình
dạng khác nhau thì chắc hẳn các cô thợ làm bánh sẽ rất vui đấy. Và như vậy bài
vẽ của con sẽ sinh động phải không”. Với cách nhận xét và hướng dẫn như vậy,
ngay lúc đó cháu Khánh Linh đã nhanh chóng vẽ thêm rất nhiều loại bánh có
hình dạng khác nhau và còn biết đặt tên cho sản phẩm của mình nữa.
Với trẻ 5 - 6 tuổi, tôi yêu cầu trẻ nhận xét các sản phẩm tạo hình về màu sắc,
đường nét, hình dáng, bố cục. Phải làm sao để các trẻ khác cùng nắm vững và
củng cố được các kỹ năng về tạo hình như : tô màu sắc hài hòa, hay bạn vẽ đẹp,
cân đối về bố cục. Sau đó tôi củng cố nhận xét cho trẻ. Khi dạy trẻ nhận xét
tranh, tôi yêu cầu trẻ phải quan sát thật kỹ tranh rồi mới nhận xét, và nhận xét
nổi bật những gì bạn đã làm được, nếu chưa hoàn thiện thì gợi ý cho trẻ vẽ thêm

dẫn kỹ cách vẽ cho trẻ. Khi cho trẻ thực hiện, cô có thể hướng dẫn chi tiết cho
những trẻ còn lúng túng chưa thực hiện được, đồng thời vẫn có thể khuyến khích
trẻ thể hiện nhiều hình theo mẫu hoặc trẻ miêu tả thêm tùy theo ý thích của trẻ.
Cuối cùng, cô dựa vào mẫu để cho trẻ xem lại sản phẩm của cả lớp.
Ví dụ 1: Chủ đề Trường mầm non – Đề tài: Vẽ chân dung cô giáo (Mẫu), tôi tổ
chức hình thức sau:
* Chuẩn bị:
- Các hình ảnh về cô giáo: Cô đang dạy học, cô đang chăm sóc trẻ, cô chơi cùng
trẻ,...
- Tranh mẫu: vẽ chân dung cô giáo.
- Bàn ghế, giấy, bút, sáp màu.
- Gía treo tranh.
* Hướng dẫn:
- Tạo hứng thú cho trẻ bằng thủ thuật cho trẻ xem những hình ảnh về cô giáo trên
máy chiếu.
- Trò chuyện đàm thoại với trẻ về hình ảnh và công việc của cô giáo sau đó dẫn dắt
gợi ý vẽ chân dung cô giáo.
- Giới thiệu bài, cho trẻ lấy đồ dùng và đi về chỗ ngồi .
- Cho trẻ quan sát mẫu và trò chuyện về mẫu
- Cô vẽ mẫu, kết hợp phân tích các kỹ năng vẽ: Vẽ nét cong tròn, nét xiên, nét
thẳng, cách phối hợp các nét tạo thành chân dung cô giáo.
- Cho trẻ thực hiện.
- Cô quan sát động viên, chỉ dẫn cho những trẻ gặp khó khăn khi thực hiện.
- Cho trẻ trưng bày sản phẩm.
- Nhận xét đánh giá.
Với cách tổ chức như vậy tôi đã tạo được hứng thú cho trẻ khi cho trẻ xem
những hình ảnh trên máy chiếu, trẻ cảm nhận được hình ảnh của cô giáo rất gần
gũi và thân quen. Như vậy trẻ dễ dàng khi thực hiện hoạt động lần lượt vẽ từng
bộ phận trên khuôn mặt hoàn thành chân dung của cô giáo. Và kết quả là đã có


10


Khi hướng dẫn trẻ ở đề tài này, cô có thể hướng tới một chủ đề hoặc cho
trẻ quan sát sự vật hay cũng có thể cho trẻ xem một vài bức tranh để gợi mở.
Khi trẻ vẽ, cô cất hết những đồ dùng trực quan để trẻ tự miêu tả ý thích của mình
bằng các kỹ năng đã học. Cô có thể gợi ý cụ thể cho từng trẻ, không nên hướng
dẫn chung cho cả lớp, tránh áp đặt ý kiến của cô với trẻ. Những sản phẩm đẹp,
sáng tạo của trẻ, cô cần giới thiệu cho cả lớp xem chung.
Ví dụ 3: Chủ đề Động vật - Đề tài: Vẽ các đốm màu (Đề tài). Với đề tài này,
tôi tổ chức dưới hình thức như sau:
Xác định rõ mục đích yêu cầu là trẻ biết dùng bút màu để tô, vẽ trang trí
đốm màu cho con vật, đồng thời rèn các kỹ năng cầm bút, tư thế ngồi, kỹ năng
tô màu cho trẻ. Tôi đã tiến hành như sau:
- Tạo tình huống thông báo với trẻ rằng hôm nay tại lớp mình sẽ tổ chức một hội
thi đó là “Họa sĩ tí hon” và mời trẻ tham gia hội thi.
- Trước khi tham gia cô mời trẻ xem những hình ảnh về một số động vật sống
trong rừng (những con vật có bộ lông, da đốm như: hươu sao, gấu trúc, thỏ nâu,
…)
- Sau đó cho trẻ trò chuyện về các con vật, chú ý vào bộ lông đốm của các con
vật đó.
- Quan sát tranh mẫu: Để đạt được kết quả cao trong hội thi, mời các con hãy
cùng quan sát một số bài dự thi đã đạt giải cao, sau đó cho trẻ nhận xét:
+ Bức tranh này vẽ con gì? Có đặc điểm như thế nào?
+ Các bạn đã tô màu gì trang trí cho các con vật đó? lần lượt cho trẻ quan sát 3
tranh:
Tranh 1: Vẽ hươu sao có đốm màu.
Tranh 2: Vẽ con thỏ nâu
Tranh 3: Vẽ con gấu trúc có các khoang màu.
- Hỏi ý định của trẻ, cô hỏi ý định 3 - 4 trẻ sau đó gợi ý hướng dẫn thêm cho trẻ

- Hỏi ý định trẻ, cho trẻ nói về cách vẽ cây (Vẽ nét thẳng đứng làm thân cây, nét
xiên làm cành cây, tán lá vẽ bằng nét cong).
- Trẻ thực hiện: Cô hướng dẫn trẻ vẽ cây và tô màu. Khuyến khích trẻ tô màu tá
lá và vẽ nhiều cây trên giấy.
- Cuối cùng cho cả lớp trưng bày tranh để cùng nhận xét, cô nhận xét các bức
tranh của trẻ.
- Kết thúc: Cho trẻ chơi trò chơi “Chăm sóc cây xanh” và kết hợp giáo dục trẻ.
Với thể loại vẽ theo ý thích:
Ở các giờ hoạt động tạo hình theo ý thích tôi tổ chức tạo hứng thú cho trẻ
thông qua việc tổ chức các thủ thuật trò chơi hay nhập vai các nhân vật trong
câu truyện trẻ đã được học, khuyến khích trẻ hứng thú sáng tạo, nhằm rèn luyện
củng cố những kỹ năng đã học, trẻ nhớ lại hoặc tưởng tượng ra các hình tượng
của các đối tượng để tạo ra sản phẩm tạo hình theo ý thích.
Ví dụ 5: Chủ đề “Thế giới động vật” – Đề tài: Vẽ các con vật bé yêu thích (ý
thích ) Tiến hành như sau:
- Cho trẻ chơi trò chơi “Bắt trước tiếng kêu của các con vật”, kết hợp đàm thoại
với trẻ về chủ đề, về đặc điểm cấu tạo đặc trưng của các con vật.

12


- Cho trẻ thực hiện. Cô đến từng trẻ hỏi ý định trẻ sẽ vẽ gì và góp ý cho trẻ sắp
xếp hình tượng, cách sử dụng màu và tô màu, nhắc trẻ tư thế ngồi.
- Cho trẻ trưng bày sản phẩm:
+ Trẻ nhận xét sản phẩm của mình, của bạn.
+ Cô nhận xét, tuyên dương, khuyến khích trẻ.
- Giáo dục trẻ biết yêu và chăm sóc các con vật, tích hợp chuyên đề bảo vệ môi
trường.
Ví dụ 6: Chủ đề “Quê hương đất nước - Bác Hồ” - Đề tài: “Vẽ hoa mừng sinh
nhật Bác ”(Ý thích). Với đề tài này tôi tổ chức gây hứng thú cho trẻ tích cực

Qua thực tế cho thấy, khi sử dụng một hình tượng hay một tình huống, một
câu chuyện nhỏ phù hợp với nội dung tiết dạy để giới thiệu trẻ đi vào hoạt động
trọng tâm thì trẻ có hứng thú với hoạt động, lôi cuốn trẻ tích cực, sáng tạo nghệ
thuật, sản phẩm từ trẻ làm ra đa dạng, phong phú, mang tính thẩm mỹ cao hơn.

13


* Biện pháp 4: Sử dụng các học liệu, phế liệu dạy trẻ làm đồ chơi.
Như chúng ta đã biết sản phẩm của hoạt động tạo hình là một dạng sản
phẩm đặc biệt. Trong sản phẩm nó chứa đựng tâm hồn, cảm hứng của người tạo
ra nó, nó còn là ngôn ngữ riêng để biểu đạt tình cảm của người sáng tạo ra.
Tôi thấy rằng phương tiện giúp trẻ đạt được mục đích đó là sự sáng tạo nghệ
thuật ở trẻ. Tôi đã tận dụng các học liệu có sẵn để dạy trẻ làm đồ chơi. Dạy trẻ
làm đồ chơi bằng các loại ống sữa su su làm con ong, con bướm…vỏ sữa làm
con công, con rùa… Làm bàn là bằng ống com pho, vỏ ống dầu gội làm con
voi…
Chủ đề giao thông: Dạy trẻ làm những chiếc tàu, thuyền buồm bằng vỏ ống
nước rửa bát, vỏ chai dầu ăn, nước mắm.
Tận dụng giấy báo cũ, giấy in phô tô…cho trẻ vo giấy, mỗi trẻ một ít xếp chồng
lên nhau có sự giúp đỡ của cô bồi giấy làm các búp bê
Tận dụng giấy thừa, các tờ lịch cũ cô giúp trẻ đóng thành các quyển sách, sau đó
cho trẻ sưu tầm tranh ảnh cắt hoặc xé dán vào, mỗi trẻ cảm nhận cái đẹp riêng về
quyển sách mình được cô giúp đỡ làm, từ đó có cảm hứng sáng tạo ra những câu
chuyện kể cho cô và các bạn nghe. Cách làm này có tác dụng rất tích cực trong
quá trình hình thành tình cảm thẩm mỹ và phát triển ngôn ngữ độc thoại của trẻ.
Trong lớp tôi tạo các kí hiệu riêng cho từng trẻ, ở đây mỗi trẻ có một ký hiệu
riêng như ca cốc mỗi ký hiệu đó có đính nhựa trong để gài sản phẩm. Đến mỗi
chủ đề tôi gợi ý và phát động thi đua giữa các bé. Sưu tầm và cắt các hình ảnh
về chủ đề cô sẽ lấy ra cùng cả lớp kiểm tra xem ai sưu tầm được nhiều hình ảnh

quan vườn hoa trong trường. (Ảnh 5 phần phụ lục)
Sử dụng tranh ảnh trang trí ở góc nghệ thuật sắp xếp, trang trí mang tính
thẩm mỹ cao, có đủ các đồ dùng, dụng cụ, vật liệu cho trẻ có thể hoạt động tạo
hình trong các giờ chơi.
- Khi sử dụng tranh ảnh để giới thiệu hoặc cho trẻ quan sát cô cũng cần sử
dụng hợp lý, khoa học, treo tranh vừa tầm mắt cho trẻ quan sát và nhận xét. Tùy
vào từng thể loại tạo hình mà cô thao tác đưa và cất đồ dùng trực quan hợp lý.
Biện pháp sử dụng đồ dùng, đồ chơi trong khi tổ chức cho trẻ hoạt động tạo
hình là cần phải sử dụng nhiều phương tiện trực quan khác nhau: sử dụng các
loại vật thật, tranh ảnh, mô hình, đồ chơi cô và trẻ tự làm, đồ chơi ở trường, kết
hợp đúng đắn việc sử dụng đồ dùng trực quan phù hợp với nội dung cần truyền
tải cho trẻ để mang lại hiệu quả cao trong dạy hoạt động tạo hình.
* Biện pháp 6: Trong quá trình tổ chức hoạt động tạo hình tôi luôn lấy trẻ
làm trung tâm.
Trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi đã có ý thức rõ về những ý nghĩ, tình cảm của
mình, trách nhiệm đối với hành vi, trẻ đã biết phân tích tổng hợp không chỉ dừng
lại ở đồ vật, hình ảnh mà ngay cả ở từ ngữ. Chính vì vậy, với mục tiêu lấy trẻ
làm trung tâm, xem trẻ là chủ thể của quá trình nhận thức, khi tổ chức cho trẻ
hoạt động tạo hình cô tạo tình huống để kích thích trẻ giải quyết thực hiện nhiệm
vụ một cách tích cực. Biện pháp này cô cần thực hiện như sau:
- Cô đặt các câu hỏi mở để trẻ suy nghĩ và trình bày ý tưởng của mình.
Ví dụ 1: Đề tài: “Vẽ các phương tiện giao thông”. Cô đặt câu hỏi:
+ Con sẽ vẽ bức tranh về các phương tiện giao thông như thế nào?
+ Con định vẽ những phương tiện gì trong bức tranh?
+ Con định bố cục tranh như thế nào cho hợp lý?
- Trong quá trình đàm thoại cô cần tôn trọng ý tưởng của trẻ, chú ý lắng nghe lời
trẻ nói. Tôn trọng, khuyến khích sự sáng tạo của trẻ khi trẻ thực hiện nhiệm vụ
tạo hình. Nếu trẻ chưa hiểu hết vấn đề cô sẽ gợi ý. Nếu trẻ đưa ra ý tưởng vượt
quá khả năng cô chuyển hướng sang nội dung đề tài phù hợp hơn.
- Khi hướng dẫn trẻ hoạt động tạo hình, cô lấy trẻ làm trung tâm, khi tổ chức

Tôi kết hợp với hoạt động khám phá khoa học cho trẻ quan sát mô hình các con
vật, kết hợp cho bé làm quen với toán, lồng ghép chuyên đề giáo dục dinh
dưỡng cho trẻ cần phải ăn đủ các chất dinh dưỡng, cân đối các nhóm chất để có
sức khỏe tốt.
Ví dụ 3: Đề tài “Vẽ các phương tiện giao thông”. Chủ đề “Giao thông”. Tôi
tích hợp hoạt động âm nhạc hát bài: “Em tập lái ô tô”, kết hợp tổ chức trò chơi:
“Đèn giao thông”, lồng ghép chuyên đề: “Giao thông” giáo dục trẻ.
* Biện pháp 8: Tích hợp hoạt động vẽ mọi lúc, mọi nơi và vào các môn học
khác
Giáo viên cần tổ chức cho trẻ hoạt động vẽ mọi lúc, mọi nơi với mục đích
củng cố kiến thức, rèn luyện kỹ năng, kỹ xảo đã học. Mở rộng sự hiểu biết về
thế giới xung quanh cho trẻ và gây được sự hứng thú của trẻ với hoạt động
tạo hình.
-Trong giờ chơi củng cố tiết học: Tôi tích hợp hoạt động vẽ vào các môn học
như văn học, toán, môi trường xung quanh,…nhằm củng cố lại kiến thức cho trẻ
mà không làm trẻ nhàm chán. Ví dụ: Trong giờ văn học dạy thơ “Đàn gà con”
khi cho trẻ chơi củng cố tiết học, tôi cho trẻ vẽ tranh về đàn gà con. Hay trong
giờ học toán “ Đếm đến 6 – nhận biết số 6” chủ đề thực vật, Tôi cho trẻ củng cố
bằng cách cho trẻ vẽ quả, mỗi trẻ vẽ đúng số lượng 6 quả.
- Trong các giờ hoạt động ngoài trời: Giáo viên cần có kế hoạch tổ chức cho trẻ
quan sát đồ vật sống động xung quanh hoặc qua tranh ảnh, đồ dùng, đồ chơi để
làm giàu vốn biểu tượng hoặc chuẩn bị cho các giờ hoạt động khác. Ví dụ:
Ngoài việc tổ chức cho trẻ quan sát, có thể cho trẻ vẽ phấn lên sân chơi, vẽ theo
ý thích hay nhặt hoa, lá, quả ngoài sân trường để xâu chuỗi, xếp hình…

16


- Trong giờ hoạt động góc: Tùy từng chủ đề giáo viên chuẩn bị đồ dùng, nguyên vật
liệu, giao nhiệm vụ cho trẻ để trẻ hoạt động với tạo hình. (Ví dụ: Cho trẻ vẽ tranh, tô

phụ huynh có nhận thức sâu sắc hơn về hoạt động tạo hình đồng thời tôi thường
xuyên gặp gỡ trao đổi với các bậc phụ huynh về tầm quan trọng của hoạt động
tạo hình trong trường mầm non nói chung và đổi mới trẻ 3 tuổi nói riêng. Hoạt
động tạo hình không chỉ giúp trẻ khả năng thẩm mỹ, biết nhìn nhận cái đẹp và
đánh giá cái đẹp mà còn giúp trẻ rèn luyện đôi bàn tay khéo léo, vững chắc, linh
hoạt hơn tạo tiền đề cho các độ tuổi khác nhau.
Bên cạnh đó trước khi tiến hành các đề tài tạo hình tôi thường xuyên trao đổi,
thông báo với phụ huynh về các đề tài để phụ huynh có thể trò chuyện với trẻ ở
tại gia đình về các đề tài đó, từ đó giúp trẻ hiểu trước, hiểu sâu hơn , có cảm xúc
về đề tài từ đó trẻ sẽ hứng thú hoạt động khi cô đưa đề tài đó ra.

17


Với đề tài: “Vẽ hoa mùa xuân” theo chủ đề thế giới thực vật tôi trao đổi với phụ
huynh về nhà cho trẻ quan sát và trò chuyện bằng các câu hỏi: “Đây là hoa gì?
Nó có màu gì? Cánh hoa như thế nào? hoa dùng để làm gì”? Như vậy với biện
pháp trên đã giúp phụ huynh nhận thức đúng đắn về tầm quan trọng của môn
học, từ đó tôi động viên khuyến khích mua thêm đồ dùng, giấy bút, vở bé tập tô
màu, tìm các hình ảnh sinh động trong sách báo, tạp chí để phụ huynh có thể dạy
trẻ vẽ, tô màu trang trí trên các tranh ảnh tạo cho trẻ có kỹ năng hơn. Nhắc nhở
phụ huynh nên động viên khuyến khích trẻ kịp thời khi trẻ có sự cố gắng.
Khuyến khích phụ huynh ủng hộ phế liệu cho lớp, tranh thủ những phụ huynh
khéo tay cùng làm đồ chơi trang trí lớp.
2.4. Hiệu quả sau khi áp dụng các biện pháp:
Qua một thời gian thực hiện một số biện pháp tôi thấy những biện pháp trên
thực sự có hiệu quả. Học sinh lớp tôi đã chuyển biến rõ rệt, trong giờ học trẻ
hứng thú hơn, các kỹ năng trong hoạt động vẽ đã có sự thay đổi tích cực. Đặc
biệt khi được tham gia vào hoạt động vẽ, trẻ không còn cảm thấy gò bó hay
gượng ép, trẻ cũng không còn nhút nhát, rụt rè khi cô giao nhiệm vụ. Không chỉ


Kém

SL

%

SL

%

SL

%

SL

%

SL

%

12

40

10

33


33

Vẽ và tô màu
bức tranh đẹp

30

11

37

12

40

7

23

0

0

0

0

Có sản phẩm
và biết nhận

nâng cao rõ rệt, có được kết quả như vậy bởi vì :
- Trẻ lớp tôi đã hứng thú, tích cực tham gia hoạt động, không còn trẻ lúng túng,
mà trẻ tự tin trong hoạt động tạo hình.
- Trẻ đã biết cách cầm bút và cầm đúng cách khi thực hiện vẽ và tô màu.
- Đa số trẻ đã biết phối hợp các nét vẽ để tạo ra các sản phẩm tạo hình và đặt tên
cho sản phẩm của mình.
- Một số trẻ cũng đã biết cách bố cục bức tranh hợp lý và tạo ra những bức tranh
sáng tạo, thẩm mỹ.
- Trẻ đã tô màu đạt yêu cầu hơn trước, tô kín, đều màu, không tô loang ra ngoài.
- Trẻ đã biết nhận xét đánh giá sản phẩm của mình, của bạn và biết quý trọng
sản phẩm làm ra.
- Nhiều trẻ rất thích thú, hăng say trong hoạt động tạo hình và thích tạo ra sản
phẩm.
3. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
3.1. Kết luận
Hoạt động tạo hình là hoạt động nghệ thuật. Thông qua việc tổ chức hoạt
động tạo hình phát triển ở trẻ khả năng cảm thụ, cảm nhận cái đẹp trong cuộc
sống. Trẻ Mầm non học qua vui chơi, qua trải nghiệm, tìm tòi, trẻ thường tư duy
theo trực quan hình tượng, thích khám phá, thích thể hiện những điều mới lạ nên
rất cần sự hỗ trợ của cô. Qua quá trình nghiên cứu giảng dạy, từ việc áp dụng
các biện pháp, chất lượng tạo hình ở lớp tôi đã đạt kết quả cao trên trẻ. Trẻ thực
sự say mê, hứng thú với hoạt động tạo hình. Sản phẩm tạo hình của trẻ mang
tính thẩm mỹ, phong phú và sáng tạo. Trẻ được tiếp thu vốn kiến thức về thế
giới xung quanh, phát triển thể chất và ý thức lao động, hình thành cho trẻ tình
yêu lao động, yêu quý sản phẩm lao động của mình và của mọi người làm ra. Để
đem lại hiệu quả cao khi tổ chức hoạt động tạo hình cho trẻ giáo viên cần thực
hiện những yêu cầu sau:
- Xây dựng nề nếp, nắm rõ tâm lý trẻ, tạo môi trường lớp phong phú phù hợp
với điều kiện thực tế của lớp.
- Rèn luyện kỹ năng tạo hình, kích thích sự sáng tạo của trẻ. Sưu tầm các nguyên

phú. Tạo điều kiện cho trẻ được tiếp cận với công nghệ thông tin hiện đại. Xây
thêm phòng trưng bày đồ dùng và tác phẩm nghệ thuật, tạo môi trường thuận lợi
cho trẻ được quan sát tác phẩm nghệ thuật tạo hình, kích thích sự sáng tạo của
trẻ. Mở các hội thi vẽ tranh cho trẻ mầm non được tham gia nhằm phát triển
năng khiếu tạo hình cho trẻ.
Trên đây là đề tài khoa học mà tôi đã nghiên cứu. Trong quá trình thực hiện
bản thân đã cố gắng nghiên cứu song không tránh khỏi thiếu sót, rất mong được
sự góp ý, chỉ bảo, giúp đỡ của hội đồng khoa học các cấp để tôi có thêm nhiều
những kinh nghiệm trong quá trình công tác của mình.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Minh lộc, Ngày 05 tháng 3 năm
2016
XÁC NHẬN CỦA HĐKH NGÀNH

Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết, không sao chép nội dung
của người khác.
Người viết

Nguyễn Văn Sỹ
Nguyễn Thị Nga

20