1. MỞ ĐẦU
- Lý do chọn đề tài
Như chúng ta đã biết trong mỗi giai đoạn phát triển của trẻ đều mang
những đặc điểm đặc trưng phù hợp với từng lứa tuổi, chuyển từ giai đoạn này
sang giai đoạn khác là sự chuyển biến khá rõ rệt, sự phát triển của giai đoạn này
vừa là kết quả của giai đoạn trước đó vừa là tiền đề cho sự phát triển của giai
đoạn tiếp theo. Nếu trẻ được phát triển tốt ở giai đoạn này là sự sẵn sàng để đón
nhận giai đoạn tiếp theo, ở các giai đoạn luôn có mối quan hệ chặt chẽ với nhau.
Đối với ngành giáo dục sự chuyển biến rõ nét nhất cần chuẩn bị tâm lý đó
chính là sự vượt cấp (cấp Mầm Non - Cấp Tiểu học - cấp Trung học cơ sở - cấp
Trung học phổ thông...) mà cấp MN là cấp đầu tiên trong đời người, lứa tuổi đầu
tiên cần vượt cấp chính là khối mẫu giáo lớn ( 5-6 tuổi).
6 tuổi, trẻ bước vào lớp 1, đó là một bước ngoặt quan trọng trong cuộc
đời của trẻ thơ. Hoạt động chủ đạo của trẻ không còn là hoạt động vui chơi như
ở trường Mầm Non, mà thay vào đó là hoạt động học tập, thế giới xung quanh
trẻ dường như đang có một sự thay đổi, tất cả đều mới lạ: Trường lớp mới, thầy
cô mới, bạn bè mới, phương pháp học tập mới,...và cả những nội quy học tập mà
trẻ chưa thật sự ý thức được. Thêm vào đó, trẻ phải lĩnh hội một lượng lớn kiến
thức vừa mới vừa trừu tượng. Tất cả đều là thử thách đối với trẻ.
Không ai phủ nhận việc cần phải chuẩn bị cho trẻ trước khi vào học lớp 1.
Công việc chuẩn bị ấy là một trong những mục tiêu, nhiệm vụ và cũng là nội
dung của Giáo dục mầm non. Việc chuẩn bị cho trẻ trước khi đi học ở trường
phổ thông bao gồm nhiệm vụ phát triển toàn diện cho trẻ về trí lực, thể lực, thẩm
mỹ, giao tiếp ứng xử xã hội và chuẩn bị chuyên biệt hơn cho việc lĩnh hội các tri
thức, kỹ năng của các môn học mà trẻ sẽ phải học ở lớp 1, cấp 1.
Ai cũng biết “Lớp 1 là móng, cấp 1 là nền”(1), bởi vậy, việc chuẩn bị mọi
mặt cho một trẻ vào lớp 1 được coi là hết sức quan trọng. Trong những năm gần
đây, khi điều kiện kinh tế phát triển, sự quan tâm, đầu tư của nhiều bậc phụ
huynh chuẩn bị cho trẻ vào lớp 1 lại càng mạnh mẽ hơn, quyết liệt hơn. Đó là
một biểu hiện thực sự đáng mừng. Tuy nhiên, chuẩn bị những gì cho trẻ, đầu tư
như thế nào cho đúng cái trẻ cần khi bước vào lớp 1 lại là vấn đề đang rất cần

Là một giáo viên mầm non có tới 17 năm dạy lớp MG 5-6 tuổi và đã trải
qua bao nhiêu lớp trẻ 5- 6 tuổi cần được chuẩn bị vào lớp 1, song mỗi năm lại có
yêu cầu đổi mới hơn, phù hợp hơn, để hòa vào sự quan tâm chung của toàn xã
hội và hoàn thành nhiệm vụ mà ngành giao phó, tôi luôn muốn tìm tòi học hỏi
để có thể giúp trẻ chuẩn bị sẵn sàng vào lớp 1 và mong muốn Phụ huynh hiểu
được sự phát triển của con mình luôn phải phù hợp với độ tuổi tránh quá sức trẻ,
một mặt là để giúp trẻ hoàn thiện những thành tựu trong suốt thời kỳ Mẫu giáo,
mặt khác tích cực chuẩn bị cho trẻ có đủ điều kiện để thích nghi với hoạt động ở
trường phổ thông với hoạt động chủ đạo là hoạt động học tập.
Qua bao lần đúc rút kinh nghiệm cùng với sự đổi mới của ngành giáo dục
và với mong muốn làm sao để trẻ của lớp mình sau khi ra trường có một tâm thế
tốt nhất bước vào lớp 1 tôi đã chọn đề tài " Một số kinh nghiệm giúp trẻ 5- 6
tuổi, Trường mầm non Đông Vệ chuẩn bị sẵn sàng vào lớp 1. " làm đề tài
nghiên cứu và ứng dụng vào thực tiễn.
- Mục đích của việc nghiên cứu
+ Tìm hiểu tầm quan trọng và nội dung của việc chuẩn bị cho trẻ vào lớp 1.
+ Nghiên cứu thực tế việc chuẩn bị cho trẻ vào lớp 1 ở trường mầm non
Đông Vệ.
+ Từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm giúp trẻ chuẩn bị sẵn sàng vào lớp
1 đạt hiệu quả cao.
- Đối tượng nghiên cứu.
Giải pháp giúp trẻ 5-6 tuổi chuẩn bị sẵn sàng vào lớp 1 tại trường Mầm
non Đông Vệ.
- Phương pháp nghiên cứu.
* Phương pháp lý thuyết gồm:
+ Phương pháp phân tích và tổng hợp lý thuyết: nhằm xây dựng cơ sở lý
luận cho việc chuẩn bị sẵn sàng cho trẻ vào lớp 1.
* Phương pháp nghiên cứu tài liệu
2


vừa là tiền đề cho bước phát triển cho bước tiếp theo điều đó có nghĩa là nếu được phát triển tốt ở giai đoạn trước cũng chính là chuẩn bị tốt cho giai đoạn phát
triển sau.
Một em bé ở tuổi mẫu giáo được chăm sóc và giáo dục phát triển toàn
diện cả về chất lẫn tinh thần, vào lớp 1 là lẽ tự nhiên và không phải lo lắng gì
lắm thế nhưng trong thực tế không phải bất cứ gia đình nào, lớp mẫu giáo nào
cũng làm tốt việc đó hơn nữa hiện nay tuy số trẻ được đến trường đã chiếm tỷ lệ
cao song vẫn còn những trẻ mà đặc biệt là những trẻ ở vùng núi, vùng sâu, vùng
xa, trẻ không được đi học qua các lớp mẫu giáo không được chăm sóc và giáo
dục một cách khoa học nên khi vào lớp 1 còn ngỡ ngàng khó thích nghi với cuộc
sống và học tập ở trường tiểu học, nhiều trẻ khi vào lớp 1 còn ngơ ngác chưa
biết nghe lời thầy cô do không được dạy cách giao tiếp với những người xung
quanh nên không ít trẻ tuy đã đến trường nhưng rất nhút nhát còn sợ thầy cô,
bạn bè, lại không được làm quen với hoạt động trí tuệ, không được quan sát sự
3


vật hiện tượng, không được kích thích lòng ham hiểu biết, hứng thú nhận thức
về các vấn đề xung quanh nên nhiều cháu sợ đi học, những biểu hiện đó không
chỉ mang lại nỗi vất vả cho các giáo viên tiểu học, nỗi lo lắng cho các bậc cha
mẹ mà quan trọng hơn là ảnh hưởng đến kết quả học tập của trẻ, ảnh hưởng đến
sự phát triển tâm lý suốt đời của trẻ.
Chính vì thế để chuẩn bị cho trẻ vào lớp 1 cần phải đặt ra một cách
nghiêm túc, nhưng chuẩn bị như thế nào các bậc cha mẹ những người làm công
tác giáo dục mầm non cần định ra những nội dung và phương pháp chuẩn bị thật
đúng đắn để bước đường phát triển của trẻ sau này được thuận lợi(3). ("Tâm lý
học trẻ em trước tuổi đi học". Nxb Giáo dục, Hà Nội, 1998.)
Song cùng với sự phát triển của thực tiễn giáo dục mầm non và việc tiếp
cận với khoa học, việc chuẩn bị cho trẻ mẫu giáo vào tiểu học một cách khoa
học có nghĩa là:
- Trẻ phát triển về trí tuệ

quan hệ xã
thức tốt
tốt
hoạt động
hội tốt
học tập
41/46 =
36/46 =
37/46 =
38/46 =
36/46 =
46
89,1%
82,6%
80%
82,6%
78,2%
Từ kết quả của thực trạng trên bước đầu tôi đã thấy được sự thuận lợi và
khó khăn sau.
Thuận lợi:
4


Là một giáo viên có tới 17 năm dạy lớp 5 tuổi và được đi tiếp thu các
chuyên đề do Phòng giáo dục tổ chức và truyền đạt lại cho đồng nghiệp trong đó
có các chuyên đề như Phổ cập trẻ từ 0-5 tuổi và chuẩn trẻ 5 tuổi, là những
chuyên đề tôi thấy tâm đắc bởi tôi sẽ có cơ hội trải nghiệm và giúp tôi hoàn
thành vấn đề mà tôi đang quan tâm " Làm thế nào để có thể giúp trẻ vững vàng
nhất khi vào lớp 1 và làm thế nào để phụ huynh thấy được việc cần phải chuẩn
bị cho trẻ vào lớp 1, đồng tình cùng phối hợp chặt chẽ với mình trong vấn đề

trẻ và đánh giá theo Bộ chuẩn trẻ 5 tuổi đang được tiến hành có hiệu quả, trẻ
phát triển theo 4 lĩnh vực như: Phát triển thể lực, Phát triển tình cảm và quan hệ
xã hội, Phát triển Ngôn ngữ và giao tiếp, Phát triển nhận thức. Trong đó có 28
chuẩn và 120 chỉ số
Tôi đã nhận thức rõ tầm quan trọng của việc chuẩn bị cho trẻ vào lớp 1 do
đó đã có những kế hoạch, những việc làm nhằm hoàn thành tốt nhiệm vụ được
5


giao và còn có thể tích cực chuẩn bị cho trẻ vào học phổ thông, nhất là những trẻ
mới đến lớp mẫu giáo 5 tuổi. qua những việc làm cụ thể như:
- Lên kế hoạch chuyên môn theo chủ đề và đưa các chuẩn vào trong các
chủ đề đề vừa chăm sóc giáo dục trẻ, vừa tạo tình huống và ghi chép lại những
trẻ chưa thực hiện được các chỉ số trong chuẩn, quan sát, ghi chép và đánh giá
trẻ bằng phiếu theo dõi và đánh giá trẻ ở từng chủ đề để giúp trẻ hoàn thành
Chuẩn trẻ 5 tuổi bằng Bộ công cụ đánh giá trẻ
- Cho Trẻ làm quen với 29 chữ cái, làm quen với Văn học, Làm quen với
các biểu tượng sơ đẳng ban đầu về Toán, làm quen với môi trường xung quanh,
thể dục, Làm quen với Âm nhạc và Bé tập tạo hình,
- Luôn chú ý mở rộng vốn từ cho trẻ, dạy trẻ phát âm đúng và nói đúng
ngữ pháp
- Tập cho trẻ duy trì chú ý trong một thời gian dài và tập khả năng ghi nhớ
cho trẻ qua hoạt động hoạt động có chủ định 30 phút (Hoạt động âm nhạc, tạo
hình, hoạt động trong góc...
- Cho trẻ cảm nhận về màu sắc, hình dạng, hình khối của các sự vật hiện
tượng và luyện khả năng nhạy cảm về âm thanh.
- Luôn tổ chức hoạt động sao cho phát huy tính tích cực của trẻ
- Rèn luyện cho trẻ cách quan hệ ứng xử với mọi người xung quanh như:
Kính trọng lễ phép, đoàn kết thân ái...
- Hình thành ở trẻ thói quen tự phục vụ, thói quen văn hóa và vệ sinh. Luôn

Ngay từ những ngày đầu trẻ lên lớp mẫu giáo nhà trường đã kết hợp với y tế
phường Đông Vệ khám sức khoẻ định kỳ cho trẻ để chấm kênh, đồng thời dựa
trên kết quả khám biết tình hình bệnh tật của từng trẻ. Trên cơ sở đó phân loại
sức khoẻ theo kênh, và phân loại theo bệnh tật của trẻ, tôi theo dõi, ghi kết quả
lên bảng sức khoẻ để phụ huynh tiện theo dõi. Trao đổi với phụ huynh về chế độ
sinh hoạt, ăn uống, nghỉ ngơi….Những trẻ nào ăn chậm, ít ngủ, ít vận động
Thông qua chủ đề “bản thân” tôi dạy trẻ hiểu được chức năng, sự cần thiết
của việc chăm sóc giữ gìn vệ sinh cơ thể, dạy trẻ nhận biết được 4 nhóm thực
phẩm, biết được lợi ích của 4 nhóm thực phẩm với sức khỏe của bản thân. Cho
trẻ biết lợi ích của việc ăn uống đầy đủ chất, sự cần thiết của việc luyện tập thể
dục đối với sức khỏe .
Ngoài việc thực hiện tốt chế độ dinh dưỡng cho trẻ ở lớp cần quan tâm đến
việc rèn luyện thể chất cho trẻ một cách hợp lý như: Tổ chức cho trẻ thực hiện
các nội dung phát triển vận động qua giờ học thể dục ở lớp, giờ tập thể dục buổi
sáng, tổ chức các trò chơi vận động, trò chơi dân gian,..…
Tôi luôn quan tâm đến việc rèn luyện sức khoẻ cho trẻ. Khi rèn luyện thể
lực cho trẻ tôi thực hiện ở mọi lúc mọi nơi, phù hợp với đặc điểm sinh lý trẻ, gây
được hứng thú, thu hút sự chú ý của trẻ và kết hợp giữa vận động và nghỉ ngơi,
chú ý tính vừa sức.
VD: Rèn luyện qua giờ thể dục sáng: Tổ chức thường xuyên theo thời gian
nhà trường qui định từ 8h – 8h15. Trẻ được khởi động, tập đầy đủ các động tác:
Hô hấp, tay, chân, bụng, bật. Các động tác được thay đổi theo tuần để giúp trẻ
được tập đầy đủ với các động tác và phát triển toàn diện các nhóm cơ.
Rèn luyện qua giờ thể dục giờ học: Ngay từ đầu năm học thực hiện theo sự
chỉ đạo của Sở Giáo dục và đào tạo Tỉnh Thanh Hóa, Phòng Giáo dục và Đào
tạo TP Thanh Hóa, Trường mầm non Đông Vệ và căn cứ vào chuyên đề “Phát
triển vận động”(5), căn cứ vào bộ chuẩn phát triển trẻ 5 tuổi phần phát triển thể
chất, tôi đã cùng các đồng nghiệp khối mẫu giáo 5-6 tuổi nghiên cứu, lựa chọn,
sắp xếp các vận động cơ bản đưa vào chương trình và sắp xếp theo nguyên tắc
cho trẻ thực hiện đi từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp

không? Vì sao?
Hay: + Theo con thì lão nhà giàu là người như thế nào?
- Khuyến khích trẻ tự tổ chức các trò chơi đặc biệt là trò chơi phân vai
theo chủ đề. Giúp trẻ tự lựa chọn và tham gia các hoạt động chơi nhằm phát
triển tính tự tin, tự lực và sáng tạo của trẻ, giúp trẻ tin tưởng vào khả năng của
bản thân
- Giáo dục trẻ có thói quen tự phục vụ bản thân. ( Rửa tay, lau mặt, đi
giày, mặc quần áo…)
- Giáo dục trẻ ý thức chấp hành nội qui, qui định ở trường, lớp học, những
nơi công cộng, chấp hành luật an toàn giao thong và bảo vệ môi trường.
VD: Không vứt rác ra sân trường và trong lớp học và nơi công cộng…
- Giúp trẻ thể hiện sự hợp tác với bạn bè và mọi người xung quanh
- Giáo dục trẻ ý thức và thái độ cư xử phù hợp đối với người thân trong
gia đình như ông, bà, cha, mẹ, anh, chị, em, chú, bác,….. ( chào hỏi, ngoan
ngoãn, nghe lời…).
- Giáo dục trẻ tạo dựng mối quan hệ tốt đẹp với bạn bè, cô giáo và những
người lớn khác trong trường mầm non ( Thân thiện, nhường nhịn, lễ phép…)
- Giúp trẻ có hiểu biết và thực hành an toàn cá nhân, trẻ biết thể hiện cảm
xúc, trẻ có các hành vi thích hợp trong ứng xử xã hội,
VD: Tổ chức cho trẻ chơi trò chơi gạch chéo hành vi sai hoặc tô hành vi
đúng…
Trẻ thể hiện sự tôn trọng người khác, đồng thời giúp trẻ có những biểu
tượng chính xác về trường phổ thông, về các mối quan hệ giữa bạn bè, cô giáo
từ đó kích thích lòng mong mỏi, háo hức được đến trường học tập của trẻ.
8


* Giúp trẻ chuẩn bị về mặt ngôn ngữ và giao tiếp.
Ngôn ngữ vừa là phương tiện, vừa là điều kiện để con người hoạt động và
giao lưu. Trong hoạt động học tập, ngôn ngữ vừa là công cụ để tư duy, lĩnh hội

tiếp tự tin hơn trong cuộc sống.
Thông qua hoạt động làm quen chữ cái tôi luôn luôn chú ý cách rèn cho
trẻ phát âm chuẩn, chính xác, dạy trẻ cách ghi nhớ, miêu tả đặc điểm, cấu tạo
của các chữ cái. Do đặc điểm phát âm của địa phương trẻ hay phát âm ngọng
một số từ ( l – n; ă – â) nên tôi chú trọng việc sửa ngọng cho trẻ. Tôi hướng dẫn
trẻ cách đặt lưỡi và mở miệng đúng cách để phát âm cho chuẩn.
VD: Khi phát âm chữ n: Hơi mở miệng và ấn lưỡi xuống.
Khi phát âm chữ l: Mở miệng đặt lưỡi trên vòm họng và đẩy hơi ra ngoài.

9


Thông qua các giờ chơi hoạt động góc tôi luôn rèn cho trẻ có kỹ năng tự
thỏa thuận, phân vai chơi với nhau. Dạy trẻ giao tiếp giữa các vai chơi với nhau
và giữa các góc chơi với nhau.
Dạy trẻ cách giao tiếp văn minh lịch sự với bạn bè, với người lớn, người
thân trong gia đình.
Chú ý nghe trẻ nói và diễn đạt. Từ đó phát hiện ra những câu, từ trẻ sai để
sửa cho trẻ kịp thời
Tất cả những nội dung, kiến thức nói cho đến cùng đều phải thông qua
tiếng mẹ đẻ. Vì vậy việc chuẩn bị cho trẻ sử dụng thành thạo tiếng mẹ đẻ trong
sinh hoạt hàng ngày là việc quan trọng nhất để chuẩn bị cho trẻ vào lớp một. Trẻ
có ngôn ngữ mạch lạc phát triển tốt, thì đồng thời các quá trình tâm lý như tư
duy, tưởng tượng, trí nhớ, tri giác,…. của trẻ cũng phát triển tốt.
Đối với trẻ 5 tuổi để giúp ích cho việc học tốt môn tiếng Việt ở lớp một
tôi đã tổ chức các hoạt động nghe - nói như cho trẻ phát âm các chữ cái, nghe và
hiểu nghĩa của từ, thể hiện cử chỉ, điệu bộ, nét mặt phù hợp với yêu cầu, hoàn
cảnh giao tiếp.
Trong mọi hoạt động học tập, vui chơi tôi luôn tạo mọi điều kiện, khuyến
khích trẻ lớp mình phát biểu ý kiến của bản thân trẻ. Khuyến khích trẻ trao đổi,

hiện thông qua các hoạt động như: hoạt động học tập ( qua các tiết học: Làm
quen với môi trường xung quanh, làm quen với toán…).
Trẻ cần đạt được những yêu cầu của các môn học, hoạt động. Đó chính là
hành trang và là vốn hiểu biết rất cần thiết để trẻ bước vào lớp 1 tự tin và vững vàng.
Kỹ năng hoạt động trí óc là những hành động trí óc đơn giản như so sánh
sự giống nhau hay khác nhau của 2 hay nhiều sự vật, hiện tượng, đối chiếu về
kích thước hỏi và thử trả lời, đếm,...Trẻ mẫu giáo lớn rất hay đặt ra các câu hỏi,
câu hỏi của trẻ không chỉ đơn giản ở các dạng như “ai”, “ cái gì”, “ở đâu” mà
còn hỏi các dạng như: “tại sao”, “như thế nào”, “sao lại thế”. Do đó tôi đã tìm
hiểu nắm bắt những khó khăn và hạn chế của trẻ để có sự tác động kịp thời uốn
nắn, phù hợp với trẻ.
Khả năng định hướng không gian và thời gian là một biểu hiện của sự
phát triển trí tuệ, trẻ biết xác định không gian trên, dưới, trước, sau, phải, trái và
thời gian như Sáng, trưa, chiều, tối, hôm qua, hôm nay,...
Phát triển các biểu tượng ban đầu về Toán ( Số, hình học, không gian, thời
gian…) để giúp trẻ những hận thức đầu tiên về toán học và chuẩn bị cho trẻ vào
học môn toán ở trường Phổ thông
Phát triển khả năng tư duy và sáng tạo để chuẩn bị cho trẻ đi học như: sự
tò mò ham hiểu biết, khả năng suy luận sáng tạo…
Là điều kiện cần thiết để trẻ tiếp thu, lĩnh hội chương trình học tập ở
trường phổ thông.
* Giúp trẻ chuẩn bị một số kỹ năng cần thiết của hoạt động học tập.
Dạy trẻ tính tự lập:
Khi bước vào lớp 1 trẻ bước vào một môi trường mới nơi cô giáo không
theo sát trẻ cả ngày. Trẻ phải tự lập, tự biết quan tâm đến bản thân mình, biết giữ
gìn sức khoẻ, biết khi nào cần cởi áo, lúc nào cần rửa tay, biết cách tự đi vệ
sinh…Khả năng tự lập giúp trẻ nhanh chóng hòa nhập với tập thể lớp, trẻ luôn ý
thức được công việc của mình và giải quyết công việc đó một cách chủ động
sáng tạo.
Tôi luôn gần gũi nhắc nhở, tạo cho trẻ có thói quen biết nói ra những điều

ghế, cách cầm bút, cầm sách, mở sách, tư thế ngồi đúng,… giúp trẻ thích ứng
với hoạt động mới.
Cho trẻ làm quen với chữ cái trong các hoạt động giáo dục theo chương
trình chăm sóc – giáo dục mầm non. Dạy cho trẻ cách phát âm chuẩn các chữ cái
(chữ hoa, chữ in, chữ thường)
VD: Khi cho trẻ làm quen với chữ cái nào tôi cũng cho trẻ làm quen cả 3
dạng của chữ cái và hỏi trẻ
- Chữ hoa các con thường thấy ở đâu? (Đầu câu) .
- Chữ in thường các con thường thấy ở đâu? ( Trong sách, báo…)
- Chữ viết thường các con thường thấy ở đâu? ( Trong vở viết trên dòng
kẻ ngang).
- Cho trẻ làm quen và nhận biết 5 dấu thanh
Như vậy trẻ đỡ bỡ ngỡ hơn khi tiếp cận với sách lớp 1.
Dạy trẻ cách đọc các từ, câu đơn giản như: hướng dẫn trẻ đọc tên trẻ trong
bảng danh sách lớp, gọi tên một số đồ vật được ghi trên những đồ dùng cá nhân,
bảng chữ ghi tên đồ vật thường dùng (như bút chì, giấy, góc sách ..)
VD: Tập cầm sách khi đọc, giở sách và ngồi đọc đúng tư thế
Cho trẻ làm quen cách đọc từ, câu đơn giản như hướng dẫn trẻ đọc tên trẻ,
gọi tên một số đồ vật ghi trên đồ dùng cá nhân.
Tôi đọc sách cho trẻ nghe thường xuyên, sử dụng các giờ như dạo chơi
ngoài trời, trước giờ ăn,….Khi trẻ nghe và nhìn cách cô đọc sách trẻ có thể học
được những kiến thức từ nội dung sách, cách sử dụng sách và nguyên tắc đọc,
hướng dẫn trẻ ý thức giữ gìn và bảo vệ sách. Tôi lựa chọn những sách có hình
ảnh sinh động ngoài bìa nhằm gây hứng thú cho trẻ đối với sách. Trẻ nhận ra các
từ mới trong truyện, mong muốn được đọc truyện. Thông qua việc đọc sách trẻ
khám phá các ký hiệu và mẫu chữ khác nhau, kích thích sự tò mò tìm hiểu các từ
và chữ.
12



học tích cực đã giúp trẻ chuyển hoạt động chủ đạo từ hoạt động vui chơi sang
hoạt động học tập một cách thuận lợi Khi ở trường mầm non, trẻ được các cô
giáo chăm sóc chu đáo trong mọi hoạt động, trẻ hoàn toàn phụ thuộc vào cô.
Còn khi vào lớp 1, trẻ phải tự lập hoàn toàn từ cách học, tự cất giữ đồ dùng học
tập, tự soạn bài theo thời khóa biểu, chuẩn bị đồ dùng học tập cách ăn uống, vệ
sinh, đánh răng, rửa mặt. Cho nên ngay từ khi trẻ ở trường mầm non cô giáo
phải chuẩn bị cho trẻ tâm lý sẵn sàng với những kiến thức và kỹ năng biết cần
thiết cho hoạt động học tập.
Trong giờ hoạt động chiều ở cuối năm học, tôi bố trí sắp xếp bàn ghế cho
trẻ ngồi học, cho trẻ tiếp xúc và làm quen sách, bút, cặp, thước, bảng, phấn… cô
làm mẫu, hướng dẫn trẻ cách sử dụng các dụng cụ học tập đó và uốn nắn trực
tiếp cho trẻ.

13


Ngoài ra cần chuẩn bị cho trẻ từ trường mầm non kỹ năng tụ phục vụ bản
thân như tự rửa tay, lau mặt, trải chiếu, kê bàn, đánh răng, sau khi đi đại tiện,
tiểu tiện. Những điều này tưởng chừng rất nhỏ nhưng vô cùng cần thiết vì khi trẻ
đã được cô dạy, đã có kỹ năng thì trẻ sẽ không bị luống cuống, sợ sệt, thiếu tự
tin khi vào lớp 1.
* Khơi gợi lòng mong muốn được đến trường qua hoạt động Tham
quan trường tiểu học.
Hình thành ở trẻ lòng mong mỏi, ham muốn được đi học, được trở thành
học sinh của trường Tiểu học.
Trong quá trình giáo dục, tôi thường khơi gợi ở trẻ lòng mong mỏi, háo
hức được đi học.
Qua các hoạt động vui chơi, học tập, lao động, trò chuyện với trẻ về sự
hiểu biết của trẻ về các nghề, hỏi cháu lớn lên con thích làm nghề gì: Bác sỹ, cô
giáo, kỹ sư…và nhấn mạnh với trẻ muốn làm được những nghề đó các con phải



không có gì thiết thực hơn là cho trẻ trực tiếp đến thăm quan trường tiểu học, để
giúp trẻ không bị hoang mang, bỡ ngỡ, lo sợ. Kết hợp Ban giám hiệu nhà trường
tôi tổ chức cho trẻ đi tham quan trường Tiểu học, để giúp cho trẻ được làm quen
với ngôi trường, trẻ được xem các anh chị học bài, trẻ được giao lưu với cô giáo
và các anh chị, trẻ làm quen với sách vở, đồng phục của trường, đồ dùng dụng
cụ học tập, hoạt động học tập, thời khóa biểu, hoạt động vui chơi, lao động trong
trường tiểu học. Đồng thời trẻ được giải thích vì sao cần phải đi học, vào trường
Tiểu học phải chấp hành những nội quy, phương pháp học tập mới, học nhiều
môn học khác nhau, và phải làm bài tập,.
Tổ chức cho trẻ đi tham quan và làm quen với học sinh, giáo viên lớp 1,
làm quen với môi trường học tập của học sinh ở trường Tiểu học, tạo điều kiện
cho trẻ gần gũi nhau, hiểu biết hoạt động của nhau, giới thiệu cho trẻ biết các
phòng, lớp học, sân chơi ở trường Tiểu học, mối quan hệ xã hội trong trường
Tiểu học, những yêu cầu của nhà trường. Qua những hoạt động này các cháu
được làm quen, tiếp xúc với các hoạt động ở trường Tiểu học, với quan hệ xã hội
và nhiệm vụ của mỗi cá nhân trong trường….dần dần hình thành ở các cháu tâm
lý muốn được học tập ở trường Tiểu học.
* Phối kết hợp với phụ huynh để chuẩn bị sẵn sàng cho trẻ vào lớp 1.
Có quan niệm cho rằng “ Muốn cho trẻ vào học lớp 1 có hiệu quả thì cần
dạy trước cho trẻ chương trình lớp 1” (7) vì kỳ vọng con mình, vì lo lắng cho con
mình trước “cửa ải” lớp 1 nên nhiều bậc phụ huynh nôn nóng muốn cô giáo mẫu
giáo dạy cho con mình được đọc thông viết thạo ở tuổi mẫu giáo, bất chấp
nguyên tắc đòi hỏi sự phù hợp giữa nội dung, phương pháp dạy học với đặc
điểm, chức năng tâm lý ở lứa tuổi này.
Thời điểm bắt đầu vào lớp 1 là một giai đoạn chuyển biến rất lớn từ môi
trường vui chơi là chính sang giai đoạn học là chính. Sự thay đổi này dễ tác
động đến tâm lý, nếu không được gia đình chuẩn bị chu đáo rất dễ tạo cho các
cháu cảm giác chán nản, lo sợ ảnh hưởng trực tiếp và lâu dài cho cả quá trình

huynh và ngược lại, ngoài ra tôi còn lên kế hoạch trao đổi với phụ huynh hằng
tuần và hàng tháng, ngoài trao đổi về việc học tập của trẻ tôi sẽ trao đổi với phụ
huynh về những chỉ số trong chủ đề mà trẻ cần đạt hay là những chỉ số mà trẻ
chưa đạt và đưa cho phụ huynh bộ công cụ để cùng đánh giá trẻ, cuối mỗi chủ
đề những cháu nào chưa đạt chỉ số nào tôi trao đổi với phụ huynh và đưa bộ
công cụ cho phụ huynh cùng giúp trẻ hoàn thành .
Để phụ huynh hiểu rõ hơn về việc học của con mình tôi xin ý kiến của
BGH để mời phụ huynh đến dự để con mình học như thế nào, vào trong các hội
thi, các giờ thao giảng. cuối năm học học năm nào nhà trường cũng tổ chức hội
thi “ Bé khỏe- bé ngoan” để đánh giá trẻ, phụ huynh đến dự sẽ thấy được rằng
con cháu mình đã chuẩn bị sẵn sàng bước vào lớp 1.
Qua đó yêu cầu Phụ huynh kết hợp để biết cách dạy trẻ phát âm 29 chữ cái
trong chương trình mẫu giáo, cách làm quen với các mẫu chữ in thường, viết
thường, in hoa. Xây dựng cho trẻ một góc học tập gọn gàng, đẹp mắt, phù hợp với
điều kiện sẵn có của mình nhằm giúp trẻ thích thú đối với việc ngồi vào bàn học.
Giúp trẻ chọn lựa sách, đọc sách cho trẻ nghe và trẻ có thể “đọc vẹt” sách . Ngoài
ra cần chọn đồ chơi phù hợp với lứa tuổi trẻ đặc biệt là đồ chơi chữ cái, số.
Trong giai đoạn cuối mẫu giáo lớn, vai trò của phụ huynh đặc biệt quan
trọng trong việc phối hợp với Nhà Trường giúp chăm sóc và chuẩn bị tâm lý, hỗ
trợ trẻ từng bước điều chỉnh các thói quen từ bậc Mẫu giáo bằng nhiều cách như:
bố mẹ cần tạo cho trẻ thói quen tự lập bằng cách khuyến khích trẻ thực hiện trọn
vẹn một vài công việc nhà đơn giản, tự tạo một thời gian biểu học tập - vui chơi
và nghiêm túc thực hiện thời gian biểu ấy.
Để củng cố tự tin cho trẻ, tôi đã tuyên truyền với phụ huynh cùng trẻ trang
trí góc học tập, những việc làm nhỏ này sẽ kích thích hứng thú đến trường của
trẻ. Góc học tập có bàn ghế ngồi vừa cho trẻ, không gian thoáng mát; ánh sáng
phải đủ để đọc sách. Tủ đựng sách vở gọn gàng, có lịch học tập nghiêm túc.
Làm cho trẻ biết kiềm chế dần tính hiếu động, bột phát để chuyển thành tính kỷ
luật, nền nếp, chấp hành nội quy học tập.


45/46 =
100%
97,8%
100%
100%
97,8%
- Các cháu trong lớp tôi đều khoẻ mạnh, da dẻ hồng hào, vận động nhanh
nhẹn, Kết quả khám sức khoẻ định kì cho thấy 100% trẻ phát triển thể lực bình
thường.
- Trẻ thông minh, nhanh nhẹn, mạnh dạn, hồn nhiên và đạt được yêu cầu
của độ tuổi thông qua kết quả khảo sát các môn học và đánh giá theo chuẩn phát
triển trẻ 5 tuổi. 97,8% trẻ đạt yêu cầu về kiến thức. - Ngôn ngữ của trẻ phát triển
rõ ràng, mạch lạc, dễ nghe, dễ hiểu đạt 100% theo chuẩn. - Phát huy và rèn
luyện cho trẻ rất nhiều đức tính tốt, hạn chế tính xấu.
- Trẻ biết được và đọc được 29 chữ cái, 100% trẻ đều rất yêu mến các cô
và rất thích được đi học lớp 1.
- Trẻ có nề nếp ăn, ngủ, vệ sinh, sinh hoạt tốt. Có ý thức tự phục vụ. Chấp
hành tốt các nội quy và quy định chung của trường của lớp. Trẻ có những kỹ
năng sống cần thiết.
- Trẻ mạnh dạn, tự tin, tích cực tham gia các phong trào văn nghệ thể dục
thể thao của trường của lớp.
- Trong hội thi “ Hội khỏe bé mầm non cấp trường” lớp tôi đạt giải nhất
- Trẻ nhanh chóng thích nghi với môi trường mới và có những phản xạ
phù hợp với môi trường mới.
- Trẻ có vốn từ phong phú, diễn đạt mạch lạc.
- Có các kỹ năng chuẩn bị cho hoạt động học và viết: Ngồi đúng tư thế,
đọc sách, giở sách vở đúng hướng, cầm bút đúng cách, biết giúp đỡ cô kê bàn
ghế gọn gàng, cất dọn sách vở, đồ dùng đúng nơi quy định.
- 100% trẻ nắm chắc bảng chữ cái, phát âm chuẩn.
- Trẻ học tốt các kiến thức làm quen với các biểu tượng toán sơ đẳng: số

của con em mình, tạo niềm tin và lòng mong mỏi được vào lớp 1 của con.
3. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
* Kết luận
Từ những kết quả trên tôi đã rút ra được kinh nghiệm cho bản thân trong
việc chuẩn bị sẵn sàng cho trẻ 5-6 tuổi vào lớp 1 như sau:
- Để việc chuẩn bị tâm thế cho trẻ mẫu giáo lớn vào lớp 1 giáo viên phải
nắm chắc đặc điểm tâm lý của lứa tuổi. Giáo viên có biện pháp, hình thức đúng
đắn trong quá trình giáo dục trẻ, và bảo đảm cho giáo viên không chỉ là cô giáo
mà còn là người bạn gần gũi thân thiết với trẻ.
- Phải bám sát kế hoạch của lớp từ đầu năm và thực hiện đúng vào các chỉ
số của bộ chuẩn trẻ 5 tuổi.
- Nắm vững nội dung và tầm quan trọng của việc chuẩn bị cho trẻ đến
trường phổ thông.
- Chuẩn bị cho trẻ có vốn tri thức, biểu tượng và kỹ năng thực hiện hoạt
động trí óc nhất định.
- Hình thành cho trẻ kỹ năng điều khiển hành vi của mình, biết điều khiển
hành động cử chỉ việc làm phù hợp với yêu cầu chung của xã hội, của gia đình,
của nhà trường, tập thể lớp.
- Hình thành những động cơ kích thích trẻ học tập, làm cho trẻ thích đi
học, muốn được học và xem đó là một công việc thích thú, hấp dẫn, quan trọng
cần phải làm.
- Hướng dẫn trẻ các kỹ năng vận động khéo léo đôi bàn tay.
18


- Giúp trẻ diễn đạt ngôn ngữ rõ ràng, mạch lạc.
- Chuẩn bị về mọi mặt như Thể lực, Tình cảm và quan hệ xã hội, chuẩn bị
ngôn ngữ và giao tiếp, chuẩn bị về mặt nhận thức và một thành phần giúp trẻ
tiếp cận với trường phổ thông đó là Chuẩn bị một số kỹ năng cần thiết của hoạt
động học tập và lòng mong muốn được đến trường tiểu học ở trẻ. Nhất là những

người khác.
Người viết sáng kiến

Trần Thị Quý

19


20