A. MỞ ĐẦU
I. Lý do chọn đề tài
Như chúng ta đã biết, vui chơi là hoạt động chủ đạo của trẻ mẫu giáo,
trong quá trình vui chơi giúp trẻ tái tạo lại hiện thực cuộc sống xung quanh. Ở
trường mầm non, thời gian dành cho trẻ vui chơi rất nhiều "Trẻ học bằng chơi,
chơi mà học". Giáo viên sẽ tổ chức cho trẻ vui chơi ở mọi lúc mọi nơi, giờ đón,
giờ trả trẻ, chơi trong tiết học, chơi ngoài tiết học. Đặc biệt hoạt động vui chơi
được thể hiện rõ nét nhất là chơi trong các góc, khi trẻ tham gia vào hoạt động
góc trẻ được thoả mãn những mong muốn và bộc lộ những khả năng trẻ vốn có,
đồng thời tạo cơ hội cho trẻ được trải nghiệm, được bắt chước, được tái tạo lại
các hành vi và được thực hiện những mong muốn của bản thân.
Hoạt động góc là một nội dung quan trọng trong chương trình giáo dục
đào tạo mầm non. Vì vậy nó có vai trò đặc biệt trong việc phát triển khả năng
lĩnh hội, khám phá của trẻ. Thông qua giờ hoạt động góc giúp trẻ rèn luyện trí
nhớ, tính quan sát và kỹ năng phân biệt, so sánh nhằm giúp trẻ khắc sâu kiến
thức, hiểu sâu nội dung bài học, giúp trẻ phát triển trí tuệ một cách toàn diện.
Hoạt động góc có ý nghĩa rất lớn đối với sự phát triển của trẻ mầm non,
bởi góc chơi là nơi trẻ hoạt động để trẻ tìm tòi khám phá và mô phỏng lại cuộc
sống thực tại của con người, và trong xã hội.
Góc hoạt động là nơi để trẻ hoạt động qua đó học tập theo mức độ và sở
thích riêng của mình, góc hoạt động là một phần quan trọng trong môi trường
giáo dục trẻ ở lứa tuổi mẫu giáo. Tạo tiền đề và cũng cố những khái niệm và kĩ
năng được giới thiệu trong hoạt động chung, trong hoạt động góc trẻ được thực
sự “ Học mà chơi, chơi mà học” trẻ được tiếp cận theo chủ đề, cũng cố những kĩ
năng vốn kiến thức đã được học.
Hoạt động ở các góc là hoạt động của cá nhân hoặc một nhóm trẻ để thực
hiện mục tiêu và nội dung giáo dục. Tạo cơ hội cho trẻ lựa chọn hoạt động mà
trẻ yêu thích trong phạm vi có thể, trẻ được thực hiện theo khả năng của mình,
tạo điều kiện cho trẻ được trải nghiệm cảm giác hứng thú thành công giúp trẻ tự
tin vào bản thân mình.
Ở hoạt động góc trẻ được tự do giao tiếp, tự do kết bạn, tự do chọn đề
bắt trước, muốn làm người lớn, nhưng khả năng và sức lực của trẻ chưa đủ để
làm người lớn do đó trẻ giải tỏa mâu thuẫn đó bằng hình thức cực kỳ độc đáo đó
là hoạt động góc: Góc phân vai, góc xây dựng, góc tạo hình, góc toán, góc thiên
nhiên. Nghĩa là chúng tham gia vào xã hội người lớn theo cách riêng của mình.
Chúng tưởng tượng mình là người lớn và cũng đóng một cương vị xã hội như
họ.
Bản chất của trẻ mầm non là trong sáng, luôn nhạy cảm với những gì xảy
ra xung quanh trẻ, nhất là trong các mối quan hệ gia đình, bạn bè, xã hội. Vì thế
trẻ dễ bắt trước, tò mò và ham hiểu biết. Thông qua hoạt động góc nếu được tổ
chức tốt nó sẽ ảnh hưởng tích cực đến quá trình hoàn thiện tâm lý trẻ, sẽ hình
thành ở trẻ những yếu tố của một nhân cách phát triển toàn diện, hài hòa, đó là
sự phát triển có thẩm mỹ, đạo đức, trí tuệ, và thể lực trong mối quan hệ chặt chẽ
với nhau.
Chương trình giáo dục mầm non rất chú trọng tới nhu cầu vui chơi hay
còn gọi là hoạt động góc của trẻ. Vấn đề hoạt động vui chơi của trẻ mầm non
chưa được đặt đúng vị trí là hoạt động chủ đạo cả trong nhận thức cũng như
trong hành động. Giáo viên coi trọng việc tổ chức giờ học hơn trò chơi, giờ chơi
cho trẻ. Hiện tượng cắt xén bớt thời gian chơi của trẻ, áp đặt trẻ chơi theo huớng
chuyên môn hoá góc chơi, vai chơi, bạn chơi hoặc thả nổi để trẻ tự do chơi mà
không có sự hướng dẫn của cô.
Như vậy, hoạt động vui chơi là hoạt động chủ đạo của trẻ mẫu giáo. Tổ
chức trò chơi chính là tổ chức cuộc sống cho trẻ. Trò chơi là phương tiện để trẻ
học làm người, đã trở thành phương tiện để giáo dục trẻ, có giá trị không
nhỏ, nó quyết định sự thành công trong việc phát triển tình cảm xã hội, phát
triển thẩm mỹ, phát triển thể chất, phát triển ngôn ngữ, phát triển nhận thức. Hay
2
nói cách khác nó là phương tiện giáo dục không thể thiếu nhằm phát triển toàn
diện nhân cách, trí tuệ cho trẻ.
những điều mới lạ nhằm củng cố và phát triển các kỹ năng trong các lĩnh vực
giáo dục, trong các chủ đề, trẻ nhà trẻ được tích cực hoạt động giao lưu cảm xúc,
hoạt động với đồ vật và vui chơi, kích thích sự phát triển các giác quan và các
chức năng tâm sinh lý.
Tổ chức hoạt động góc nhằm tăng cường tính độc lập cho trẻ, đồng thời
hoạt động góc được thiết kế các hoạt động vui chơi, mà trung tâm là trò chơi
đóng vai có chủ đề ở trẻ mẫu giáo: “Xây dựng các góc hoạt động khác nhau
trong lớp nhằm tạo điều kiện cho trẻ hoạt động cá nhân hoặc theo nhóm nhỏ
được nhiều hơn, hình thức hoạt động phong phú, đa dạng hơn. Để các góc hoạt
động thực sự có hiệu quả, giúp trẻ tự khám phá và phát triển, giúp giáo viên gợi
ý, hướng dẫn trẻ chơi theo khả năng của từng cháu”.
2. Đặc điểm hoạt động vui chơi ở trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi
Lứa tuổi mẫu giáo bé, hoạt động vui chơi của trẻ đã phát triển mạnh, đặc
biệt là sự phát triển trò chơi đóng vai theo chủ đề. Trong hoạt động góc những
phẩm chất tâm lý của trẻ được phát triển mạnh mẽ. Khi trẻ chơi cũng là lúc trẻ
học làm người. Khi trẻ nhập vai chơi, do nhu cầu mong muốn khám phá của trẻ
mà trẻ cố gắng bắt chước cho giống thật nên trẻ đã thể hiện các hành động, cách
ứng xử, giao tiếp, thái độ phù hợp với vai trẻ đóng. Cứ như thế, trong quá trình
chơi, bằng cách nhập vai chơi mà trẻ học được cách ứng xử, giao tiếp, thấu hiểu
được tình cảm của con người đối với con người, con người với thiên nhiên, con
người với thế giới đồ vật. Góp phần hình thành hành vi xã hội của bản thân trẻ.
Thông qua hoạt động góc trẻ thực sự làm chủ những gì trẻ biết tức là trẻ biết vận
dụng những kinh nghiệm hiểu biết về cuộc sống xung quanh để thực hiện nhu
cầu chơi.
Cũng trong hoạt động góc phát triển nhu cầu nhận thức, tính tò mò, ham
hiểu biết của trẻ. Đây là một cơ sở căn bản để giáo dục trí tuệ cho trẻ, nó ảnh
hưởng rất lớn đến phát triển tình cảm xã hội của trẻ, hoặc trong khi hoạt động trẻ
đóng một vai nào đó thể hiện những hành động và mối quan hệ của người lớn,
trẻ muốn đóng đúng hơn, giống thật hơn, nhưng vốn tri thức vốn hiểu biết, kinh
nghiệm sống của trẻ chưa đủ nên cũng xuất hiện nhu cầu nhận thức mới, đó
- Nhà trường luôn nhận được sự quan tâm của địa phương, của Phòng
GD&ĐT Yên Định.
- Ban giám hiệu chỉ đạo nhiệt tình, các đồng chí vững về chuyên môn, là
điều kiện môi trường thuận lợi cho chị em học hỏi kinh nghiệm, đồng thời luôn
tạo điều kiện tốt cho chị em trong công tác.
- Trường có cơ sở vật chất khang trang, trang thiết bị tương đối đầy đủ.
- Đối với trẻ: Các cháu rất thích các hoạt động vui chơi như tham gia hoạt
động góc và chơi các trò chơi trong giờ hoạt động góc.
- Đối với bản thân: Giọng nói rõ ràng nên khi dạy các cháu tôi hướng dẫn
cụ thể nội dung, của các góc chơi, vai chơi. Bản thân cũng học hỏi đồng nghiệp
về kỹ năng lên lớp sao cho gần gũi trẻ và thực sự lôi cuốn trẻ vào hoạt động.
- Nhà trường đã tổ chức các buổi sinh hoạt chuyên môn, dự giờ đồng
nghiệp, mở các lớp chuyên đề về chương trình GDMN.
* Khó khăn
- Trong lớp có nhiều đối tượng trẻ, khả năng nhận thức và kỹ năng chơi
không đều. Một số trẻ tham gia chơi chưa mạnh dạn, kỹ năng chơi của trẻ còn
hạn chế, hành động chưa phù hợp với vai chơi. Trong quá trình chơi, trẻ chưa
biết dùng vật thay thế để chơi, một số trẻ chưa biết nhường nhịn bạn, còn tranh
5
giành đồ chơi của bạn; chưa thực sự say mê hứng thú, quan hệ giao tiếp của trẻ
còn nhiều hạn chế, trẻ còn rụt rè thiếu tự tin khi tham gia vào hoạt động.
- Giáo viên chưa thực sự khéo léo, linh hoạt, sáng tạo trong giờ hoạt động
góc nên không lôi cuốn được trẻ tham gia vào hoạt động một cách hứng thú.
Bản thân và một số giáo viên chưa có biện pháp tổ chức hoạt động góc phù hợp,
chưa kích thích hứng thú và duy trì hứng thú cho trẻ trong qúa trình chơi.
- Đồ dùng đồ chơi chưa phong phú chủ yếu là những đồ chơi do nhà
trường mua và phát cho các nhóm lớp.
- Môi trường hoạt động chưa phong phú, hấp dẫn. Việc tạo môi trường
Chưa đạt
Đạt
Chưa đạt
Đạt
Chưa đạt
20
10
18
12
19
11
66,7
33,3
60
40
chuyên môn liên trường, các buổi sinh hoạt chuyên môn hàng tháng. Được dự
các tiết dạy thực hành tôi đã học tập được một số kinh nghiệm để nâng cao hiệu
quả giờ hoạt động góc cho trẻ mẫu giáo lớn 5-6 tuổi.
Trẻ em rất ngây thơ, trong sáng, thế giới nội tâm phong phú nhưng hiểu
biết của trẻ về thế giới xung quanh phần nào còn hạn chế. Vì thế, tôi luôn khéo
léo và linh hoạt trong quá trình giao tiếp với trẻ; tự nghiên cứu tài liệu và trên
mạng interrnet về các nội dung có liên quan đến hoạt động góc để có kiến thức
sâu rộng về nội dung cũng như hình thức tổ chức các góc hoạt động. Thông hoạt
động góc giúp phát triển sự giao lưu qua lời nói làm giàu vốn từ cho trẻ. Qua đó
tình cảm của trẻ được hình thành qua mối quan hệ trong trò chơi, giữa trẻ và mọi
người, thể hiện một cách chân thành nhất qua trò chơi: Nấu ăn, bán hàng...
Học hỏi qua phương tiện thông tin đại chúng là hình thức bổ ích: Tôi
thường xuyên xem cách hướng dẫn tạo ra những đồ dùng đồ chơi đẹp, dễ làm,
phù hợp với trẻ, qua đó vận dụng vào việc tổ chức hướng dẫn trẻ chơi giúp trẻ
nhận ra cái đẹp, cái chưa đẹp, phát triển óc thẩm mỹ cho trẻ.
Ví dụ: Tôi xem các chương trình giải trí của thiếu nhi, các trò chơi trên
truyền hình, vào mạng tìm những hình ảnh bé vui chơi, bé tham gia chơi ở hoạt
động góc, hay những giờ dạy thực hành để học hỏi các hình thức, cách tổ chức
hoạt động góc của cô và trẻ.
Biện pháp 2. Tạo môi trường giáo dục phong phú giúp trẻ tham gia
hoạt động góc có hiệu qủa cao.
Đối với giáo dục mầm non, môi trường giáo dục có ý nghĩa rất quan trọng
trong việc tổ chức các hoạt động giáo dục. Những hình ảnh trực quan được bố trí
sắp xếp trong môi trường hoạt động của trẻ giúp trẻ tiếp nhận dễ dàng những nội
dung giáo dục mà giáo viên cần truyền đạt cho trẻ. Đặc biệt là trẻ lại được trực
7
tiếp hoạt động với chúng. Vì vậy tôi đã chú trọng đến việc xây dựng môi trường
lớp học phong phú, căn cứ vào nội dung từng chủ đề, chủ điểm và chú ý trang trí
động góc như: Ấm chén, xoong, dép, mũ, làn. Một số sản phẩm nông nghiệp (Cà
rốt, gạo, mỳ, một số loại rau, quả..), trống lắc bằng hộp bia, những xắc xô, xúc
xắc bằng nắp chai lọ nhôm, sắt, những chiếc kèn bằng ống nhựa, giấy bìa, mũ
múa, trang phục từ giấy màu, giấy bóng mềm, bó hoa ngày lễ tết. Nhằm gây
hứng thú cho trẻ trong các buổi chơi. Mỗi ngày một ít dần dần môi trường giáo
dục được hoàn chỉnh dần từ đôi bàn tay cần mẫn của chị em giáo viên trong
trường chúng tôi theo sát từng chủ đề trong năm học.
Hoặc trong lớp tôi bố trí góc thư viện. Đây là nơi trưng bày nhiều loại
sách, đồ dùng, đồ chơi phong phú, đa dạng. Những bộ tranh truyện, hoạ báo đều
có hình ảnh minh hoạ. Những bài thơ, ca dao, đồng dao cùng các nguồn tài liệu
8
được chọn lựa phù hợp với khả năng nhận thức của trẻ, có sách cho cô tham
khảo những nội dung giáo dục, chăm sóc sức khoẻ cho trẻ. Ở phòng thư viện đồ
chơi còn trang bị phương tiện nghe, nhìn đầy đủ với băng đĩa có nội dung hình
ảnh của truyện, thơ, bài hát.
Khi lựa chọn các đồ dùng, đồ chơi tôi luôn chú ý đến sự phù hợp về mức
độ phát triển của trẻ, thích hợp với điều kiện, đặc điểm địa phương và thường
xuyên luân chuyển giữa các góc để gây hứng thú cho trẻ, đồng thời sử dụng cho
nhiều hoạt động góc khác nhau. Ví dụ: Có thể sử dụng những quả cam, chuối, ổi
để cho trẻ học so sánh, phân loại nhằm phát triển các kỹ năng tư duy; có thể sử
dụng để chơi đóng vai hoặc phát hiện vật chìm – nổi tùy theo chất liệu cụ thể.
Ngoài ra, đồ dùng, đồ chơi phải đảm bảo vệ sinh, không gây nguy hiểm cho trẻ
khi sử dụng (không sắc nhọn, không dễ vỡ, không dùng vật liệu độc hại…).
Đồng thời, tôi sưu tầm phế liệu để làm đồ dùng, đồ chơi bổ sung vào các góc;
đảm bảo số lượng và chủng loại đa dạng, gần gũi, đáp ứng với nhu cầu vui chơi
và hoạt động của trẻ.
Đồ dùng, đồ chơi, nguyên liệu trong từng góc được trình bày vừa tầm, thu
hút sự chú ý của trẻ, giúp trẻ dễ lấy, dễ lựa chọn, những thiết bị nặng tôi đặt
Sau đó tôi cho trẻ tự trang trí theo những gì trẻ thích.
Có thể nói môi trường hoạt động là yếu tố quan trọng, ảnh hưởng lớn đến
kết quả hoạt động của trẻ. Việc sắp xếp các góc chơi hợp lý, đồ dùng đồ chơi
thẩm mĩ, cách tổ chức lôi cuốn trẻ, thì tôi tin rằng hoạt động góc luôn là hoạt
động hấp dẫn nhất đối với trẻ lớp tôi.
Biện pháp 3. Lập kế hoạch hoạt động góc; đổi mới hình thức tổ chức,
hướng dẫn trẻ chơi.
Lập kế hoạch được coi là khâu đầu tiên của tiến trình tổ chức, hướng dẫn
trẻ chơi. Lập kế hoạch giúp giáo viên định hướng các thao tác giáo dục. Nhận
thức được điều đó, cứ đến mỗi chủ điểm, chủ đề cụ thể, tôi lại xây dựng kế
hoạch hoạt động góc chi tiết, cụ thể cho trẻ. Trước hết, khi xây dựng kế hoạch
cho từng chủ đề, tôi luôn chú ý nắm bắt nhu cầu hứng thú và kỹ năng chơi của
trẻ để xây dựng nội dung, mục đích chơi cụ thể, phù hợp với chủ đề và điều kiện
thực tế của lớp.
Ví dụ: Ở chủ điểm “Trường mầm non”, tôi xác định lựa chọn nội dung
chơi cho từng góc chơi: Cô giáo, bác cấp dưỡng. Góc xây dựng chơi: Xây dựng
trường mầm non, xây dựng lớp học. Góc tạo hình: Vẽ, tô màu tranh trường mầm
non, lớp học của bé, vẽ đường tới trường. Góc sách: Xem tranh về trường mầm
non. Góc âm nhạc: Hát nhân ngày khai giảng năm học mới.
Đồng thời, xây dựng kế hoạch cụ thể để chuẩn bị những đồ dùng, đồ chơi,
học liệu gì để phục vụ cho từng chủ đề cụ thể; đồng thời xác định rõ việc chuẩn
bị đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho các góc không thể nói chung mà cần cụ thể, rõ
ràng ở từng chủ điểm.
Ví dụ: Để thực hiện tốt ở chủ đề "Bản thân" thì cần chuẩn bị: Đồ dùng
nấu ăn, đồ dùng cá nhân (gương, lược, khăn, bàn chải..), một số thực phẩm để
trẻ chế biến món ăn, tranh hình bé trai, bé gái, giấy gam, sáp màu, lô tô, về các
loại thực phẩm, gạch, xốp, khối gỗ, nhựa, chai lọ... để khi trẻ tham gia chơi ở
các góc trẻ có đủ đồ dùng để thực hiện một số nội dung như: Xếp đường về nhà
bé, vẽ bé trai, bé gái, tạo hình bé trai, bé gái, bế em.
Đối với chủ đề "Gia Đình" thì cần chuẩn bị: Gạch, xốp, khối gỗ, nhà, cây
trẻ bằng cách lăn bóng vào các góc để trẻ kể tên các góc chơi và nói sẽ chơi gì ở
góc đó, sẽ tạo cho trẻ cảm giác hứng thú và cuốn hút vào trò chơi.
Để trẻ tham gia chơi một cách tự nhiên mà vẫn thể hiện được chủ đề chơi,
vai chơi, tùy theo từng tình huống tôi đã lựa chọn biện pháp tác động phù hợp
nhằm duy trì hứng thú cho trẻ.
Ví dụ: Tôi đến nhóm chơi “Gia đình” và quan sát trẻ chơi, nếu trẻ chưa
biết phối hợp hành động giữa các vai chơi để thực hiện ý đồ chơi nhưng chưa
biết chọn đồ chơi thay thế, thì tôi có thể gợi ý để trẻ thiết lập mối quan hệ chơi
trong nhóm nhỏ, gợi ý để trẻ chọn đồ chơi thay thế hoặc đáp ứng thêm trò chơi
mà trẻ cần.
Ví dụ: Trẻ ở nhóm xây dựng chưa nêu được chủ đề xây dựng là gì mà đã
đi lấy gạch về xây. Lúc này tôi sẽ đóng vai một công nhân xây dựng có ý kiến:
Trước khi xây chúng mình bàn xem sẽ xây dựng cái gì? Xây vườn hoa hay là
xây trường mầm non? Ai là người chở vật liệu? Ai là thợ xây? Nên xây thế nào
cho đẹp? Theo tôi sẽ xây như thế này?
Qua hình thức gợi ý của tôi, trẻ từng bước đã học được cách thảo luận,
bàn bạc với nhau. Khi trẻ đã lựa chọn nội dung chơi xong, cho trẻ tự phân vai
chơi theo nhóm, trẻ tự lấy đồ chơi và thực hiện dự định của mình. Trong quá
trình chơi, nhiều khi trẻ tự quên vai mình đóng hoặc nội dung chơi chưa biết mở
rộng, chưa biết liên kết giữa các nhóm chơi, tôi đã thường đóng vai cụ thể để trẻ
vào vai chơi một cách tự nhiên.
Ví dụ: Khi trẻ đóng vai người bán hàng mà chưa có khách mua hàng, tôi
đóng vai một người mua hàng và hỏi: Bác ơi cửa hàng mình bán những mặt
11
hàng gì vậy? Bác bán cho tôi một số loại rau xanh. Bao nhiêu tiền vậy bác? Tôi
cảm ơn bác.
Ở góc tạo hình, tôi nhận thức được sự hiểu biết của trẻ có giới hạn vì thế mà
tôi đã tạo ra các tình huống có vấn đề nhằm kích thích tính tò mò, ham hiểu biết
thức vẻ đẹp, mùi thơm của hoa và biết yêu quý, bảo vệ hoa. Ở phần gây hứng
thú có thể cho trẻ tới góc xây dựng hay góc thiên nhiên cùng quan sát, trò
chuyện về vườn hoa. Sau khi trẻ đã được khám phá trò chuyện, so sánh, tôi mời
một số trẻ về góc tạo hình chơi: Vẽ, tô màu hoa. Còn một số trẻ khác mời ra góc
thiên nhiên chơi: Chăm sóc cây hoa.
Để trẻ nhận biết môi trường xã hội, hiểu được công việc của người lớn,
sản phẩm của các nghề. Với chủ đề Nghề nghiệp trong giờ trò chuyện về công
việc của nghề xây dựng. Sau khi trẻ đã được trò chuyện tôi có thể chia trẻ thành
12
các nhóm nhỏ chơi trò chơi xây dựng, đóng vai các bác thợ xây, xây những công
trình theo ý tưởng của trẻ.
Hoặc trong giờ hoạt động âm nhạc với chủ đề “Thực vật”: trẻ được học
hát bài: Màu hoa. Sau khi trẻ đã thuộc và hát thành thạo bài hát rồi và trẻ được
tham gia nghe hát và chơi trò chơi. Tôi có thể mời một số trẻ tham gia chơi ở
góc sách với nội dung chơi: Làm sách về các loại hoa. Mời một số trẻ chơi ở góc
tạo hình với nội dung chơi: Vẽ, cắt dán các loại hoa, cũng có thể mời trẻ ra chơi
ở góc thiên nhiên, với nội dung chơi: Chăm sóc cây hoa.
Trong giờ tạo hình cũng vậy, khi cho trẻ tô màu sản phẩm cây lương thực.
Sau khi trẻ được quan sát, tô màu xong tôi có thể cho trẻ về góc tạo hình và
trưng bày sản phẩm của mình ở góc tạo hình. Mời một số trẻ chơi ở góc âm nhạc
với nội dung chơi: Hát các bài hát về các loại cây xanh, một số trẻ ra góc thiên
nhiên cùng gieo những hạt lúa, hạt ngô vào đất và theo dõi sự nảy mầm của hạt.
Trẻ học mà chơi, chơi mà học, do đó phải sử dụng nhiều biện pháp thủ
thuật trong giờ học để gây hứng thú, các giờ học có thể kết hợp chơi ở các góc
sao cho phù hợp với nội dung, nhằm nâng cao hiệu quả của giờ học cũng như kỹ
năng chơi cuả trẻ.
Biện pháp 4. Giáo dục và rèn luyện kỹ năng sống cho trẻ, giúp trẻ
thực hiện tốt các hoạt động trong quá trình chơi ở các góc.
công việc của nghề nông. Tôi hỏi trẻ: Nghề nông nghiệp làm ra những sản phẩm
gì? Bạn nào có bố mẹ làm nghề nông nghiệp. Từ những câu hỏi đó trẻ đã nói ra
những hiểu biết của mình.
Để khắc sâu, tăng thêm vốn hiểu biết cho trẻ tôi thường xuyên kể chuyện
cho trẻ, dạy trẻ đọc những bài thơ phù hợp với chủ điểm (Ví dụ ở chủ điểm nghề
nghiệp tôi hướng dẫn trẻ đọc bài thơ "Làm bác sĩ" qua đó giúp trẻ hiểu thêm về
công việc hàng ngày của bác sĩ là khám bệnh, kê đơn thuốc, chữa bệnh cho bệnh
nhân). Dạy trẻ đóng kịch để trẻ có nhiều cơ hội hoá thân vào nhân vật, từ đó
những kiến thức cung cấp cho trẻ sẽ được khắc sâu hơn. Ngoài ra tôi còn đưa ra
tình huống có vấn đề và yêu cầu cách giải quyết; tổ chức cho trẻ tham quan: Cửa
hàng bách hoá, ao cá, cánh đồng lúa, nhà bếp, thư viện.
Bên cạnh đó, để làm giàu biểu tượng về thế giới xung quanh cho trẻ tôi
còn phối kết hợp giữa phụ huynh cùng cha mẹ trẻ thường xuyên trò chuyện,
cung cấp kiến thức cho trẻ bằng cách hỏi xem hôm nay ở lớp cô đã dạy những gì
và yêu cầu trẻ kể lại nội dung đó; thường xuyên đặt ra những câu hỏi phù hợp
với tình huống cụ thể để cung cấp những kiến thức cho trẻ.
Mặt khác, lứa tuổi này trẻ "Học mà chơi, chơi mà học", trong giờ chơi trẻ
được thực hành trải nghiệm nhiều vai chơi khác nhau trong cuộc sống của người
lớn, trẻ được tập làm người lớn như: Làm bố, mẹ, anh, chị, em, cô giáo, bác sỹ, chú
công nhân, người bán hàng ... trẻ thể hiện tình thương yêu, quan tâm và thái độ
đúng đắn với người lớn, sẵn sàng giúp đỡ nhường nhịn bạn, em bé, thích chơi
chung với bạn. Vì thế ở trường vai trò và biện pháp của cô cũng rất quan trọng, đặc
biệt ở hoạt động góc trẻ hay tranh dành đồ chơi và đánh nhau, chẳng ai muốn
nhường ai, khi đó cô phải là người khéo léo phân xử công bằng khi các tình huống
xảy ra.
Ví dụ: Khi trẻ chơi gia đình có cháu Thùy Dung đóng vai chị, cháu Yến
Nhi đóng vai em, 2 chị em giành nhau bạn búp bê. Tôi đã ứng xử: Chợ xa Yến
Nhi không đi được đâu, em Yến Nhi ở nhà giúp mẹ trông em kẻo em bé ngã, còn
chị Thùy Dung lớn hơn chị đi chợ. Thế là Thùy Dung không dành búp bê nữa.
Qua đó giáo dục kỹ năng xã hội cho trẻ biết giúp mẹ, nhường bạn...
Với cách làm như trên trẻ lớp tôi có hiểu biết phong phú về thế giới xung
quanh và phản ánh vào trò chơi một cách phong phú, sáng tạo.
Biện pháp 5. Làm tốt công tác phối kết hợp với phụ huynh.
Đây là biện pháp thường làm và đạt hiệu quả rất cao trong các hoạt động.
Việc trao đổi với phụ huynh vào giờ đón trả trẻ giúp giáo viên dễ dàng nắm bắt
tình hình của trẻ, hiểu được tính cách, hoàn cảnh sống của trẻ từ đó đề ra các
biện pháp phù hợp cũng như cách tác động, phối hợp với phụ huynh trong việc
rèn luyện kỹ năng sống cho trẻ theo khoa học, giúp trẻ tự tin tham gia vào các
trò chơi, biết phối hợp với bạn khi chơi và một số kỹ năng cần thiết khác khi
tham gia hoạt động tại các góc.
Nhận thức được tầm quan trọng của biện pháp này, tôi thường trao đổi,
tuyên truyền phụ huynh thông qua các buổi họp, các giờ đón trả trẻ và treo các
tranh ảnh ở góc tuyên truyền… Đặc biệt, tôi đã tổ chức các giờ hoạt động góc
cho các bậc phụ huynh dự để phụ huynh nhận thức được tầm quan trọng của
hoạt động vui chơi trong các góc đối với sự phát triển của trẻ, từ đó có ý thức,
tinh thần hợp tác với tôi trong việc tạo cơ hội cho trẻ được vui chơi đúng cách,
phù hợp với lứa tuổi cũng như cung cấp và làm giàu biểu tượng cho trẻ về thế
giới xung quanh cho trẻ.
Để hoạt động góc thực sự đúng nghĩa và có thể phát huy được tính sáng
tạo của trẻ trong quá trình chơi thì không thể không có đồ dùng, đồ chơi, nguyên
vật liệu đa dạng… Trong khi địa phương và nhà trường chưa có đủ điều kiện để
mua sắm cho trẻ học tập, vui chơi, tôi đề nghị phụ huynh quyên góp phế liệu để
15
làm đồ dùng, đồ chơi như chai, lọ, hột, hạt, bìa catstong…, ủng hộ tranh ảnh, đồ
dùng phương tiện cho trẻ tham gia vào hoạt động góc.
Bên cạnh đó, tôi vận động phụ huynh đưa trẻ đi học chuyên cần, tạo điều
kiện, cơ hội cho trẻ được học tập vui chơi cùng các bạn cả ở lớp và ở nhà để trẻ
được thường xuyên cọ sát, rèn luyện kỹ năng chơi. Đây là cách tốt nhất để trẻ
Chưa đạt
Đạt
Chưa đạt
Đạt
Chưa đạt
30
0
29
1
29
1
100
0
96,7
3,3
dục trẻ em, có giá trị quyết định sự thành công trong việc phát triển toàn diện
nhân cách trẻ. Hoạt động góc nó chỉ thực sự có tác động mạnh mẽ và trở thành
phương tiện giáo dục khi có sự đầu tư tổ chức, hướng dẫn của giáo viên.
Với phạm vi nghiên cứu hạn hẹp tôi chỉ đi sâu vào lĩnh vực nâng cao chất
lượng cho trẻ trong hoạt động góc. Quá trình vận dụng biện pháp này tôi thấy
các cháu vui chơi say mê, trẻ được tái tạo lại cuộc sống hiện thực hàng ngày của
người lớn, trẻ được ôn luyện lại kiến thức đã lĩnh hội trong ngày. Từ đó hoạt
động giáo dục ở trẻ được nâng lên rõ rệt.
Sở dĩ tổ chức giờ hoạt động góc ở lớp mẫu giáo 5-6 tuổi gặt hái được
những thành công như vậy là vì trường mầm non chúng tôi và bản thân mỗi cán
bộ giáo viên luôn ý thức học hỏi vươn lên trong công tác chuyên môn cũng như
công tác khác. Đối với hoạt động góc những bài học được rút ra từ thực tiễn đảm
bảo cho thực hiện hiệu quả nội dung chương trình có thể khái quát ở những vấn
đề cụ thể sau:
- Nghiên cứu kỹ nội dung chương trình, tham khảo các tập san, tài liệu
phục vụ chương trình, chú trọng đến các chuyên đề trong năm để tổ chức hướng
dẫn một cách linh hoạt.
- Tạo môi trường giáo dục phong phú giúp trẻ tham gia giờ hoạt động góc
có hiệu qủa cao.
- Lập kế hoạch tổ chức hoạt động góc, đổi mới hình thức và hướng dẫn trẻ
chơi.
- Giáo dục và rèn luyện kỹ năng sống cho trẻ, giúp trẻ thể hiện tốt vai
chơi.
- Làm tốt công tác phối kết hợp với phụ huynh; coi trọng vào việc tận
dụng phế liệu để làm đồ dùng phục vụ cho hoạt động.
2. Kiến nghị.
Đối với nhà trường: Tiếp tục mua sắm đồ dùng đồ chơi, trang thiết bị
phục vụ cho dạy và học theo chương trình mầm non mới. Cần tập chung đi sâu
17