MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài.
Tổ chuyên môn có chức năng, nhiệm vụ, vai trò rất quan trọng trong việc
triển khai, thực hiện các nhiệm vụ giáo dục của nhà trường. Có thể khẳng định
hoạt động của tổ chuyên môn tốt sẽ góp phần quyết định đến việc nâng cao chất
lượng giáo dục toàn diện, đáp ứng được những yêu cầu trong quá trình đổi mới
giáo dục.
Sinh hoạt tổ, nhóm chuyên môn là một hoạt động chuyên môn không thể
thiếu trong hoạt động của nhà trường. Thông qua sinh hoạt để trao đổi chuyên
môn góp phần nâng cao chất lượng dạy học. Với nhận thức đó, từ thực tế quản lí
trong nhiều năm, đặc biệt là những thành công từ trường THCS Quang Trung
TP Thanh Hóa (nơi trước đây 14 năm công tác), tôi vận dụng, đổi mới để áp
dụng tại trường THCS Điện Biên TP Thanh Hóa. Với định hướng đó tôi thực
hiện đề tài “Một số biện pháp quản lí, chỉ đạo để nâng cao chất lượng hiệu
quả sinh hoạt tổ, nhóm chuyên môn ở trường THCS Điện Biên TP Thanh
Hoá”
2. Mục đích nghiên cứu.
Tìm hiểu thực trạng việc sinh hoạt tổ nhóm các nhà trường. Nghiên cứu và
đánh giá hiệu quả của tổ nhóm chuyên môn trong việc triển khai các kế hoạch
chuyên môn, kế hoạch năm học của nhà trường, từ đó đề ra giải pháp chủ đạo
đổi mới tích cực trong sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn, nhằm mục đích nâng cao
chất lượng hiệu quả sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn góp phần vào mục tiêu nâng
cao chất lượng nhà trường.
3. Đối tượng nghiên cứu.
Nghiên cứu hoạt động giáo dục của giáo viên, của tổ, nhóm chuyên môn
trong nhà trường. Kết quả học tập của học sinh, hiệu quả giảng dạy của các thầy
cô giáo.
4. Phương pháp nghiên cứu.
Căn cứ vào điều lệ trường THCS, Nhiệm vụ, quyền hạn của Hiệu trưởng.
Căn cứ yêu cầu nhiệm vụ và vai trò của tổ chuyên môn, nhóm chuyên môn trong
nhà trường và từ thực tế đã thực hiện năm học 2015-2016 để điều tra, phân tích

thạc sĩ),
BGH: 3 đ/c, hành chính: 2 đ/c
+ Về biên chế hiện có: 2 tổ chuyên môn
- Tổ KHTN: 23 đ/c
Tổ trưởng: Đ/c Lê Thị Thu Hiền
Tổ phó:
Đ/c Lê Thị Hiền, Nguyễn Thị Thu Hường
- Tổ KHXH: 16 đ/c
Tổ trưởng: Đ/c Nguyễn Thị Mai Hương
Tổ phó:
Đ/c Lưu Thị Yến, Đỗ Thị Thanh Xuân
- Có 1 tổ chủ nhiệm: 17 đ/c
Tổ trưởng: Đ/c Nguyễn Thị Thanh Hiền
Tổ phó: Đ/c Nguyễn Thị Út

2


Về ưu điểm: Mỗi nhóm chuyên môn có nhiều giáo viên sinh hoạt, đây là
thuận lợi để các thầy cô được trao đổi, góp ý nhằm nâng cao chất lượng, hiệu
quả công việc. Ban giám hiệu chỉ đạo sát sao, có nội dung, kế hoạch cụ thể hàng
tuần, hàng tháng.
Tồn tại: Bên cạnh những thuận lợi cũng còn nhiều khó khăn như: Năng lực
chuyên môn, cơ cấu giáo viên, sức khoẻ, điều kiện của các thành viên một số
nhóm chưa đều. Cách thức làm việc của giáo viên còn nhiều hạn chế phải điều
chỉnh để đáp ứng được yêu cầu của nhà trường đặt ra.
II. Thực trạng của sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn trong nhà trường trước
khi triển khai đề tài.
1. Sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn trong nhà trường trước đây thường thực hiện
một số nội dung sau.

trưởng, tổ phó, phân công các nhóm trưởng chuyên môn ở trường THCS Điện
Biên đã được ban giám hiệu cân nhắc, lựa chọn chính xác, đảm bảo được mục
tiêu trước mắt và lâu dài, có tiêu chí xét duyệt rõ ràng nên bộ máy nhà trường
hoạt động đều tay, đạt hiệu quả cao trong công việc. Chúng tôi đã thực hiện tốt
năm vấn đề sau:
1.1. Tiêu chí chọn.
- Là những đồng chí có năng lực về chuyên môn.
- Có uy tín và sự ảnh hưởng tốt cho tổ.
- Có năng lực quản lý.
- Tổ trưởng, tổ phó là đồng thời là tổ trưởng tổ Đảng, nắm bắt kịp thời tư
tưởng của cán bộ Đảng viên trong tổ thực hiện đúng đường lối, chính sách, chủ
trương của Đảng, nhà nước, của ngành. Kết hợp với công đoàn để bộ máy tinh
gọn, hiệu quả. Chúng tôi chọn tổ phó chuyên môn là tổ trưởng công đoàn.
1.2. Phân định trách nhiệm rõ ràng.
- Căn cứ vào Điều lệ nhà trường và các văn bản hiện hành để giao trách
nhiệm, quyền hạn.
- Phân công ban giám hiệu phụ trách, theo dõi chỉ đạo sâu từng tổ chuyên
môn để nắm bắt kịp thời diễn biến của từng tổ.
- Xây dựng lề lối, cách thức làm việc giữa ban giám hiệu - Tổ trưởng - Tổ
viên.
1.3. Tạo được sự tin tưởng khi làm việc.
- Ban giám hiệu phân công công việc cụ thể, mỗi người đều tự chủ và chịu
trách nhiệm với công việc được giao.
- Tôn trọng, lắng nghe, dân chủ, công khai trong những định hướng quan
trọng.
Ví dụ:
+ Việc bố trí sắp xếp chuyên môn hàng năm, sau khi Hiệu trưởng và ban
giám hiệu dự kiến xong thì tổ chức cuộc họp giữa ban giám hiệu và các tổ
trưởng, tổ phó chuyên môn (mời đại diện công đoàn dự) để có phương án tốt
nhất trước khi đưa thông qua ở tổ chuyên môn.

thể hiện chính kiến, mạnh dạn đề xuất, Ban giám hiệu nghiêm túc lắng nghe để
nắm bắt được nhiều thông tin. Biết khích lệ, động viên kịp thời, quan tâm đội
ngũ cốt cán cả tinh thần và vật chất.
2. Một số kế hoạch, biện pháp cơ bản của ban giám hiệu chỉ đạo tổ nhóm
chuyên môn
Có năm định hướng chính ban giám hiệu đã và đang thực hiện:
- Bố trí giáo viên phù hợp với năng lực, sở trường.
+ Bố trí chuyên môn: Bố trí 2 năm; 4 năm liên tục.
+Theo dõi được kết quả và chất lượng giảng dạy của một số môn nhiều giờ.
- Bố trí kết hợp các đồng chí có chuyên môn vững vàng kèm với các đồng
chí trẻ hoặc non hơn để giúp đỡ lẫn nhau trong công việc.
- Chọn nhóm trưởng là giáo viên có chuyên môn, uy tín tốt nhất của nhóm.
- Nêu rõ những nhiệm vụ và quy định chung về sinh hoạt nhóm chuyên
môn.
+ Có kế hoạch, lịch sinh hoạt rõ ràng của tổ, nhóm chuyên môn.

5


+ Nội dung: Đi sâu vào nội dung cụ thể trao đổi về kiến thức, phương pháp
và thống nhất về chuyên môn như thực hiện chương trình, thảo luận các loại bài
dạy, thống nhất kiểm tra đánh giá học sinh ...
- Đánh giá hiệu quả công việc của giáo viên và nhóm chuyên môn: Căn cứ
kết quả sau học kỳ I và cuối năm học (Cả chất lượng mũi nhọn và đại trà, cả
nhiệm vụ bồi dưỡng học sinh giỏi và phụ đạo học sinh yếu, kém). Có quy chế
khen thưởng cho tập thể và cá nhân.
- Căn cứ để đánh giá xếp loại giáo viên theo chuẩn giáo viên
2.1. Xây dựng kế hoạch tổ nhóm chuyên môn đầu năm học.
Dựa theo chỉ tiêu chất lượng của Phòng giáo dục và đào tạo Thành phố, nhà
trường xây dựng kế hoạch năm học. Thông qua hội nghị xây dựng kế hoạch của

30
8(120)
30,0 28,3 35,1
6,6
15
9(107)
20,6 45,8 28,0
5,6
03
01

Khối
6(228)
7(254)
8(120)
9(107)

Môn: Vật lí
Xếp loại (tính theo %)
Học sinh giỏi (Số học sinh)
Huyện
Yếu
Quốc
Giỏi
Khá
TB
Trường thị,
Tỉnh
Kém
gia.

Xếp loại (tính theo %)
Học sinh giỏi (Số học sinh)
Huyện
Yếu
Quốc
Giỏi
Khá
TB
Trường thị,
Tỉnh
Kém
gia.
TP
18,4
34,2
43,0
4,4
25
23,6
40,9
32,4
3,1
32
23,3
36,6
35,9
4,2
13
18,7
43,0

31,5
33,1
32,3
3,1
40
06
03
23,3
35,0
36,7
5,0
20
03
01
20,6
42,1
31,7
5,6
03

Khối
6(228)
7(254)
8(120)
9(107)

Môn:Thể dục
Xếp loại(tính theo %)
Học sinh giỏi (Số học sinh)
Huyện

của giáo viên được công khai.
2.2. Nội dung sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn.
Nhận thức được vai trò quan trọng của việc sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn
BGH thống nhất chỉ đạo: Sinh hoạt tổ nhóm không hình thức, không đi vào các
yêu cầu chung chung mà tập trung đi sâu vào các nội dung sau:
2.2.1. Thời gian sinh hoạt.
Hai tuần một lần vào chiều thứ sáu của tuần lẻ tổ nhóm sinh hoạt chuyên
môn bắt đầu vào lúc 14h00 và kết thúc khi nào đã hoàn thành mọi công việc
chuyên môn của tổ nhóm. Đôi khi trong khoảng thời gian đó chúng tôi còn trao
7


đổi thống nhất thêm một số vấn đề nảy sinh từ thực tế giảng dạy để cuối cùng đi
đến sự nhất trí cao về kiến thức cũng như phương pháp giảng dạy.(Có nhiều
tuần nhóm chuyên môn họp 3 lần)
2.2.2. Thống nhất bài khó dạy trong tuần.
Với những bài khó dạy trong tuần tổ nhóm thống nhất từ cách soạn giáo án
(kiến thức trọng tâm cần truyền đạt, hệ thống câu hỏi (chú ý đầy đủ các đối
tượng nhất là học sinh yếu để nâng cao chất lượng đại trà, kể cả việc kiểm tra
bài cũ, phương pháp bộ môn, luyện tập củng cố).
Trong hai năm học 2014-2015; 2015-2016, kế hoạch thao giảng ở học kỳ
hai ban giám hiệu chỉ đạo cho các tổ nhóm chuyên môn tổ chức thao giảng trao
đổi phương pháp soạn giảng, phương pháp giảng dạy các thể loại bài như: Dạng
bài dạy khái niệm mới, dạy định lí, tính chất, dạng bài luyện tập, ôn tập chương.
Đặc biệt là các thể loại bài khó dạy như ôn tập chương, thực hành, luyện tập, trả
bài kiểm tra( môn ngữ văn)...
Tổ chức dạy minh họa dưới hình thức: Các nhóm chuyên môn lựa chọn thể
loại bài khó dạy, thảo luận, thống nhất phương pháp soạn giảng.
+ Xác định trọng tâm của bài. Những đơn vị kiến thức cần truyền thụ
+ Hệ thống câu hỏi, bài tập phù hợp với từng loại đối tượng học sinh.

- Phân công trong nhóm chuyên môn phụ trách ra đề.
- Trong sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn cần thống nhất việc xem bài kiểm
tra thật nghiêm túc để đánh giá học sinh chính xác hơn.
2.2.5. Thống nhất phương pháp kiểm tra việc học bài, làm bài. Rèn kĩ năng
trình bày bài cho học sinh.
Đây là một nội dung quan trọng ban giám hiệu chỉ đạo thực hiện trong sinh
hoạt tổ nhóm chuyên môn. Giáo viên cần phân chia thời gian của mỗi tiết dạy
cho việc kiểm tra đầu giờ, hệ thống câu hỏi trong bài giảng đan xen giữa kiến
thức đã học với tìm tòi phát hiện những đơn vị kiến thức mới. Việc giao bài về
nhà phải có sự lựa chọn câu hỏi, bài tập hợp lý với từng lớp, từng đối tượng học
sinh để nâng cao ý thức học bài và làm bài ở nhà của học sinh. Kiểm tra việc
chuẩn bị bài ở nhà của học sinh ... Sử dụng nhiều hình thức để cùng lúc kiểm tra
được nhiều em. Kiểm tra như vậy là hình thức nhắc nhở yêu cầu các em phải
học bài, làm bài ở nhà đều đặn (khi kiểm tra lồng kiến thức có trong sách vở
được học của nhà trường với kiến thức mở rộng để khuyến khích học sinh tìm
tòi, học hỏi thêm ở tài liệu tham khảo…). Cách kiểm tra này gây hứng thú cho
học sinh. Việc kiểm tra bài cũ tổ nhóm chuyên môn thống nhất phải thực hiện
đầy đủ, đều đặn ở các tiết học chính khóa và cả các tiết học bồi dưỡng tại
trường.
Cuối tuần ban giám hiệu tổng hợp, đánh giá việc học bài của học sinh
thông qua việc tổng hợp trong sổ đầu bài: Số lượt kiểm tra, số lần thuộc bài,
không thuộc bài, số điểm 9, 10 ở mỗi lớp. Tuyên dương những học sinh đạt
nhiều điểm cao, lớp có tỉ lệ thuộc bài cao, lớp có nhiều điểm 9, 10. Nhắc nhở lớp
còn có tỉ lệ thuộc bài thấp. Đó là một trong những kênh giúp ban giám hiệu theo
dõi việc hướng dẫn học sinh học bài và làm bài của giáo viên.
2.2.6. Thống nhất trong tổ nhóm chuyên môn về việc bồi dưỡng học sinh
giỏi, phụ đạo học sinh yếu kém.
Trong họp tổ nhóm chuyên môn, ban giám hiệu chỉ đạo đi sâu vào các nội
dung cụ thể.


phương pháp phù hợp với từng đối tượng học sinh, đặc thù từng bộ môn. Kết
quả năm học 2014-2015 tỉ lệ yếu kém toàn trường còn 3,84%.
Bảng thống kê hiệu quả phụ đạo học sinh yếu kém.
Giỏi
Khá
Trung bình
Yếu
Kém
Năm học Sĩ số SL %
SL
% SL
%
SL % SL %
HKI
2013-2014
HKII
2013-2014
2014-2015

438

65 14.84%

164

37.44% 130

29.68%

78 17.81%


22.33%

22

3.67%

1
0.17%

10


3. Nâng cao chất lượng dạy thêm học thêm: Đây là một nội dung quan trọng
trong sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn. Nhà trường luôn chú trọng quản lý, nâng
cao hiệu quả dạy thêm, học thêm. Đối với các môn đăng ký dạy thêm học thêm,
tổ nhóm chuyên môn thống nhất chương trình dạy, lập kế hoạch từng tháng,
từng tuần. Trong những buổi họp tổ nhóm thảo luận bàn bạc nội dung cụ thể phù
hợp với từng lớp, từng đối tượng học sinh. Hàng tuần đều ký duyệt giáo án. Ban
giám hiệu kiểm tra sâu giáo án từng buổi dạy của giáo viên trong các nhóm.
Trong những kỳ kiểm tra đều thống nhất việc ra đề cương ôn tập cho học
sinh, nội dung đề cương vừa đảm bảo hệ thống kiến thức vừa đảm bảo học sinh
dễ học. Thi và chấm thi nghiêm túc, đánh giá công bằng.
Năm học 2014-2015 kết quả thi PTTH Lam Sơn xếp thứ 7/37, thi vào
PTTH điểm bình quân ba môn Toán, Văn, Tiếng Anh 6,54 xếp thứ 4/37
2.2.7. Thống nhất một số biện pháp gây hứng thú học bộ môn của học sinh.
- Khuyến khích học sinh tìm kiếm thông tin phục vụ bài học từ thực tế
ngoài sách giáo khoa (có thể khuyến khích cho điểm học sinh).
- Khuyến khích học sinh mua những tài liệu tham khảo mà giáo viên đã
kiểm định (giáo viên kiểm tra học sinh bằng cách có thể lấy một số kiến thức, tư

trong công tác giáo dục học sinh, biện pháp kết hợp cùng phụ huynh học sinh.
2.2.9. Thống nhất việc đánh giá.
- Đảm bảo tính công bằng, công khai. Khuyến khích khi học sinh tiến bộ.
- Đánh giá kết quả làm việc của giáo viên công bằng, biểu dương, nhắc nhở
kịp thời.
- Phân công công việc của tổ trưởng, nhóm trưởng hợp lý.
2.2.10. Vai trò quản lý, chỉ đạo của ban giám hiệu.
- Phân công ban giám hiệu phụ trách, theo dõi, chỉ đạo sâu ở các tổ chuyên
môn. Tham gia sinh hoạt đều đặn, phát hiện, nắm bắt những khó khăn vướng
mắc để kịp thời tháo gỡ.
- Tạo mọi điều kiện thuận lợi để tổ trưởng, tổ phó chuyên môn phát huy
năng lực, trách nhiệm.
- Đầu tư về kinh phí để các tổ chuyên môn có đủ điều kiện làm việc như:
Tài liệu giảng dạy, tham khảo, bố trí nơi làm việc.
- Bố trí thời gian khoa học, hợp lý để các tổ nhóm chuyên môn sinh hoạt:
Ví dụ có những hôm lịch họp vào thứ 6 hàng tuần, nhà trường có nhiều công
việc triển khai nhưng vẫn bố trí hợp lý cho việc hội ý hội đồng sư phạm - Sinh
hoạt tổ chuyên môn, không bị chồng chéo.
- Khen thưởng, động viên cũng như nhắc nhở kịp thời các hoạt động của tổ,
cũng như hiệu quả của giáo viên
- Các tổ trưởng, tổ phó chuyên môn, công đoàn là các nút thông tin quan
trọng để nắm bắt tình hình.
IV. Kết quả đạt được.
- Sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn ở trường THCS Điện Biên Thành phố
Thanh Hóa đã đi vào nề nếp, hiệu quả và chất lượng, đóng góp phần quyết định
để nhà trường hoàn thành nhiệm vụ năm học.
- Các đồng chí tổ trưởng, tổ phó chuyên môn làm việc có trách nhiệm, hiệu
quả, gương mẫu, luôn tìm tòi, sáng tạo.

12

tiên tiến cấp Thành phố, ba năm đạt danh hiệu tập thể lao động xuất sắc cấp
Tỉnh. Được Thủ tướng Chính phủ tặng bằng khen năm 2005. Năm học 20112012 được Chủ tịch nước tặng Thưởng Huân chương lao động Hạng 3. Năm học
2014-2015 được Chủ tịch UBND Tỉnh tặng cờ đơn vị dẫn đầu phong trào thi
đua khối THCS. Trong những năm qua, Ban giám hiệu, cán bộ giáo viên, học
sinh phấn đấu liên tục, miệt mài và bền bỉ. Nhà trường đã tạo ra thế mạnh – Xây
dựng được chiến lược – Chỉ đạo thực hiện có hiệu quả và đang dần khẳng định
được thương hiệu về chất lượng giáo dục. Vì vậy hàng năm luôn hoàn thành chỉ
tiêu tuyển sinh lớp 6 Thành phố giao.

13


Có rất nhiều yếu tố đi đến thành công nhưng yếu tố quan trọng nhất mà nhà
trường xác định là xây dựng đội ngũ giáo viên đáp ứng được yêu cầu. Chính các
thầy cô giáo cùng với cách tổ chức làm việc khoa học là nguồn gốc của mọi
thắng lợi.

KẾT LUẬN
Sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn là việc làm thường xuyên trong guồng máy
của các nhà trường. Tuỳ nhiệm vụ cụ thể của từng năm học Ban giám hiệu và
các tổ chuyên môn nhà trường chúng tôi điều chỉnh, đổi mới tạo được môi
trường thuận lợi để giáo viên làm việc. Kết quả đạt được còn chưa thật toàn diện
nhưng cũng đã đưa Trường THCS Điện Biên TP Thanh Hóa có nhiều chuyển
biến tích cực, vững chắc về chất lượng giáo dục. Đề tài đã đề cập đến một số
biện pháp quản lí, chỉ đạo sinh hoạt tổ, nhóm chuyên môn, những việc mà Ban
giám hiệu trường THCS Điện Biên đã, đang và sẽ làm mà chúng tôi cho là hiệu
quả xin được mạnh dạn viết ra để chúng ta cùng trao đổi. Rất mong được các
đồng chí, đồng nghiệp góp ý.
Thành phố Thanh Hoá, ngày 05 tháng 4 năm 2016
XÁC NHẬN CỦA ĐƠN VỊ

III. Một số kế hoạch, biện pháp cơ bản của BGH chỉ đạo tổ, nhóm
chuyên môn thực hiện nhiệm vụ năm học.
IV. Kết quả đạt được
KẾT LUẬN

Trang
1
1
1
1
1
2
2
3
3
13
14

16