SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
"GIẢI PHÁP QUẢN LÝ NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG VÀ HIỆU
QUẢ SINH HOẠT TỔ, NHÓM CHUYÊN MÔN Ở TRƯỜNG THPT HOẰNG
HÓA 4"
1
I. ĐĂT VẤN ĐỀ
Một số trường THPT tỉnh Thanh hóa trong đó có trường THPT Hoằng Hóa 4
những năm qua, việc sinh hoạt Tổ nhóm chuyên môn thực sự chưa có chất lượng, chưa
có chiều sâu mang tính chuyên môn cao, thậm chí còn mang tính hình thức, hành chính.
Là một cán bộ quản lý được Hiệu trưởng giao cho phụ trách công tác chuyên
môn, tôi luôn trăn trở, làm sao có thể tìm ra được biện pháp có hiệu quả để khắc phục
hiện tượng trên của việc sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn trong nhà trường, đồng thời có
thể tạo ra được sự chuyển biến tích cực trong việc điều hành một buổi sinh hoạt tổ
nhóm chuyên môn, góp phần vào nhiệm vụ đổi mới công tác quản lý của đội ngũ Tổ
trưởng, Nhóm trưởng và của Ban giám hiệu nhằm nâng cao chất lượng chuyên môn ,
đưa hiệu quả đào tạo của nhà trường thực sự bền vững và ngày càng phát triển.
Xuất phát từ lý do trên, tôi chọn đề tài:
“Giải pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả sinh hoạt Tổ, Nhóm
chuyên môn ở trường THPT Hoằng Hóa 4”
II. NỘI DUNG
1. Cơ sở lý luận của vấn đề:
2
+ Trong quá trình đổi mới Giáo dục trung học, có chú trọng đến việc đổi mới
nội dung và phương pháp sinh hoạt Tổ Nhóm chuyên môn ở trường THPT.
- Về số lượng tổ viên tham gia vẫn còn chưa đầy đủ trong các cuộc họp.
4
- Về nội dung sinh hoạt còn sơ sài, chưa đáp ứng được yêu cầu và chưa đúng
quy định- Đây cũng là kết luận đánh giá của các Đoàn thanh tra toàn diện Sở giáo
dục và đào tạo Thanh hóa khi về làm việc tại nhà trường, có thể dẫn chứng như sau:
+ Ví dụ 1: Một buổi sinh hoạt của Tổ Toán, nội dung ghi trong Sổ sinh hoạt
chuyên môn là: “1. Bàn về kế hoạch dạy thêm, mỗi lớp dạy tối đa 3 buổi/tuần
2. Mua tài liệu: Chuyên toán
3. Đăng ký học thêm cho các lớp: Từ 22/8 đến 24/8
4. GVCN lên sinh hoạt 15 phút đầu giờ
5. Tham gia tham luận tại Đại hội viên chức: Thực hiện chế độ
chính sách đề nghị tăng thêm tiền thừa giờ từ 25.000đ lên 30 đến 35.000đ/1 tiết
6. Thông qua tổ về nhiệm vụ và hoạt động năm học 2011-2012”
+ Ví dụ 2: Một buổi sinh hoạt của Tổ Sử- Địa- GDCD ngày 9 tháng 11 năm
2011 ghi trong biên bản họp tổ, nhóm chuyên môn vẻn vẹn có 3 dòng như sau:
“- Rút kinh nghiệm giờ thao giảng đợt 1 ( Các nhóm)
- Cử (Chọn) giáo viên thao giảng tuyến trường
- Bồi dưỡng đội tuyển các môn được tăng cường.”
5
+ Ví dụ 3: Biên bản họp nhóm chuyên môn ngày 15 tháng 12 năm 2011 của
Nhóm Ngoại ngữ ghi như sau:
“ I. Phân công chuyên môn kỳ II
II. Thống nhất hạn chế ôn tập kỳ I
- Khối 10
3. Tăng cường công tác thao giảng dự giờ thăm lớp, học hỏi kinh nghiệm.
7
III. Tăng cường công tác bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh yếu, tiếp
tục nâng cao số lượng và chất lượng học sinh thi đỗ vào các trường đại học, cao
đẳng
IV. Tăng cường công tác giáo dục hướng nghiệp, dạy nghề.
V. Tiếp tục thực hiện công tác viết sáng kiến kinh nghiệm, nghiên cứu khoa
học và ứng dụng các đề tài SKKN có giá trị vào giảng dạy.
VI. Tiếp tục nâng cao trình độ đội ngũ giáo viên. Bồi dưỡng thường xuyên đáp
ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông
VII. Tiếp tục chấn chỉnh nề nếp, kỷ cương trong công tác chuyên môn. Cụ thể:
1. Chấn chỉnh việc sinh hoạt Tổ Nhóm chuyên môn theo đúng quy định và yêu cầu
đối mới.
2. Thực hiện giảng dạy đúng, đủ chương trình, không cắt xén chương trình mà các
tổ bộ môn đã xây dựng dựa trên khung PPCT của Bộ, đảm bảo giảng dạy đúng mục
tiêu bộ môn, đảm bảo yêu cầu phân ban. Ngiêm chỉnh chấp hành đúng chuẩn kiến
thức của Bộ
8
3. Tuân thủ thời gian ra vào lớp đúng giờ, 100% giáo viên có giáo án mới theo tinh
thần đổi mới khi lên lớp
4. Sử dụng và bảo quản tốt, đúng quy định các loại hồ sơ chuyên môn
5. Tiếp tục chấn chỉnh nề nếp kỷ cương, chất lượng học thêm và dạy thêm.
VIII. Tiếp tục đổi mới trong khâu kiểm tra, đánh giá học sinh, tổ chức và tham
gia đầy đủ với chất lượng cao các kỳ thi. Kiên quyết chống tiêu cực trong thi
+Tổ chức thi lại và xét kết quả cho HS
+Phân công chuyên môn, thực hiên TKB chính khóa, học thêm, QP, học nghề kỳ I.
+Hoàn thiện các loại hồ sơ cá nhân, tổ, nhóm, chuyên môn và nhà trường
+Chuẩn bị đủ các diều kiện, trang thiết bị cần thiết phục vụ công tác chuyên môn
năm học 2012-1013 và các năm tiếp theo.
+Đăng ký dạy thêm, học thêm. Thực hiện dạy thêm học thêm theo đúng quy định
+Đăng ký các chỉ tiêu thi đua về chuyên môn của các cá nhân và các tổ chuyên môn
+Chọn và ôn luyện học sinh chuẩn bị tham gia thi chọn dội tuyển HSG QG các môn
văn hóa của tỉnh.
+Hoàn chỉnh hồ sơ xin cấp giấy phép dạy thêm học thêm
2. Tháng 9/2012
+Tiếp tục ôn luyện học sinh chuẩn bị tham gia thi chọn dội tuyển HSG QG các môn
văn hóa của tỉnh.
+Phát động phong trào thao giảng đợt 1
11
+Thực hiện kiểm tra vào sổ điểm cái đúng theo quy định và phân phối chương
trình, giáo viên vào điểm theo phần mềm VNPT SCHOOL
+Thi chọn và hình thành đội tuyển học sinh giỏi cấp tỉnh giải toán bằng máy tính
cầm tay và các môn văn hóa.
+Kiểm tra giáo án, hồ sơ chuyên môn một số GV Tổ Toán
+Dự sinh hoạt CM và kiểm tra hồ sơ CM tổ Văn
+GV đăng ký đề tài SKKN năm học 1012-1013
+Tập huấn sử dụng phần mềm VNPT SCHOOL và các chuyên đề cho CBGV
+Ôn tập, kiểm tra và sơ kết HK I
+Phân công chuyên môn, chuẩn bị thực hiện TKB học kỳ II
+Tiếp tục bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo HS yếu kém
+Phát động phong trào thao giảng đợt 2
+Thi nghề PT cho HS khối 11
+Tham gia hội thi HSG GDQP cấp tỉnh.
+Kiểm tra giáo án, hồ sơ chuyên môn một số GV NN-TD
+Dự sinh hoạt CM và kiểm tra hồ sơ CM tổ Sử-Địa-CD
6. Tháng 1/2013
+Hoàn thành phân công chuyên môn, thực hiện TKB học kỳ II
+Tiêp tuc kiểm tra vào điểm sổ cái đúng theo quy định và phân phối chương
trình,giáo viên vào điểm theo phần mềm VNPT SCOOL
14
+Tiếp tục bồi dưỡng học sinh giỏi,giúp đỡ HS yếu kém
+Làm đồ dùng dạy học
+Tham gia thi HSG tỉnh giải toán bằng máy tính cầm tay 4 môn Toán,Lý,Hóa, Sinh
+Kiểm tra giáo án, hồ sơ chuyên môn một số GV Tổ Lý-Tin
+Dự sinh hoạt CM và kiểm tra hồ sơ CM tổ Hóa-Sinh
+Bồi dưỡng, ôn luyện HS tham gia thi chọn HSG QG các môn giải toán bằng máy
tính cầm tay.
7. Tháng 2/2013
+ Tổ chức thao giảng dự giờ đợt 2
+Tiêp tuc kiểm tra vào điểm sổ cái đúng theo quy định và phân phối chương
trình,giáo viên vào điểm theo phần mềm VNPT SCOOL
+Tiếp tục bồi dưỡng học sinh giỏi các môn văn hóa, giúp đỡ HS yếu kém
+Kiểm tra kiến thức đại học lần I
+Báo cáo SKKN ở tổ nhóm chuyên môn, ở trường
+Tổng kết năm học
+Thi tốt nghiệp năm học 1012-1013
+Coi thi, chấm thi tốt nghiệp
+Kiểm tra kiến thức đại học lần III( nếu có nhu cầu)
11. Tháng 6/2013
+Hoàn thành SKKN nạp về Sở đúng lịch
+ Tổ chức ôn thi Đại học cho học sinh có nhu cầu
17
12. Tháng 7/2013
+ HS khối 12 thi ĐH, CĐ
+Dạy hè cho học sinh khối 11 và 12 (năm học 2013-2014)
+Coi thi, chấm thi tuyển sinh vào lớp 10 năm học 1013-1014
13. Tháng 8/2013
+Tiếp tục dạy hè cho học sinh khối 11 và 12 (năm học 2013-2014)
+Chuẩn bị cho năm học mới 2013-1014.”
Trong kế hoạch có nhấn mạnh:
Tháng 9/2012
+Dự sinh hoạt CM và kiểm tra hồ sơ CM tổ Văn
Tháng 10/2012
+Dự sinh hoạt CM và kiểm tra hồ sơ CM tổ Toán
18
Phó hiệu trưởng chuyên môn tổ chức họp với các Tổ trưởng, Nhóm trưởng và
yêu cầu các Tổ làm đúng quy định. Căn cứ vào kế hoạch chuyên môn của Ban
giám hiệu, các Tổ đưa ra thảo luận và xây dựng Kế hoạch chuyên môn của Tổ,
Nhóm, thể hiện chi tiết công tác chuyên môn từng tháng, từng tuần trong tháng.
Trong đó có việc đổi mới lề lối, nội dung sinh hoạt Tổ, Nhóm chuyên môn.
20
Tháng 9/2012, khi dự họp với Tổ Văn, ngoài việc yêu cầu thực hiện đúng quy
định còn phải đề nghị Tổ căn cứ Kế hoạch chuyên môn tuần 2 tháng 9 để đề ra
nhiệm vụ cụ thể cho từng giáo viên. Tương tự như vậy đối với các tổ khác trong các
tháng tiếp theo.
Trong kỳ họp Hội đồng giáo dục tuần đầu của tháng, Giám hiệu phụ trách
đưa ra nhận xét đánh giá, uốn nắn những biểu hiện lệch lạc, chưa đúng quy định và
yêu cầu điều chỉnh kịp thời. Tổ nào trong sinh hoạt có ý định đối phó, không thực
hiện đúng tinh thần của một buổi sinh hoạt chuyên môn sẽ có hình thức phê bình,
rút kinh nghiệm. Tổ nào cố tình không thực hiện đúng quy định sẽ có hình thức kỷ
luật cao hơn, đưa vào đánh giá thi đua, cắt các danh hiệu cao vào dịp cuối năm học.
Thậm chí Tổ trưởng, Nhóm trưởng nào không đủ năng lực điều hành hoặc không
chịu làm đúng thì tham mưu với Hiệu trưởng thay thế.
Trong công việc này, Ban giám hiệu đánh giá cao vai trò trách nhiệm của
đội ngũ Tổ trưởng, Nhóm trưởng. Chính vì vậy để tạo điều kiện thuận lợi cho họ
làm tốt công việc được giao, người chỉ huy phải tham mưu cho Hiệu trưởng giảm
bớt số giờ dạy, đồng thời trả thù lao cho đội ngũ Tổ phó và Nhóm trưởng chuyên
môn bằng kinh phí sự nghiệp và ưu tiên trong bình xét thi đua, khen thưởng.
21
4. Hiệu quả trong việc triển khai SKKN
học sinh trong khi giải một số bài toán đại số
Có thể dẫn trích một đoạn như sau
Khái quát hoá
Khái quát hoá và trừu tượng hoá.
Khái quát hóa từ cái riêng
lẻ đến cái tổng quát
Khái quát hoá từ cái tổng
quát đến cái tổng quát hơn
23
Khái quát hoá tới cái
tổng quát đã biết
Khái quát hoá tới cái
tổng quát chưa biết
Ví dụ 1, từ bài toán xuất phát: “CMR nếu A, B, C là 3 góc của một tam giác
thì: cosA + cosB + cosC
≤
3
”.
2
Bây giờ nếu thay A, B, C bởi các số dương x, y, z
mB + nC
=x,
m+n
m+n
=y,
mC + nA
=z
m+n
Thì x, y, z cũng là 3 góc của tam giác nào đó, suy ra điều phải chứng minh.
Ví dụ 2. CMR ∀x ∈ R ta có:
x
x
x
12
15
20
x x x
5 ÷ + 4 ÷ + 3 ÷ ≥3 + 4 + 5 .
Phân tích : Giáo viên có thể gợi cho hoc sinh nhận thấy rằng
x
15 20
+
÷ ÷ ≥ 2
4 3
x
x
20 + 12 ≥ 2
÷
3 ÷
5
x
12.15
x
÷ = 2.3 ,
5.4
x
15.20
x
÷ = 2.5
4.3
÷ = ÷ = ÷ ⇔ x = 0.
5 4 3
Sau khi giải xong bài toán, giáo viên có thể cho học sinh khái quát hoá bài toán
cùng loại:“Cho a, b, c là các số dương tuỳ ý. CMR
∀x∈R ,
ta có:
25