SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO LÀO CAI
TRƯỜNG THPT SỐ 3 VĂN BÀN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ GIẢI PHÁP QUẢN LÝ NHẰM NÂNG
CAO CHẤT LƯỢNG
GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC HỌC SINH TRONG
TRƯỜNG THPT SỐ 3 VĂN BÀN
HUYỆN VĂN BÀN – TỈNH LÀO CAI Người thực hiện : Hoàng Văn Phong
Chức vụ : Hiệu trưởng
Đơn vị công tác : Trường THPT số 3 huyện Văn Bàn
Đánh giá được công tác giáo dục đạo đức học sinh ở trường THPT số 3 Văn
Bàn, thông qua đó đề ra biện pháp giáo dục đạo đức học sinh một cách có hiệu quả
giúp cho các em trở thành những công dân tốt, có ích cho xã hội.
3. Đối tượng nghiên cứu
Nghiên cứu về công tác giáo dục đạo đức học sinh ở trường THPT số 3 huyện
Văn Bàn.
4. Nhiệm vụ nghiên cứu
Nghiên cứu một số vấn đề về sơ sở lý luận giáo dục đạo đức, tiến hành điều tra
thực trạng của công tác giáo dục đạo đức học sinh, phân tích nguyên nhân, tìm ra

2
những yếu tố liên quan để từ đó đề ra biện pháp giáo dục đạo đức cho học sinh trong
trường THPT.
5. Giới hạn của đề tài sáng kiến
Nghiên cứu về thực trạng và biện pháp giáo dục đạo đức học sinh của trường
THPT số 3 Văn Bàn trong các năm học 2010 – 2011 và 2011-2012
6. Phương pháp nghiên cứu
a. Phương pháp nghiên cứu lý luận
Trên cơ sở những kiến thức về tâm lý, giáo dục học sinh và những quan điểm
đường lối của Đảng, các văn bản của Bộ giáo dục và Đào tạo về đánh giá xếp loại,
khen thưởng và kỷ luật học sinh.
b. Phương pháp quan sát
Đánh giá thực trạng của công tác giáo dục đạo đức học sinh của trường THPT
số 3 Văn bàn trong năm học 2010-2011 và học kì I năm học 2011-2012.
Đưa ra một số biện pháp về việc thực hiện công tác giáo dục đạo đức cho học
sinh của nhà trường trong giai đoạn hiện nay.

PHẦN NỘI DUNG
CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC QUẢN LÝ GIÁO DỤC ĐẠO

người như dân tộc Tày, Thái, Dao, H’Mông, Xa phó. Đây cũng là khu vực gi
àu có
về tài nguyên thiên nhiên như tài nguyên rừng với nhiều loại gỗ quí như pơ mu, đinh,
giổi…; tài nguyên nước phát triển thủy điện đặc biệt là tài nguyên khoáng sản nhất là
vàng. Vàng sa khoáng có nhiều ở các xã Hòa Mạc, Dương Quỳ, Thẳm Dương, Minh
Lương; quặng vàng có nhiều ở xã Minh Lương, Nậm Xây, hiện nay việc khai thác
vàng đang diễn ra với quy mô khá lớn, rộng khắp tại các xã có vàng đã tác động
nhiều đến sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Việc khai thác vàng tại địa
phương ngoài những mặt tích cực thì những mặt tiêu cực cũng rất lớn như ô nhiễm
môi trường nguồn nước bị nhiễm hóa chất độc hại không thể dùng cho sinh hoạt và
sản xuất được. Tệ nạn xã hội phát triển mạnh nhất là việc sử dụng ma túy đã làm ảnh
hưởng không nhỏ tới cuộc sống của từng gia đình người dân. Tuy là vùng khai thác
nhiều vàng nhưng mức sống của người dân lại rất thấp, hiện nay tỉ lệ hộ nghèo tại
các xã trong vùng vẫn còn cao như Dương Quỳ 41 %, Thẳm Dương 40,65 %, Minh
Lương 48 %, Nậm Xây 51,7 % …; trình độ dân trí còn thấp. Trình độ phát triển kinh

4
tế - xã hội hiện nay còn thấp cùng với sự nhận thức, mức sống chưa cao. Đặc biệt
khu vực này là “ điểm nóng” về tệ nạn xã hội nên việc phát triển giáo dục nhất là
giáo dục đạo đức cho học sinh gặp rất nhiều khó khăn.
2.2. Đặc điểm của trường THPTsố 3 Văn Bàn:
Trường được thành lập vào năm 2005, khi mới thành lập chỉ có 3 lớp với 91
học sinh và 10 giáo viên. Hiện nay nhà trường nằm cách trung tâm huyện 15 km về
phái tây tại thôn 13 xã Dương Quỳ, có diện tích là 20464m
2
.
Năm học 2011- 2012 trường có 29 cán bộ giáo viên, nhân viên trong đó có 02
cán bộ quản lí, 04 nhân viên hành chính, giáo viên trực tiếp giảng dạy là 23 giáo
viên, với quy mô là 09 lớp. Tỉ lệ học sinh dân tộc là 97,4%, tỉ lệ học sinh nữ là
42,6% trong đó nữ dân tộc chiếm 40,8%.

sinh.
- Chi bộ Đảng, Ban lãnh đạo nhà trường đã đưa ra kế hoạch gắn liền với việc
giáo dục đạo đức học sinh từng tháng, từng tuần theo các chủ điểm giao cho Đoàn
thanh niên phối hợp với tổ chủ nhiệm triển khai thực hiện:

Tháng

Các hoạt động chính
8
- Ổn định nền nếp của học sinh các lớp.
- Tổ chức tuần lễ sinh hoạt tập thể cho học sinh khối 10 làm quen với nền
nếp của nhà trường.
- Kiện toàn tổ chức lớp, bầu Ban cán sự lớp và Ban chấp hành chi đoàn.
- Tổ chức cho học sinh học tập Luật Giáo dục, Điều lệ trường học, các quy
định về đánh giá xếp loại học sinh… để học sinh có cơ sở rèn luyện đạo
đức trong năm học.
9
- Vệ sinh trường lớp sạch sẽ, trang trí lớp học theo mẫu thống nhất, tạo môi
trường giáo dục xanh- sạch- đẹp.

6
-

Ch
ấm lớp học thâ
n thi
ện, trao giải
.

- Tổ chức tốt đợt quyên góp ủng hộ tân binh lên đường nhập ngũ.
7
Th
ực hiện nội dung 4 của cuộc thi đua xây dựng “Tr
ư
ờng học thân thiện,
học sinh tích cực”.
- Sơ kết, trao giải cho đợt thi đua 20/11.
- Tuyên truyền pháp luật theo chủ đề: Luật giáo dục.
- Thăm, tặng quà cho cho một số gia đình chính sách, gia đình có công với
cách mạng ở địa phương, thực hiện nội dung 5 của phong trào thi đua xây
dựng “Trường học thân thiện, học sinh tích cực”: HS tham gia tìm hiểu,
chăm sóc và phát huy giá trị các di tích lịch sử, văn hoá, cách mạng ở địa
phương.
- Sinh hoạt chuyên đề "Truyền thống hiếu học" (tuần 01), chuyên đề
"Truyền thống tôn sư trọng đạo" (tuần 02), chuyên đề "Kỉ niệm về thầy cô
và mái trường" (tuần 03)

12
- Tuyên truyền, đôn đốc, nhắc nhở đoàn viên thanh niên thực hiện đúng
quy chế thi cử, chuẩn bị kết thúc học kì I theo lịch.
- Tuyên truyền ý nghĩa ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam 22/12.
- Tuyên truyền pháp luật theo chủ đề: Luật nghĩa vụ quân sự.
- Phối hợp với Hội chữ thập đỏ tổ chức quyên góp ủng hộ đợt 2.
- Thăm, tặng quà cho cho một số gia đình chính sách, gia đình có công với
cách mạng ở địa phương, thực hiện nội dung 5 của phong trào thi đua xây
dựng “Trường học thân thiện, học sinh tích cực”: HS tham gia tìm hiểu,
chăm sóc và phát huy giá trị các di tích lịch sử, văn hoá, cách mạng ở địa
phương.

- Phát động thi đua chào mừng ngày Quốc tế phụ nữ 8/3, ngày thành lập
Đoàn TN 26/03.
- Tuyên truyền pháp luật, tổ chức thi tìm hiểu Luật phòng, chống bạo lực
gia đình vào tuần 03 của tháng 02.
- Phối hợp với Hội chữ thập đỏ tổ chức quyên góp ủng hộ đợt 3.
- Sinh hoạt chuyên đề " Mừng Đảng - Mừng Xuân - Mừng đất nước đổi
mới" (tuần 01), chuyên đề "Xây dựng trường học thân thiện" (tuần 02),
chuyên đề "Mẹ và cô" (tuần 03), chuyên đề "Thanh niên với vấn đề lập
nghiệp" (tuần 04) 03
- Phối hợp với Công đoàn tổ chức tốt các hoạt động văn nghệ, TDTT chào
mừng ngày 8/3 và ngày 26/3.
- Sơ kết và trao giải cho các hoạt động.
- Chấm và trao giải cuộc thi tìm hiểu Luật phòng chống bạo lực gia đình
vào tuần 02 của tháng.
- Sinh hoạt chuyên đề "Truyền thống Đoàn TNCS Hồ Chí Minh" (tuần 01
+ 02), chuyên đề "Thanh niên và tương lai" (tuần 03+ 04)

04
- Hoạt động TDTT chào mừng ngày 30/4 và 1/5. Thực hiện nội dung 4 của
cuộc thi đua xây dựng “ Trường học thân thiện, học sinh tích cực”.
- Thăm, tặng quà cho cho một số gia đình chính sách, gia đình có công với
cách mạng ở địa phương, thực hiện nội dung 5 của phong trào thi đua xây
dựng “Trường học thân thiện, học sinh tích cực”: học sinh tham gia tìm
hiểu, chăm sóc và phát huy giá trị các di tích lịch sử, văn hoá, cách mạng ở
địa phương.
- Sinh hoạt chuyên đề "âm nhạc và tuổi trẻ" (tuần 01), chuyên đề "Hoà


địa phương, không sử dụng các động tác cơ thể gây phản cảm như thè lưỡi, giơ tay,
búng tay, đấm lưng nhau, trố mắt, hô to, hò hét, kéo dài giọng, chỉ trỏ, bình phẩm
2. Ứng xử khi hỏi, trả lời đảm bảo trật tự trên dưới, câu hỏi và trả lời phải ngắn
gọn, rõ ràng, có thưa gửi, cảm ơn. Phải có thái độ cầu thị khi hỏi các thầy cô giáo bất
kể vấn đề gì, không được hỏi một cách quá suồng sã, không hỏi các câu hỏi giễu cợt,
không đùa cợt quá trớn.
3. Ứng xử khi mắc lỗi phải có thái độ ăn năn, hối hận, không cãi lại khi thầy
cô giáo phân tích đúng sai, phải xin lỗi đúng lúc; sau khi mắc lỗi phải kịp thời sửa
chữa. Khi làm phiền thầy giáo, cô giáo, nhân viên nhà trường đảm bảo thái độ văn
minh, tế nhị, chân thành.

10

4. Ứng xử khi chia sẻ niềm vui, nỗi buồn của bản thân với thầy giáo, cô giáo
và ngược lại phải đảm bảo chân tình, giản dị, cởi mở, thân mật, tôn trọng bí mật cá
nhân, không khách sáo, cầu kỳ, giễu cợt.
Đối với bạn bè
1. Ứng xử trong xưng hô đảm bảo thân mật, cởi mở, trong sáng, không cầu kỳ,
kiểu cách; không gọi nhau, xưng hô bằng những từ chỉ dành để gọi những người tôn
kính như ông, bà, cha, mẹ , không gọi tên gắn với tên cha, mẹ, những khiếm khuyết
ngoại hình hoặc đặc điểm cá biệt về tính nết…
2. Ứng xử trong chào hỏi, giới thiệu, bắt tay nhau đảm bảo thân mật, trong
sáng, không thô thiển, cục cằn, không làm ầm ĩ ảnh hưởng đến người xung quanh.
3. Ứng xử trong khi thăm hỏi, giúp đỡ bạn bè đảm bảo chân thành, tế nhị,
không che giấu khuyết điểm của nhau, không xa lánh, coi thường người bị bệnh, tàn
tật. Đối với các bạn có hoàn cảnh khó khăn hoặc có ý định bỏ học không được coi
thường mà cần phải quan tâm, chia sẻ, động viên bạn kịp thời. Khi chúc mừng bạn
đảm bảo vui vẻ, thân tình, không cầu kỳ, không gây khó xử.
4. Ứng xử trong đối thoại, nói chuyện, trao đổi với bạn bè đảm bảo chân thành,
thẳng thắn, cởi mở, ôn tồn, không cãi vã, chê bai, dè bỉu, xúc phạm, khua chân múa

không vi phạm các quy định đã được cộng đồng dân cư thống nhất thực hiện.
Ở nơi công cộng
1. Ứng xử ở nhà trường khi tham gia sinh hoạt chung đảm bảo đúng giờ, tác
phong nhanh nhẹn, không hò hét, hô gọi nhau ầm ĩ. Trong quá trình sinh hoạt phải
tuyệt đối giữ trật tự, tôn trọng, lắng nghe và tuân theo các yêu cầu của người điều
hành; đảm bảo nếp sống văn minh, không xô đẩy, chen lấn, không khạc nhổ, vứt rác
bừa bãi; không đi, đứng, trèo, ngồi lên lan can, bàn học

12

2. Ứng xử khi có mặt trong khu vực công cộng như đường phố, nhà ga, bến xe,
rạp hát đảm bảo cử chỉ, hành động lịch thiệp; nói xin lỗi khi làm phiền và cảm ơn
khi được giúp đỡ; không làm ồn, ngó nghiêng, chỉ trỏ, bình phẩm người khác. Không
vi phạm các nội quy, quy định chung ở nơi công cộng.
3. Ứng xử khi đến các cơ quan, công sở để giao dịch, liên hệ công việc đảm
bảo thái độ lễ phép, lịch sự, thẳng thắn, mạch lạc; không luồn cúi, gây mất trật tự;
nhã nhặn khi hỏi và cảm ơn khi được phục vụ.
4. Ứng xử khi ở tập thể, ký túc xá đảm bảo trật tự, ngăn nắp, tôn trọng mọi
người, biết nhường nhịn, chia sẻ, cảm thông nhưng không vào hùa, bắt chước; phải
tuân thủ nội quy về giờ giấc, dọn vệ sinh khu vực kí túc xá theo sự phân công và phải
có ý thức giữ gìn vệ sinh chung; không vi phạm các quy định chung về trật tự, an
ninh, các mối quan hệ bên ngoài khu tập thể.
Ở trong lớp học
1. Ứng xử trong thời gian ngồi nghe giảng trong lớp học đảm bảo tư thế, tác
phong nghiêm túc, tôn trọng thầy giáo, cô giáo và bạn cùng lớp. Trong lớp phải chép
bài đầy đủ, hăng hái phát biểu xây dựng bài, không làm việc riêng, không làm các cử
chỉ như: vò đầu, gãi tai, ngoáy mũi, quay ngang ngửa, phát ngôn tùy tiện, nhoài
người, gục đầu; không sử dụng tiếng địa phương và phương tiện liên lạc cá nhân
2. Ứng xử khi cần mượn, trả đồ dùng học tập đảm bảo thái độ nghiêm túc, lời
nói nhẹ nhàng, không làm ảnh hưởng đến giờ học, không có các hành vi thô lỗ như:

- Nhận thức được tầm quan trọng của công tác chủ nhiệm đối với việc giáo
dục đạo đức học sinh, chính vì vậy mà ngay từ đầu năm học nhà trường đã tổ chức
hội thảo về công tác chủ nhiệm với các nội dung:
+ Tổ chức cho giáo viên chủ nhiệm học tập về quyền và nghĩa vụ của người
giáo viên chủ nhiệm. Học tập một số kinh nghiệm giáo dục học sinh cá biệt cách phát
hiện học sinh năng khiếu, lựa chọn đội ngũ cán bộ lớp. Xây dựng tập thể lớp tự quản.
Mục đích giúp giúp các giáo viên chủ nhiệm (đặc biệt các giáo viên mới làm công
tác chủ nhiệm) có thể học hỏi kinh nghiệm của các đồng nghiệp để áp dụng vào tình
hình cụ thể của lớp mình phụ trách.

14

+ Chỉ đạo để mỗi giáo viên chủ nhiệm khi nhận lớp phải phân loại tìm hiểu kỹ
hoàn cảnh gia đình, tính tình, năng lực của từng học sinh, sau đó đề ra biện pháp giáo
dục sao cho hiệu quả. Ngoài các hoạt động chung của nhà trường khuyến khích để
các lớp có hoạt động riêng phù hợp, đổi mới thường xuyên giờ sinh hoạt lớp tránh
hiện tượng nhàm chán.
+ Giáo viên chủ nhiệm phải có sổ theo dõi học sinh, nắm bắt kịp thời các vi
phạm của học sinh, khi xử lý phải có tính giáo dục cao, biết khơi dậy ở các em phần
tích cực, tạo điều kiện cho các em sửa chữa khuyết điểm, lập thành tích mới. Tránh
hiện tượng thành khiến với học sinh. Giáo viên chủ nhiệm phải có trách nhiệm thông
tin những trường hợp đặc biệt của lớp mình với Ban lãnh đạo nhà trường để cùng tìm
ra biện pháp giải quyết. Giáo viên chủ nhiệm phải phối hợp tốt với các lực lượng như
bảo vệ, giáo viên bộ môn, Đoàn trường để cùng quản lý giáo dục học sinh. Tăng
cường mối liên hệ với phụ huynh học sinh để kịp thời phát hiện, uốn nắn những hành
vi, biểu hiện bất thường trong lối sống của học sinh.
3. Không ngừng nâng cao ý thức trách nhiệm của giáo viên bộ môn trong
hoạt động quản lý giáo dục đạo đức học sinh.
Trách nhiệm giáo dục đạo đức học sinh không chỉ là của riêng giáo viên chủ
nhiệm lớp mà còn là trách nhiệm chung của tất cả các thành viên trong Hội đồng

đạo đức học sinh.
Điều lệ Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh có viết: “ Đoàn thanh niên
cộng sản Hồ Chí Minh là tổ chức chính trị, xã hội của thanh niên Việt Nam do Đảng
cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, lãnh đạo và rèn luyện. Đoàn
bao gồm những thanh niên tiên tiến, tự nguyện phấn đấu vì sự nghiệp xây dựng nước
Việt Nam độc lập dân chủ giàu mạnh, công bằng và văn minh theo định hướng xã
hội chủ nghĩa”.
Trong giai đoạn cách mạng hiện nay, Đoàn thanh niên trong trường THPT cần
chú ý trong giáo dục đạo đức, giữ vững kỷ cương, trật tự, nề nếp học tập, sinh hoạt,
đấu tranh chống những tiêu cực xã hội xâm nhập vào nhà trường. Đoàn phải giữ vai
trò làm chủ, xây dựng chế độ tự quản lý lớp, trong trường và trong các hoạt động xã
hội ngoài nhà trường.
Nắm được tinh thần trên, đoàn trường THPT số 3 Văn Bàn đã tổ chức những
chương trình hoạt động gắn kết với giáo dục đạo đức học sinh có kết quả tốt:
+ Thực hiện tốt Công tác tăng cường các hoạt động giáo dục chính trị, truyền
thống, đạo đức, lối sống, nếp sống, ý thức chấp hành pháp luật, ý thức công dân
trong học sinh.

16

+ Thực hiện tốt công tác tăng cường liên kết và đẩy mạnh công tác xã hội hóa
trong triển khai phong trào "4 đồng hành với thanh niên lập thân, lập nghiệp"

+ Đoàn trường kết hợp với giáo viên chủ nhiệm giáo dục kỹ năng sống, sự
hiểu biết về giới, sức khỏe sinh sản vị thành niên, về tình bạn, tình yêu…
+ Vào dịp 26/3 nhà trường chỉ đạo Đoàn trường tổ chức các hoạt động tập thể,
thi đua với mục đích cho học sinh được bộc lộ các năng khiếu sở trường của mình,
giúp các em tự tin hơn trong các hoạt động tập thể, sau này khi ra cuộc sống các em
dễ hoà nhập cộng đồng và làm việc sẽ hiệu quả hơn.
- Ban chấp hành Đoàn trường phối hợp với đội thanh niên xung kích tham gia


CHƯƠNG III
MỘT SỐ KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC

Mặc dù ở trên địa bàn rất phức tạp về các tệ nạn xã hội, những năm qua nhờ sự
nỗ lực cố gắng của nhà trường, sự phối kết hợp chặt chẽ giữa nhà trường – gia đình
và xã hội trong việc giáo dục đạo đức học nên trường THPT số 3 Văn Bàn đã đạt
được kết quả khả quan:
Hai năm trở lại đây nhà trường đều đạt danh hiệu Tập thể lao động tiên tiến.
Chất lượng giáo dục toàn diện của nhà trường liên tục được duy trì và giữ vững.
Tỷ lệ đỗ tốt nghiệp không ngừng được tăng lên, số học sinh thi đỗ vào các
trường đại học, cao đẳng và các trường chuyên nghiệp, dạy nghề năm học 2010-2011
đạt trên 37% trong đó riêng đỗ vào các trường đại học là 22 %.
Chất lượng giáo dục đạo đức ngày càng có sự chuyển biến rõ rệt, xếp loại đạo
đức tốt, khá của học sinh luôn được tăng lên. Năm học 2010 – 2011 đạt 83,8 % đến
học kì I năm học 2011- 2012 tăng lên 86 %. Ý thức tu dưỡng rèn luyện của học sinh
ngày càng tốt hơn.
Có được những kết quả trên đòi hỏi sự nỗ lực cố gắng của tất cả các lực lượng
trong nhà trường, sự ủng hộ của gia đình và các địa phương có học sinh học tập tại
trường. Kết quả đó có tác dụng lớn động viên tập thể Hội đồng sư phạm nhà trường
cố gắng nhiều hơn nữa trong công tác giáo dục đặc biệt là giáo dục đạo đức.

18

PHẦN KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
1. Kết luận:
Hiện nay với sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế thị trường, mặt trái của nó


cũng giúp cho chúng ta thấy được thực trạng của đạo đức học sinh hiện nay, giúp cho
chúng ta định hướng lại một số việc cần phải làm trong thời gian sắp tới để góp phần
thành công vào công tác giáo dục đạo đức cho học sinh.

2. Một số kiến nghị:
- Có chế độ đãi ngộ thoả đáng đối với các giáo viên ở các vùng khó khăn.
- Đầu tư đầy đủ cơ sở vật chất cho các nhà trường, đặc biệt nhà công vụ cho
giáo viên vùng khó khăn.

Văn Bàn, ngày 04 tháng 02 năm 2012
Người viết Hoàng Văn Phong