CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
MÔ TẢ SÁNG KIẾN
Mã số:…………………………………………….
1. Tên sáng kiến: MỘT SỐ GIẢI PHÁP GÓP PHẦN PHÒNG, CHỐNG
TAI NẠN THƯƠNG TÍCH CHO TRẺ TRONG TRƯỜNG MẦM NON
2. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Lĩnh vực chăm sóc- nuôi dưỡng.
3. Mô tả bản chất của sáng kiến
3.1. Tình trạng giải pháp đã biết
3.1.1. Hiện trạng trước khi áp dụng giải pháp đã biết
Như chúng ta đã biết, hiện nay tai nạn, thương tích ở nước ta đã trở thành
vấn đề bức xúc của toàn xã hội. Thật vậy với số liệu điều tra được do tai nạn
thương tích mỗi ngày có trên 30 người chết và trên 70 người bị thương gây tàn
tật suốt đời/1 ngày. Hàng năm, tỷ lệ tai nạn, thương tích gây tử vong đối với
nhóm tuổi từ 0 - 18 tuổi chủ yếu là do chết đuối, tai nạn giao thông, ngộ độc,
ngã và điện giật….rất cao, và đang chưa có biện pháp để phòng tránh; Công tác
phòng, chống tai nạn, thương tích trong các cơ sở giáo dục không chỉ có tác
động tới sức khoẻ và tính mạng của trẻ ở lứa tuổi nhà trẻ, mẫu giáo, học sinh,
sinh viên mà còn là yếu tố đảm bảo phát triển giáo dục toàn diện;
Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu: Các cơ sở giáo dục tăng
cường công tác phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ nhất là ở các trường
mầm non, mẫu giáo để góp phần thực hiện nghiêm túc, có hiệu quả “Chính sách
quốc gia phòng, chống tai nạn thương tích”; Tuy nhiên, nhìn vào thực tế số tai
nạn thương tích trẻ em đang gia tăng, chúng tôi nhận thấy, một phần rất lớn
những ca tai nạn thương tích đau lòng của trẻ thường bắt nguồn từ sự bất cẩn và
kém hiểu biết của người lớn xảy ra hàng ngày, hàng giờ trên bản thân trẻ ở nhà
hoặc các cơ sở giáo dục mà trẻ theo học;
1


Thực tế hàng ngày trẻ được tham gia nhiều hoạt động nhưng trẻ chỉ biết

nên việc phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ trong trường mầm non nếu không
được thực hiện thường xuyên và bắt đầu ngay từ lứa tuổi nhà trẻ thì không tạo
được nề nếp, thói quen và kỹ năng phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ bên
cạnh còn hình thành kỹ năng sống cho trẻ ngay từ khi chập chững bước vào đời.
Nhưng để phụ huynh nắm bắt và phối hợp với nhà thường là rất khó, càng khó
hơn để phụ huynh nắm bắt và cho trẻ ghi nhớ khi ở nhà. Bởi vì, có những bố mẹ
do bận công việc nên ít có thời gian trò chuyện với con về việc tự bảo vệ mình và
cách nhận biết những nguy hiểm xung quanh mình… Đây cũng là một hạn chế
trong việc giúp trẻ phòng tránh tai nạn thương tích tại gia đình.
3.2. Nội dung giải pháp đề nghị công nhận là sáng kiến
a) Mục đích của giải pháp
Triển khai các biện pháp phòng tránh tai nạn thương tích trong trường học
nhằm mục đích giúp mọi người biết cách phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ,
tránh được những điều đáng tiếc xảy ra, đảm bảo an toàn về con người và tài sản.
b) Nội dung giải pháp
b.1. Tính mới của giải pháp
Qua đề tài này giáo viên được trang bị cho bản thân những kiến thức chính
xác và cách phòng tránh tai nạn thương tích sâu rộng hơn, từ đó sẽ có những
biện pháp phòng tránh một cách có hiệu quả. Và một trong những biện pháp đó
là giáo viên luôn ở bên cạnh để loại trừ mọi nguy hiểm quanh trẻ, và trang bị
những kiến thức cần thiết đơn giản về phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ;
Thực tế hàng ngày trẻ được tiếp xúc, được tham gia rất nhiều các hoạt
động trong trường, ở mọi nơi như trong lớp, ngoài sân trường: Hay nói một cách
khác là nhu cầu hàng ngày của trẻ là học tập và vui chơi ở mọi nơi. Nhưng trẻ
chỉ biết rằng mình thích chơi theo cách của mình, điều này rất nguy hại bởi trẻ
chưa hiểu về những yếu tố tác động bên ngoài có thể gây nguy hiểm đến bạn
thân. Chính vì vậy một trong những nhiệm vụ của trường mầm non là trang bị
cho trẻ những hiểu biết về “tai nạn thương tích cũng như cách phòng tránh tai
3


+ Hướng dẫn trẻ ý thức chấp hành luật an toàn giao thông thông qua các
chủ đề trong chương trình học.
* Phòng ngừa bỏng, nhiễm độc
+ Phòng học và các phòng chức năng khác phải có nội quy hướng dẫn sử
dụng an toàn, an toàn điện cho trẻ;
+ Không cho học sinh tới bếp nấu nướng và chỉ ăn khi đến giờ ở lớp học.
* Phòng ngừa đuối nước
+ Trường gần ao hồ, sông suối phải có hàng rào ngăn cách;
+ Ở nhà vệ sinh không được dùng xô, chậu, thao… để dự trữ nước;
+ Giếng, bể nước… trong trường phải có nắp đậy an toàn;
+ Bể bơi cần có phao cứu sinh; có người canh giữ….
* Phòng ngừa điện giật, phòng cháy chữa cháy
+ Hệ thống điện trong lớp phải an toàn: không để dây trần, dây điện hở,
bảng điện để cao, thường xuyên kiểm tra hệ thống điện trong và ngoài lớp học;
+ Dụng cụ điện ở phòng học phải đảm bảo an toàn khi cho trẻ đến gần và
thao tác: máy vi tính, quạt máy đứng...;
+ Trong trường và lớp học phải có bình chữa cháy, trang bị cho giáo viên
và nhân viên trong trường một số kiến thức phòng cháy, chữa cháy cơ bản, và
biết sử dụng bình chữa cháy khi có báo động;
+ Cung cấp cho trẻ và giáo viên một số kỹ năng và lối thoát hiểm khi có
cháy xảy ra trong trường.
* Phòng ngừa ngộ độc thức ăn
+ Không cho trẻ đem quà bánh bên ngoài vào trong trường;
+ Chấp hành đúng qui định an toàn thực phẩm trong nhà trường.
* Trường có cán bộ theo dõi về y tế học đường và có tủ thuốc cấp cứu
+ Có tủ thuốc y tế, có nhân viên y tế học đường.
5


b.3. Một số biện pháp cụ thể

luôn cẩn trọng với đồ dùng của cô như: dao, kéo, thước kẻ, súng bắn nến…khi
dùng song phải cất gọn đúng nơi quy định, cất cao khỏi tầm tay với của trẻ;
Báo cáo ngay với BGH nếu trong lớp có đồ dùng, đồ chơi bị hỏng để thay
đồ dùng đồ chơi mới ngay đảm bảo an toàn và có đồ chơi cho trẻ kịp thời theo
thông tư 02 qui định;
Kết quả: Việc thường xuyên loại bỏ đồ dùng, đồ chơi mầm non nguy
hiểm hàng ngày là việc dễ làm và đơn giản giúp phòng tránh tai nạn thương tích
và dị vật đường thở cho trẻ rất hiệu quả ở mọi lứa tuổi, nhờ việc thường xuyên
loại bỏ đồ dùng đồ chơi nguy hiểm giờ đây đồ dùng đồ chơi các lớp ở trường
luôn đảm bảo được an toàn cho trẻ. Trường không có trường hợp nào bị tai nạn
do bị hóc sặc, trầy sước do đồ chơi hư hỏng hay đồ chơi nhỏ.
Biện pháp 2: Tôi và tập thể nhà trường đang xây dựng môi trường
trong và ngoài lớp học an toàn
Trường mầm non nơi tôi quản lí có 2 dãy lớp học, liền kề nhau hình chữ
L, ngoài ra còn có các khu điểm lẻ ở ấp, chưa có các khu vui chơi theo qui định
của trường chuẩn quốc gia, và các phòng chức năng cần thiết…vì thế tôi mạnh
dạn xin ý kiến của cấp trên và sự ủng hộ của phụ huynh đã có những biện pháp
sửa chữa, nâng cấp một số khu vực có thể gây nguy hiểm cho trẻ;
Tất cả các lan can được xây cao , các nan hoa trang trí được thiết kế bằng
các thanh dọc không rộng, bỏ hết các thanh ngang có thể làm bàn đạp cho trẻ
leo trèo, một số đoạn lan can được xây kín. Hiên đằng sau lớp học được sự đóng
góp tham gia xã hội hóa giáo dục của phụ huynh nhà trường đã có kinh phí để
làm rào đảm bảo an toàn cho trẻ. Mà vẫn đảm bảo không gian thông thoáng, ánh
sáng đầy đủ cho trẻ;
Sàn nhà vệ sinh khi xây dựng còn nhỏ, hẹp…không khô thoáng, nhà
trường đã trang bị cho mỗi phòng vệ sinh một thảm nhựa chống trơn để đảm bảo
cho trẻ không bị trượt ngã do trơn khi vào vệ sinh;
7





chơi một số trò chơi như tập vông, tay xinh…(gợi ý xem trẻ có đồ gì trong túi
thì bỏ ra chơi cùng) để xem ai có gì trong túi quần áo không, từ đó cô có thể loại
bỏ những đồ chơi nhỏ mà trẻ nhặt được hoặc mang từ nhà đến.
Hoạt động học: Thường ít gây ra tai nạn nhưng ảnh hưởng tới sự phát
triển của trẻ. Trẻ có thể đùa nghịch chọc bút vào mặt nhau (chọc vào mắt nhau).
Nhất là với các hoạt động sử dụng đất nặn cần chú ý không để trẻ nghịch đất nặn
nhét vào tai, mũi của nhau rất nguy hiểm;
+ Không sử dụng các loại chai, lọ đựng thuốc, đựng màu độc hại làm đồ
chơi cho trẻ. Nhất là những trò chơi lấy trẻ làm trung tâm, không để trẻ tự lấy đồ
chơi nghịch phá trẻ;
+ Giáo viên luôn lồng ghép, tích hợp giáo dục về an toàn cho trẻ trong mọi chủ
đề, lồng ghép nội dung phòng tránh tai nạn thương tích vào chương trình giáo dục.
VD: Chủ đề: Mẹ và những người thân yêu của bé: lồng ghép các câu hỏi:
“những đồ dùng nào trong gia đình có thể gây nguy hiểm trẻ không được đến
gần” (các đồ dùng sử dụng điện, phích đựng nước nóng, dao, kéo…)
- Chủ đề: Bé đi khắp nơi bằng phương tiện giao thông nào: biển báo giao
thông đơn giản, đèn tín hiệu, khi tham gia giao thông các bé cũng phải nhớ đội
mũ bảo hiểm….
- Chủ đề: Đồ dùng, đồ chơi trong lớp bé: khi chơi đồ chơi phải như thế
nào, nếu đưa vào miệng sẽ bị làm sao…
- Chủ đề: Cây và những bông hoa đẹp: Giáo dục trẻ không được leo trèo
lên cành cây sẽ bị ngã rất nguy hiểm.
- Cho trẻ làm quen với những biển cấm, biển báo nguy hiểm, cảnh báo
những đồ vật gây nguy hiểm và những nơi nguy hiểm trẻ không được đến gần.
Hoạt động ngoài trời: Trong giờ chơi vì ở ngoài trời, trẻ rất ham chơi
nên có thể gặp các tai nạn như: Chấn thương phần mềm, rách da, gãy xương…
nguyên nhân thường do trẻ đùa nghịch, xô đẩy nhau, dùng que làm kiếm nghịch,
đấu kiếm, chọc vào nhau và trẻ có thể vô tình chọc vào mắt gây chấn thương.


10


cần cho uống theo lời căn dặn và toa của bác sĩ…cần nghiền nhỏ khi uống thuốc
dạng viên.
Hoạt động giờ ngủ: Khi trẻ chuẩn bị đi ngủ giáo viên chú ý xem trẻ còn
ngậm thức ăn trong miệng không, kiểm tra tay, túi quần áo xem có vật nhỏ lạ,
các loại hạt, kẹo cứng, đồ chơi trên người trẻ tránh trường hợp khi ngủ trẻ trêu
ghẹo nhét vào miệng, mũi, tai. Để dị vật rơi vào đường thở gây ngạt thở;
+ Phòng ngủ phải được thông thoáng tránh trường hợp khi trẻ ngủ trẻ hít
phải khí độc từ các nguồn gây ô nhiễm không rất dễ bị ngộ độc;
+ Giáo viên luôn bao quát trẻ không để trẻ ngủ lâu trong tư thế nắm sấp
xuống đệm, úp mặt xuống gối sẽ thiếu dưỡng khí gây ngạt thở;
Giờ chơi tự do trong lớp: Khi chơi trong lớp, trẻ có thể gặp các tai nạn
như dị vật mũi, tai do trẻ tự nhét đồ chơi (hạt cườm, con xúc sắc, các loại hạt
quả, đất nặn…) vào mũi, tai mình hoặc nhét vào tai bạn, mũi bạn. Trẻ hay ngậm
hoặc chọc đồ chơi vào mồm gây rách niêm mạc miệng, hít vào gây dị vật đường
thở, nuốt vào gây dị vật đường ăn. Vì vậy cô không cho trẻ cầm các đồ chơi quá
nhỏ, tránh trường hợp trẻ cho vào miệng mũi;
+ Trẻ chơi tự do trong nhóm, giáo viên không cho trẻ chạy, xô đẩy nhau
tránh va vào thành bàn, cạnh ghế, mép tủ…có thể gây chấn thương;
+ Không nên để trẻ một mình vào nơi chứa nước kể cả xô chậu nước, khi
dùng xong giáo viên cần đổ hết nước, úp xô, chậu, đảm bảo các xô, thùng không
chứa nước trong nhà vệ sinh. Giám sát khi trẻ đi vệ sinh, khi trẻ chơi gần khu
vực có chứa nguồn nước.
Kết quả: Bằng việc thường xuyên giám sát, ở gần trẻ trường tôi đã loại
bỏ được hết những tai nạn có thể xảy ra. Đồng thời trẻ đã nhận biết được một số
nguy cơ gây nguy hiểm cho bản thân và biết cách phòng tránh.
Biện pháp 4: Đối với giáo viên cần tự học tập, bồi dưỡng nâng cao

nhắc nhở và tuyên truyền cho phụ huynh thực hiện các biện pháp an toàn cho
trẻ, để phòng tránh những tai nạn cho trẻ có thể xảy ra tại gia đình, trên
đường đến trường hoặc đón trẻ từ trường về nhà. Tuyệt đối không để trẻ nhỏ đi
đón nhau;
12


- Vì đa phần phụ huynh rất bận, nên giáo viên trong trường thường tranh
thủ trao đổi vào giờ đón trả trẻ về cách phòng tránh tai nạn thương tích tại nhà
như khuyến khích phụ huynh dán những cảnh báo nguy hiểm ở ổ điện, để những
vật dụng gây nguy hiểm lên cao, đúng nơi quy định nhất là các loại dao kéo,
phích nước, các loại thuốc…thường xuyên loại bỏ những đồ chơi gây nguy hiểm
ở nhà, kiểm tra quần áo trước khi mặc cho trẻ tránh trường hợp có côn trùng
bám vào khi phơi lại mặc cho trẻ khiến trẻ ngứa ngáy khó chịu;
- Giếng nước, bể nước phải xây cao thành và các dụng cụ chứa nước như
chum,vại… cần có nắp đậy chắc chắn hoặc khóa cẩn thận. Không bao giờ để trẻ
một mình ở dưới nước hoặc gần nơi nguy hiểm. Nếu gia đình nào có điều kiện
nên dạy trẻ tập bơi sớm để phòng tránh đuối nước;
- Nhắc phụ huynh cẩn thận khi cho trẻ ăn các loại quả có hạt, các loại
thạch, kẹo cứng…Điều quan trọng nhất là phải luôn giám sát trẻ để chắc chắn
rằng con mình luôn được đảm bảo an toàn tuyệt đối;
- Tuy nhiên để việc cung cấp kiến thức được hiệu quả, dễ nhớ nên cần
làm tờ thông báo về một số cách phòng tránh tai nạn thương tích đơn giản ở góc
tuyên truyền. Ở đó dán những hình ảnh đẹp, dễ bắt mắt nên được phụ huynh lưu
tâm đọc hằng ngày;
- Công tác tuyên truyền phòng tránh tai nạn thương tích với phụ huynh là
việc vừa dễ lại vừa khó, dễ vì đây là công việc hàng ngày của giáo viên, khó ở đây
là giáo viên phải có những lời nói thuyết phục, biết chọn lọc những nội dung tuyên
truyền thiết thực, thu hút được phụ huynh để phụ huynh dễ hiểu và dễ thực hiện.
Kết quả: Biện pháp tuyên truyền kết hợp với phụ huynh tại lớp giúp giáo

14


15


PHÒNG GD&ĐT MỎ CÀY NAM

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

NĂM HỌC 2015-2016

16


PHỤ LỤC

1. Tên sáng kiến

Trang

2. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến

Trang

3. Mô tả bản chất của sáng kiến

Trang

3.1. Tình trạng giải pháp đã biết


13

14

17


18