Tên SKKN:
MỘT SỐ BIỆN PHÁP LÀM TỐT CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM LỚP 1B,
A. ĐẶT VẤN ĐỀ
I. LÝ DO ĐỀ XUẤT SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Giáo viên chủ nhiệm ở Tiểu học có một vị trí vô cùng quan trọng trong việc hình
thành cho học sinh những cơ sở ban đầu về sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo
đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng sống cơ bản để học sinh tiếp tục học
Trung học cơ sở.
Ngoài việc tổ chức, hướng dẫn các hoạt động học tập của học sinh xuyên suốt
các ngày trong tuần, giáo viên chủ nhiệm lớp còn phải thường xuyên theo dõi các hoạt
động trong giờ chơi, trong các buổi sinh hoạt, ngoại khóa,… Vì vậy công việc của
một giáo viên chủ nhiệm lớp ở Tiểu học là rất nặng nề và vất vả .
Giáo viên chủ nhiệm lớp ở Tiểu học phải dạy được tất cả các lớp (từ lớp 1 đến
lớp 5) nhưng trong thực tế, không phải giáo viên nào cũng theo học sinh của mình từ
lớp này lên lớp khác. Vì vậy, mỗi năm lên lớp, các em lại được học với một thầy (cô)
giáo khác. Nếu giáo viên lớp dưới làm tốt công tác chủ nhiệm, xây dựng tốt nề nếp
lớp học, rèn luyện cho học sinh phương pháp tự học và nhiều kĩ năng sống cơ bản
khác nhưng lên lớp trên, giáo viên chủ nhiệm lớp không duy trì, không phát huy thì nề
nếp lớp học và chất lượng học tập của học sinh sẽ ra sao?
Để hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình, người giáo viên chủ nhiệm lớp ở tiểu học
phải làm biết bao nhiêu là việc và đặc biệt hơn nữa là đối với học sinh lớp 1 lại gặp
không ít những khó khăn. Sau nhiều năm làm công tác chủ nhiệm lớp, tôi luôn hoàn
thành tốt nhiệm vụ được giao. Lớp tôi chủ nhiệm luôn duy trì sĩ số 100%, chất lượng
học tập các năm trước và kiến thức- kĩ năng; năng lực phẩm chất của học sinh năm
học 2014-2015 và đến cuối học kì I năm 2015-2016 đều đạt chỉ tiêu đề ra và đạt danh
hiệu “Lớp Tiến tiến xuất săc”. Đó cũng là lí do tôi chọn để viết sáng kiến kinh nghiệm
năm học này: “Một số biện pháp làm tốt công tác chủ nhiệm lớp 1B”. Mong được
chia sẻ và nhận được những đóng góp từ các thầy giáo, cô giáo.
II.MỤC ĐÍCH CỦA SÁNG KIẾN
Tôi viết sáng kiến kinh nghiệm này với mong muốn :
1. Ghi lại những biện pháp mình đã làm để suy ngẫm, chọn lọc và đúc kết thành

- Đa số các em đều qua lớp mẫu giáo nên phần nào các em biết được nề nếp
trong lớp học, cụ thể (học sinh đã có những thái độ đúng đắn như: Lễ phép với thầy
cô giáo, với bố mẹ, ông bà và người lớn xung quanh; Đoàn kết với bạn bè; Có ý thức
bảo vệ của công, bảo vệ môi trường, biết đồng tình với việc làm đúng, không đồng
tình với sai của bạn, ...Có nề nếp, tác phong gọn gàng, nhanh nhẹn tự tin trước mọi
người,…)
- Bản thân tôi được làm giáo viên chủ nhiều lớp 1 nhiều năm liền nên cũng
thuận lợi trong công tác chủ nhiệm lớp.
- 100% học sinh được học 2 buổi/ngày và được tiếp xúc với cô giáo, bạn bè
nhiều hơn ở nhà nên phần nào cũng rất thuận tiện cho giáo viên trong công tác chủ
nhiệm lớp.
2. Khó khăn:
- Các em vừa chuyển từ mẫu giáo lên lớp 1 nên các em còn rụt rè, chưa mạnh dạn,
chưa biết tự giác tham gia học tập, chưa biết chia sé, hợp tác cùng bạn trong học tập
cũng như sinh hoạt, còn đợi sự nhắc nhở của cô giáo và sự giúp đỡ của PHHS.
- Các em chưa có kĩ năng tự phục vụ, phần lớn là do PHHS làm thay.
Trong giờ học hay nói chuyện riêng; chưa biết tự quản lớp khi không có giáo viên.


- Sự nhận thức của phụ huynh không đồng đều. Nhiều phụ huynh phó mặc việc học
hành của con em cho nhà trường. Họ lo làm kinh tế nên ít có thời gian quan tâm, nhắc
nhở việc học ở nhà cũng như rèn các kĩ năng sống cho học sinh.
* Qua theo dõi từ đầu năm học đến hết tháng 9/2015, tôi tạm thời thống kê và
phân loại về kiến thức –kĩ năng, năng lực, phẩm chất của học sinh lớp 1B như sau:

Số
Kiến
HS
năng


42

34 82.9 7

17.1 30 73.1 11 26.8 30 73.1 11 26.8

* Xuất phát từ những khó khăn trên, qua nhiều năm làm công tác chủ nhiệm lớp
1, tôi trăn trở và tìm giải pháp để khắc phục nhằm mục đích giúp tôi, các bạn đồng
nghiệp làm tốt hơn trong công tác chủ nhiệm góp phần nâng cao chất lượng Dạy và
học của bậc tiểu học nói chung và lớp 1B nói riêng.
III. CÁC GIẢI PHÁP TIẾN HÀNH ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:
Công việc của giáo viên chủ nhiệm lớp là vô vàn, không thể thống kê hết được. Trong
sáng kiến kinh nghiệm này, tôi chỉ đề ra một số giải pháp nhằm khắc phục các thực
trạng về khó khăn của lớp mà tôi đã nêu trên.
Trước hết, người giáo viên phải nắm chắc Điều Lệ trường tiểu học; các nội quy, quy
định về đánh giá, xếp loại học sinh theo TT30/BGD&ĐT và các quy định của nhà
trường cũng như các nhiệm vụ của học sinh,…và tiến hành làm tốt một số công việc
sau:
1) Xây dựng nề nếp lớp học:
a) Nắm thông tin về học sinh
Mỗi giáo viên chủ nhiệm lớp, muốn hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình, muốn
đề ra các biện pháp giáo dục học sinh phù hợp, đạt hiệu quả thì trước hết giáo viên
phải hiểu học sinh, phải nắm được đầy đủ các thông tin cần thiết về từng học sinh. Do
vậy, ngay từ ngày đầu nhận lớp, tôi thực hiện ngay công tác điều tra thông qua phiếu.


Tôi phát cho mỗi em một phiếu điều tra sau và nhờ phụ huynh điền đầy đủ 10 thông
tin trong phiếu:
TRƯỜNG:
Lớp: 1B



TRƯỜNG TIỂU
PHIẾU THĂM DÒ VỀ THỰC TRẠNG VÀ QUAN ĐIỂM GIÁO DỤC
CON
CỦA PHỤ HUYNH Ở GIA ĐÌNH
Kính gửi phụ huynh em:………………………………Lớp 1B
Xin ông (bà) vui lòng trả lời những vấn đề sau (Khoanh vào ý kiến
mà ông (bà) đồng ý).
1. Theo ông (bà) để giáo dục con cái tốt cần:
a) Cha mẹ là đủ
b) Gia đình kết hợp với nhà trường
c) Có sự tham gia của xã hội.
d) Cần sự kết hợp hài hòa giữa gia đình, nhà trường và xã hội.
2. Ông (bà) quan tâm đến con cái như thế nào?
a) Theo dõi, kiểm tra tất cả các hoạt động của con
b) Chỉ quan tâm đến việc học của con
c) Con cái làm gì tuỳ ý
d) Có quan tâm đến mọi việc nhưng không thường xuyên
3. Ông (bà) có lập thời gian biểu cho con mình ở nhà không?
a) Có
b) Không
4.Các cháu thực hiện thời gian biểu như thế nào?
a) Thực hiện đúng thời gian biểu
b) Thực hiện nhưng chưa tự giác
5. Theo ông (bà) trong thời gian tới gia đình và nhà trường cần làm gì
để giáo dục học sinh tốt hơn?
………………………………………………………………………………
…………
Rất cảm ơn ông (bà) đã vui lòng trao đổi. Xin chân thành cảm ơn!

- Giữ trật tự trong lớp học, khi lớp dự lễ chào cờ đầu tuần.
- Tổ chức lớp sinh hoạt hoặc truy bài 10 phút đầu giờ; giúp đỡ các bạn học chậm học
bài, làm bài.
- Tổ chức cho các bạn trao đổi, thảo luận hoặc trả lời câu hỏi trong tiết học khi giáo
viên yêu cầu nhằm giúp các em tự tin, mạnh dạn hơn.
- Theo dõi việc học tập của lớp trong các tiết học.
* Nhiệm vụ của các ban học tập:
Tuỳ vào đặc thù của mỗi học sinh mà tôi phân công các nhiệm vụ cụ thể như sau:
- Phân công, theo dõi và kiểm tra các bạn trực nhật và chịu trách nhiệm tắt đèn, quạt
khi ra về.
- Phân công các bạn tưới cây trong lớp, chăm sóc bồn hoa và cây trồng của lớp.
- Phân công các thành viên thực hiện các yêu cầu của cô giáo trong giờ học.
- Trợ giúp bạn trong việc học.
- Liên lạc, thông tin tới các giáo viên khi có vấn đề vướng mắc;....
Nói chung đội ngũ Hội đồng tự quản lớp học và các ban học tập phải là những em học
sinh biết quản lí lớp và thật sự gương mẫu trong mọi hoạt động để học sinh trong lớp
noi theo.
Sau khi phân công nhiệm vụ, tôi phối hợp với giáo viên phân môn cùng nhắc nhở,
giúp đỡ Hội đồng tự quản trong mỗi tiết học để các em quen dần với công việc quản
lý nề nếp lớp học cũng như trong việc giúp đỡ các bạn tự học.
d) Xây dựng nội quy lớp học:
Việc làm này cũng hết sức cần thiết. Để cho các em nhận thức được trong mỗi lớp học
cần phải có nội quy mà nội quy này do tập thể đề ra (mỗi học sinh tự nêu một nội quy


của lớp, từ đó GV tổng hợp và đính lên cây nội quy. Hằng ngày (trong tháng 9) GV
luôn yêu cầu HS nêu lại từng nội quy và dần dần các em ghi nhớ và thực hiện vì các
em chưa biết đọc. “Cây nội quy” để cùng nhau thực hiện:
- Quy định nề nếp ra vào lớp: Xếp thành 3 hàng khi vào lớp và khi ra về; Đi học
chuyên cần: Không tự ý nghỉ học, nghỉ học phải có lí do, không đi học trễ; Chào hỏi

Giáo viên là người thông tin đến cho học sinh các nhiệm vụ trên. Vì học sinh lớp Một
là lứa tuổi nhỏ nên tôi cũng đã phân tích cho các em hiểu rõ hơn về mỗi nhiệm vụ cụ
thể. Hơn nữa, trong cả quá trình năm học, tôi luôn đôn đốc, nhắc nhở học sinh thực
hiện và thường xuyên theo dõi các em về việc thực hiện các nhiệm vụ đó.
6. Kết hợp với phụ huynh học sinh:


Buổi họp PHHS đầu năm, tôi tiếp tục tuyên truyền cho PHHS nắm rõ về thông tư
30/2015 của Bộ GD&ĐT về quy định đánh giá xếp loại học sinh tiểu học để từ đó trao
đổi cùng phụ huynh về cách rèn cho các em kĩ năng giao tiếp, hợp tác, tự phục vụ ở
nhà, ở lớp, biết chia sẻ cùng bạn trong học tập,...nhằm giúp các em tự tin hơn, cụ thể
như:
- Hằng ngày các em biết tự kiểm tra sách vở, đồ dùng học tập của mình trước khi đến
lớp theo thời khóa biểu.
- Biết tự chuẩn bị bài, học bài trước cũng như tự giác trong việc học trên lớp.
- Sinh hoạt điều độ đúng thời gian biểu mà bố mẹ quy định, giờ nào việc nấy, tránh
tình trạng vừa học vừa chơi.
- Thường xuyên trao đổi với giáo viên chủ nhiệm qua trò chuyện trực tiếp hoặc điện
thoại. Qua sổ theo dõi để kịp thời nhắc nhở, đôn đốc học sinh nề nếp học tập ở lớp
cũng như ở nhà.
2) Xây dựng kế hoạch theo dõi, quan sát, giáo dục năng lực, phẩm chất cho học
sinh với từng giai đoạn cụ thể:
Tôi đã tự xây dựng kế hoạch hoạt động trong công tác chủ nhiệm lớp 1B cụ thể:
Thời gian

Nội dung công việc
Ghi chú
- Điều tra tình hình học sinh (PH
HS kê khai lí lịch, GV trò
chuyện, thăm hỏi gia đình học

chất học sinh. Thông báo cho Báo các kết
phụ huynh biết để kịp thời uốn quả chung
nắn từng học sinh nếu HS đó có trong buổi


biểu hiện khác thường,...vào cuối
mỗi tháng.
-Tiếp nhận các thông tin khác từ
phụ huynh và giáo viên phân
môn, đội,... để kịp thời uốn nắn
học sinh.
họp PHHS,
- Sơ kết tình hình về mọi hoạt Có
phiếu
đông học tập và tham gia các nhận
xét
phong trào, tuyên dương khen cho
từng
thưởng và thông báo kết quả cho học sinh
PHHS vào cuối HKI.
- Đề ra biện pháp để giúp đỡ đối
với học sinh chưa hoàn thành các
môn học hoặc chưa đạt về năng
lực và phẩm chất ở HKI(nếu có )
- Tiếp tục phối hợp với các tổ -Ghi trong
chức để giáo dục học sinh (GV sổ theo dõi
Từ
đầu
Giai
bộ môn, Liên đội, cha mẹ học cá nhân và

từng bước như sau:
a)Trang trí lớp học xanh- sạch- đẹp
Lớp học thân thiện phải có các góc như: góc thư viện, góc trưng bày sản phẩm đẹp
của các em, góc học tập, có cây xanh, luôn sạch sẽ, ngăn nắp và được trang trí đẹp
mắt, đảm bảo tính thẩm mĩ và tính giáo dục cao. Do vậy,đầu năm học, tôi thông báo
đến PHHS trong buổi họp đầu tiên và được sự thống nhất của CMHS, từ đó tôi có kế
hoạch và nhờ PHHS ủng hộ về kinh phí và cùng với GVCN để trang trí lớp.Cụ thể
những việc sau:
- Phân bố các góc phù hợp trong lớp. Cắt dán các hình ảnh như bông hoa, các con thú,
hình ngôi nhà, hình cây sinh động, đẹp mắt, gây hứng thú, kích thích trí tò mò, óc
sáng tạo để trang trí trên tường lớp học.
- Sưu tầm các loại sách truyện, báo, tạp chí, sách tham khảo... để trưng bày ở góc thư
viện.
- Làm các sản phẩm và bình chọn các sản phẩm đẹp để trưng bày như sản phẩm thủ
công, tranh vẽ đẹp, chữ viết đẹp...
- Treo các tranh ảnh theo chủ điểm học tập ở các môn học,...
- Trồng các chậu hoa, cây cảnh nhỏ đặt trước cửa lớp, trên bục, trên kệ, trên bàn giáo
viên để tạo môi trường thiên nhiên.
- Bố trí sắp xếp bàn ghế, tủ, kệ phù hợp. Sắp xếp chỗ ngồi cho học sinh hợp lí,...

MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ TRANG TRÍ LỚP HỌC
b) Xây dựng mối quan hệ thầy- trò và bạn bè trong lớp:
* Xây dựng mối quan hệ thầy- trò:
- Mỗi lời cô nói ra phải là một “yêu cầu công việc nhỏ”. Do vậy, mọi yêu cầu tôi đưa
ra, học trò phải thực hiện thật nghiêm túc. Ngay từ đầu, tôi yêu cầu học trò phải cố
gắng làm cho đúng. Nếu chưa đúng thì phải làm lại cho đúng mới thôi. Giáo viên là
thần tượng của học sinh nên mỗi lời nói hay yêu cầu của giáo viên dù là nhỏ các em
đều làm theo nên tất cả mọi công việc, lời nói, hành động cử chỉ của giáo viên luôn
thể hiện sự đúng đắn, mẫu mực để học sinh bắt chước, làm theo.
- Khi học sinh nào làm bài chưa đúng tôi yêu cầu học sinh đó phải làm lại chứ không

tiến bộ. Em học tốt sẽ giúp những em học còn chậm và ngược lại mà các em không
phải e ngại, xấu hổ đúng như thành ngữ: “Học thầy không tày học bạn”.
Để xây dựng mối quan hệ bạn bè thân thiết, đoàn kết, gắn bó, sẵn sàng giúp đỡ nhau
trong học tập, tôi luôn tạo ra các hoạt động, các vấn đề đòi hỏi sự hợp tác của nhiều
học sinh. Chẳng hạn như:
- Tổ chức cho học sinh trao đổi theo nhóm; thảo luận nhóm về cách làm bài toán, nêu
các cách để bảo quản đồ dùng học tập....
- Tổ chức cho học sinh tìm bạn để chia sẻ trong công việc: làm sản phẩm khéo tay,
tìm hình ảnh, vật thật cho bài học sắp tới...
- Tổ chức cho học sinh thực hiện phong trào “Đôi bạn cùng tiến”. Khéo léo kết hợp
các em giỏi, khá kết bạn với các em còn hạn chế để giúp bạn học tập tiến bộ.
4. Phối hợp với cộng đồng và các đoàn thể:
a)Phối hợp với cộng đồng:
- Như trên đã trình bày, việc phối hợp với cộng đồng trong công tác chủ nhiệm của
người giáo viên là không thể thiếu. Chính vì vậy tôi đã thăm dò phụ huynh về tình
hình và quan điểm giáo dục con của phụ huynh ở gia đình ngay từ đầu năm học để có
biện pháp giáo dục phù hợp.
- Hàng tuần, hàng tháng tôi thường gặp gỡ, trao đổi với phụ huynh về sự tiến bộ con
em họ trong việc học cũng như về năng lực và phẩm chất của một số em còn chậm
hay những em có tiến bộ,...


Nắm bắt qua phụ huynh những việc làm của học sinh về sự hình thành và phát triển
về năng lực và phẩm chất ở gia đình.
Ví dụ: Trong tháng 9/2015, tôi đã gặp và trao đổi với 8 PHHS về phẩm chất và năng
lực của con em họ.(có theo dõi trong sổ chủ nhiệm)
- Luôn trao đổi với các với giáo viên phân môn trong khối để nắm bắt tình hình học
tập cũng như việc quản lý lớp và nề nếp học tập của HS để GVCN kịp thời uốn nắn
những sai sót của HS.
- GVCN luôn tuyên truyền vận động PHHS trong công tác giáo dục học sinh về mọi


Kiến thức- kĩ năng
Giai
HT
CHT
Số
đoạn
HS SL % SL %
Đầu
42 34 82.9 7 17.1
năm
Cuối
42 40 95.2 1 2.4
HKI

Năng lực
Đạt
CĐ
SL
% SL %

Phẩm chất
Đạt
SL %

CĐ
SL %

30


nếp lớp học, phương pháp học tập, đạo đức, nhân cách và các kĩ năng sống của học
sinh phải được giáo viên chủ nhiệm chú ý xây dựng ngay từ lớp 1 và phải được duy
trì, phát huy xuyên suốt ở các lớp trên.
Vì vậy, tôi khẳng định rằng công tác của giáo viên chủ nhiệm lớp ở Tiểu học là
cực kì quan trọng, là nhân tố số một quyết định chất lượng giáo dục toàn diện cho học
sinh.
GVCN là người thay mặt nhà trường và cha mẹ HS quản lý toàn diện tập thể HS lớp
mình, phấn đấu theo mục tiêu chung của nhà trường.Là người lãnh đạo, tổ chức điều
hành, kiểm tra mọi hoạt động và các mối quan hệ ứng xử thuộc lớp mình phụ trách.
Là nhân vật trung tâm để hình thành nhân cách cho HS và là cầu nối giữa nhà trường
và xã hội.
Sau khi áp dụng các giải pháp trên vào công tác chủ nhiệm lớp, tôi thấy việc
dạy và học của lớp có hiệu quả hơn bởi lớp học có nề nếp; PHHS quan tâm đến việc
học của con em nhiều hơn.
II.Phạm vi áp dụng:


Sáng kiến kinh nghiệm này không chỉ áp dụng cho học sinh lớp 1B mà còn vận dụng
chung trong công tác chủ nhiệm HS khối 1 cũng như các khối lớp khác.
III. Bài học kinh nghiệm
* Qua quá trình nghiên cứu, bản thân tôi rút ra được bài học, muốn làm tốt công tác
chủ nhiệm, trước hết người giáo viên phải:
- Nắm vững Điều lệ trường tiểu học; nắm được các nội quy, quy định của nhà trường,
…
- Tìm hiểu đối tượng, hoàn cảnh của học sinh.
- Có kế hoạch, biện pháp cụ thể kịp thời.
- Phải nhiệt tình, hăng say, nắm được công tác giáo dục.
- Phải yêu nghề, yêu trẻ, thực sự đi sâu vào tâm hồn các em, nâng cao ý thức trách
nhiệm, thực sự xứng đáng là người giáo viên mẫu mực.
- Tinh thần vượt khó là đòi hỏi cần thiết đối với mỗi giáo viên.

................................................................................................................................
................................................................................................................................
................................................................................................................................
................................................................................................................................
................................................................................................................................
................................................................................................................................

D. MỤC LỤC
TT
1.
2.

Nội dung
A. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do đề xuất SKKN
2. Mục đích SKKN
B. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I. Cơ sở lý luận và thực tiễn
II. Thực trạng
III. Các giải pháp
1. Xây dựng nề nếp lớp học
2. Xây dựng kế hoạch theo dõi,...

Trang
Trang 2
Trang 2
Trang 2
Trang 3
Trang 3
Trang 3