ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

NGUYỄN THỊ LINH

GIẢI PHÁP KHẮC PHỤC NHỮNG RÀO CẢN TRONG VIỆC
THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH XÓA ĐÓI GIẢM NGHÈO TRÊN
ĐỊA BÀN HUYỆN VÕ NHAI TỈNH THÁI NGUYÊN

LUẬN VĂN THẠC SĨ
CHUYÊN NGÀNH KHOA HỌC QUẢN LÝ

Hà Nội - 2015


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

NGUYỄN THỊ LINH

GIẢI PHÁP KHẮC PHỤC NHỮNG RÀO CẢN TRONG VIỆC
THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH XÓA ĐÓI GIẢM NGHÈO TRÊN
ĐỊA BÀN HUYỆN VÕ NHAI TỈNH THÁI NGUYÊN

LUẬN VĂN THẠC SĨ
CHUYÊN NGÀNH KHOA HỌC QUẢN LÝ
Mã số: Chuyên ngành đào tạo thí điểm

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Bùi Thanh Quất

Hà Nội - 2015

HDI

Chƣơng trình Phát triển Liên hiệp Quốc

UNDP

Lao Động Thƣơng binh và Xã hội

LĐTB&XH

Ủy ban nhân dân

UBND

Xóa đói giảm nghèo

XĐGN

2


MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ................................................................................................... 1
DANH MỤC CÁC TỪ VÀ CHỮ VIẾT TẮT ................................................. 2
MỤC LỤC ......................................................................................................... 3
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU ..................................................................... 6
PHẦN MỞ ĐẦU ............................................................................................... 7
1. Lý do chọn đề tài ........................................................................................ 7
2. Tổng quan tình hình nghiên cứu ................................................................ 8
3. Mục tiêu nghiên cứu ................................ Error! Bookmark not defined.

2.1.1. Điều kiện tự nhiên huyện Võ Nhai . Error! Bookmark not defined.

2.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội huyện Võ Nhai tỉnh Thái NguyênError! Bookmark
2.2. Một số rào cản chủ yếu ảnh hƣởng tới kết quả thực hiện chính sách xóa

đói giảm nghèo ở huyện Võ Nhai tỉnh Thái Nguyên, giai đoạn 2011 – 2013Error! Boo
2.2.1. Những rào cản từ phía chủ thể thực hiệnError! Bookmark not defined.
2.2.2. Những rào cản từ phía đối tƣợng thụ hƣởngError! Bookmark not defined.
2.2.3. Những rào cản từ bản thân các chính sáchError! Bookmark not defined.
2.2.4. Những rào cản trong cơ chế thực hiệnError! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 3: PHƢƠNG HƢỚNG VÀ GIẢI PHÁP KHẮC PHỤC RÀO CẢN

TRONG THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH XÓA ĐÓI GIẢM NGHÈOError! Bookmark no
Ở HUYỆN VÕ NHAI ..................................... Error! Bookmark not defined.
3.1. Quan điểm và phƣơng hƣớng khắc phục rào cản trong quá trình thực

hiện chính sách xóa đói giảm nghèo trên địa bàn huyện Võ NhaiError! Bookmark no
3.1.1. Quan điểm khắc phục rào cản trong quá trình thực hiện chính sách
xóa đói giảm nghèo ở huyện Võ Nhai ...... Error! Bookmark not defined.
3.1.2. Phƣơng hƣớng khắc phục rào cản trong quá trình thực hiện chính
sách xóa đói giảm nghèo ở huyện Võ NhaiError! Bookmark not defined.
3.2. Một số giải pháp chủ yếu nhằm khắc phục các rào cản trong việc thực
hiện chính sách xóa đói giảm nghèo ở huyện Võ NhaiError! Bookmark not defined.
3.2.1. Nâng cao năng lực, hoàn thiện bộ máy của chủ thể thực hiện chính
sách xóa đói giảm nghèo ........................... Error! Bookmark not defined.
3.2.2. Nâng cao vai trò của ngƣời nghèo trong thực hiện chính sách xóa
đói giảm nghèo .......................................... Error! Bookmark not defined.
4




PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Đại hội toàn quốc lần thứ VI (1986) của Đảng Cộng sản Việt Nam đã
quyết định thực hiện đƣờng lối đổi mới chuyển từ cơ chế quản lý tập trung bao
cấp sang nền kinh tế thị trƣờng có sự quản lý của nhà nƣớc. Quá trình đổi mới
đƣợc thực hiện trên tất cả các mặt của đời sống kinh tế, văn hóa, xã hội và đã đạt
đƣợc nhiều thành tựu quan trọng. Đặc biệt, Việt Nam đã có những bƣớc tiến dài
trong lĩnh vực xóa đói giảm nghèo (XĐGN), tỷ lệ ngƣời nghèo đã giảm từ 58,1%
vào năm 1993 xuống còn 7,6% vào năm 2013. Với những thành tựu đã đạt đƣợc,
Việt Nam đã hoàn thành mục tiêu thiên niên kỷ về XĐGN trƣớc năm 2015.
Mặc dù trên tổng thể, Việt Nam đã đạt đƣợc nhiều thành tựu ấn tƣợng
trong cuộc chiến chống lại đói nghèo nhƣng theo đánh giá của Tổ chức Ngân
hàng Thế giới (WB), nƣớc ta đang phải đối mặt với nhiều rào cản mới trong
giảm nghèo nhƣ tỷ lệ giảm nghèo nhanh nhƣng chƣa bền vững, thu nhập của đại
bộ phận những hộ gia đình mới thoát nghèo chỉ xoay quanh mức chuẩn nghèo;
khoảng cách giàu nghèo giữa các vùng miền ngày càng dãn rộng làm gia tăng
bất bình đẳng xã hội; tốc độ giảm nghèo giữa nhóm ngƣời Kinh/Hoa và nhóm
đồng bào các dân tộc thiểu số có sự chênh lệch lớn.
Võ Nhai là một huyện miền núi có diện tích tự nhiên lớn nhất trong số 9
huyện và thành phố của tỉnh Thái Nguyên. Trong thời gian qua, mặc dù đạt đƣợc
nhiều kết quả đáng ghi nhận trong công tác giảm nghèo nhƣng Võ Nhai lại là
huyện tập trung tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo cao nhất tỉnh Thái Nguyên. Theo số
liệu thống kê từ Phòng Lao động Thƣơng binh và Xã hội huyện Võ Nhai, năm
2013 tỷ lệ hộ nghèo trên địa bàn toàn huyện là 28,3%1, hiện Võ Nhai có 11/14 xã
thuộc diện đặc biệt khó khăn theo chƣơng trình 135.

1

Phòng Lao động Thƣơng binh Xã hội huyện Võ Nhai, biểu tổng hợp thống kê số hộ nghèo và cận nghèo

túc, có giá trị tham khảo tốt cho các nhà khoa học, các nhà nghiên cứu chính
sách và hoạch định chính sách ở nƣớc ta trong giai đoạn hiện nay. Tuy vậy, thực
tế cho thấy, các giải pháp XĐGN ở những địa bàn khác nhau là không giống
8


DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Bộ LĐTB&XH, Để nghèo đói không còn là lực cản đối với quá trình phát
triển, , cập nhật ngày 17.10.2012
2. Craig Cahoun, Mary Byrne Mc Donnell, Nguyễn Thế Nghĩa (2005), Đô thị
hóa và vấn đề giảm nghèo ở Thành phố Hồ Chí Minh: Lý luận và thực, Nxb
Khoa học Xã hội, Hà Nội
3.Chính phủ nƣớc Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Quyết định số 615 về
việc hỗ trợ có mục tiêu từ ngân sách trung ương cho 7 huyện có tỷ lệ hộ nghèo
cao được áp dụng cơ chế, chính sách đầu tư cho cơ sở hạ tầng theo quy định
của Nghị quyết số 30a/2008NQ-CP ngày 27 tháng 12 năm 2008 về chương
trình hỗ trợ giảm nghèo nhanh và bền vững đối với 62 huyện nghèo.
4.Chính phủ nƣớc Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Nghị định số 49/2010/NĐCP ban hành ngày 14 tháng 05 năm 2010 quy định về miễn, giảm học phí học tập
và cơ chế thu, sử dụng học phí đối với cơ sở giáo dục thuộc hệ thống giáo dục quốc
dân từ năm học 2010 2011 đến năm học 2014 – 2015.
5. Chính phủ nƣớc Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Nghị quyết số
80/NQ/CP, ngày 19/5/2011 về Định hướng giảm nghèo bền vững thời kỳ từ
năm 2011 đến năm 2020
6. Bùi Minh Đạo (2005), Thực trạng đói nghèo và một số giải pháp XĐGN đối
với các dân tộc thiểu số tại chỗ Tây Nguyên, Nxb Khoa học Xã hội, Hà Nội.
7. Bùi Thế Giang, Phạm Văn Chƣơng, Đỗ Lê Châu, Lê Thị Thu Hà (1996), Vấn
đề nghèo ở Việt Nam, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
8. Bùi Thị Hoàn (2013), Phân hóa giàu nghèo ở Việt Nam hiện nay một số vấn
đề lý luận và thực tiễn, Nxb Chính trị - Hành chính, Hà Nội.
9. Trần Thị Quốc Khánh (2006), Công tác trợ giúp pháp lý nhà nước cho người

4 cũ, Nxb Nông Nghiệp, Hà Nội
23. Anh Thơ (2005), Chính sách của nhà nước hỗ trợ người nghèo, Nxb Tƣ Pháp
24. Thủ tƣớng Chính phủ nƣớc Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Quyết định số
268/QĐ-TTg ban hành ngày 23 tháng 02 năm 2011 về biểu giá bán lẻ điện.
25. Thủ tƣớng Chính phủ nƣớc Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Quyết
định số 09/2011/QĐ-TTg về việc ban hành chuẩn hộ nghèo, hộ cận nghèo áp
dụng cho giai đoạn 2011 – 2015.
10


26. Thủ tƣớng Chính phủ nƣớc Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Quyết
định số 551/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình 135 về hỗ trợ đầu tư cơ sở hạ
tầng, hỗ trợ phát triển sản xuất cho các xã đặc biệt khó khăn, xã biên giới, an
toàn khu, các thôn, bản đặc biệt khó khăn giai đoạn (2012-2015).
27. Thủ tƣớng Chính phủ nƣớc Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Quyết
định số 59/QĐ-TTg về chính sách trợ giúp pháp lý cho người nghèo, đồng bào
dân tộc thiểu số tại các xã nghèo giai đoạn 2013 – 2020.
28. Trần Văn Tuấn, Khái niệm nghèo đa chiều, nghèo bền vững và câu chuyện
Việt Nam, , cập nhật ngày 26.6.2013.
29. Uỷ ban nhân dân huyện Võ Nhai, báo cáo việc thực hiện chính sách, pháp
luật về giảm nghèo trên địa bàn huyện Võ Nhai giai đoạn 2005 – 2012.
30. Uỷ ban nhân dân huyện Võ Nhai, báo cáo thực hiện đánh giá giữa kỳ
Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2011 – 2015
và triển khai Nghị quyết 80/NQ-CP về định hướng giảm nghèo bền vững thời
kỳ 2011 – 2020 trên địa bàn huyện Võ Nhai.
31. Uỷ ban nhân dân huyện Võ Nhai, Kế hoạch thực hiện chƣơng trình giảm
nghèo bền vững huyện Võ Nhai giai đoạn 2013 – 2015 (Kèm theo Quyết định
số 1291/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 của UBND huyện).
32.Vũ Thị Vinh (2009), LATS Tăng trưởng kinh tế với giảm nghèo trong quá
trình đổi mới ở Việt Nam, Hà Nội.