BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BỘ NỘI VỤ
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
QUẢNG QUỐC HUY
QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC
VỀ ĐẤU TRANH PHÒNG, CHỐNG TỘI PHẠM
TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ RẠCH GIÁ,
TỈNH KIÊN GIANG
Chuyên ngành: Quản lý công
Mã số: 60 34 04 03
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG
TP. HỒ CHÍ MINH - NĂM 2017
Công trình đƣợc hoàn thành tại :
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: TS. TRỊNH THANH HÀ
Phản biện 1: PGS.TS. NGUYỄN THỊ THU HÀ
Phản biện 2: TS. THÁI THỊ TUYẾT DUNG
Luận văn đƣợc bảo vệ tại Hội đồng chấm luận văn thạc sĩ, Học
viện Hành chính Quốc gia
Địa điểm: Phòng họp số 11, Nhà A- Hội trƣờng bảo vệ luận văn
thạc sĩ Học viện Hành chính Quốc gia.
5.
Phƣơng pháp nghiên cứu........................................................4
6.
Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài...................................6
7.
Cấu trúc của luận văn.............................................................6
Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC
VỀ ĐẤU TRANH PHÒNG, CHỐNG TỘI PHẠM MA TÚY............7
1.1. Tội phạm ma túy và đấu tranh phòng chống tội phạm ma túy.....7
1.1.1. Tội phạm ma túy..................................................................7
1.1.2. Đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy.........................10
1.2.Quản lý Nhà nƣớc về đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy.13
1.2.1 Khái niệm............................................................................13
1.2.2. Mục đích, nguyên tắc quản lý Nhà nƣớc về đấu tranh
phòng, chống tội phạm ma túy..........................................................15
1
1.2.2.1. Mục đích..................................................................15
1.2.2.2. Nguyên tắc..............................................................16
1.2.3.Nội dung QLNN về đấu tranh phòng,chống tội phạm ma
túy......................................................................................................18
1.2.4. Trách nhiệm của các cơ quan quản lý Nhà nƣớc về phòng,
thức của nhân dân..............................................................................26
Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ ĐẤU
TRANH PHÒNG, CHỐNG TỘI PHẠM MA TÚY TẠI THÀNH
PHỐ RẠCH GIÁ, TỈNH KIÊN GIANG...........................................30
2.1.Tình hình tội phạm ma túy ở thành phố Rạch Giá, tỉnh Kiên
Giang..................................................................................................30
2
2.2. Hiện trạng QLNN về đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy tại
thành phố Rạch Giá, tỉnh Kiên Giang................................................34
2.2.1. Tổ chức bộ máy QLNN về đấu tranh phòng, chống tội
phạm ma túy ở thành phố Rạch Giá, tỉnh Kiên Giang.......................34
2.2.2. Ban hành văn bản QLNN về đấu tranh phòng, chống tội
phạm ma túy của cơ quan nhà nƣớc có thẩm quyền..........................37
2.2.3. Tổ chức thực hiện các văn bản QLNN về đấu tranh phòng,
chống tội phạm ma túy ở thành phố Rạch Giá, tỉnh Kiên Giang.......40
2.2.4. Đào tạo, bồi dƣỡng công chức quản lý nhà nƣớc về đấu
tranh phòng, chống tội phạm ma túy.................................................45
2.2.5. Hợp tác quốc tế trong quản lý nhà nƣớc về đấu tranh
phòng, chống tội phạm ma túy..........................................................49
2.2.6. Công tác thanh tra, kiểm tra...............................................50
2.3. Đánh giá quản lý nhà nƣớc về đấu tranh phòng, chống tội phạm
ma túy ở thành phố Rạch Giá, tỉnh Kiên Giang.................................50
2.3.1. Kết quả đạt đƣợc và nguyên nhân......................................50
2.3.2. Hạn chế và nguyên nhân....................................................54
Chương 3: GIẢI PHÁP BẢO ĐẢM QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ
ĐẤU TRANH PHÒNG, CHỐNG TỘI PHẠM MA TÚY TẠI
THÀNH PHỐ RẠCH GIÁ, TỈNH KIÊN GIANG............................61
4
KẾT LUẬN.......................................................................................89
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO................................................91
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Những năm qua, dƣới sự lãnh đạo của Đảng và sự chỉ đạo về
nghiệp vụ của lực lƣợng Công an các cấp, cán bộ, chiến sĩ Công an
thành phố Rạch Giá đã làm tốt công tác QLNN về đấu tranh phòng,
chống tội phạm trên địa bàn thành phố. Tuy nhiên, hoạt động đấu
tranh phòng, chống tội phạm trên địa bàn còn có những thiếu sót, bộc
lộ những bất cập đã làm hạn chế chất lƣợng cũng nhƣ hiệu quả của
công tác QLNN về đấu tranh phòng, chống tội phạm tại thành phố.
Với những lý do đó, tác giả chọn đề tài “Quản lý Nhà nước về
đấu tranh phòng, chống tội phạm trên địa bàn thành phố Rạch
Giá” làm luận văn thạc sĩ.
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Đã có nhiều nghiên cứu đề cập đến vấn đề này, nhƣ: Tác giả
Đinh Trọng Hoàn: Kỹ năng giao tiếp của Cảnh sát quản lý hành
chính về trật tự xã hội, Nxb. Công an nhân dân, Hà Nội, 2009. Trần
Viết Long và tập thể tác giả Học viện Cảnh sát nhân dân trong tác
phẩm "Quản lý Nhà nƣớc về an ninh trật tự". (Nxb. Công an nhân
dân, Hà Nội, 2007). Vũ Văn Hiền (Chủ biên) với nghiên cứu “Một số
lý luận cơ bản về hoạt động nghiệp vụ của lực lƣợng Cảnh sát quản
lý hành chính” (Học viện Cảnh sát nhân dân, Hà Nội, 2003). Nguyễn
Xuân Yêm: "Một số vấn đề quản lý Nhà nƣớc về an ninh quốc gia,
trật tự, an toàn xã hội" (Nhà xuất bản Công an Nhân dân, Hà Nội,
1998). Trần Minh Tơn: "Quan điểm và giải pháp chiến lƣợc phòng,
chống tội phạm thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất
phạt của pháp luật; xã hội không phải gánh chịu hậu quả của tội
phạm; các cơ quan bảo vệ pháp luật không phải tốn kém những
khoản chi phí cho việc điều tra, khám phá, xử lý ngƣời phạm tội và
điều quan trọng hơn là đảm bảo cuộc sống bình thƣờng cho mọi công
dân trong xã hội, để từ đó làm cơ sở cho mọi công dân có thể cống
hiến sức lực của mình vào sự nghiệp xây dựng và phát triển xã
hội. Thứ hai, đấu tranh chống tội phạm có nghĩa phải phát hiện, điều
tra khám phá kịp thời, nhanh chóng và có hiệu quả mỗi khi tội phạm
xảy ra, nhằm đảm bảo tội phạm không thể không bị phát hiện và điều
tra xử lý, không một ngƣời phạm tội nào có thể tránh khỏi hình phạt
của pháp luật.
7
1.2. Quản lý Nhà nƣớc về đấu tranh phòng, chống tội phạm
ma túy
1.2.1. Khái niệm: QLNN về đấu tranh phòng, chống tội phạm
ma túy là hoạt động chấp hành và điều hành của các cơ quan Nhà
nƣớc hoặc các tổ chức xã hội do Nhà nƣớc ủy quyền, đƣợc tiến hành
trên cơ sở pháp luật, để thi hành pháp luật nhằm thực hiện các chức
năng QLNN trong lĩnh vực phòng, chống tội phạm ma túy. QLNN về
đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy là một nhiệm vụ trọng yếu
trong QLNN về trật tự an toàn xã hội.
1.2.2. Mục đích, nguyên tắc QLNN về đấu tranh phòng,
chống tội phạm ma túy
1.2.2.1. Mục đích: Đảng Cộng sản Việt Nam là cơ quan lãnh
đạo trực tiếp, toàn diện, tuyệt đối sự nghiệp bảo vệ ANQG và giữ gìn
TTATXH, vì vậy, Nghị quyết của Đảng là định hƣớng cho việc xác
định mục đích công tác QLNN trên mọi lĩnh vực trong giai đoạn hiện
Ban hành các quy định để làm căn cứ điều chỉnh các quan hệ xã hội
trong những lĩnh vực cụ thể nhất định; Tổ chức xây dựng bộ máy và
nhân sự để thực hiện các quy định đó; Kiểm soát việc thực hiện các
quy định; Hỗ trợ các đối tƣợng trong trƣờng hợp cần thiết.
Để đạt mục tiêu phòng, chống tội phạm ma túy, các cơ quan
QLNN đều phải nỗ lực thực hiện nhiệm vụ trên cả 3 lĩnh vực hoạt
động nhƣ: Thứ nhất, xây dựng thể chế, chính sách về phòng, chống
tội phạm ma túy; Thứ hai, tổ chức thực hiện các văn bản về phòng,
chống tội phạm ma túy; Thứ ba, hợp tác quốc tế về phòng, chống tội
phạm ma túy.
1.2.4. Trách nhiệm của các cơ quan QLNN về phòng, chống
tội phạm ma túy: Luật phòng, chống ma túy 2008, quy định cụ thể
trách nhiệm QLNN về phòng, chống ma túy của các cơ quan nhƣ sau:
1.2.4.1. Trung ƣơng: Gồm có các cơ quan: Bộ Công an; Bộ
Lao động - Thƣơng binh và Xã hội; Bộ Y tế; Bộ Công thƣơng; Bộ
Giáo dục và Đào tạo; Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn; Cơ
quan Hải quan, Bộ đội Biên phòng, Cảnh sát biển; UBND các tỉnh,
thành phố giao cho Công an tỉnh, thành phố.
1.2.4.2. Chính quyền địa phƣơng: Tại khoản 4, Điều 35 Luật
phòng, chống ma túy 2008 quy định "UBND các cấp thực hiện
QLNN về phòng, chống ma tuý tại địa phƣơng; chỉ đạo việc tuyên
truyền, giáo dục, tổ chức phòng, chống ma tuý tại địa phƣơng; quản
9
lý việc cai nghiện ma tuý và hoà nhập cộng đồng cho ngƣời đã cai
nghiện ma tuý". Nhƣ vậy tỉnh Kiên Giang nói chung và thành phố
Rạch Giá là địa phƣơng thực hiện QLNN về đấu tranh phòng, chống
tội phạm ma túy.
Theo thống kê, đến hết năm 2010, số ngƣời nghiện ma túy có hồ sơ
quản lý là 567 ngƣời, năm 2011 có 592 ngƣời; năm 2012 có 712
ngƣời, năm 2013 có 789 ngƣời, năm 2014 có 845 ngƣời, năm 2015
có 993 ngƣời, năm 2016 là 1.150 ngƣời. Tính trung bình hằng năm
tăng 83,28 ngƣời nghiện ma túy có hồ sơ quản lý [20].
2.2. Hiện trạng QLNN về đấu tranh phòng, chống tội phạm
ma túy tại thành phố Rạch Giá, tỉnh Kiên Giang
2.2.1. Tổ chức bộ máy QLNN về đấu tranh phòng, chống
tội phạm ma túy ở thành phố Rạch Giá, tỉnh Kiên Giang: Gồm
các cơ quan: UBND thành phố Rạch Giá; Phòng Lao động – Thƣơng
binh và Xã hội; Phòng Y tế; Phòng Văn hóa Thể thao; Phòng Giáo
dục và Đào tạo; Công an thành phố; UBND các phƣờng, xã.
2.2.2. Ban hành văn bản QLNN về đấu tranh phòng, chống
tội phạm ma túy của cơ quan nhà nƣớc có thẩm quyền: Các bộ,
ngành đã xây dựng và trình Thủ tƣớng Chính phủ ban hành các văn
bản pháp luật về phòng, chống ma túy theo từng lĩnh vực của các
ngành, nhằm cụ thể hóa Luật phòng, chống ma túy và Luật sửa đổi,
bổ sung một số điều của Luật phòng, chống ma túy. Cấp ủy, chính
quyền thành phố Rạch Giá cũng đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo
thực hiện hiệu quả công tác phòng, chống tội phạm ma túy trong
phạm vi địa bàn thành phố.
2.2.3. Tổ chức thực hiện các văn bản QLNN về đấu tranh
phòng, chống tội phạm ma túy ở thành phố Rạch Giá, tỉnh Kiên
Giang: Để tăng cƣờng năng lực cho lực lƣợng phòng, chống tội
phạm ma túy, trong những năm qua, Đảng và Chính phủ đã quan tâm
chỉ đạo xây dựng, kiện toàn bộ máy, lực lƣợng các Cơ quan chuyên
trách phòng, chống ma túy từ Trung ƣơng đến địa phƣơng.
2.2.4. Đào tạo, bồi dƣỡng công chức QLNN về đấu tranh
phòng, chống tội phạm ma túy: Số lƣợng cán bộ chuyên trách, bán
giải quyết việc làm, tạo điều kiện để tái hòa nhập cộng đồng.
- Công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về
phòng, chống ma túy: Đã tập trung tuyên truyền về Chỉ thị của Đảng,
pháp luật của Nhà nƣớc; xây dựng những chuyên mục, phóng
sự,...tuyên truyền về các gƣơng điển hình, ngƣời tốt, việc tốt....đã
đƣợc bạn đọc, ngƣời xem, ngƣời nghe quan tâm và yêu thích.
12
2.3.2. Hạn chế
- Trƣớc tiên có thể thấy hạn chế mang tính nền tảng là Luật
phòng, chống ma túy và Luật sửa đổi còn nhiều bất cập, nhiều nội
dung chƣa sát với thực tế;
- Hệ thống tổ chức của các cơ quan phòng, chống ma túy còn
không ít bất cập, chƣa tƣơng xứng với chức năng nhiệm vụ đƣợc
giao; chức năng, nhiệm vụ còn chồng chéo, chƣa rõ ràng, dẫn tới hiệu
quả của việc thực hiện nhiệm vụ phòng, chống ma túy chƣa cao;
- Đội ngũ cán bộ, công chức làm nhiệm vụ phòng, chống ma
túy của các lực lƣợng ở thành phố còn thiếu về số lƣợng, yếu về năng
lực làm việc;
- Công tác phát hiện, điều tra tội phạm về ma túy có nhiều hạn
chế; Công tác cai nghiện và quản lý sau cai còn nhiều bất cập; Tình
hình tái trồng cây có chứa chất ma túy vẫn diễn biến phức tạp;
- Kế hoạch thanh tra, kiểm tra phòng, chống ma túy tại Thành
phố Rạch Giá hàng năm còn lồng ghép nhiều chƣơng trình, nên thiếu
tính chuyên sâu về lĩnh vực phòng, chống ma túy;
- Công tác hợp tác quốc tế về phòng, chống ma túy còn nhiều
hạn chế; trình độ cán bộ làm công tác phòng, chống ma túy ở các
ngành, các cấp của thành phố còn hạn chế về trình độ ngoại ngữ, khả
đồng, dân cƣ cũng từng bƣớc đƣợc nâng lên.
3.2. Quan điểm, mục tiêu và định hƣớng chỉ đạo của thành
phố Rạch Giá
3.2.1. Quan điểm và phƣơng hƣớng chỉ đạo
- Quan điểm chỉ đạo của Thành ủy: Các cấp ủy Đảng, chính
quyền tập trung chỉ đạo trực tiếp, quyết liệt đối với công tác phòng,
chống và kiểm soát ma túy; Đẩy mạnh xã hội hóa công tác phòng,
chống và kiểm soát ma túy; Tăng cƣờng hợp tác quốc tế và thực hiện
các cam kết quốc tế trong phòng, chống và kiểm soát ma túy.
- Phương hướng chỉ đạo: Chỉ đạo công tác phòng, chống ma
túy phải có trọng tâm, trọng điểm; Nâng cao trách nhiệm của cá
nhân, gia đình trong công tác phòng, chống ma túy; phát huy vai trò
của các cấp, các ngành, đoàn thể dƣới sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp,
toàn diện của các cấp ủy đảng, chính quyền.
14
3.2.2. Những mục tiêu, định hƣớng và nhiệm vụ
- Mục tiêu đến năm 2020: Giảm từ 30 - 40% số ngƣời nghiện
ma túy trong danh sách quản lý; Phấn đấu đạt 70% số xã, phƣờng,
khu dân cƣ; 90% cơ quan, tổ chức, đơn vị, doanh nghiệp và từ 90%
đến 95% số trƣờng học phổ thông không có tệ nạn ma túy; 100% số
ngƣời nghiện ma túy đều đƣợc phát hiện và quản lý; 90% số ngƣời
nghiện ma túy đƣợc điều trị cai nghiện và 85% ngƣời nghiện ma túy
đủ điều kiện đƣợc học nghề; Giảm từ 15% đến 20% tỷ lệ tái nghiện
so với hiện nay; Đẩy mạnh công tác truy tố, xét xử tội phạm về ma
túy, hàng năm đƣa ra xét xử lƣu động tại phƣờng, xã từ 10% đến 15% số
vụ án phạm tội về ma túy do Tòa án nhân dân thành phố thụ lý.
- Định hướng đến năm 2030: Tăng từ 03 đến 05 phƣờng, xã
chống và kiểm soát ma túy từ thành phố đến phƣờng, xã cho phù hợp
với yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới.
Nâng cao năng lực cho đội ngũ làm công tác tuyên truyền và
giáo dục phòng, chống ma túy: Hàng năm các lực lƣợng này phải
đƣợc tập huấn nâng cao trình độ chuyên sâu, để phù hợp với sự phát
triển của xã hội và sự đa dạng và phức tạp của ma túy để nâng cao
hiệu quả công tác tuyên truyền.
Nâng cao năng lực cho đội ngũ làm công tác quản lý cai
nghiện và sau cai nghiện: Căn cứ vào chức năng của từng đơn vị, nhu
cầu sử dụng cán bộ hiện nay để lên kế hoạch đào tạo và đào tạo lại
một cách tổng thể, đem lại hiệu quả thiết thực.
3.3.4. Đẩy mạnh tuyên truyền và giáo dục
Đẩy mạnh tuyên truyền và giáo dục tác hại của ma túy trong
trường học: Tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ Đoàn, Hội, Đội và
đội ngũ cộng tác viên, tuyên truyền viên trong các hoạt động tuyên
truyền phòng, chống ma túy ở từng cấp học, trƣờng học...
Đẩy mạnh tuyên truyền phòng, chống ma túy trong cộng đồng,
khu dân cư: Đa dạng hóa hình thức hoạt động, phối hợp giữa tuyên
truyền và hành động, lồng ghép nội dung, phòng chống tệ nạn ma
túy; phòng chống HIV/AIDS, mại dâm với các hoạt động của đoàn
thể thu hút đông đảo thanh thiếu niên và nhân dân tham gia.
Đối với Công an thành phố: Chỉ đạo Công an các phƣờng, xã
thƣờng xuyên tổ chức điều tra nắm bắt tình hình số ngƣời nghiện, số
đối tƣợng hoạt động phạm tội về ma túy. Những địa bàn, tụ điểm
16
hoạt động phức tạp về ma túy, những ngƣời có nguy cơ mắc nghiện
cao, số đối tƣợng bị bắt nhiều lần nhƣng không xử lý đƣợc. Chủ động
từ nƣớc ngoài vào địa phƣơng; đã củng cố, kiện toàn Trung tâm cai
nghiện và quản lý sau cai, hoạt động cai nghiện đạt nhiều kết quả tốt;
công tác triệt xóa cây có chứa chất ma túy đã đƣợc triển khai và đẩy
mạnh ở nhiều phƣờng, xã đạt kết quả tích cực; công tác tuyên truyền
phòng, chống ma túy đã mở rộng đến tận nhiều tầng lớp trong xã hội;
hợp tác quốc tế về phòng, chống ma túy đã đƣợc mở rộng, phát huy
hiệu quả. Tuy nhiên, hoạt động QLNN về phòng, chống ma túy trong
thời gian qua vẫn còn những tồn tại, hạn chế, ảnh hƣởng đến kết quả
QLNN về phòng, chống ma túy.
Vì vậy, đề tài: “ Quản lý nhà nước về đấu tranh phòng,
chống tội phạm trên địa bàn thành phố Rạch Giá" mà phạm vi
nghiên cứu tập trung vào quản lý Nhà nƣớc về đấu tranh phòng,
chống tội phạm ma túy trên địa bàn thành phố Rạch Giá có ý nghĩa
cả về lý luận và thực tiễn.
18
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Đặng Khắc Ánh (2013), Quản lý nhà nước của chính quyền
cơ sở, Nxb. Chính trị - Hành chính, Hà Nội.
2. Bộ Công an (2012), Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự
an toàn xã hội, Nxb. Công an nhân dân, Hà Nội.
3. Bộ Công an (2006): Quyết định 826/2006/QĐ-BCA(X13)
ngày 20/7/2006 quy định về chức trách, nhiệm vụ của công an
xã, phường, thị trấn.
4. Bộ Công an - Trung ƣơng Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Nghị
quyết liên tịch số 03/2010/NQLT, ngày 24/6/2010 về "Phối hợp
phòng, chống tội phạm ma túy trong thanh thiếu niên".
5. Bộ Công an - Viện Nghiên cứu Chiến lƣợc và Khoa học
chống tội phạm.
13.Công an thành phố Rạch Giá (2011), Báo cáo rà soát và xây
dựng phương án biên chế Công an thành phố Rạch Giá năm
2011.
14.Công an thành phố Rạch Giá (2010), Báo cáo tổng kết công
tác đấu tranh phòng, chống ma túy năm 2010.
15.Công an thành phố Rạch Giá (2011), Báo cáo tổng kết công
tác đấu tranh phòng, chống ma túy năm 2011.
20
16.Công an thành phố Rạch Giá (2012), Báo cáo tổng kết công
tác đấu tranh phòng, chống ma túy năm 2012.
17.Công an thành phố Rạch Giá (2013), Báo cáo tổng kết công
tác đấu tranh phòng, chống ma túy năm 2013.
18.Công an thành phố Rạch Giá (2014), Báo cáo tổng kết công
tác đấu tranh phòng, chống ma túy năm 2014.
19.Công an thành phố Rạch Giá (2015), Báo cáo tổng kết công
tác đấu tranh phòng, chống ma túy năm 2015.
20.Công an thành phố Rạch Giá (2016), Báo cáo tổng kết công
tác đấu tranh phòng, chống ma túy giai đoạn 2010 - 2016.
21.Đảng Cộng sản Việt Nam (2011), Văn kiện Đại hội đại biểu
toàn quốc lần thứ IX, Nxb. Chính trị quốc gia. Hà Nội.
22.Đảng Cộng sản Việt Nam (2016), Văn kiện Đại hội đại biểu
toàn quốc lần thứ XII, Văn phòng Trung ƣơng Đảng, Hà Nội.
23.Hồ Chí Minh (1995), Toàn tập (tập 5), Nxb. Chính trị quốc
gia, Hà Nội.
24.Hồ Chí Minh (1995), Toàn tập (tập 6), Nxb. Chính trị quốc
gia, Hà Nội.