Một số Kinh nghiệm xây dựng nền nếp tốt cho học sinh Tiểu học

I. PHẦN MỞ ĐẦU.
1. Lí do chọn đề tài:
Ngày nay trong công cuộc đổi mới, tiếp cận khoa học công nghệ đòi
hỏi người phục vụ trong công tác giáo dục phải xác định rõ vai trò, trách nhiệm
của mình là “sự nghiệp trồng người”. Những sản phẩm do mình làm ra, nó sẽ quy
định cho cả một thế hệ. Do đó người Thầy, người Cô là nhân tố quan trọng để đào
tạo, rèn luyện cho thế hệ trẻ một tri thức vô cùng quan trọng.
Như chúng ta đã biết, “Đức”; “Tài” là hai mặt không thể thiếu được đối
với việc giáo dục con phát triển toàn diện trong mọi thời đại. Đặc biệt, trong thời
kì đổi mới hiện nay để phát triển nhân tài thì vấn đề đạo đức cần phải được coi
trọng. Đặc biệt giáo dục Tiểu học là bậc học nền tảng của hệ thống giáo dục quốc
dân. Xuất phát từ nhiệm vụ của giáo dục là: “Xây dựng và phát triển trí tuệ, tình
cảm, đạo đức, thẩm mỹ, thể chất của học sinh, nhằm hình thành cơ sở ban đầu
cho sự phát triển toàn diện nhân cách của con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa
Để hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình, người giáo viên chủ nhiệm lớp ở
tiểu học phải trải qua biết bao nhiêu khó khăn, bao nhiêu vất vả. Vì vậy, tôi khẳng
định rằng công tác của giáo viên chủ nhiệm lớp ở Tiểu học là cực kì quan trọng, là
nhân tố số một quyết định chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh.
Qua việc áp dụng và thực nghiệm tại nhà trường, bước đầu đã đạt được
những kết quả nhất định. Đây cũng chính là lí do mà tôi chọn đề tài: Một số kinh
nghiệm xây dựng tốt nề nếp cho học sinh Tiểu học .
2. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài:
Góp phần trong việc tham gia các phong trào thi đua của nhà trường trong
năm học này và những năm học tiếp theo.
3. Đối tượng nghiên cứu.
Người thực hiện: Lê Thị Lan - GV Trường TH Phù Đỏng

1


Phương pháp khen thưởng

-

Phương pháp phối kết hợp.

-

Phương pháp tham mưu.

II. PHẦN NỘI DUNG
1. Cơ sở lí luận.
Căn cứ vào thông tư số 07/2004/TT-BGD&ĐT ngày 30 tháng 3 năm
2004 của Bộ Giáo dục & Đào tạo và hướng dẫn số 106/TTr ngày 31/3/2004 của
Thanh tra Bộ giáo dục & Đào tạo về việc đánh giá trình độ nắm vững chương trình,
nội dung giảng dạy. Giáo viên cần nắm vững yêu cầu của các môn học, bài học, xây
dựng đầy đủ và chính xác các kiến thức, kĩ năng và giáo dục thái độ cho học sinh
theo yêu cầu của chương trình. Từ đó xác định đúng trọng tâm của bài dạy và biết
lựa chọn phương pháp thích hợp, vận dụng nhuần nhuyễn các phương pháp và hình
thức tổ chức các hoạt động để dạy học cho tốt.
Những năm gần đây nền giáo dục của nước ta có nhiều sự thay đổi và biến
đổi không ngừng, nhưng Đảng và nhà nước vẫn đặc biệt quan tâm đến sự nghiệp
“trồng người”. Vì vậy mỗi người giáo viên chủ nhiệm phải có nhận thức hết sức
đúng đắn về vai trò của người thầy giáo, cô giáo trong lớp học. Người giáo viên
chủ nhiệm lớp cũng như người chỉ huy ngoài chiến trường, muốn dành thắng lợi thì
Người thực hiện: Lê Thị Lan - GV Trường TH Phù Đỏng

2



Người thực hiện: Lê Thị Lan - GV Trường TH Phù Đỏng

3


Một số Kinh nghiệm xây dựng nền nếp tốt cho học sinh Tiểu học

- Nhà trường tạo điều kiện tốt nhất về cơ sở vật chất để học sinh được học 2
buổi.
2.3. Khó khăn
Khó khăn.
- Lớp có 2 học sinh giỏi, nên khó vực dậy tinh thần học tập của lớp.
- Tinh thần tự học, tự rèn luyện của các học sinh yếu (4 em) còn rất thấp.
- Số học sinh hỏng kiến thức cơ bản nhiều (đặc biệt là các môn toán).
- Một số học sinh nhà xa (8 học sinh ở xa, trong đó có 2 học sinh ở các xã
khác đến).
- Có học sinh nhà xa phải ở nhờ nhà người thân… Không có sự quản lý của
cha mẹ.
- Lớp có 1 học sinh cá biệt: đi học trễ, nghiện game, lười học.
Về học sinh:
- Do đặc thù tâm sinh lí của học sinh tiểu học là hay bắt chước, ham chơi và
mau quên.
- Do ảnh hưởng của phim ảnh các em đến trường thường vung tay múa kiếm
đấm đá như trong các bộ phim võ thuật hay kiếm hiệp, games nên trong vui chơi
thường xảy ra bất hoà giữa các em.
- Các em mê chơi games nên quên học tập và rèn luyện ở nhà… dẫn tới ảnh
hưởng đến việc học tập của các em.
- Thực tế cho thấy có rất nhiều học sinh ngoan, chăm học,… Tuy nhiên vẫn
còn một số học sinh chưa ngoan. Bất cứ trường học nào, lớp học nào cũng có học
sinh chưa ngoan, lười biếng trong học tập. Lớp học do tôi làm chủ nhiệm cũng

8. Sở thích:..................................................................................................
9. Những điều học sinh lo sợ:.....................................................................
10. Địa chỉ gia đình: ..................................................................................
11.Số điện thoại của gia đình:......................................................................
Qua phiếu điều tra này, người giáo viên mới nắm được đầy đủ các thông tin
cần thiết về từng học sinh để ghi vào Sổ Chủ nhiệm. Và quan trọng hơn cả là đã
hiểu một phần về học sinh của mình, điều đó rất có lợi trong công tác giảng dạy và
giáo dục học sinh trong suốt năm học.
Người thực hiện: Lê Thị Lan - GV Trường TH Phù Đỏng

5


Một số Kinh nghiệm xây dựng nền nếp tốt cho học sinh Tiểu học

- Bầu Ban Cán sự lớp
Bầu chọn và xây dựng đội ngũ Ban Cán sự lớp là một công việc rất quan
trọng mà người giáo viên chủ nhiệm lớp nào cũng cần phải làm ngay sau khi nhận
lớp mới. Những năm học trước, Ban Cán sự lớp có thể là do giáo viên chọn lựa và
chỉ định học sinh làm. Nhưng để tạo dựng và rèn luyện cho các em tinh thần dân
chủ và ý thức trách nhiệm đối với tập thể, nên tôi chỉ đạo yêu cầu giáo viên chủ
nhiệm cho các em bầu để chọn Ban cán sự của lớp. Tiến trình bầu chọn Ban Cán sự
lớp được diễn ra như sau:
+ Trước hết, người thầy cần phân tích để các em hiểu rõ về vai trò và trách
nhiệm của người lớp trưởng, lớp phó.
+ Khuyến khích các em xung phong ứng cử. Sau đó chọn 5 học sinh tiêu biểu
để cả lớp bầu chọn.
+ Tổ chức cho học sinh bầu chọn.
Lần đầu tiên các em được bầu chọn, được thể hiện quyền “dân chủ’ của mình,
các em rất vui, rất hào hứng, và 3 em được bầu chọn cũng cảm thấy tự tin, thấy tự

thân thiện, Học sinh tích cực” thì sẽ hạn chế được tỉ lệ học sinh lưu ban, bỏ học, sẽ
nâng cao được chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh, lớp học có nề nếp “kỷ
cương nghiêm” Việc “xây dựng lớp học thân thiện, học sinh tích cực” được tôi
khuyến khích GVCN trong khối thực hiện như sau:
* Trang trí lớp học đảm bảo xanh- sạch- đẹp- an toàn- thân thiện:
Lớp học thân thiện phải luôn sạch sẽ, ngăn nắp và được trang trí đẹp, đảm bảo
tính thẩm mĩ và tính giáo dục cao. Phải làm sao để mỗi khi bước chân vào lớp học
các em phải cảm nhận được không gian sống động của một lớp học. Các em có
hứng thú mỗi khi đến lớp. Do vậy, người thầy hướng dẫn và cùng với học sinh thực
hiện các công việc sau đây:
Trang trí lớp đẹp, hài hòa đảm bảo tính thẩm mĩ và tính giáo dục cao. Phần
trang trí lớp người thầy chỉ định hướng cho các em cách trang trí cần để cho các em
tự trang trí tạo sự gắn bó trường lớp, các em coi lớp học chính là ngôi nhà thứ hai
của mình, yêu cầu các em sưu tầm tranh ảnh liên quan đến các môn học và chọn

Người thực hiện: Lê Thị Lan - GV Trường TH Phù Đỏng

7


Một số Kinh nghiệm xây dựng nền nếp tốt cho học sinh Tiểu học

các bài vẽ đẹp nhất để trưng bày. Tranh, ảnh các em sưu tầm được dán vào giấy khổ
lớn theo từng môn học và được treo xung quanh lớp, lớp học có cây xanh, bàn ghế
kê ngay ngắn.
Khi trong lớp có học sinh có những hành vi sai trái, chưa hoàn thành nhiệm
vụ, giáo viên cần yêu cầu em phải nghiêm túc sửa chữa, khắc phục. Có như vậy,
các em mới tự giác thực hiện, số lượng học sinh vi phạm nội quy của nhà trường,
của lớp ngày càng giảm dần. Hơn nữa hàng tuần cho các em bình xét thi đua và xếp
loại vào bảng theo dõi thi đua của lớp để nhìn vào đó có hướng phấn đấu tốt hơn.

luôn kết hợp với giáo viên môn chuyên biệt để cùng xây dựng nếp tốt cho học sinh
từ tư thế ngồi, cách cầm bút, cách phát biểu...Nề nếp này phải được rèn thường
xuyên trong học sinh để tạo thói quen cho các em. Các thầy, cô giáo bộ môn cũng
rất hài lòng và rất vui khi các em đã thật sự vào nề nếp, giáo viên chỉ việc giảng
dạy mà không phải quan tâm nhiều đến việc rèn nề nếp. Để rồi khi thầy làm việc
bằng cả tâm hồn, sự sáng tạo và năng lực thì trò phải học tập bằng tính tích cực, sự
linh hoạt và lòng say mê. Mỗi lời thầy nói ra phải là một “lệnh”. Do vậy, mọi yêu
cầu người thầy đưa ra, học trò phải thi hành thật nghiêm, yêu cầu học trò phải cố
gắng làm cho đúng. Nếu chưa đúng thì phải làm lại cho đúng mới thôi. Đúng là
đúng từ việc làm, nghiêm là nghiêm trong việc làm chứ không phải ở thái độ khắt
khe, gay gắt. Quan hệ cơ bản nhất của thầy và học trò là quan hệ hợp tác làm việc:
thầy giao việc - học trò làm; thầy hướng dẫn- học trò thực hiện trên nguyên tắc:
“Thầy – Trò thật gần gũi, thân thiện”.
Khi giao việc, thầy chỉ nói một lần, nhưng chỉ nói khi lớp trật tự. Với cách
làm này, tự nhiên thầy sẽ trở nên nói ít, học trò sẽ làm nhiều. Làm việc như thế nào

Người thực hiện: Lê Thị Lan - GV Trường TH Phù Đỏng

9


Một số Kinh nghiệm xây dựng nền nếp tốt cho học sinh Tiểu học

thì đạo đức, ý thức sẽ kèm theo như thế ấy. Làm đến nơi đến chốn thì ý thức kỉ luật
cũng đến nơi đến chốn.
Hành vi của người thầy sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến tâm lí cũng như sự hình
thành tính cách của trò. Vì vậy, khi lên lớp, người thầy luôn chú ý đến cả cách đi
đứng, nói năng, cách ăn mặc, cách cầm sách, chữ viết, thái độ,.. luôn là tấm gương
sáng để học trò noi theo. Đặc biệt không vì bất cứ lí do gì mà cho phép người thầy
cẩu thả hoặc xuề xòa, qua loa trước mặt học sinh.

điểm của các em nhiều hơn là phê bình khuyết điểm. Cần cố tìm ra những ưu điểm
nhỏ nhất để khen ngợi, động viên các em. Nhưng trong khi khen, cũng không quên
chỉ ra những thiếu sót để các em khắc phục và ngày càng hoàn thiện hơn.
Khi nói chuyện, khi giảng bài, cũng như khi nghiêm khắc phê bình lỗi lầm
của học sinh, người thầy luôn thể hiện cho các em thấy tình cảm yêu thương của
mình đối với học trò. Theo quy luật phản hồi của tâm lí, tình cảm của thầy trước
sau cũng sẽ được đáp lại bằng tình cảm của học trò. Lòng nhân ái, bao dung, đức vị
tha của người thầy luôn có sức mạnh to lớn để giáo dục và cảm hóa học sinh, bởi
lẽ: “ Lúc ở nhà mẹ cũng là cô giáo, khi đến trường cô giáo như mẹ hiền”. “Lớp
học thân thiện” chỉ có được khi người thầy có tấm lòng nhân hậu, bao dung, hết
lòng vì học sinh thân yêu của mình. Có một người thầy như vậy thì chắc chắn học
sinh sẽ chăm ngoan, tích cực và ham học, thích đi học.
* Xây dựng mối quan hệ bạn bè:
Để xây dựng mối quan hệ bạn bè thân thiết, đoàn kết, gắn bó, sẵn sàng giúp đỡ
nhau trong học tập đòi hỏi sự hợp tác của nhiều học sinh, tôi thường thực hiện như
sau:
- Trong mỗi tiết học, tôi thường xuyên xây dựng thói quen cho các em hoạt
động nhóm. Tiết học này, các em chung nhóm với bạn này, nhưng tiết sau, các em
lại chung nhóm với bạn khác để cùng tích cực tham gia vào quá trình học tập.
- Trong lớp có bạn nào bị ốm đau thì cả lớp sẽ đến thăm bạn, động viên bạn
an tâm chữa bệnh; những em ở gần nhà sẽ thay nhau chép bài cho bạn. Khi bạn
khỏi bệnh, những học sinh giỏi sẽ giúp đỡ bạn học tập để theo kịp chương trình.
- Để tạo dựng cho các em một tình bạn bền đẹp với những kỉ niệm sâu sắc của
tuổi học trò, cần tổ chức sinh nhật cho học sinh ngay tại lớp học trong giờ ra chơi.
Người thực hiện: Lê Thị Lan - GV Trường TH Phù Đỏng

11


Một số Kinh nghiệm xây dựng nền nếp tốt cho học sinh Tiểu học

12


Một số Kinh nghiệm xây dựng nền nếp tốt cho học sinh Tiểu học

trong cuộc sống thực, điều đó sẽ giúp các em lĩnh hội kiến thức và rèn luyện kĩ
năng sống một cách nhẹ nhàng, nhưng lại hiệu quả.
*Tổ chức các họat động sinh hoạt tập thể và vui chơi thông qua hoạt động
ngoài giờ lên lớp:
Ở Tiểu học, giáo dục ngoài giờ lên lớp nếu chỉ diễn ra ở các tiết học chính khóa
trên lớp thì sẽ mất rất nhiều thời gian, nếu như giáo viên vận dụng và tổ chức
không khéo léo thì sẽ làm ảnh hưởng đến tiến trình giờ học. Do vậy, đối với những
hoạt động chiếm nhiều thời gian, cần nhiều sức lực thì trung bình 1 tháng tổ chức
cho các em sinh hoạt ngoài giờ lên lớp một buổi như: Tổ chức cho học sinh ôn
luyện kiến thức bằng các trò chơi như: Rung chuông vàng, Hái hoa dân chủ, Thi
tìm hiểu về An toàn giao thông.
Tổ chức cho học sinh xem phim tài liệu kỉ niệm các sự kiện lịch sử trọng đại
của đất nước như: Kỉ niệm ngày thành lập Đảng, Cách mạng tháng Tám, Kỉ niệm
ngày Quốc khánh, ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam, ngày giải phóng
miền Nam.... trong các tiết đọc truyện ở thư viện. Xây dựng kế hoạch tổ chức cho
học sinh đi tham quan giao lưu học hỏi một năm một lần nhằm giúp các em mở
rộng tầm hiểu biết, kham phá thể giới xung quanh, kỹ năng sống ...
Hướng dẫn các em làm bình hoa, cắt gấp hoa để trang trí góc học tập và làm
một số đồ chơi đơn giản để trưng bày hoặc để tặng người thân, bạn bè.
Nhờ thường xuyên tổ chức các hoạt động sinh hoạt tập thể và các trò chơi cho
cả lớp nên các em trở nên rất tự tin, rất năng động, sáng tạo. Và điều quan trọng là
người thầy đã thực sự xây dựng được một môi trường học tập thân thiện, học sinh
tích cực. Sĩ số của lớp luôn đảm bảo, chất lượng học tập của học sinh ngày càng
nâng cao.
Thứ tư, Xây dựng các nề nếp cho học sinh

Lâu dần các em sẽ có thói quen về nền nếp học tập ở nhà và sang học kỳ 2 các em
có thể tự giác ngồi vào bàn học không cần sự nhắc nhở của bố mẹ cũng như tự
soạn lấy sách vở và đồ dùng học tập cho mình. Như vậy ý thức tự giác và nền nếp
học ở nhà rất cần thiết và có lợi cho các em khi học ở các lớp sau này.
- Rèn nề nếp giữ gìn sách vở đồ dùng học tập.
Người thực hiện: Lê Thị Lan - GV Trường TH Phù Đỏng

14


Một số Kinh nghiệm xây dựng nền nếp tốt cho học sinh Tiểu học

Rèn nếp giữ gìn sách vở và đồ dùng học tập cũng là một nội dung quan
trọng trong việc dạy dỗ các em. Việc ngăn nắp trong khi sắp xếp sách vở và đồ
dùng học tập cũng là yếu tố dẫn đến thói quen học tập nghiêm túc. Tiết học trở nên
rất nhẹ nhàng và đảm bảo đủ thời gian cho các hoạt động học tập.
- Rèn cho học sinh thói quen vệ sinh cá nhân tốt.
Để học sinh có thói quen, biết cách vệ sinh cá nhân hằng ngày thì trước tiên
giáo viên nên dẫn các em ra vòi nước rửa sạch sẽ và hướng dẫn cho từng em cụ
thể, thường xuyên kiểm tra nhắc nhở hằng ngày rửa tay trước khi ăn cơm, sau khi
dùng bảng phấn, sau khi đi vệ sinh… Để hình thành được các nền nếp và thói
quen như trên người thầy cần có sự giúp đỡ hợp tác từ phụ huynh học sinh và
đồng nghiệp
Ngày đầu tiên mới nhận bàn giao học sinh từ lớp dưới lên, tôi luôn thể hiện sự
nghiêm khắc nhưng cũng phải biết kết hợp dạy học với các trò chơi. Tạo sự thân
mật giữa thầy và trò.
Song song với việc xây dựng nề nếp trật tự, kỷ luật cho học sinh , giáo viên
cũng rèn cho học sinh nề nếp tự quản.
Người thầy phải thường xuyên chấm trả bài đầy đủ để nắm được tình hình sức
học của các em kịp thời uốn nắn , giúp các các em thấy được lỗi của mình từ đó có

em hoàn thành thật tốt công việc của mình . Sau khi làm xong, cho các em tự đánh
giá kết quả lao động, bình bầu thành viên xuất sắc.
Qua những công tác ngoại khóa này, tôi nhận thấy các em dần dần đã có thói
quen bảo vệ, giữ gìn, tiết kiệm của công, chăm lo việc chung, biết tự giác lao động,
phục vụ và tự phục vụ như: Tự giác trồng và tưới cây xanh, dọn vệ sinh, không vứt
rác bừa bãi, giữ gìn bàn ghế, của công,…
Một học sinh muốn có kết quả học tập tốt, ngoài việc tiếp thu những kiến thức
ở trên lớp thôi thì chưa đủ mà việc học bài cũ, chuẩn bị bài mới tại nhà cũng vô
cùng quan trọng. Muốn học sinh tự học ở nhà có kết quả, tôi luôn hướng dẫn cho
từng em để có phương pháp học tập hiệu quả.
Người thực hiện: Lê Thị Lan - GV Trường TH Phù Đỏng

16


Một số Kinh nghiệm xây dựng nền nếp tốt cho học sinh Tiểu học

* Kết hợp với gia đình:
Ngay buổi họp phụ huynh đầu năm học, tôi đã yêu cầu phụ huynh cùng kết
hợp rèn nề nếp cho học sinh như:
- Hàng ngày. kiểm tra sách vở của con.
- Nhắc nhở con học và làm bài tập cô giao.
- Hướng dẫn con chuẩn bị sách, vở và đồ dùng học tập cho con theo thời khoá
biểu hàng ngày.
- Giáo dục con ý thức gọn gàng, ngăn nắp khi học tập, vui chơi.
- Sinh hoạt điều độ, đúng thời gian biểu, giờ nào việc nấy, tránh tình trạng vừa
học vừa chơi.
- Thường xuyên trao đổi cùng giáo viên chủ nhiệm, qua trò chuyện trực tiếp,
điện thoại hoặc qua sổ liên lạc để kịp thời nhắc nhở, đôn đốc học sinh nếp học tập ở
lớp cũng như ở nhà.

1.

Kết luận:

Sự nghiệp trồng người là một sự nghiệp cao cả mà không phải ai cũng làm
được. Nó đòi hỏi người thực hiện phải có cái tâm yêu nghề, mến trẻ. Vì thế, người
giáo viên mang trên vai một trách nhiệm rất lớn, làm một công việc không đơn giản
chút nào. Muốn hoàn thành được nhiệm vụ này, người giáo viên phải luôn học hỏi,
nâng cao trình độ chuyên môn, luôn có sự đầu tư, sáng tạo trong suốt quá trình
giảng dạy lâu dài. Nhìn thấy những thành tích học tập tốt, những người tài của đất
nước – kết quả của quá trình lao động vất vả mà chúng ta đã tốn bao tâm huyết để
thực hiện sẽ là phần thưởng to lớn của mỗi giáo viên và nó còn là nguồn động lực
giúp chúng ta vượt qua khó khăn để hoàn thành sự nghiệp trồng người. Tóm lại,
chúng ta đừng tiếc những gì mình đã bỏ ra mà hãy nhìn vào thành quả của công
việc để thấy điều mình làm là xứng đáng. Sáng kiến kinh nghiệm này, qua trải
nghiệm thực tế, tôi nhận thấy rằng giáo dục đạo đức học sinh thành công hay thất
bại còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nữa. Điều quan trọng là chúng ta phải biết
phối hợp nhịp nhàng tất cả các yếu tố đó với nhau và cũng không nên áp dụng rập

Người thực hiện: Lê Thị Lan - GV Trường TH Phù Đỏng

18


Một số Kinh nghiệm xây dựng nền nếp tốt cho học sinh Tiểu học

khuôn máy móc bất kỳ một phương pháp giáo dục nào bởi lẽ sản phẩm đây chính là
“con người”.
2. Kiến nghị:
Để sáng kiến có thể đưa vào áp dụng một cách đại trà trong toàn trường cũng

Chủ tịch hội đồng
(Ký tên, đóng dấu)

Người thực hiện: Lê Thị Lan - GV Trường TH Phù Đỏng

20