BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI

NGÔ THẾ QUỲNH

QUẢN LÝ HỆ THỐNG HẠ TẦNG KỸ THUẬT
THỊ TRẤN VÙNG TÂY BẮC
(Lấy đô thị Thanh Phú, huyện Sa Pa,
tỉnh Lào Cai làm địa bàn ứng dụng)

LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ ĐÔ THỊ & CÔNG TRÌNH

Hà Nội, năm 2013


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI

NGÔ THẾ QUỲNH
KHÓA: 2010 - 2012

QUẢN LÝ HỆ THỐNG HẠ TẦNG KỸ THUẬT
THỊ TRẤN VÙNG TÂY BẮC
(Lấy đô thị Thanh Phú, huyện Sa Pa,
tỉnh Lào Cai làm địa bàn ứng dụng)

độc lập của tôi. Các số liệu khoa học, kết quả nghiên cứu của Luận văn là
trung thực và có nguồn gốc rõ ràng.
Tác giả luận văn

Ngô Thế Quỳnh


MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN
LỜI CAM ĐOAN
DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT
DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU
DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ
MỞ ĐẦU ......................................................................................................................
Lý do chọn đề tài .............................................................................................................. .
Mục đính nghiên cứu ....................................................................................................... .
Đối tượng nghiên cứu, phạm vi và quy mô nghiên cứu .............................................. .
Phương pháp nghiên cứu ................................................................................................. .
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài....................................................................... .
Các khái niệm cơ bản ....................................................................................................... .
Cấu trúc luận văn .............................................................................................................. .
Chương 1. Hiện trạng hệ thống hạ tầng kỹ thuật và phương pháp quản lý hạ
tầng kỹ thuật thị trấn vùng Tây Bắc. ......................................................................1
1.1. Giới thiệu chung về miền núi vùng Tây Bắc. ...................................................... 1
1.1.1. Vị trí địa lý ........................................................................................................ 1
1.1.2. Điều kiện tự nhiên ............................................................................................ 1
1.1.3. Hiện trạng hệ thống đô thị ............................................................................... 5
1.1.4. Định hướng phát triển mạng lưới đô thị ........................................................ 6
1.2. Hiện trạng hệ thống hạ tầng kỹ thuật vùng Tây Bắc. ........................................ 13
1.2.1. Hiện trạng nền xây dựng các đô thị trong vùng, tình hình lũ lụt. ............. 13

Chương 3. Đề xuất các giải pháp quản lý hệ thống hạ tầng kỹ thuật thị trấn
vùng Tây Bắc ...........................................................................................................62
3.1 Đề xuất các giải pháp quản lý hạ tầng kỹ thuật thị trấn vùng Tây Bắc .......... 62
3.1.1 Giải pháp quản lý hệ thống hạ tầng kỹ thuật theo quy hoạch ................... 62
3.1.2 Giải pháp quản lý hệ thống hạ tầng kỹ thuật theo quy chuẩn, tiêu chuẩn
thiết kế hiện hành. ..................................................................................................... 66


3.1.3 Giải pháp bảo vệ hạ tầng kỹ thuật, bảo vệ địa hình, mái dốc chống sạt lở
đất, lũ quét, lũ ống. .................................................................................................... 69
3.2 Đề xuất giải pháp về tổ chức bộ máy quản lý hạ tầng kỹ thuật thị trấn vùng
Tây Bắc ........................................................................................................................... 76
3.2.1 Nhiệm vụ, quyền hạn phân cấp phòng quản lý hạ tầng kỹ thuật: ............. 76
3.2.2 Nhân sự phòng quản lý hạ tầng kỹ thuật: .................................................... 78
3.2.3 Các biện pháp nâng cao năng lực quản lý hạ tầng kỹ thuật ...................... 78
3.3 Đề xuất các giải pháp về cơ chế huy động vốn đầu tư hệ thống hạ tầng kỹ
thuật các thị trấn vùng Tây Bắc ................................................................................... 79
3.3.1 Lập Chương trình phát triển đô thị toàn tỉnh trong vùng Tây Bắc và từng
đô thị ........................................................................................................................... 79
3.3.2 Chính sách về thu hút đầu tư và huy động nguồn lực ................................ 82
3.3.3 Chính sách đề bù, chuyển đổi, chuyển đổi đất canh tác nông nghiệp sang
đất xây dựng đô thị .................................................................................................... 82
3.4 Giải pháp huy động sự tham gia của cộng đồng trong quá trình quản lý hạ
tầng kỹ thuật thị trấn vùng Tây Bắc ............................................................................ 83
3.4.1 Những nguyên tắc áp dụng trong việc huy động cộng đồng tham gia quá
trình quy hoạch, quản lý hạ tầng kỹ thuật thị trấn vùng Tây Bắc ....................... 83
3.4.2 Các bước huy động sự tham gia của cộng đồng đối với thị trấn vùng Tây
Bắc ........................................................................................................................... 84
3.5 Đề xuất một số công việc cụ thể quản lý hạ tầng kỹ thuật đô thị Thanh Phú,
huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai ............................................................................................ 86

Phong Thổ tỉnh Lai Châu. Khí hậu Sa Pa có dạng ôn đới và cận nhiệt đới, không
khí mát mẻ quanh năm, hiện tại huyện Sa Pa có 18 đơn vị hành chính.
- Theo Quy hoạch vùng tỉnh Lào Cai, Quy hoạch tổng thể phát triển kinh
tế xã hội Tỉnh, thị trấn Sa Pa đã nâng cấp thành đô thị loại IV và dự kiến năm
2015 sẽ nâng cấp thành thị xã Sa Pa với vai trò là đô thị du lịch cấp Quốc gia


2

và Quốc tế. Thị xã Sa Pa tương lai dự kiến có phạm vi nội thị là thị trấn Sa Pa
hiện tại cùng 09 xã thượng huyện với tổng diện tích toàn bộ là 35.782ha.
Đồng thời, các xã hạ huyện còn lại của huyện Sa Pa hiện nay (08 xã) sẽ được
chia tách địa giới hành chính thể trở thành một Huyện mới.
- Khu vực trung tâm xã Thanh Phú nằm ở vị trí quan trọng trong định
hướng phát triển tỉnh Lào Cai. Tại đây hội tụ được yếu tố trung tâm về mặt
địa lý với các xã trong vùng, cũng như các yếu tố về điều kiện tự nhiên để
hình thành đô thị. Thanh Phú cũng nằm trên tuyến đường tỉnh 152 nối QL 4D
qua thị trấn Sa Pa với vùng hạ Huyện và tiếp tục kết nối đến huyện Bảo
Thắng. Như vậy chọn vị trí tại khu vực này là phù hợp nguyên lý quy hoạch
phát triển và có tầm nhìn lâu dài.
Đặc điểm chung và nổi bật của các đô thị miền núi vùng Tây Bắc là có địa
hình rất phức tạp, độ dốc rất lớn, bị phân chia giữa núi đá cao, vực sâu, các
sông suối, xen kẽ các dãy núi đất cao và đồi bát úp. Cũng do địa hình các đô
thị miền núi vùng Tây Bắc dễ gây sập lở, trượt khối, sông suối có lòng hẹp,
độ dốc lớn, nên mùa mưa dễ xẩy ra lũ quét. Đây cũng chính là các yếu tố
quyết định việc lựa chọn địa điểm xây dựng đô thị cũng như công tác quản lý
hệ thống hạ tầng kỹ thuật thị trấn vùng Tây Bắc cần giải quyết.
Các thị trấn miền núi vùng Tây Bắc được hình thành trên cơ sở từ trung
tâm xã, do đó hệ thống hạ tầng kỹ thuật có điều kiện làm từ đầu: Chuẩn bị Lập dự án - Thi công xây dựng - Bàn giao đưa vào sử dụng. Mọi công việc
trong bước 1 Chuẩn bị như bố trí nguồn vốn, bộ máy quản lý... đã được

+ Về thời gian: Được xác định từ sau khi các đồ án quy hoạch đô thị vùng
Tây Bắc được phê duyệt.


4

Lấy đô thị Thanh Phú, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai làm địa bàn ứng dụng:
được xác định sau khi đồ án quy hoạch chung đô thị Thanh Phú được UBND
tỉnh Lào Cai phê duyệt.
Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp điều tra, khảo sát thực tế.
- Phương pháp hệ thống hóa.
- Phương pháp kế thừa.
- Phương pháp phân tích và tổng hợp.
- Phương pháp chuyên gia.
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
- Ý nghĩa khoa học
Đánh giá chính xác thực trạng và xây dựng cơ sở khoa học quản lý hạ tầng
kỹ thuật các thị trấn vùng Tây Bắc có ý nghĩa khoa học trong việc đề xuất các
giải pháp quản lý hiệu quả.
- Ý nghĩa thực tiễn
Các đề xuất mang tính thực tiễn sẽ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý
của hệ thống hạ tầng kỹ thuật các thị trấn vùng Tây Bắc.
Các khái niệm cơ bản
- Khái niệm về hệ thống hạ tầng kỹ thuật:
Theo Điề u 3 của Luật xây dựng 2003 giải thích: “hê ̣ thố ng ha ̣ tầng kỹ thuật
bao gồ m hê ̣ thố ng giao thông , thông tin liên la ̣c , cung cấ p năng lươ ̣ng chiế u
sáng công cộng , cấ p nước, thoát nước, xử lý các chấ t thải và các công trin
̀ h
khác”. [26]

hành (phương pháp, trình tự, dữ liệu, chính sách, quyết định...) nhằm kết nối và
đảm bảo sự tiến hành tất cả các hoạt động có liên quan tới quản lý cơ sở hạ tầng
kỹ thuật đô thị. Mục tiêu của nó là cung cấp và duy trì một cách tối ưu hệ thống
cơ sở hạ tầng kỹ thuật đô thị và các dịch vụ liên quan đạt được các tiêu chuẩn
quy định trong khuôn khổ nguồn vốn được cấp và kinh phí được sử dụng.
Theo một cách tiếp cận khác thì quản lý cơ sở hạ tầng kỹ thuật bao gồm
hai nhóm: quản lý kinh tế, kỹ thuật và quản lý tổ chức. Hai nhóm chức năng


6

này có quan hệ mật thiết với nhau trong mọi hoạt động của hệ thống hạ tầng
kỹ thuật. [7]
Cấu trúc luận văn
PHẦN MỞ ĐẦU
PHẦN NỘI DUNG
Chương 1: Hiện trạng hệ thống hạ tầng kỹ thuật và phương pháp quản lý hạ
tầng kỹ thuật thị trấn vùng Tây Bắc.
Chương 2: Cơ sở lý luận và thực tiễn quản lý hạ tầng kỹ thuật đô thị.
Chương 3: Đề xuất các giải pháp quản lý hệ thống hạ tầng kỹ thuật thị trấn
vùng Tây Bắc.
PHẦN KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
TÀI LIỆU THAM KHẢO


THÔNG BÁO
Để xem được phần chính văn của tài liệu này, vui
lòng liên hệ với Trung Tâm Thông tin Thư viện
– Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội.
Địa chỉ: T.13 – Nhà H – Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội

với công tác quản lý hạ tầng kỹ thuật đã thực hiện tốt vai trò, nhiệm vụ đặt ra,
mỗi cấp chính quyền cần quan tâm hơn nữa trong công tác quản lý nhà nước
trên lĩnh vực hạ tầng kỹ thuật. Điều đó phải được cụ thể từ những vấn đề đầu
tiên như: giải phóng mặt bằng, lựa chọn nhà đầu tư, lập dự án, triển khai đầu
tư và giám sát quá trình thực hiện...Tất cả các giai đoạn trên phải được nghiên


90

cứu, phối hợp thực hiện đồng bộ, hiệu quả bằng một bộ máy quản lý khoa
học, với lực lượng cán bộ có trình độ chuyên môn, kinh nghiệm.
Trên cơ sở đó, việc đưa ra giải pháp quản lý hệ thống hạ tầng kỹ thuật
vùng Tây Bắc với mục tiêu khắc phục những hạn chế, bất cập nói trên là cơ
sở để xây dựng kế hoạch thực hiện đầu tư và phát triển đô thị theo đúng định
hướng, giúp các đô thị vùng Tây Bắc phát triển bề vững là rất quan trọng
trong thời điển hiện nay.
KIẾN NGHỊ
Để góp phần nâng cao hiệu quả trong công tác quản lý hệ thống hạ tầng
kỹ thuật các thị trấn vùng Tây Bắc. Kiến nghị các cấp chính quyền xem xét
các nội dung sau:
- Tập trung chỉ đạo sâu sát hơn nữa trong công tác lập, thẩm định, phê
duyệt đồ án quy hoạch; thiết kế đô thị; điều lệ quản lý thực hiện dự án; đặc
biệt có sự tham gia của cộng đồng trong các giai đoạn này;
- Thực hiện công bố, công khai đồ án quy hoạch, quy chế được phê
duyệt; đồng thời tổ chức cắm mốc giới ở thực địa theo quy định để mọi người
dân biết, thực hiện và giám sát thực hiện theo quy hoạch;
- Nghiên cứu, đề xuất cơ chế đầu tư thông thoáng, hiệu quả trong thu
hút các nhà đầu tư, tạo nguồn vốn xây dựng cơ sở hạ tầng;
- Tập trung nguồn lực đầu tư xây dựng các công trình hạ tầng kỹ thuật
cho các trị trấn vùng Tây Bắc để tạo sự kết nối đồng bộ cho toàn đô thị;


Nguyễn Ngo ̣c Châu (2001), Quản lý đô thị , tr. 239-249, NXB Xây dựng,
Hà Nội.

4.

Trần Trọng Hanh (2007), Công tác thực hiện Quy hoạch xây dựng đô thị,
Dự án nâng cao năng lực Quy hoạch và quản lý môi trường đô thị
DANIDA, tr.28-60, Trường ĐH Kiế n trúc Hà Nội.

5.

Hoàng Văn Huệ (2007), Mạng lưới cấp nước , tr. 63-74, NXB xây dự ng,
Hà Nội.

6.

Trầ n Thi ̣Hường (chủ biên ), Nguyễn Lâm Quảng , Nguyễn Quố c Hùng ,
Bùi Khắc Toàn , Cù Huy Đấu (2009), Hoàn thiện kỹ thuật Khu đất xây
dựng đô thi ̣, tr. 151-162, NXB Xây dựng, Hà Nội.

7.

Phạm Trọng Mạnh (2006), Quản lý hạ tầng kỹ thuật, tr. 22-40, NXB xây
dựng, Hà Nội.

8.

Nguyễn Hồng Tiến (2011), Quy hoạch và hạ tầng kỹ thuật đô thị, tr. 6190, NXB Khoa học và kỹ thuật, Hà Nội.


thoát nước đô thị và khu công nghiệp, Hà Nội.
19. Chính phủ (2005), Nghị định số 106/NĐ-CP ngày 17/8/2005 về Quy đi ̣nh
hành lang bảo vệ an toàn đường cáp ngầm, Hà Nội.
20. Chính phủ (2006), Nghị định số 02/2006/NĐ-CP ngày 05/11/2006 về
ban hành Quy chế khu đô thi ̣ mới, Hà Nội.
21. Chính phủ (2005), Quyế t đi ̣nh số 80/2005/NĐ-CP ngày 18/4/2005 về
ban hành Quy chế giám sát đầ u tư của cộng đồ ng, Hà Nội.
22. Chính phủ (2004), Nghị định số 186/2004/NĐ-CP ngày 05/11/2004 về
Quy đi ̣nh quản lý và bảo vê ̣ kế t cấ u hạ tầ ng giao thông đường bộ, Hà nội.
23. Quố c hô ̣i nước Cô ̣ng hòa xã hô ̣i chủ nghiã Viê ̣t nam

(2009), Luật Quy

hoạch đô thị, Hà Nội.
24. Quố c hô ̣i nước Cô ̣ng hòa xã hội chủ nghĩa Việt nam (2005), Luật bảo vê ̣
môi trường, Hà nội.


94

25. Quố c hô ̣i nước Cô ̣ng hòa xã hô ̣i chủ nghiã Viê ̣t nam

(2004), Luật Điê ̣n

lực, Hà Nội.
26. Quố c hô ̣i nước Cô ̣ng hòa xã hô ̣i chủ nghiã Viê ̣t nam

(2003), Luật Xây

dựng, Hà Nội.

đầu tư trên địa bàn tỉnh Lào Cai, Lào Cai.
36. Ủy ban Nhân dân tỉnh Lào Cai (2004), Quyết định số 498/QĐ-UBND
ngày 8/9/2004 về ban hành Quy chế đô thị Sa Pa 2004, Lào Cai.
37. Website cổng thông tin điện tử một số cơ quan đơn vị:
Chính chủ Việt Nam

: www.chinhphu.gov.vn

Bộ Xây dựng

: www.xaydung.gov.vn

Tỉnh Hà Giang

: www.hagiang.gov.vn

Tỉnh Lào Cai

: www.laocai.gov.vn

Tỉnh Lai Châu

: www.laichau.gov.vn

Tỉnh Điện Biên

: www.dienbien.gov.vn

Tỉnh Lâm đồng