ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM
ĐẶNG THỊ DIỆP
XÂY DỰNG WEBSITE HỖ TRỢ HỌC SINH
TỰ ÔN TẬP CỦNG CỐ VÀ KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ KIẾN
THỨC CHƢƠNG “DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU”
VẬT LÍ 12 BAN NÂNG CAO THÔNG QUA
CÁC ỨNG DỤNG KĨ THUẬT
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
Thái Nguyên - 2014
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
/>
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM
ĐẶNG THỊ DIỆP
XÂY DỰNG WEBSITE HỖ TRỢ HỌC SINH
TỰ ÔN TẬP CỦNG CỐ VÀ KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ KIẾN
THỨC CHƢƠNG “DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU”
VẬT LÍ 12 BAN NÂNG CAO THÔNG QUA
CÁC ỨNG DỤNG KĨ THUẬT
Chuyên ngành: LL & PP DẠY HỌC BỘ MÔN VẬT LÝ
Mã số: 60 14 01 11
/>
MỤC LỤC
Trang
Trang phụ bìa
Lời cam đoan
Lời cảm ơn
Mục lục ................................................................................................................ i
Danh mục các ký hiệu, các chữ viết tắt ..............................................................ii
Danh mục các bảng, hình ................................................................................. iii
DANH MỤC CÁC BẢNG ............................................................................. iii
DANH MỤC CÁC HÌNH .............................................................................. iii
MỞ ĐẦU ........................................................................................................... 1
1. Lý do chọn đề tài. ...................................................................................... 1
2. Mục đích nghiên cứu. ................................................................................ 4
3. Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu. ......................................................... 4
4. Giả thuyết khoa học. ................................................................................. 4
5. Phạm vi nghiên cứu. .................................................................................. 5
6. Nhiệm vụ nghiên cứu. ............................................................................... 5
7. Phƣơng pháp nghiên cứu. .......................................................................... 5
8. Những đóng góp của luận văn. ................................................................. 6
9. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn. ................................................ 6
10. Cấu trúc của luận văn. ............................................................................. 7
Chƣơng 1 CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA HOẠT ĐỘNG ÔN TẬP
CỦNG CỐ VÀ KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ TRONG CÁC TRƢỜNG THPT... 8
1.1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu. ............................................................... 8
1.2. Tính tích cực, tự lực của học sinh trong hoạt động OTCC. ................. 10
1.2.1. Tính tích cực...................................................................................... 10
2.1.1. Đặc điểm của chƣơng “Dòng điện xoay chiều” ................................ 46
2.1.2. Mức độ cần đạt đƣợc về kiến thức, kĩ năng. ..................................... 49
2.1.3. Các sai lầm về kiến thức và khó khăn về kĩ năng một cách phổ biến
của học sinh trong khi học chƣơng “Dòng điện xoay chiều”. .................... 49
2.2. Đề xuất các giải pháp nâng cao chất lƣợng OTCC. ............................. 51
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
/>
2.2.1. Đề xuất về nội dung cần OTCC. ....................................................... 51
2.2.2. Đề xuất về nội dung, phƣơng pháp và hình thức OTCC thông qua
ứng dụng kĩ thuật......................................................................................... 52
2.2.3. Đề xuất về phƣơng tiện OTCC. ........................................................ 56
2.3. Xây dựng trang Web hỗ trợ HS OTCC, kiểm tra và đánh giá một số
kiến thức và kĩ năng thuộc chƣơng “ Dòng điện xoay chiều” - vật lý 12 ban
nâng cao thông qua các ứng dụng kĩ thuật. ................................................. 62
2.3.1. Lựa chọn và nghiên cứu công cụ để xây dựng website. ................... 62
2.3.2.Thiết kế website. ................................................................................ 63
2.3.3. Xây dựng các module chính. ............................................................. 64
Chƣơng 3 THỰC NGHIỆM SƢ PHẠM ..................................................... 78
3.1. Mục đích và nhiệm vụ của thực nghiệm sƣ phạm. .............................. 78
3.1.1. Mục đích của thực nghiệm sƣ phạm ................................................. 78
3.1.2. Nhiệm vụ thực nghiệm sƣ phạm ....................................................... 78
3.2. Đối tƣợng và nội dung thực nghiệm sƣ phạm...................................... 79
3.2.1. Đối tƣợng thực nghiệm sƣ phạm....................................................... 79
3.2.2. Nội dụng của thực nghiệm sƣ phạm ................................................. 80
3.3. Phƣơng pháp thực nghiệm sƣ phạm ..................................................... 80
3.4. Thời gian thực nghiệm ......................................................................... 80
3.5. Phân tích, đánh giá kết quả thực nghiệm sƣ phạm. ............................. 81
HS
Học sinh
4
GS
Giáo sƣ
5
PGS
Phó giáo sƣ
6
KTĐG
Kiểm tra đánh giá
7
OTCC
Ôn tập củng cố
8
ĐC
Đối chứng
14
TN
Thực nghiệm
15
TTC
Tính tích cực
16
TTCNT
Tính tích cực nhận thức
17
ĐHSP
Đại học sƣ phạm
18
Hình ảnh 2.11: Giao diện đáp án và bài giải chính xác .................................. 70
Hình ảnh 2.12: Giao diện tóm tắt kiến thức để giải bài tập máy phát điện
xoay chiều ......................................................................................... 71
Hình ảnh 2.13: Giao diện bài tập ví dụ của máy phát điện xoay chiều .......... 71
Hình ảnh 2.14: Giao diện bài tập vận dụng ..................................................... 72
Hình ảnh 2.15: Giao diện đáp án và bài giải chính xác. ................................. 72
Hình ảnh 2.16: Giao diện bài kiểm tra. ........................................................... 75
Hình 3.1. Đồ thị phân bố đƣờng tần suất ........................................................ 87
Hình 3.2. Đồ thị phân bố đƣờng tần suất tích lũy hội tụ ................................. 87
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
/>
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài.
Đất nƣớc ta đang bƣớc vào thời kì công nghiệp hoá, hiện đại hoá, mở cửa
và hội nhập quốc tế. Bối cảnh lịch sử đặt ra những yêu cầu mới về nhân tố con
ngƣời và đặt ra những thách thức mới cho ngành giáo dục.
Thực hiện theo những định hƣớng đổi mới đã đƣợc xác định trong các nghị
quyết Trung ƣơng đƣợc thể chế hoá trong Luật giáo dục và đƣợc cụ thể hoá
trong trong các chỉ thị của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Luật Giáo dục, điều
28.2[15] đã ghi “Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực,
tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc điểm của từng lớp
học, môn học; bồi dưỡng phương pháp tự học, khả năng làm việc theo nhóm,
rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn, tác động đến tình cảm, đem
lại niềm vui, hứng thú học tập cho học sinh”. Trong giải pháp 5 – Các giải
pháp chiến lƣợc phát triển giáo dục Việt Nam 2009 – 2020 [2] đã ghi “Thực
hiện cuộc vận động toàn ngành đổi mới phương pháp dạy học theo hướng phát
huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của người học, biến quá trình học
đƣợc Đảng và Nhà nƣớc rất coi trọng, coi yêu cầu đổi mới phƣơng pháp giáo
dục có sự hỗ trợ của các phƣơng tiện kĩ thuật hiện đại là điều hết sức cần thiết.
Các Văn kiện, Nghị quyết, Chỉ thị của Đảng, Chính phủ, Bộ Giáo dục – Đào
tạo đã thể hiện rõ điều này, nhƣ:
Chỉ thị số 55/2008/Ct – BGDĐT ngày 30/9/2008 của Bộ trƣởng Bộ Giáo
dục đào tạo về tăng cƣờng giảng dạy, đào tạo và ứng dụng CNTT trong nghành
giáo dục giai đoạn 2008-2012;
Trong Nghị quyết Trung ƣơng II, khóa VII [16] Đảng và nhà nƣớc ta
khẳng đinh, phải “Đổi mới phương pháp giáo dục – đào tạo, khắc phục lối
truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo cua người học.
Từng bước áp dụng các phương pháp tiên tiến và phương pháp hiện đại vào
quá trình dạy học, đảm bảo điều kiện và thời gian tự học, tự nghiên cứu cho
học sinh...”
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
/>
Trong “Chiến lƣợc phát triển giáo dục đào tạo đến năm 2010” của Bộ Giáo dục
– Đào tạo [3] đã yêu cầu nghành giáo dục phải từng bƣớc phát triển giáo dục dựa
trên CNTT, vì “Công nghệ thông tin và đa phương tiện sẽ tạo ra những thay đổi
lớn trong quản lý hệ thống giáo dục, trong chuyển tải nội dung chương trình đến
người học, thúc đẩy cuộc cách mạng về phương pháp dạy và học”
Trên thực tế, ứng dụng của ICT, đặc biệt là Internet – Website học tập
phát triển rất mạnh, tạo điều kiện để ngƣời học tự rèn luyện khả năng tự học,
tự nghiên cứu. Tuy vậy, các website học tập dành cho học sinh học tập trong
đó có hoạt động ôn tập củng cố (OTCC) kết hợp với tự kiểm tra đánh giá
(KTĐG) đƣợc xây dựng trên cơ sỏ lí luận dạy học Vật lí hiện đại đối với
nhiều phần trong chƣơng trình Vật lý còn ít cả về số lƣợng và nội dung.
Qua nghiên cứu cấu trúc, nội dung kiến thức và tìm hiểu thực trạng DH
chƣơng “Dòng điện xoay chiều” vật lý 12, ban nâng cao hiện nay, chúng tôi
vật lí, mà đó là nội dung hết sức quan trọng để thông qua đó học sinh nắm
vững, đào sâu và mở rộng kiến thức cũng nhƣ ứng dụng trong thực tiễn.
Xuất phát từ những lí do trên, nhằm rèn luyện cho học sinh phƣơng pháp tự
OTCC và KTĐG kiến thức sẽ tạo đƣợc nền tảng vững chắc cho học sinh trong
việc lĩnh hội và vận dụng chúng vào việc học tập lên cao và vào trong thực tiễn,
đồng thời với mong muốn tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên và học sinh
khai thác thông tin để phục vụ cho hoạt động dạy và học một cách có hiệu quả,
tôi chọn đề tài: Xây dựng website hỗ trợ học sinh tự ôn tập củng cố và kiểm
tích cực tự lực và nâng cao chất lƣợng nắm vững kiến thức của học sinh.
Nghiên cứuđối với học sinh tại Định Hóa - Thái Nguyên.
6. Nhiệm vụ nghiên cứu.
Nghiên cứu cơ sỏ lý luận và cơ sỏ thực tiễn của việc tự OTCC.
Nghiên cứu mục đích, nội dung phần “Dòng điện xoay chiều” Vật lí 12 ban
nâng cao.
Nghiên cứu, khai thác cácứng dụng kĩ thuật của cáckiến thức về “Dòngđiện
xoay chiều” đƣa vào nội dung website
Nghiên cứu, điều tra các khó khăn, sai lầm phổ biến của học sinh khi học
chƣơng “Dòng điện xoay chiều”
Nghiên cứu việc thiết kế website và vai trò hỗ trợ của website đối với hoạt
động OTCC và KTĐG thông qua ứng dụng kĩ thuật.
Thực nghiệm sƣ phạm đánh giá tính khả thi và hiệu quả của website xây
dựng đƣợc.
7. Phƣơng pháp nghiên cứu.
7.1. Phương pháp nghiên cứu lí luận: Nghiên cứu cơ sở lý luận của việc
OTCC trong dạy học hiện đại; cơ sở lý luận của việc rèn luyện kĩ năng tự học
và tự nghiên cứu đối với học sinh phổ thông; cơ sỏ lý luận của hoạt động kiểm
tra đánh giá và tự kiểm tra đánh giá trong dạy học phổ thông; nghiên cứu các
tài liệu về phƣơng pháp giảng dạy vật lý và giáo dục học; nghiên cứu tài liệu về
thiết kế xây dựng Website.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
/>
7.2. Phương pháp điều tra, quan sát thực tiễn: Nghiên cứu thực tiễn hoạt
động OTCC và kiểm tra đánh giá của GV và HS trong các trƣờng phổ thông.
Tiến hành khảo sát bằng phƣơng pháp Awngket (điều tra), phƣơng pháp nghiên
cứu sản phẩm (bài kiểm tra của HS), phƣơng pháp phỏng vấn và đàm thoại với
hiệu quả OTCC.
Trang web là một phƣơng tiện giúp giáo viên có thể kiểm tra đánh giá kiến
thức đạt đƣợc của học sinh trong chƣơng “Dòng điện xoay chiều”.
10. Cấu trúc của luận văn.
Ngoài phần mở đầu và kết luận, nội dung của luận văn gồm 3 chƣơng:
Chương 1: Cơ sở lí luận, thực tiễn và vai trò hỗ trợ của website đối với
hoạt động OTCC và KTĐG của học sinh trong các trường THPT thông qua
ứng dụng kĩ thuật.
Chương 2: Xây dựng website hỗ trợ học sinh tự OTCC và KTĐG một số
kiến thức thuộc chương “Dòng điện xoay chiều”, Vật lí 12 ban nâng cao
thông qua ứng dụng kĩ thuật.
Chương 3: Thực nghiệm sư phạm.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
/>
Chƣơng 1
CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA HOẠT ĐỘNG
ÔN TẬP CỦNG CỐ VÀ KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ TRONG
CÁC TRƢỜNG THPT
1.1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu.
Ngày nay việc học tập trên các website không còn là điều xa lạ với chúng ta.
Các website giúp cho ngƣời học có thể chủ động trong việc học tập, giúp ngƣời
học tự bổ xung kiến thức cũ cũng nhƣ tự ôn tập củng cố lại kiến thức cũ. Từ
những trang websit học tập trên mạng và qua những trang web học tập do các
học viên Cao học về chuyên nghành Lí luận và phƣơng pháp dạy học vật lí
nghiên cứu tôi có những nhận xét sau đây:
- Nội dung các trang web học tập có nội dung kiến thức rộng, cung cấp cho
ngƣời học những kiến thức từ cơ bản đến nâng cao. Nội dung chủ yếu trong các