BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HỌC VIỆN QUẢN LÝ GIÁO DỤC
----------
ĐOÀN VĂN HÙNG
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC KỸ NĂNG SỐNG
CHO HỌC SINH TRƯỜNG THPT CHUYÊN BẮC GIANG,
TỈNH BẮC GIANG
Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 60 140 101
LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Người hướng dẫn khoa học: TS. CAO XUÂN LIỄU
HÀ NỘI - 2016
i
LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thiện luận văn, tác giả đã nhận
được sự động viên, khuyến khích và sự giúp đỡ nhiệt tình của các cấp lãnh đạo, của
các thầy cô giáo, các bạn, đồng nghiệp và gia đình. Với tình cảm chân thành, tác
giả xin trân trọng gửi lời cảm ơn sâu sắc tới:
- Ban giám hiệu Học viện Quản lý giáo dục; lãnh đạo và các thầy cô giáo
phòng Sau đại học, Học viện Quản lý giáo dục; các thầy cô giảng viên đã nhiệt tình
giảng dạy, tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ tác giả hoàn thành chương trình học tập
và có những kiến thức, kỹ năng cần thiết để nghiên cứu, thực hiện luận văn.
- Ban giám hiệu THPT Chuyên Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang; tập thể CB-GVCNV, học sinh và phụ huynh học sinh Trường THPT Chuyên Bắc Giang, tỉnh Bắc
iii
MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ............................................................................................................. i
ỜI C M ĐO N ...................................................................................................... ii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT ......................................................................... vii
DANH MỤC CÁC BẢNG...................................................................................... viii
MỤC LỤC ................................................................................................................ iii
MỞ ĐẦU ....................................................................................................................1
1. Lý do chọn đề tài .................................................................................................1
2. Mục đích nghiên cứu ...........................................................................................3
3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu ....................................................................3
4. Phạm vi nghiên cứu .............................................................................................3
5. Giả thuyết khoa học ............................................................................................3
6. Nhiệm vụ nghiên cứu ..........................................................................................4
7. Phương pháp nghiên cứu.....................................................................................4
8. Cấu trúc của luận văn ..........................................................................................4
Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC
KỸ NĂNG SỐNG CHO HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG .........................5
1.1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu .......................................................................5
1.1.1. Trên thế giới ..............................................................................................5
1.1.2. Ở Việt Nam ...............................................................................................6
1.2. Một số khái niệm công cụ ..............................................................................8
1.2.1. Quản lý ......................................................................................................8
1.2.2. Quản lý giáo dục .......................................................................................9
1.2.3. Quản lý nhà trường .................................................................................10
1.2.4. Kỹ năng và kỹ năng sống ........................................................................11
1.2.5. Quản lý hoạt động giáo dục kỹ năng sống ..............................................16
1.3. Đặc điểm tâm lý học sinh trung học phổ thông .........................................17
1.4. Các vấn đề cơ bản của hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học
Bắc Giang ..............................................................................................................31
2.1.1. Đặc điểm tình hình ..................................................................................31
2.1.2. Chức năng nhiệm vụ ...............................................................................32
2.1.3. Những thành tích nổi bật của nhà trường................................................32
2.2. Tổ chức quá trình nghiên cứu thực trạng quản lý hoạt động giáo
dục kỹ năng sống cho học sinh Trường THPT Chuyên Bắc Giang ...............34
2.2.1. Tiến trình nghiên cứu ..............................................................................34
2.2.2. Phương thức thống kê, đo lường và xử lý kết quả khảo sát ....................34
2.3. Thực trạng giáo dục kỹ năng sống cho học sinh của Trường THPT
Chuyên Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang ...................................................................37
2.3.1. Thực trạng nhận thức về tầm quan trọng của hoạt động giáo dục kỹ
năng sống ...........................................................................................................37
2.3.2. Thực trạng về hình thức tổ chức các hoạt động giáo dục kỹ năng
sống ...................................................................................................................37
2.3.3. Thực trạng những nguyên nhân ảnh hưởng đến hoạt động giáo dục
kỹ năng sống .....................................................................................................39
v
2.3.4. Thực trạng thực hiện nội dung, nhiệm vụ giáo dục kỹ năng sống ..........41
2.4. Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục kỹ năng sống của Trường
THPT Chuyên Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang .......................................................42
2.4.1. Thực trạng nhận thức về tầm quan trọng của quản lý hoạt động
giáo dục kỹ năng sống cho học sinh .................................................................43
2.4.2. Thực trạng quản lý hoạt động xây dựng chương trình, kế hoạch
hoạt động giáo dục kỹ năng sống ......................................................................43
2.4.3. Thực trạng quản lý việc thực hiện nội dung chương trình giáo dục
kỹ năng sống cho học sinh trung học phổ thông ...............................................45
2.4.4 Thực trạng quản lí giáo dục kỹ năng sống chính khóa và ngoại khóa
3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo mục tiêu giáo dục ..................................................64
3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn .........................................................64
3.1.3. Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi ............................................................64
3.2. Các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học
sinh Trường THPT Chuyên Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang ................................65
3.2.1. Nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của hoạt động giáo dục kỹ
năng sống cho học sinh trung học phổ thông đối với cán bộ, giáo viên và
học sinh .............................................................................................................65
3.2.2. Lập kế hoạch tổng thể và chi tiết, chỉ đạo sát sao công tác xây dựng
chương trình, nội dung giảng dạy giáo dục kỹ năng sống cho học sinh ...........68
3.2.3. Quản lý chặt chẽ tiến độ triển khai nội dung giảng dạy giáo dục kỹ
năng sống cho học sinh. ....................................................................................70
3.2.4. Nâng cao năng lực cho cán bộ quản lý và chất lượng đội ngũ giáo
viên giảng dạy giáo dục kỹ năng sống cho học sinh .........................................71
3.2.5. Tăng cường công tác giám sát, quản lý các hoạt động học tập chính
khóa và ngoại khóa trong giáo dục kỹ năng sống cho học sinh ........................75
3.2.6. Giám sát chặt chẽ và nâng cao hiệu quả hoạt động thi, kiểm tra,
đánh giá hoạt động giáo dục kỹ năng sống .......................................................77
3.2.7. Xây dựng kế hoạch phối kết hợp và tích cực phối hợp và các lực
lượng tham gia giáo dục kỹ năng sống cho học sinh ........................................79
3.2.8. Đầu tư trang thiết bị, cơ sở vật chất giáo dục kỹ năng sống, đặc biệt
là trong giáo dục kỹ năng sống cho học sinh thông qua hoạt động ngoài
giờ lên lớp. ........................................................................................................82
3.3. Khảo nghiệm về tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp
quản lý hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh ...................................84
3.3.1 Tổ chức, phương pháp, phương thức đánh giá kết quả khảo nghiệm ......84
3.3.2. Tính cấp thiết của các biện pháp .............................................................84
3.3.3. Tính khả thi của các biện pháp................................................................87
Tiểu kết chương 3 ....................................................................................................91
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ................................................................................92
Trung học phổ thông
GD&ĐT
Giáo dục và đào tạo
GV
Giáo viên
HS
Học sinh
PHHS
Phụ huynh học sinh
NGLL
Ngoài giờ lên lớp
viii
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1:
Kết quả xếp loại hạnh kiểm của học sinh trong năm học
Bảng 2.13.
Bảng 2.14.
Bảng 2.15.
Bảng 2.16.
ngũ giảng dạy giáo dục kỹ năng sống tại trường Chuyên Bắc
Giang .....................................................................................................49
Kết quả quản lí hoạt động phối kết hợp các lực lượng trong quá
trình giáo dục kỹ năng sống cho học sinh tại trường Chuyên Bắc
Giang .....................................................................................................51
Kết quả đánh giá hiệu quả đầu tư và quản lý CSVC cho
ĐGDKNS ..............................................................................................53
Kết quả đánh giá việc quản lý các hình thức kiểm tra, đánh giá ..........54
Kết quả đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý HĐGDKNS ........58
Kết quả khảo sát tính cấp thiết của các biện pháp ................................85
Bảng 2.17. Kết quả khảo sát tính khả thi của các biện pháp ...................................87
1
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Thế kỉ XXI, được xem là thế kỉ của nền văn minh trí tuệ với tốc độ phát triển
mạnh mẽ trong các lĩnh vực khoa học và công nghệ. Nước ta đang đứng trước cơ
hội và thách thức to lớn để thực hiện thành công sự nghiệp công nghiệp hóa- hiện
đại hóa. Xu thế phát triển của thời đại và công cuộc xây dựng đất nước đòi hỏi
chúng ta phải đào tạo được nguồn nhân lực có chất lượng cao. Phát triển Giáo dục
là một trong những động lực quan trọng thức đẩy sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện
đại hóa, là điều kiện để phát huy nguồn lực con người - yếu tố cơ bản để phát triển
thời gian dài chúng ta chỉ quan tâm đến giáo dục trí dục, nhiều trường nhiều địa
phương lấy tỉ lệ học sinh đỗ tốt nghiệp, học sinh đạt điểm cao là thước đo chất
lượng giáo dục mà ít quan tâm đến sự chăm ngoan, chuyên cần, phát triển nhân
cách cho học sinh” [4]. Điều này sẽ dẫn đến sự khập khiễng trong đào tạo, một tiền
lệ xấu cho đầu ra của giáo dục.
Vì vậy, giáo dục kỹ năng sống cho mọi người nói chung và cho học sinh nói
riêng trở thành vấn đề cấp thiết hơn bao giờ hết và đặt ra cho ngành giáo dục nhiều
thách thức mới. Việc rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh là rất quan trọng, nhất là
đối với các học sinh bậc THPT - lứa tuổi có nhiều thay đổi về tâm sinh lý và dễ gặp
phải những khó khăn, thử thách trước khi bước vào cuộc sống. Đây cũng là một nội
dung thiết thực trong chiến lược giáo dục toàn diện. Ngay từ đầu năm học 2010 2011, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có Quyết định đưa kỹ năng sống vào giảng dạy
đại trà cho tất cả các cấp học. Trong năm học mới 2011 - 2012, Bộ cũng đã có Chỉ
thị tăng cường nội dung giảng dạy kỹ năng sống cho học sinh, bên cạnh các nội
dung như giáo dục đạo đức, pháp luật, an toàn giao thông đã đề ra từ các năm học
trước [3].
Song song với việc triển khai những chương trình cụ thể, Bộ Giáo dục và
Đào tạo cũng đã phát động phong trào rộng khắp liên quan trực tiếp đến việc giáo
dục kỹ năng sống cho học sinh. Đó là cuộc vận động “Xây dựng trường học thân
thiện, học sinh tích cực” giai đoạn 2008 - 2013 trong toàn ngành giáo dục. Để nâng
cao chất lượng của công tác giáo dục kỹ năng sống cho học sinh, phải thực hiện đổi
mới toàn diện mà trong đó tất yếu phải có những giải pháp quản lí hoạt động này
một cách có hiệu quả.
Trường THPT Chuyên Bắc Giang là một ngôi trường trọng điểm, chất lượng
cao của tỉnh Bắc Giang. Giáo dục và phát triển toàn diện học sinh là một trong
3
những nhiệm vụ trọng tâm của nhà trường nhằm góp phần tạo ra lực lượng lao động
có chất lượng cao phục vụ cho sự nghiệp xây dựng quê hương. Trong đó giáo dục
Luận văn đủ ở file: Luận văn full