I. MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
“Trẻ em hôm nay thế giới ngày mai” có thể nói câu hát này cứ vang vọng
mãi trong tâm hồn của tôi - một cô giáo mầm non. Nó luôn nhắc nhở cho tôi vê
lương tâm và trách nhiệm nghê nghiệp của mình chính là người góp một phần
nhỏ bé của mình vào việc ươm những mầm xanh tương lai của đất nước, góp
phần đào tạo một thế hệ là chủ nhân tương lai của đất nước phát triển toàn diện
vê mọi mặt.
Đúng vậy đối với trẻ mầm non, mà đặc biệt là lứa tuổi mẫu giáo được
xem như: “Điểm khởi đầu” của quá trình hình thành nhân cách con người thì
việc rèn kỹ năng sống cho trẻ là vô cùng quan trọng và rất cần thiết. Bởi trẻ đang
chập chững bước những bước đầu tiên vào đời, đang từng bước: “Học cách làm
người”. Nếu các kỹ năng sớm được hình thành thì trẻ sẽ có nhân cách phát triển
toàn diện và bên vững. Rèn kỹ năng sống cho trẻ từ lúc đầu đời là chìa khóa
thành công cho tương lai của mỗi đứa trẻ. N. Mandela - cố Tổng thống Nam Phi
đã nói:“Giáo dục là vũ khí mạnh nhất mà người ta có thể sử dụng để thay đổi cả
thế giới.[1]
Chính vì vậy, việc rèn luyện kỹ năng sống cho trẻ là điêu rất cần thiết.
Việc hình thành các kỹ năng cơ bản trong học tập và sinh hoạt là yếu tố quyết
định đến quá trình hình thành và phát triển nhân cách sau này của trẻ. Khi xảy ra
vấn đê nào đó, nếu không được trang bị kỹ năng sống, trẻ sẽ không đủ kiến thức
để xử lý các tình huống bất ngờ. Vì thế, rèn luyện kỹ năng sống sẽ giúp trẻ sớm
có ý thức làm chủ bản thân, sống tích cực và hướng đến những điêu lành mạnh
cho chính mình cũng như xã hội.
Ở độ tuổi mầm non, trẻ xuất hiện tình trạng thụ động, không biết ứng phó
trong những hoàn cảnh nguy cấp, không biết cách tự bảo vệ bản thân trước nguy
hiểm, tìm kiếm sự giúp đỡ…. Có nhiêu nguyên nhân khác nhau gây ra tình trạng
này, trong đó việc thiếu kỹ năng sống là nguyên nhân sâu xa nhất. Do đó, việc
dạy kỹ năng sống cho trẻ là rất cần thiết.
Xã hội ngày càng phát triển kéo theo đó là sự phát triển vê kinh tế xã hội,
nếu một đứa trẻ không có các kỹ năng cơ bản thì làm sao trưởng thành trong

Chính vì thế là một giáo viên chủ nhiệm lớp mẫu giáo 4-5 tuổi, tôi xin mạnh dạn
trao đổi cùng các bạn đồng nghiệp một số kinh nghiệm mà tôi cho là tâm đắc
nhất với đê tài: “Một số biện pháp rèn kỹ năng sống cho trẻ 4 - 5 tuổi ở trường
mầm non Sông Âm năm học 2017 - 2018”.
2. Mục đích nghiên cứu
Qua đê tài “Một số biện pháp rèn kỹ năng sống cho trẻ 4 - 5 tuổi ở trường
mầm non Sông Âm năm học 2017 - 2018”. Tôi muốn rèn luyện cho trẻ những
kỹ năng sống cơ bản và cần thiết với trẻ, giúp trẻ có được những kinh nghiệm
sống để trẻ biết được mình nên và không nên làm gì, giúp trẻ tự tin, chủ động
trong cuộc sống, tạo cho trẻ những nhân cách tốt cho sau này.
3. Đối tượng nghiên cứu
Một số biện pháp rèn kỹ năng sống cho trẻ mẫu giáo 4 - 5 tuổi ở trường
mầm non Sông Âm năm học 2017 - 2018.
4. Phương pháp nghiên cứu:
Phương pháp nghiên cứu, xây dựng cơ sở lý thuyết: thu thập, phân tích,
tổng hợp các tài liệu sách, báo, tạp chí có liên quan đến đê tài. Từ đó đọc, phân
tích tổng hợp lý thuyết để xác định cơ sở lý luận của đê tài cũng như nắm bắt
được đặc điểm tâm sinh lý của trẻ, làm căn cứ đưa ra hệ thống các biện pháp tác
động đến trẻ.
Phương pháp điêu tra khảo sát thực tế, thu thập thông tin: khảo sát tình
hình thực tế trên trẻ, những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân. Trao đổi với bạn bè
đồng nghiệp, với giáo viên các trường mầm non để tích lũy thêm kinh nghiệm từ
đó lựa chọn các biện pháp hữu hiệu nhất phù hợp với đặc điểm của trẻ ở lớp để
rèn kỹ năng sống cho trẻ.
Phương pháp thống kê, thực nghiệm, xử lý số liệu: thống kê, thực nghiệm
trên trẻ, đánh giá kết quả đạt được, so sánh kết quả trước và sau khi áp dụng
biện pháp từ đó rút ra những bài học kinh nghiệm.

2


nhập và khẳng định vị trí của mình trong tập thể, mà xa hơn là một cộng đồng,
xã hội. Do đó, cho dù trẻ có tài giỏi, thông minh đến đâu nhưng thiếu kỹ năng
sống, trẻ cũng không thể tiếp cận với môi trường xung quanh, hòa nhập cũng
như khẳng định mình.
Rèn kỹ năng sống nhằm tăng sức đê kháng, tăng năng lực cho trẻ hôm
nay và vững bước trong tương lai. Ở mỗi lứa tuổi, mỗi thời kỳ, trẻ có những đặc
điểm tăng trưởng và phát triển khác biệt mang tính chất phức tạp riêng của nó.
Qua việc rèn kỹ năng sống trẻ sẽ được lĩnh hội các kiến thức phù hợp với
trẻ từ đó trẻ sẽ phát triển cân đối hài hòa cả vê thể chất lẫn tâm hồn.
Với từng giai đoạn phát triển của từng lứa tuổi thì việc rèn kỹ năng cũng
đòi hỏi người giáo dục trẻ phải có kiến thức kỹ năng đúng đắn, đây cũng là cơ
hội cho người giáo dục trẻ thêm cơ hội học hỏi và trau dồi kinh nghiệm của bản
thân từ đó có thể rút kết ra những kinh nghiệm để có cách giáo dục trẻ tốt nhất.
Rèn kỹ năng sống cho trẻ em là giúp cho trẻ tự tin hơn vào bản thân, thể hiện
những hiểu biết của mình trong cuộc sống. Tuy nhiên, có những trường hợp trẻ
tự ti, rụt rè trước hiện thực dù có vốn kiến thức khá tốt để ứng dụng vào thực tế.
3


2. Thực trạng vấn đề rèn kỹ năng sống cho trẻ mẫu giáo 4 - 5 tuổi
trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
Năm học 2017 - 2018, tôi được phân công phụ trách lớp mẫu giáo 4 - 5
tuổi. Ngay từ đầu năm học tôi đã đặt ra nhiệm vụ và mục tiêu cho chính bản thân
đó là phải làm sao để có thể mang lại cho các con một môi trường giáo dục tốt
nhất, mong muốn giúp các con có những kỹ năng trong cuộc sống, biết được
những điêu nên làm và không nên làm, giúp các con luôn tự tin, chủ động và
biết cách ứng xử phù hợp trong cuộc sống.
Để thực hiện mục tiêu đó đầu năm tôi đã tiến hành khảo sát thực trạng của
lớp mình. Tôi nhận thấy có những thuận lợi và khó khăn sau:
2.1. Thuận lợi.

2.3. Kết quả thực trạng.
Để nắm bắt được thực trạng các kỹ năng sống của trẻ tôi bắt đầu khảo sát
chất lượng trên trẻ ngay từ đầu năm học. Với tổng số trẻ ở lớp là 30 trẻ.
Kết quả khảo sát cụ thể như sau:
4


Đạt
T
T
1
2
3
4
5

Nội dung

Tổng
số trẻ

Số
trẻ

Tỉ
lệ
%
63
63
60

30
20
67
10
33
xung quanh.
6 Kỹ năng tự bảo vệ trước những tình
30
18
60
12
40
huống nguy hiểm.
Từ thực trạng trên tôi đã đi sâu tìm hiểu nguyên nhân, tìm hiểu kỹ vê đặc
điểm tâm sinh lý của trẻ ở lớp, bàn bạc thỏa thuận với giáo viên cùng phụ trách
lớp với mình, lựa chọn các biện pháp để rèn kỹ năng sống cho trẻ với những
biện pháp cụ thể như sau:
3. Một số biện pháp rèn kỹ năng sống cho trẻ mẫu giáo 4 - 5 tuổi ở
trường mầm non Sông Âm năm học 2017 - 2018.
3.1. Tăng cường tham khảo sách báo, tài liệu để nâng cao trình độ
chuyên môn và nắm vững đặc điểm tâm sinh lý của từng trẻ trong lớp.
Để có thể thực hiện tốt các mục tiêu giáo dục đã đê ra thì trước tiên mỗi
giáo viên phải trang bị cho mình hệ thống kiến thức phong phú chính xác và trải
nghiệm các kỹ năng giáo dục thực tế. Chính vì vậy mà tôi đã dành thời gian để
đi sâu vào nghiên cứu, tìm tòi, tham khảo những tài liệu có nội dung vê đê tài để
có nhận thức đúng đắn nhất vê vấn đê từ đó tìm ra biện pháp thực hiện hữu hiệu
nhất.
Ví dụ: Tôi tham khảo các tài liệu sách báo để tìm hiểu đặc điểm tâm sinh
lý của trẻ như sách: “Tâm lý học lứa tuổi và tâm lý học sư phạm” của nhà xuất
bản Đại học sư phạm, “Giáo trình tâm lý học trẻ em lứa tuổi mầm non” nhà xuất

Ngoài ra qua tìm hiểu tâm sinh lý của trẻ tôi thấy trẻ ở giai đoạn này rất
nhanh bắt chước, trẻ rất nhanh nhớ nhưng cũng rất nhanh quên nên việc rèn kỹ
năng sống cho trẻ phải thường xuyên và liên tục. Cô cần tạo cho trẻ được hoạt
động dưới nhiêu hình thức khác nhau, thông qua các hoạt động hằng ngày ở mọi
lúc, mọi nơi. Có như vậy thì kỹ năng sống của trẻ mới thành kỹ năng và nó hình
thành một thói quen của trẻ.
Ngoài tìm hiểu kỹ vê tâm sinh lý trẻ tôi còn tham khảo những tài liệu
hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình giáo dục mầm non lứa tuổi 4 - 5 tuổi
của nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam để từ đó biết cách lồng ghép việc rèn kỹ
năng sống cho trẻ một cách linh hoạt, phù hợp với khả năng của trẻ.
Ví dụ: Khi rèn trẻ một số kỹ năng tự phục vụ trong ăn uống thì lúc đầu cô
nên cho trẻ thực hiện từ những việc đơn giản nhất và hình thành cho trẻ các thói
quen như: ban đầu hướng dẫn trẻ cùng cô kê bàn ghế, giúp cô lấy khăn lau tay,
lấy bát...sau đó trẻ nhẹ nhàng đi đến bàn ăn, ngồi vào bàn. Khi trẻ ăn cô hướng
dẫn trẻ tự xúc cơm ăn, tự uống nước, ăn xong xếp bát, thìa vào chỗ quy định.
Tập cho trẻ những thói quen tốt như ăn uống từ tốn, nhai kỹ. Khi muốn ho hoặc
hắt hơi phải lấy tay che miệng, không lấy tay bốc thức ăn, không xúc thức ăn
của bạn hoặc xúc thức ăn cho bạn.
Có thể nói qua một thời gian tự học, tự nghiên cứu và tự bồi dưỡng tôi
cảm thấy mình đã trang bị được những kiến thức cơ bản vê rèn kỹ năng sống
cho trẻ. Tôi đã thực sự “hiểu” trẻ hơn và có thể đưa ra những biện pháp phù hợp
nhất để giúp trẻ có những kỹ năng cần thiết.
3.2. Tổ chức cho trẻ luyện tập thường xuyên để rèn các kỹ năng sống
cho trẻ.
Từ việc hiểu trẻ, nắm được đặc điểm tâm sinh lý riêng của từng trẻ, tiếp
theo để rèn kỹ năng sống cho trẻ tôi thực hiện tổ chức cho trẻ được luyện tập
thường xuyên. Bởi việc tổ chức các hoạt động cho trẻ luyện tập thường xuyên
đóng vai trò chủ đạo trong việc rèn kỹ năng sống cho trẻ. Sở dĩ như vậy bởi trẻ
mẫu giáo 4 - 5 tuổi, khả năng tập trung chú ý và ghi nhớ có chủ định còn hạn
chế. Trẻ nhanh nhớ nhưng cũng nhanh quên. Nếu các kỹ năng chúng ta dạy trẻ

tuần sau là áo có khóa kéo. Lúc đầu trẻ thực hiện rất vụng vê lúng túng nhưng
do luyện tập thường xuyên và có kế hoạch nên các thao tác của trẻ dần chính xác
hơn. Trong quá trình cho trẻ thực hiện cách mặc áo, tôi thường chọn cách cho trẻ
chơi trò chơi “Ai nhanh hơn, khéo hơn”, cách chơi như sau: Cho 2 trẻ lên thi
mặc áo, đầu tiên tôi gợi mở, giới thiệu với trẻ các thao tác mặc áo sau đó tổ chức
cho trẻ chơi. Cả lớp đếm ngược cùng cô từ 5 đến 1, khi nghe hết giờ phải dừng
tay, cô và các bé kiểm tra kết quả và tặng quà. Với cách tổ chức có hệ thống và
linh hoạt như vậy trẻ lớp tôi đã có kỹ năng chăm sóc bản thân tương đối tốt.

Hình ảnh: Trẻ tự tập cài khuy áo cho các bạn xem
7


Để việc tổ chức rèn kỹ năng sống cho trẻ không bị nhàm chán tôi còn
hướng dẫn trẻ thực hiện các kỹ năng sống thông qua các trò chơi, làm động tác
mô phỏng, trẻ sẽ thấy thoải mái và bắt chước bạn làm theo dễ dàng hơn.
Ví dụ: Cho trẻ mô phỏng lại cách đánh răng: tôi tiến hành hướng dẫn trẻ
mô phỏng lần lượt các động tác.
Qua mô phỏng các động tác, trẻ có thể tự đánh răng. Cô giáo quan sát và
hướng để trẻ thực hiện đánh răng theo đúng trình tự như: lấy cốc nước, nhúng
ướt bàn chải (tay phải cầm bàn chải, tay trái cầm tuýp kem đánh răng), lấy kem
đánh răng (nhắc trẻ lấy vừa kem, không nhiêu quá để kem dây bẩn ra quần áo và
bẩn tay), sau đó ngụm nước xúc miệng, lần lượt chải các mặt răng. Chải mặt
trước răng của hàm trên, hàm dưới, sau đó chải mặt ngoài bên phải của hàm
răng trên và dưới, tiếp theo chải mặt ngoài bên trái của hàm trên và hàm dưới,
rồi chải mặt trong bên trái, mặt trong bên phải tiếp theo chải mặt nhai, chải mặt
trước trong cửa răng của hàm trên và hàm dưới. Sau khi chải xong tôi hướng dẫn
trẻ lấy nước xúc miệng hai ba lần cho sạch bọt của kem đánh răng, chú ý nhắc
trẻ khạc nhổ nước bẩn vào chậu rửa quy định, không được nuốt vì có hại cho sức
khỏe. Sau cùng tôi hướng dẫn trẻ cất bàn chải đúng nơi quy định. Trong quá

dán ảnh trẻ vào tủ cá nhân để trẻ biết được tủ cá nhân của mình, phối hợp cùng
phụ huynh chọn loại khăn rửa mặt phù hợp với trẻ và trên mỗi khăn tôi đêu dùng
ký hiệu để trẻ nhận ra khăn của mình, khăn của trẻ được phơi ở trên giá khăn trẻ
có thể tự lấy được. Tôi cũng phối hợp cùng phụ huynh mua chăn, gối, dép đi
trong nhà, cốc uống nước và mỗi đồ vật đêu có ký hiệu riêng từng trẻ. Mục đích
tôi làm như vậy để tôi tập cho trẻ có tính tự lập, hình thành cho trẻ một số thói
quen tốt, một số công việc tự phục vụ.
Tiếp theo tôi thực hiện nghiêm túc chế độ giờ giấc trong sinh hoạt hàng
ngày của trẻ. Đây là một trong những nhân tố giáo dục có tác dụng thúc đẩy
mạnh mẽ phẩm chất cá nhân, khả năng tuân thủ yêu cầu của người lớn và khả
năng định hướng vê thời gian cho trẻ. Tôi đã căn cứ vào nội dung cụ thể của
từng hoạt động để lựa chọn nội dung lồng ghép cho phù hợp. Chẳng hạn:
Thông qua hoạt động đón trẻ và trả trẻ:
Khi đón trẻ tôi nhắc nhở trẻ chào cô giáo, chào bố mẹ rồi hướng dẫn trẻ
cất đồ dùng vào tủ cá nhân của mình. Sau đấy hướng dẫn trẻ cất dép vào giá dép
và lấy dép đi trong lớp đi vào. Khi trả trẻ tôi cũng hướng dẫn trẻ lại tủ cá nhân
lấy cặp, đổi dép và chào cô giáo trước khi ra vê. Đầu năm học trẻ chưa quen nên
tôi phải hướng dẫn trẻ tỉ mỉ và khi trẻ làm được tôi tuyên dương kịp thời đồng
thời khích lệ trẻ. Sau một thời gian hướng dẫn và tập cho trẻ, trẻ làm rất tốt và
mỗi khi trẻ đến lớp không cần tôi nhắc nhở trẻ đã tự giác chào cô giáo, chào bố
mẹ và tự cất đồ dùng cá nhân của mình. Sau đấy tôi thường xuyên gần gũi trò
chuyện tiếp xúc với trẻ để hướng trẻ vào các kỹ năng sống khác. Khi trò chuyện
với trẻ đôi lúc tôi còn đóng vai thành trẻ để giao tiếp với trẻ như những người
bạn, để trẻ thấy cô rất gần gũi với trẻ.
Thông qua hoạt động học có chủ định: Đây là một trong những hoạt động
để tôi tích hợp có hiệu quả nội dung giáo dục kỹ năng sống cho trẻ. Tôi căn cứ
vào nội dung của từng tiết học để tích hợp một cách hài hoà, không ôm đồm.
Ví dụ: Qua hoạt động khám phá khoa học: “Trò chuyện một số bộ phận
trên cơ thể”, tôi dạy trẻ kỹ năng sau đây: Kỹ năng chăm sóc bản thân: trẻ có một
số kỹ năng và có ý thức giữ gìn, bảo vệ các bộ phận trên cơ thể. Kỹ năng giao

số nguyên nhân gây ngã, tai nạn và biết cách phòng tránh nguy cơ gây ngã. Các
kỹ năng tôi dạy trẻ đó là:
Kỹ năng giao tiếp: trẻ biết lắng nghe cô, bạn, nêu ý kiến, chia sẻ thông tin.
Kỹ năng xử lý tình huống: khi ngồi trên xích đu chẳng may bị ngã bé cần
làm gì? (Nằm yên, chờ xích đu dừng hẳn mới ngồi dậy để tránh xích đu đập vào
đầu, bạn khác chạy đi báo với cô…)
Kỹ năng ra quyết định: làm gì hay không làm gì để phòng tránh ngã?
(Không đu quá nhanh, không xô đẩy bạn khi ngồi trên xích đu, nắm chắc tay
cầm…).
Hay qua hoạt động “quan sát thời tiết”, tôi cho trẻ quan sát nhận biết thời
tiết trong ngày từ đó giáo dục trẻ ăn mặc phù hợp với thời tiết để giữ gìn sức
khỏe, bên cạnh đó tôi kết hợp lồng ghép dạy trẻ kỹ năng nhận biết mối nguy
hiểm của thiên tai như sấm, sét, tia lửa điện. Qua đó tôi rèn cho trẻ các kỹ năng
cần thiết như không đi ra ngoài khi trời mưa to, không trú mưa ở các gốc cây to
để phòng tránh thương tích có thể xảy ra.
Hoạt động dạo chơi, tham quan có tác dụng rất lớn đối với việc mở rộng
tầm hiểu biết của trẻ. Thiên nhiên không chỉ mang đến cho trẻ những thứ cần
thiết, mà còn hấp dẫn trẻ bởi những điêu kỳ diệu mà không có gì thay thế nổi. Vì
vậy, dạo chơi, tham quan có tác dụng lớn trong việc rèn kỹ năng sống cho trẻ.
Thông qua giờ hoạt động góc: Hoạt động vui chơi ở trẻ mầm non thực sự
đóng vai trò chủ đạo đối với sự phát triển của trẻ. Thông qua vui chơi, hành
10


động chơi với những mối quan hệ bạn bè cùng chơi giúp trẻ tiếp thu những kinh
nghiệm xã hội, và mở ra một chặng đường phát triển mới vê chất. Đó là giai
đoạn đầu tiên của quá trình hình thành nhân cách. Tổ chức trò chơi chính là tổ
chức cuộc sống của trẻ, trò chơi là phương tiện để trẻ học làm người. Chúng ta
biết rằng: “Trẻ học mà chơi, chơi mà học”. Vì thế qua việc tham ra chơi ở các
khu thì các kỹ năng sống được trẻ tiếp thu một cách dễ dàng nhất.

khi bạn đang ngủ.
Ngoài ra tôi còn lồng ghép giáo dục kỹ năng sống cho trẻ vào các hoạt
động khác trong ngày như: ăn phụ, hoạt động chiêu, vệ sinh, trả trẻ.... Bằng việc
tạo tình huống có vấn đê để trẻ suy nghĩ và giải quyết qua đó trẻ được củng cố
các kỹ năng của mình.
Ví dụ: Vào các giờ hoạt động chiêu tôi tổ chức các trò chơi có luật, trò
chơi dân gian..., và tạo ra các câu hỏi tình huống cho trẻ giải quyết như: khi cháu
đang ăn bánh mì bỗng gặp một bạn nhỏ đang rất đói vậy thì con phải làm gì? Tôi
dành thời gian cho trẻ suy nghĩ và cho trẻ nói ra suy nghĩ của mình. Sau khi trẻ
đã trả lời tôi dạy cho trẻ biết phải mời bạn ăn bánh mì và chia cho bạn một nửa
bánh mì mình đang có, bên cạnh đó tôi giải thích cho trẻ biết rằng giúp đỡ người
khác trong lúc khó khăn là một việc tốt đáng được khen ngợi, mình biết giúp đỡ
mọi người đến khi mình gặp khó khăn thì sẽ được người khác giúp đỡ mình. Từ
đó tôi giáo dục trẻ biết cách quan tâm chia sẻ với người khác, góp phần vào việc
hình thành nhân cách, tình cảm cho trẻ.
Qua việc rèn kỹ năng sống cho trẻ trong các hoạt động hàng ngày, tôi
nhận thấy trẻ lớp tôi đã tiến bộ rất nhiêu. Việc lồng ghép kỹ năng sống vào các
hoạt động hằng ngày đảm bảo tính liên tục để mỗi kỹ năng, phẩm chất mới được
hình thành sẽ trở thành thói quen, thành thuộc tính vững chắc trong nhân cách
trẻ. Tuy nhiên không nên lạm dụng tích hợp quá nhiêu sẽ làm ảnh hưởng đến kết
quả của hoạt động chính cũng như sẽ gây tâm lý nặng nê cho trẻ khi tham gia
vào các hoạt động đó. Sau mỗi hoạt động, tôi nhận xét đánh giá các kỹ năng đạt
được trên trẻ bởi đây cũng là một trong những biện pháp giáo dục kỹ năng sống
cho trẻ rất hiệu quả.
12


3.4. Đánh giá kỹ năng sống của trẻ thường xuyên.
Việc nhìn nhận, xem xét lại các công việc đã làm trong một thời gian nhất
định sẽ rút ra được những bài học bổ ích, có những điêu chỉnh hoặc cải tiến các

của mình trong gia đình.
Bằng việc nhận xét đánh giá thường xuyên như vậy, tôi đã rút ra được
nhiêu kinh nghiệm rèn kỹ năng sống cho trẻ và cũng đã có nhiêu kỹ năng sống
được hình thành và cũng cố trên trẻ. Trẻ giao tiếp tốt hơn, tự tin vào bản thân
hơn, nhận thức đúng vị trí của mình, biết nhận xét bạn, khéo léo hơn trong các
hoạt động lần sau. Thông qua việc nhận xét đánh giá khéo léo của cô, trẻ biết tự
điêu chỉnh hành vi của mình sao cho tốt, sao cho được cô khen. Biện pháp đánh
giá đã góp phần đáng kể vào việc nâng cao kết quả giáo dục kỹ năng sống cho
trẻ.
3.5. Phối hợp với phụ huynh để rèn kỹ năng sống cho trẻ.
Song song với việc thực hiện các biện pháp trên, là giáo viên chủ nhiệm
lớp, tôi luôn ý thức được tầm quan trọng của việc phối kết hợp giữa gia đình,
13


nhà trường và xã hội trong việc giáo dục trẻ. Việc rèn kỹ năng sống cho trẻ
không phải là chuyện một sớm một chiêu mà là cả một quá trình. Các kỹ năng
sống phải được củng cố, rèn luyện đồng nhất thì mới bên vững và thành kỹ xảo.
Nếu chỉ rèn kỹ năng sống cho trẻ ở trường thôi thì chưa đủ. Bên cạnh đó, môi
trường gia đình rất thích hợp để rèn kỹ năng sống cho trẻ. Trẻ được tiếp thu các
kỹ năng thông qua gia đình một cách tự nhiên, nhẹ nhàng mà lại hiệu quả cao.
Mặt khác, nuôi dạy con luôn là mối quan tâm hàng đầu của các bậc phụ huynh
nhất là trong thời buổi hiện nay, ai cũng muốn con mình đạt thành tích cao trong
học tập cũng như trưởng thành hơn vê mọi mặt. Tuy nhiên việc làm thế nào để
có thể giúp trẻ phát huy được khả năng tiêm ẩn? Làm thế nào để trẻ có những kỹ
năng sống tốt nhất thì nhiêu phụ huynh còn lúng túng trong vấn đê này. Trên
thực tế nhiêu phụ huynh chưa có kiến thức vê kỹ năng sống, không biết kỹ năng
sống bao gồm những kỹ năng nào? Cần giáo dục trẻ từ đâu, dạy trẻ những gì?
Chính vì vậy mà tôi phải tuyên truyên đến các bậc phụ huynh để họ hiểu tầm
quan trọng của kỹ năng sống, những kiến thức cần dạy trẻ, phương pháp dạy trẻ

14


Thông qua việc mời phụ huynh thăm quan hoặc tham gia trực tiếp vào
việc tổ chức bữa ăn trưa cho trẻ. Có rất nhiêu phụ huynh đã không khỏi ngỡ
ngàng vì khả năng tự lập của con mình trên lớp.
Ví dụ: Chị Oanh, phụ huynh cháu Quang Anh có nói với tôi rằng ở nhà
cháu không tự xúc ăn, cứ đòi mẹ xúc cho thì mới ăn, thậm chí ăn xong còn bắt
mẹ lấy khăn lau miệng. Nhưng ở trên lớp thì khác hẳn, cháu có thể chia cơm cho
các bạn, tự ngồi vào bàn ăn và xúc ăn rất gọn gàng. Khi tôi hỏi Quang Anh: tại
sao ở nhà con không tự xúc cơm ăn? Cháu trả lời rằng: vì mỗi khi con đánh rơi
cơm, làm đổ canh mẹ thường quát con còn cô giáo thì không. Qua buổi thăm
quan hôm đó chị Oanh đã rút được kinh nghiệm trong việc rèn kỹ năng sống cho
trẻ đó là không nên nóng vội, ít la mắng cháu, nên tôn trọng cháu, con có quyên
làm sai, nếu sai mẹ sẽ động viên con làm lại.
Việc phối hợp với phụ huynh bằng hình thức này đã giúp phụ huynh hiểu
biết thêm vê cách rèn kỹ năng sống cho trẻ, từ đó các bậc phụ huynh biết cách
dạy con mình các kỹ năng sống tốt hơn.

Hình ảnh một buổi họp phụ huynh
Thông qua các buổi họp phụ huynh, tôi cũng đã chủ động lồng ghép nội
dung rèn kỹ năng sống cho trẻ đến các bậc phụ huynh như các kỹ năng tự phục
vụ bản thân, kỹ năng nhận biết được các nguy hiểm xung quanh trẻ,...từ đó trẻ
biết ứng phó với những tình huống có thể xảy ra. Các bậc phụ huynh đã tiếp
nhận thông tin một cách đồng bộ, không gò bó, gượng ép. Tôi giải thích cho phụ
huynh hiểu việc dạy kỹ năng sống cho trẻ cần phải bắt nguồn từ gia đình vì trẻ
học hỏi nhiêu nhất từ chính bố mẹ của mình, phụ huynh phải là những tấm
gương tốt để trẻ noi theo.
Bên cạnh việc trao đổi với phụ huynh hay mời phụ huynh tham quan lớp
học, để phụ huynh hiểu hơn vê tầm quan trọng của việc rèn kỹ năng sống cho trẻ

trẻ, không cung phụng trẻ thái quá.
4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm
* Đối với trẻ:
Sau khi áp dụng các biện pháp, kết quả trên trẻ so với đầu năm đã có
chuyển biến rõ rệt. Kết quả khảo sát cụ thể như sau:
Kết quả đầu năm
TT

1
2
3
4
5
6

Nội dung

Kỹ năng giao tiếp
lịch sự lễ phép.
Kỹ năng phục vụ
chăm sóc bản thân.
Kỹ năng tuân thủ
quy tắc xã hội.
Kỹ năng hợp tác.
Kỹ năng ứng xử
phù hợp với người
xung quanh.
Kỹ năng tự bảo vệ
trước những tình
huống nguy hiểm.


11

37

30

100

0

0

30

19

63

11

37

28

93

2

7


97

1

3

30

20

67

10

33

30

100

0

0

30

18

60


17


III. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
1. Kết luận
Sự phát triển không ngừng của các ngành khoa học công nghệ trong thời
kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đòi hỏi phải có những con người
năng động, sáng tạo, có khả năng làm chủ bản thân, ứng xử phù hợp với môi
trường xung quanh và có khả năng ứng phó tích cực trước các tình huống của
cuộc sống. Rèn kỹ năng sống cho trẻ ngay từ lúc còn bé là rất cần thiết. Việc rèn
kỹ năng sống cho trẻ cần được quan tâm và thực hành một cách mạnh mẽ, toàn
diện hơn nữa ở cả gia đình, nhà trường và xã hội, góp phần tạo cho xã hội có
những “Mầm ươm” khoẻ mạnh và sẵn sàng vươn lên.
Chính vì vậy, việc rèn luyện kỹ năng sống cho trẻ là điêu rất cần thiết.
Việc hình thành các kỹ năng cơ bản trong học tập và sinh hoạt là yếu tố quyết
định đến quá trình hình thành và phát triển nhân cách sau này của trẻ. Khi xảy ra
vấn đê nào đó, nếu không được trang bị kỹ năng sống, trẻ sẽ không đủ kiến thức
để xử lý các tình huống bất ngờ. Vì thế, rèn luyện kỹ năng sống sẽ giúp trẻ sớm
có ý thức làm chủ bản thân, sống tích cực và hướng đến những điêu lành mạnh
cho chính mình cũng như xã hội.
Trong thời buổi trẻ tiếp xúc với xã hội sớm như ngày nay, rèn kỹ năng
sống cho trẻ thực sự rất cần thiết. Việc hình thành các kỹ năng cơ bản trong học
tập và sinh hoạt không chỉ mang lại lợi ích vê mặt sức khỏe mà còn giúp các em
sớm có ý thức để làm chủ bản thân, sống tích cực và hướng đến những điêu lành
mạnh cho chính mình cũng như xã hội.
Rèn kỹ năng sống là việc làm thường xuyên đòi hỏi mỗi giáo viên phải
nâng cao trách nhiệm nghê nghiệp, tìm các biện pháp để tổ chức cho trẻ được
hoạt động, chuẩn bị những tiên đê cần thiết giúp cho trẻ bước vào học phổ thông
và học làm người.

TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1]. Giáo dục là vũ khí mạnh nhất mà người ta có thể sử dụng để thay đổi
cả thế giới”. Loigiaihay.com
[2] Chương 8: bài 7: “Đặc điểm phát triển tâm lý trẻ tuổi mẫu giáo
nhỡ”. Tâm lý học trẻ em. Tác giả: Nguyễn Thị Ánh Tuyết
[3] .
[4]. Diến đàn báo dân trí.

19