VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
Hồ Phước Hạnh
CƯỠNG CHẾ THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH XỬ PHẠT
VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC
XÂY DỰNG ĐÔ THỊ TỪ THỰC TIỄN QUẬN 7,
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
HÀ NỘI - 2018
VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
Hồ Phước Hạnh
CƯỠNG CHẾ THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH XỬ PHẠT
VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC
XÂY DỰNG ĐÔ THỊ TỪ THỰC TIỄN QUẬN 7,
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Chuyên ngành
Mã số
: Luật Hiến pháp và Luật Hành chính
toàn thể cán bộ, giáo viên cơ sở Học viện tại Thành phố Hồ Chí Minh đã tạo
điều kiện cho tôi trong quá trình học tập.
Cuối cùng, tôi xin gửi tới gia đình, bạn bè, đồng nghiệp những người đã
luôn bên tôi, động viên và khuyến khích tôi trong quá trình học tập và thực
hiện đề tài nghiên cứu của mình.
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 1
Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ CƯỠNG CHẾ THI HÀNH
QUYẾT ĐỊNH XỬ PHẠT HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC XÂY
DỰNG ĐÔ THỊ ............................................................................................... 8
1.1. Khái niệm, đặc điểm và vai trò cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi
phạm hành chính ............................................................................................... 8
1.2. Khái niệm, đặc điểm cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm
hành chính trong lĩnh vực đô thị. .................................................................... 15
Chương 2: THỰC TRẠNG CƯỠNG CHẾ THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH
XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC XÂY DỰNG
ĐÔ THỊ TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN 7, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ...... 43
2.1 Tình hình phức tạp về xây dựng trên địa bàn quận 7................................ 43
2.2 Thực trạng cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính
trong lĩnh vực xây dựng đô thị trên địa bàn quận 7 ........................................ 45
2.3 Những hạn chế, khó khăn, vướng mắc trong cưỡng chế thi hành quyết
định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đô thị trên địa bàn quận 7 .. 61
2.4 Nguyên nhân ảnh hưởng đến cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi
phạm hành chính trong lĩnh vực đô thị trên địa bàn quận 7 ........................... 64
Chương 3: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ
CƯỠNG CHẾ THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH
CHÍNH TRONG LĨNH VỰC XÂY DỰNG ĐÔ THỊ TRÊN ĐỊA BÀN
QUẬN 7 .......................................................................................................... 67
Ủy ban nhân dân
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
Bảng 2.1: Tình hình vi phạm trong lĩnh vực xây dựng đô thị từ năm
2013 – 2017. …………………………………………………………………………..……………………………………... 46
Bảng 2.2: Thống kê số quyết định xử phạt vi phạm hành chính phải ban
hành quyết định cưỡng chế………………………………………………………….……………………...
49
Bảng 2.3: Tình trạng thực hiện cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt
vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây dựng đô thị các năm ……………………...…… 50
Biểu đồ 2.1: Tình hình vi phạm trong lĩnh vực xây dựng đô thị từ năm
2013 – 2017. ………………………………………………………………………………………………..………………... 47
Biểu đồ 2.2: Các hình thức vi phạm trong lĩnh vực xây dựng đô thị
47
Biểu đồ 2.3: Tình trạng thực hiện quyết định xử phạt vi phạm hành
chính trong lĩnh vực xây dựng đô thị các năm ……………………………………………………... 50
Biểu đồ 2.4: Tình hình thi hành quyết định cưỡng chế xử phạt vi phạm
hành chính. …………………………………………………………………………………………………………………….. 51
Biểu đồ 2.5: Tình trạng thực hiện cưỡng chế thi hành quyết định xử
phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây dựng ……………………………………………… 51
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
xây dựng quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Nghị định
số 121/2013/NĐ-CP ngày 10/10/2013 của Chính phủ. Mới đây để công tác
quản lý nhà nước về lĩnh vực xây dựng được chặt chẽ và phù hợp hơn, Chính
phủ ban hành Nghị định 97/2017/NĐ-CP ngày 18/8/2017 của Chính phủ về
sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 81/2013/NĐ-CP ngày 19/7/2013
của Chính phủ về quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật xử
phạt vi phạm hành chính và Nghị định 139/2017/NĐ-CP ngày 27/11/2017 của
Chính phủ quy định Xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động đầu tư xây
dựng; khai thác, chế biến, kinh doanh khoáng sản làm vật liệu xây dựng, sản
xuất, kinh doanh vật liệu xây dựng; quản lý công trình hạ tầng kỹ thuật; kinh
doanh bất động sản, phát triển nhà ở, quản lý sử dụng nhà và công sở. Mặt
khác để đảm bảo các Quyết định xử phạt vi phạm hành chính có hiệu lực thi
hành, Chính phủ đã ban hành Nghị định 166/2013/NĐ-CP ngày 12/11/2013
của Chính phủ quy định về cưỡng chế thi hành Quyết định xử phạt vi phạm
hành chính.
Trong những năm qua, việc xử lý vi phạm trong lĩnh vực xây dựng đô thị
đã được nhiều địa phương chú trọng thực hiện, kết quả đã xử lý nhiều vụ việc
vi phạm, nhất là những vụ vi phạm nổi cộm gây nhiều bức xúc trong dư luận.
Một số địa phương đã tiến hành xử lý nhiều cán bộ vi phạm trọng việc thực
hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước về xây dựng. Bên cạnh những kết quả đạt
được thì việc xử lý cưỡng chế thi hành Quyết định xử phạt hành chính trong
lĩnh vực xây dựng ở một số địa phương vẫn còn chưa nghiêm, việc xử lý còn
nhiều bất cập, trách nhiệm xử lý còn chồng chéo giữa các cấp có thẩm quyền
dẫn đến hiệu quả quản lí còn thấp, chưa gắn với xử lý trách nhiệm về vật chất.
Trong điều kiện chuyển sang nền kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế,
nhà đất trở thành hàng hóa có giá trị rất cao, lợi nhuận thu được rất lớn, vì vậy
những hành vi vi phạm pháp luật về xây dựng, trục lợi từ việc xây dựng không
2
3
hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính được đề cập dưới nhiều góc độ
khác nhau, song về cơ bản bao gồm các nhóm vấn đề sau:
Nhóm 1: Nghiên cứu những vấn đề lý luận chung về cưỡng chế thi hành
quyết định xử phạt vi phạm hành chính như:
Phạm Hồng Quang (2011) , Chế tài hành chính và những bất cập trong
quy định hiện hành về chế tài hành chính,Tạp chí Nghiên cứu lập pháp, số 21,
tr.16
Lương Minh Tuân (2011), đề tài Xử phạt hành chính, Báo cáo khoa học,
Viện nghiên cứu lập pháp, Hà Nội.
Nhóm 2: Nghiên cứu những vấn đề chung trong xử phạt vi phạm hành
chính trong lĩnh vực xây dựng như:
Nguyễn Thành Nhân (2010), Xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây
dựng trên địa bàn các huyện ngoại thành (từ thực tiễn thành phố Hồ Chí Minh),
Luận văn thạc sỹ Luật học, Đại học Luật thành phố Hồ Chí Minh.
Quân Ngọc Anh (2009), Hoàn thiện pháp luật về xử lí vi phạm hành chính
trong lĩnh vực xây dựng, liên hệ qua thực tiễn thành phố Hà Nội, Luận văn thạc
sỹ Luật học, Khoa Luật- Đại học Quốc gia Hà Nội.
Phạm Sơn Lâm (2012), Công tác xử lý vi phạm trật tự xây dựng trên địa
bàn Huyện Đông Anh. Thực trạng và giải pháp, Luận văn tốt nghiệp, Trường
đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong, Hà Nội.
Nhóm 3: Nghiên cứu những biện pháp để hoàn thiện pháp luật trong xử
phạt vi phạm hành chính
Trương Thị Phương Lan (2011), Hoàn thiện pháp luật về các biện pháp
ngăn chặn vi phạm hành chính và bảo đảm việc xử lý vi phạm hành chính, tạp
chí Nghiên cứu lập pháp, số 20, tr.21.
Nguyễn Mạnh Hùng (2011), Hoàn thiện pháp luật về thẩm quyền xử phạt
vi phạm hành chính, tạp chí Nghiên cứu lập pháp, số 21, tr.12.