HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM
KHOA KINH TẾ VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN

----------------------------

ĐÀO NGUYỆT QUẾ

SINH KẾ CỦA HỘ NÔNG DÂN SAU THU HỒI ĐẤT SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP TẠI XÃ
HỒNG THÁI TÂY, THỊ XÃ ĐÔNG TRIỀU, TỈNH QUẢNG NINH


MỞ ĐẦU

1

2

NỘI DUNG

CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

3

4

5

ĐẶC ĐIỂM ĐỊA BÀN
& PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU & THẢO LUẬN

xuất nông nghiệp tại xã Hồng Thái Tây, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng
Ninh, từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm đảm bảo sinh kế cho hộ nông
dân ở địa phương thời gian tới.

MỤC TIÊU CỤ THỂ 3

Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng tới sinh kế sau thu hồi đất sản xuất
nông nghiệp của các hộ nông dân

MỤC TIÊU CỤ THỂ 4

Đề xuất các giải pháp phát triển sinh kế hộ nông dân sau thu hồi đất tại địa
phương trong thời gian tới


PHẦN I: MỞ ĐẦU

Đối tượng nghiên cứu

Phạm vi nghiên cứu

Các nội dung liên quan đến sinh kế của hộ nông dân sau

Phạm vi nội dung: Thực trạng sinh kế, sự thay đổi sinh kế hộ sau

thu hồi đất sản xuất nông nghiệp tại xã Hồng Thái Tây, thị

thu hồi đất sản xuất nông nghiệp

xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh


o
o

Một số khái niệm: sinh kế, nông dân,thu hồi đất,…
Nội dung sinh kế hộ nông dân sau thu hồi đất sản xuất

nông nghiệp

o

Các yếu tố ảnh hưởng đến sinh kế của hộ nông dân

CƠ SỞ
LÝ LUẬN

sau khi thu hồi đất sản xuất nông nghiệp

Kinh nghiệm trong vấn đề sinh kế và giải pháp tạo việc làm cho nông dân bị thu hồi đất :

o
o
o

Trên thế giới
Việt Nam
Xã Hồng Thái Tây

CƠ SỞ THỰC TIỄN


- xã Hồng Thái Tây, thị xã Đông Triều,

Tổng hợp và xử lý số liệu: Qua các

tỉnh Quảng Ninh

phần mềm Excel, máy tính bỏ túi...

Nhóm chỉ tiêu về nguồn lực sinh kế
Nhóm chỉ tiêu phản ánh thực trạng sinh kế

- Lựa chọn 50 hộ thuộc 3 thôn: 2,3 và 6

4

2

Nhóm chỉ tiêu phản ảnh kết quả & hiệu quả kinh tế từ
sản xuất Nhóm chỉ tiêu phản ánh các yếu tố ảnh hưởng

Phương pháp phân tích số liệu: thống

Thu thập thông tin:

kê mô tả, phân tích tổng hợp, so sánh
Số liệu thứ cấp: sách báo, internet, tạp chí, báo

1

cáo...

1243

1.362.744

1096

185

378.621

2047

160

256.876

1605

172

194.677

1132

726

532.570

734



30

30

Trước thu hồi
đất

26

25

21

20

19

Sau thu hồi đất

15
10
5
0

Thôn 2

Thôn 3

động này lại đa phần tuổi đã cao cơ hội tìm việc làm


1692.3

1200

1303.2
1130.4

1000

871.2

800
550.8

600

Thôn 2
Thôn 3
Thôn 6

400
149.76

200
0

Trước thu hồi

Sau thu hồi

20
15.85

10

15.25

7.3

7.22
2.81

1.13

0

0.35

Biểu đồ 4.5: Cơ cấu sử dụng tiền đền bù của các hộ điều tra

(Nguồn: Thông tin điều tra
hộ, 2017)


4.1.2.4 Sự dịch chuyển nguồn lực vật chất

2016

2014


 Các hộ chủ yếu mua sắm phương tiện đi lại như xe máy, xe đạp, số lượng bình phun sâu máy cày giảm đáng kể.


4.1.2.5 Sự dịch chuyển nguồn lực xã hội

%

%

100

100
90
80

80

80

80
73.33
70

70

70

70
60


86.67

4
Hội nông dân

6.67

0
Hội phụ nữ Hội cựu chiến binh Hội phụ lão

8 6.67

10

Hội khác

Biểu đồ 4.8: Cơ cấu hộ dân tham gia vào các tổ chức xã hội năm 2014

20

10
0

Thôn 2
Thôn 3
Thôn 6

46.67

16


Nguồn lao động dồi dào

Trình độ của lao động còn thấp, tuổi lao động cao

Sự phát triển mạnh mẽ của các tổ chức KT-XH

Chưa có hoạt động đào tạo nghề

Có nhiều mô hình sinh kế mới được hình thành

Ngành nghề mang tính tự phát
Sử dụng tiền đền bù chưa mang tính tích cực

Cơ hội (O)
KNN hoàn thiện giải quyết một phần việc làm

Thách thức (T)

Phát triển buôn bán và các dịch vụ

Hệ thống kênh mương bị phá vỡ

Các hộ có thêm nguồn vốn cho sản xuất – kinh doanh

Đất đai khan hiếm càng bị thu hẹp

Mở rộng thị trường tiêu thụ nông sản, thuỷ sản

Lao động tuổi cao


20
6.7

Làm thuê - Làm CQ nhà nước 4 6.7
Buôn bán - làm CQ nhà nước
Buôn bán - Công nhân
Ngành nghề 4

0

10

10

8 0
8

33.3

50

13.3 0

Biểu đồ 4.10 Lựa chọn sinh kế của hộ sau thu hồi đất
(Nguồn: Thông tin điều tra hộ, 2017)


4.1.4.2 Các hoạt động sinh kế của hộ nông dân hiện nay





Hoạt động chăn nuôi giảm sút



Hoạt động ngành nghề không đa dạng, mang lại thu
nhập thấp

DT gieo trồng
299,52

100

1101,6

100

1742,4

100

1047,8

100

BQ/hộ




50

871,2

(Nguồn: Thông tin điều tra hộ, 2017)

50

523,92

50


4.1.5 Kết quả sinh kế của hộ
ĐVT: %

18

Tăng

30

36

Không
đổi
Giảm

34


YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG

Con người

Vật chất

Tự nhiên

Xã hội


4.2 CÁC
4.2 CÁC
YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG

ẢNH HƯỞNG CỦA THẾ CHẾ, CHÍNH SÁCH


4.2 CÁC
4.2 CÁC
YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG

ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUYẾT ĐỊNH CHIẾN LƯỢC SINH KẾ CỦA HỘ


4.3 Định hướng và giải pháp phát triển sinh kế hộ nông dân sau thu hồi đất nông nghiệp trên địa bàn xã Hồng Thái Tây
4.3.1 Định hướng