Một số biện pháp rèn luyện kỹ năng nghe Tiếng Anh cho học sinh tiểu học.
Phần 1. Thực trạng đề tài
Mục tiêu của môn Tiếng Anh nhằm hình thành và phát triển ở học sinh
những kiến thức kỹ năng cơ bản về Tiếng Anh, những phẩm chất trí tuệ cần thiết
để tiếp tục học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động. Cả bốn kỹ năng nghe, nói,
đọc, viết đều được quan tâm và phối hợp trong các bài tập cũng như các hoạt
động trên lớp. Một trong 4 kỹ năng mà người học Tiếng Anh nói chung, học sinh
tiểu học nói riêng, thường gặp những khó khăn nhất định trong quá trình học là
kỹ năng nghe. Qua kiểm tra kỹ năng nghe của học sinh khối lớp Bốn với tổng số 139 học
sinh mà tôi nhận phân công trong năm học này, kết quả như sau:

Tổng số
học sinh

Hoàn thành tốt
Hoàn thành
Chưa hoàn thành
Số
Tỷ lệ
Số
Tỷ lệ
Số lượng
Tỷ lệ
lượng
(%)
lượng
(%)
(%)
139
11
7.91

Người thực hiện: Lê Thị Thanh Xuân

Trang 1


Một số biện pháp rèn luyện kỹ năng nghe Tiếng Anh cho học sinh tiểu học.
Là giai đoạn giúp học sinh có định hướng, suy nghĩ về đề tài hay tình huống
trước khi học sinh nghe.
- Giáo viên nên tạo tâm thế chuẩn bị làm bài nghe cho học sinh bằng cách
dẫn dắt, gợi mở, đưa câu hỏi về chủ đề bài nghe, yêu cầu học sinh quan
sát tranh, đọc từ và đoán xem các em chuẩn bị nghe chủ đề gì, ai sắp nói
với ai …
- Giáo viên có thể yêu cầu học sinh làm việc theo nhóm đoán sơ bộ về nội
dung sắp nghe thông qua tranh hay tình huống bài nghe, nhưng vấn đề
quan trọng là tạo hứng thú cho các em trước khi nghe.
- Giáo viên giúp các em lường trước những khó khăn có thể gặp phải về
cách phát âm hay cấu trúc mới, các kiến thức nền…
- Cuối cùng giáo viên nói rõ cho học sinh biết các em sẽ được nghe bao
nhiêu lần và hướng dẫn yêu cầu nhiệm vụ khi nghe (chọn đúng, sai, trả lời
câu hỏi…)
Ví dụ: Tôi yêu cầu học sinh nghe và đánh dấu chọn vào bài tập dưới đây:

Đầu tiên, tôi sẽ yêu cầu học sinh quan sát 6 đồng hồ trong 2 câu bài tập và
làm việc theo nhóm đôi: hỏi, trả lời thời gian trong từng hình bằng câu “What
time is it? -> It’s ….”. Kế đó, tôi sẽ hỏi và học sinh trả lời từng tranh đồng thời
ôn lại cách nói giờ ở các thời điểm cụ thể trong Tiếng Anh (giờ chẵn, 15 phút, 30
phút và 45 phút) để giúp các em nghe tốt hơn. Cuối cùng, tôi nói rõ cho học sinh
biết sẽ được nghe 3 lần và đánh dấu chọn vào câu trả lời.
1.2. While – Listening (Trong quá trình nghe)
Các thủ thuật dùng trong giai đoạn này là: Selecting, Deliberate Mistakes,

Các thủ thuật dùng trong giai đoạn này là: Roleplay, Recall, the story,
Write - it - up, Further Practice...
Đây là giai đoạn luyện tập sau khi nghe, ở giai đoạn này học sinh sử dụng
những kiến thức, kỹ năng ngôn ngữ đã được luyện tập ở giai đoạn “While Listening" vào các tình huống giao tiếp thực tế, có ý nghĩa. Giáo viên cần phải
kết hợp các kỹ năng khác để phát triển mở rộng thêm bài nghe như recall, write it - up, discussion, playing game…
Ví dụ: Để giúp các em sử dụng những kiến thức hỏi và trả lời về thời gian bằng
Tiếng Anh trong giao tiếp thực tế tôi đã:
+ Thứ nhất, Tổ chức trò chơi “Passing the secret! (Chuyền bí mật)”.Tôi
chia học sinh thành từng nhóm nhỏ (6 em), yêu cầu các em xếp thành 1 hàng dọc
(với hình thức này sẽ làm các bé tò mò là xếp hàng để làm gì và thích tham gia
vào hoạt động hơn.). Sau đó học sinh ở vị trí số 1 của từng nhóm sẽ lên kế bên
giáo viên, giáo viên sẽ thì thầm một câu nói có liên quan đến thời gian (ví dụ: I
get up at 6 o’clock.) cho học sinh 1 nghe. Học sinh 1 sẽ về thì thầm cho học sinh
2 nghe và lần lượt đến học sinh 6. Học sinh 6 có nhiệm vụ là đọc lớn câu nói đã
được nghe. Tôi sẽ quan sát, nghe và ghi nhận nhóm có đáp án đúng. Kế tiếp là
thay phiên học sinh 2 cho đến học sinh 6. Cuối cùng, tôi nhận xét và tổng kết thi
đua, tuyên dương các nhóm có nhiều đáp án đúng và khuyến khích các nhóm
chưa đúng nhiều. Từ hoạt động trên, các em sẽ phát huy được kỹ năng nghe, nói
về thời gian, độ phản xạ nhanh hơn và nâng cao tinh thần đồng đội.
Người thực hiện: Lê Thị Thanh Xuân

Trang 3


Một số biện pháp rèn luyện kỹ năng nghe Tiếng Anh cho học sinh tiểu học.
+ Thứ hai, tôi giao bài tập về nhà cho học sinh, yêu cầu các em viết về
thời gian biểu các hoạt động trong một ngày theo cấu trúc đã được học trong bài
trước. Sau đó, các em sẽ trình bày trước lớp vào tiết học kế tiếp. Tôi đưa ra một
số câu hỏi gợi ý: “What time do you get up?, What time do you have
breaskfast?, What time do you go to school?, What time do you have lunch?,

nhiều, học sinh cảm thấy rất hào hứng. Với thủ thuật này cùng một lúc giúp học
sinh nhớ lại những từ cùng nhóm, từ đó khắc sâu hơn.

Người thực hiện: Lê Thị Thanh Xuân

Trang 4


Một số biện pháp rèn luyện kỹ năng nghe Tiếng Anh cho học sinh tiểu học.
Ví dụ: Chủ đề: Food (thức ăn)
ric
e
por Foo
k
d

bre
ad

Fi
be
toa
sh
2.2. Hình vẽ ngộ nghĩnh
ef
st
Ngoài sử dụng các hình vẽ trên thẻ từ, ở chương trình Tiếng Anh lớp 4 có
những hình rất dễ vẽ như: con cá, cái cặp, cuốn sách...Những hình vẽ ngộ nghĩnh
này sẽ gây sự chú ý cao độ từ phía trẻ, trẻ con thường rất tò mò, trước hết chúng
xem cô giáo vẽ con gì, cái gì, đẹp hay xấu và để lại cho trẻ dấu ấn dễ nhớ, mà lại


Trang 5


Một số biện pháp rèn luyện kỹ năng nghe Tiếng Anh cho học sinh tiểu học.
theo yêu cầu của giáo viên. Giáo viên dùng những thẻ của bộ sách giáo khoa,
giáo viên đưa thẻ (hình vẽ minh họa) và đọc từ tương ứng. Nếu từ giáo viên đọc
là từ của hình vẽ thì học sinh đọc theo và vỗ tay, nếu từ giáo viên đọc không
đúng với hình vẽ thì học sinh đọc to từ chúng tìm ra nhưng không vỗ tay. Như
vậy tiết học sẽ trở nên sôi nổi và học sinh sẽ được củng cố từ vựng một cách hào
hứng.
2.5. Tổ chức trò chơi “Về đích”
Trong thủ thuật này tôi tổ chức cho cả lớp cùng hoạt động cùng theo dõi
phần thực hành của bạn và của mình. Tôi đưa ra một mẫu câu, học sinh lần lượt
đặt các câu tương tự nhưng người sau không được lặp lại ý của người trước.
Người trước đề cập đến người sau, và người cuối cùng sẽ là người may mắn,
được cả lớp cho một tràng pháo tay. Do đó tất cả đều phải thật sự lắng nghe để
xem bạn nhắc đến ai và từ gì rồi qua đó người giáo viên đã giúp học sinh nhớ
ngữ pháp, nhớ từ cũng như là rèn sự tập trung. Đồng thời rèn được cho học sinh
2 kĩ năng nghe, nói cùng một lúc.
Ví dụ: Với mẫu câu: This ..... is for you, ......
Tom says: This hat is for you, Linh
Linh says: This fish is for you, Hoàng
Hoàng says:.....
3. Một số hình thức thực tế rèn luyện kỹ năng nghe
3.1. Tham gia vào các Câu lạc bộ tiếng Anh
Ở đâu học Tiếng Anh thì ở đó sẽ có các câu lạc bộ Tiếng Anh. Tôi động
viên và khuyến khích học sinh tham gia vào câu lạc bộ Tiếng Anh của trường. Ở
đó các em sẽ được tiếp xúc, nói chuyện bằng Tiếng Anh theo chủ điểm hàng
tháng với các bạn có cùng niềm đam mê học Tiếng Anh. Học sinh có thể ở rất

một năm các em có 3.600 từ. Bên cạnh đó, các em có thể học từ vựng thông qua
việc đọc sách, đọc truyện và học các từ mới có in trên bao bì bánh, kẹo mà các
em thấy... Các em sẽ dùng từ vựng, kết hợp với cấu trúc câu vào thực tế để có
thể luyện nghe, nói một cách tự tin hơn và hiểu biết hơn.
3.4. Tinh thần tự học
Tôi sẽ cung cấp thêm cho các em một tên sách luyện nghe như Starters,
Movers, Flyers, American English book…các em sẽ tìm mua và luyện nghe ở
nhà. Ngoài ra, với sự phát triển của công nghệ thông tin hiện nay, học sinh lớp 4
đã có thể sử dụng email thành thạo. Tôi sẽ gửi tài liệu qua thư điện tử cho những
học sinh có nhu cầu luyện nghe thêm. Việc này sẽ giúp các em tiết kiệm thời
gian và chi phí mua sách. Đồng thời nâng cao kỹ năng nghe tiếng Anh và kỹ
năng sử dụng thư điện tử cho các em. Tôi sẽ hỗ trợ giải đáp thắc mắc cho học
sinh trong giờ ra chơi hoặc trong thời gian rảnh.
Phần IV. Kết quả đạt được
Với việc vận dụng sáng kiến kinh nghiệm này, bản thân tôi đã đạt được
một số kết quả khả quan. Trước hết, những kinh nghiệm này rất phù hợp với
chương trình sách giáo khoa mới. Học sinh có hứng thú học tập hơn, tích cực
chủ động sáng tạo để mở rộng vốn hiểu biết, đồng thời cũng rất linh hoạt trong
việc thực hiện nhiệm vụ lĩnh hội kiến thức và phát triển kỹ năng. Không khí học
tập trong lớp luôn sôi nổi, nhẹ nhàng. Học sinh có cơ hội để khẳng định mình,
không còn lúng túng, lo ngại khi bước vào giờ học. các tiết học trở nên sôi nổi,
học sinh chủ động lĩnh hội tri thức, tham gia thực hành nhiều hơn, tự tin hơn.
Dưới đây là bảng kết quả kiểm tra kỹ năng nghe từng giai đoạn: giữa học kì I,
cuối học kỳ I và giữa học kỳ II của khối lớp Bốn với tổng số 139 bài nghe, cụ
thể như sau:
Tổng
số
học sinh

Giai

Hoàn thành
Chưa hoàn thành
Hoàn thành tốt
Hoàn thành
Chưa hoàn thành

18
53
68
24
56
59
35
77
27

12.94 %
38.13 %
48.93 %
17.27 %
40.29 %
42.44 %
27.18 %
55.39 %
17.43 %

Bảng so sánh đối chiếu:
Đánh giá
Hoàn thành tốt




Một số biện pháp rèn luyện kỹ năng nghe Tiếng Anh cho học sinh tiểu học.
Áp dụng đề tài nghiên cứu “Một số biện pháp rèn luyện kỹ năng nghe
Tiếng Anh cho học sinh tiểu học” vào đối tượng học sinh khối lớp Bốn và đã
đạt được nhiều kết quả khả quan.

Người thực hiện: Lê Thị Thanh Xuân

Trang 9