BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC
KINH TẾ

PHAN THỊ NGỌC MAI

PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ
VỪA TẠI NGÂN HÀNG TMCP Á CHÂU
- CHI NHÁNH QUẢNG BÌNH
CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TÊ
MÃ SỐ: 8340410

LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC KINH TẾ

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
PGS.TS. TRỊNH VĂN SƠN

HUẾ, 2018


LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung
thực và chưa hề được sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Mọi sự giúp đỡ cho việc
thực hiện luận văn này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn
đã được ghi rõ nguồn gốc.

Huế, tháng 03 năm 2018
Tác giả luận văn

Phan Thị Ngọc Mai



TÓM LƯỢC LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC KINH TẾ
Họ và tên học viên: Phan Thị Ngọc Mai
Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
Niên khóa: 2016 – 2018
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Trịnh Văn Sơn
Tên đề tài: “Phát triển tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân
hàng TMCP Á Châu - Chi nhánh Quảng Bình”
1. Tính cấp thiết của đề tài:
Việc nghiên cứu nhằm đưa ra các giải pháp để hoàn thiện công tác Phát
triển tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa là nội dung có tính cấp thiết:
- Dư nợ tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa luôn chiếm tỷ trọng cao,
là một nhiệm vụ quan trọng, góp phần rất lớn vào hiệu quả kinh doanh của ngân
hàng;
- Hạn chế những rủi ro cho vay mà ngân hàng sẽ gặp phải, tất yếu sẽ giảm
bớt nợ xấu cho ngân hàng;
- Nghiên cứu thực trạng tín dụng của DNNVV sẽ giúp đưa ra các giải pháp
phù hợp và khả thi.
2. Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp điều tra, thu thập số liệu
- Phương pháp tổng hợp và phân tích: Phương pháp so sánh; Phương
pháp
thống kê mô tả, Phân tích các nhân tố....
3. Kết quả nghiên cứu và những đóng góp khoa học của luận văn:
Kết quả nghiên cứu thực trạng Phát triển tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ
và vừa tại ACB Quảng Bình cho thấy:
- Hoạt động cho vay đối với DN đã đạt được những kết quả khả quan
- Nâng cao tầm nhận thức và mở rộng kiến thức cho đội ngũ nhân viên ngân
hàng làm công tác tín dụng
- Nâng cao khả năng cạnh tranh giữa các ngân hàng, đa dạng hóa sản phẩm,

Bình
Bình quân
C
á
n
b
ộ

11. PGD

n

12. NH

g

13. NHNN â
14. TNHH
n
15. TM

d

ỏ

ụ

và

n


nh

Công ty
Dư nợ bình
quân

ân
Ph
òn

16. TCTD

h

Doanh
nghiệp

17. SXKD

à

D

gia

18. NH

n



â

b

h

n

ộ

i

t

ệ

h

p

à

í
n

n
n
h


kinh doanh
Ngân hàng
thương
mại

c
c
T

ổ

r
á

p

c

h

h

ầ
n

n
h

T


T

ụ

h

n

ư

g

vi
vi


MỤC LỤC
Lời cam đoan............................................................................................................... i
Lời cảm ơn ................................................................................................................. ii
Tóm lược luận văn thạc sĩ khoa học kinh tế ............................................................. iii
Danh mục các chữ viết tắt.......................................................................................... iv
Mục
lục........................................................................................................................v
Danh mục các bảng ................................................................................................... ix
Danh mục các sơ đồ .................................................................................................. xi
PHẦN I: MỞ ĐẦU .....................................................................................................1
1.
Tính
cấp
thiết


tài

nghiên
luận

văn

PHẦN II: NỘI DUNG NGHIÊN CỨU ......................................................................7
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG ĐỐI VỚI
DOANH

NGHIỆP

NHỎ

VÀ

VỪA

TRONG

NGÂN

HÀNG

THƯƠNG

MẠI


v


1.2.1. Khái niệm và phân
..........................................10

loại

1.2.2.
Đặc
điểm
doanh
................................................................14

doanh
nghiệp

1.2.3.
Vai
trò
của
doanh
vừa..............................................................16

nghiệp

nhỏ

nhỏ
nghiệp

nhỏ
và
.................................................................................................................19

vừa

1.4 NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG NGÂN HÀNG
ĐỐI VỚI CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA .................................................22
1.4.1
Nhóm
nhân
tố
...................................................................................22
1.4.2
Nhóm
các
nhân
...........................................................................25

chủ

quan

Khách

quan

1.5 THỰC TIỄN VÀ KINH NGHIỆM PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI
DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA CỦA MỘT SỐ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI TRÊN
THẾ GIỚI VÀ VIỆT NAM ................................................26

vừa đối với Ngân hàng Á Châu – Chi nhánh Quảng Bình........................................29
KẾT LUẬN CHƯƠNG 1..........................................................................................30
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP
NHỎ VÀ VỪA TẠI NGÂN HÀNG TMCP Á CHÂU, CHI NHÁNH QUẢNG
BÌNH..........................................................................................................31
2.1. TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG TMCP Á CHÂU, CHI NHÁNH QUẢNG BÌNH
...................................................................................................................................3
1
vi
i


2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển Ngân hàng TMCP Á châu, Chi nhánh
Quảng Bình (ACB Quảng Bình) ...............................................................................31
2.1.2.
Cơ
cấu
chức.................................................................................................31
2.1.3. Kết quả hoạt động của NH TMCP Á Châu - Chi nhánh Quảng Bình ............33
2.2. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI
VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA CỦA ACB QUẢNG BÌNH .....................36

vi
ii

tổ


2.2.1. Thực trạng tăng trưởng quy mô tín dụng và qui mô các doanh nghiệp nhỏ và
vừa .............................................................................................................................3

2.3 Ý KIẾN ĐÁNH GIÁ CỦA CÁC ĐỐI TƯỢNG ĐIỀU TRA VỀ THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN
TÍN DỤNG ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA CỦA ACB QUẢNG BÌNH
................................................................................................49
2.3.1
Mẫu
điều
.....................................................................................................49

tra

2.3.2. Phân tích Cronbach’s Alpha............................................................................50
2.3.3. Phân tích nhân tố khám phá EFA....................................................................54
2.3.4. Kết quả đánh giá của doanh nghiệp nhỏ và vừa đối với công tác phát triển tín
dụng của ACB Quảng Bình.......................................................................................59
2.3.5. Phân tích hồi quy đo lường mức độ và chiều hướng ảnh hưởng của
từng
nhóm
nhân
.............................................................................................................65

tố

2.3.6 Ý kiến đánh giá của lãnh đạo và cán bộ trực tiếp của Chi nhánh Ngân hành
ACB Quảng Bình.......................................................................................................71
vii


2.4. ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ
VỪA


tại
................................................................................76

và

2.4.3
Nguyên
nhân
tồn
..........................................................................77

tại,

vii

được

hạn
hạn

chế
chế


KẾT LUẬN CHƯƠNG II .........................................................................................81
CHƯƠNG 3: ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG ĐỐI VỚI
DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TẠI NGÂN HÀNG TMCP Á CHÂU - CHI NHÁNH
QUẢNG BÌNH ..................................................................................82
3.1. ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN ..........................................................................82
3.1.1 Định hướng phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa của tỉnh Quảng Bình

2.2. Kiến nghị với Ngân hàng Thương Mại Cổ Phần Á Châu (ACB) .....................96
2.3. Kiến nghị đối với Doanh nghiệp nhỏ và vừa .....................................................97
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
QUYẾT ĐỊNH HỘI ĐỒNG CHẤM LUẬN VĂN
BIÊN BẢN CỦA HỘI ĐỒNG
NHẬN XÉT PHẢN BIỆN 1 + 2
BẢN GIẢI TRÌNH NỘI DUNG CHỈNH SỬA LUẬN VĂN
GIẤY XÁC NHẬN HOÀN THIỆN LUẬN VĂN
viii
viiiv


DANH MỤC CÁC BẢNG
Số hiệu
bảng

Tên Bảng

ix
ix

Trang


Bảng 1.1:

Phân loại DNNVV tại Nhật Bản ...........................................................12

Bảng 1.2:

phát triển tín dụng đối với DNNVV tại ACB Quảng Bình ...................55
Bảng 2.17: Kết quả đánh giá của DNNVV về đội ngũ nhân viên tín dụng .............60

x
x


Bảng 2.18: Kết quả đánh giá của DNNVV về công tác thẩm định và giám sát vốn
vay của ACB Quảng Bình .....................................................................61
Bảng 2.19: Kết quả đánh giá của DNNVV về công tác cải tiến và đa dạng hóa sản
phẩm tín dụng của ACB Quảng Bình....................................................62
Bảng 2.20: Kết quả đánh giá của DNNVV về công tác xây dựng chính sách lãi suất
của ACB Quảng Bình ............................................................................63
Bảng 2.21: Kết quả đánh giá của DNNVV về công tác thu hút và đa dạng hóa
khách hàng .............................................................................................64
Bảng 2.22 Hệ số tương quan Pearson .....................................................................66
Bảng 2.23 Tóm tắt mô hình ....................................................................................68
Bảng 2.24 Kiểm định độ phù hợp mô hình.............................................................68
Bảng 2.25 Kiểm định hiện tượng đa cộng tuyến ....................................................69
Bảng 2.26 Kết quả phân tích hồi quy......................................................................70
Bảng 2.27 Thống kê mô tả mẫu khảo sát lãnh đạo và cán bộ trực tiếp của Chi
nhánh ngân hàng
....................................................................................72
Bảng 2.28 Kết quả đánh giá của Lãnh đạo và nhân viên ngân hàng ......................72
Bảng 2.29 Kết quả đánh giá của Lãnh đạo và nhân viên ngân hàng ......................74

x
x



nguồn từ nhiều nguyên nhân. Trong đó có cả nguyên nhân từ phía ngân hàng lẫn
nguyên nhân từ phía các DN, đặc biệt là từ môi trường hoạt động của nền kinh tế.
Trước tình hình đó, việc mở rộng hoạt động tín dụng đối với các DNNVV tại
ACB Quảng Bình là một đòi hỏi thực tế và là một vấn đề hết sức cần thiết. Xuất
phát từ thực tế trên, tôi đã chọn đề tài:

1


“Phát triển tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân hàng
thương mại cổ phần Á Châu – Chi nhánh Quảng Bình” để thực hiện đề tài nghiên
cứu luận văn cao học.
2. Mục tiêu nghiên cứu
2.1. Mục têu chung:
Trên cơ sở luận cứ khoa học và đánh giá thực trạng, Luận văn nhằm đề xuất
một số giải pháp để phát triển tín dụng đối với DNNVV tại ACB Quảng Bình.
2.2. Mục têu cụ thể:
- Hệ thống hóa những lý luận và thực tiễn về phát triển tín dụng đối với
DNNVV trong các ngân hàng thương mại;
- Đánh giá thực trạng phát triển tín dụng đối với DNNVV tại ACB chi nhánh
Quảng Bình giai đoạn 2015-2017;
- Đề xuất một số giải pháp nhằm đẩy mạnh phát triển tín dụng đối với
DNNVV tại ACB Quảng Bình, trong giai đoạn 2018-2022.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
3.1. Đối tượng nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Luận văn tập trung nghiên cứu các vấn đề liên quan
đến hoạt động phát triển tín dụng đối với các DNNVV của ACB Quảng Bình.
- Đối tượng điều tra: DNNVV trên địa bàn TP Đồng Hới và CBCNV trực
tiếp trong hoạt động phát triển tín dụng của ACB Quảng Bình.
3.2. Phạm vi nghiên cứu

22 biến. Do đó, số lượng mẫu cần thiết là từ 22 x 5 = 110 trở lên. Tuy nhiên, trong
quá trình thu thập số liệu sẽ có nhiều khách hàng không trả lời hoặc trả lời không
đúng nên đề tài tiến hành thêm 40 phiếu. Như vậy, tổng số phiếu đề tài thu
thập được là 150 phiếu.
+ Cách thức điều tra: Trên cơ sở lựa chọn đối tượng điều tra khảo sát, tác
giả tiến hành khảo sát thông qua bảng hỏi được thiết kế sẵn. Đề tài tiến hành thu
thập số liệu sơ cấp thông qua phỏng vấn ngẫu nhiên các DNNVV thông qua bảng
hỏi về các nội dung:
- Công tác thu hút và đa dạng hóa khách hàng;
3


- Công tác cải tiến và đa dạng hóa sản phẩm tín dụng;
- Công tác xây dựng chính sách lãi suất;
- Đội ngũ nhân viên tín dụng;
- Công tác thẩm định và giám sát vốn vay.
4.2. Phương pháp tổng hợp và xử lý số liệu
Tất cả số liệu, dữ liệu sau khi được thu thập sẽ được tổng hợp theo các tiêu
chí và hệ thống chỉ tiêu phù hợp với nội dung phân tích, nguồn số liệu, dữ liệu sẽ
được tổng hợp và xử lý với sự hỗ trợ của phần mềm Excel và SPSS.
4.3. Phương pháp phân tích
4.3.1 Phương pháp phân tổ và so sánh
Trên cơ sở nguồn dữ liệu thu thập, chúng tôi tiến hành sử dụng phương pháp
phân tổ thống kê theo các tiêu chí liên quan. Tiến hành sử dụng phương pháp
so sánh để phân tích nhằm xác định mức tăng giảm tuyệt đối, tương đối, số bình
quân và phân tích theo chuỗi thời gian.
4.3.2 Phương pháp thống kê mô tả
Phương pháp thống kê mô tả được sử dụng trong bài luận văn để tiến hành
mô tả và phân tích các số liệu về đặc điểm của đối tượng được phỏng vấn (như:
hình thức sở hữu, lĩnh vực kinh doanh, số vốn kinh doanh,…), số liệu về mức độ

với các dữ liệu (Hoàng Trọng và Chu Nguyễn Mộng Ngọc, 2007).
Để phân tích EFA có giá trị thực tiễn: tiến hành loại các biến quan sát có hệ số
tải nhân tố < 0,5. Xem lại thông số Eigenvalues (đại diện cho phần biến thiên được
giải thích bởi mỗi nhân tố) có giá trị > 1. Xem xét giá trị tổng phương sai trích ( yêu
cầu là ≥ 50%) cho biết các nhân tố được trích giải thích được phần trăm sự biến
thiên của các biến quan sát.
Tiêu chuẩn đối với hệ số tải nhân tố là phải lớn hơn hoặc bằng 0,5 để đảm
bảo mức ý nghĩa thiết thực của EFA. Các mức giá trị của hệ số tải nhân tố: lớn hơn
0,3 là đạt mức tối thiểu, lớn hơn 0,4 là quan trọng, lớn hơn 0,5 là có ý nghĩa thực
tiễn. Tiêu chuẩn chọn mức giá trị hệ số tải nhân tố: cỡ mẫu ít nhất là 350 thì có thể
chọn hệ số tải nhân tố lớn hơn 0,3, nếu cỡ mẫu khoản 100 đến 350 thì chọn hệ số
tải nhân tố lớn hơn 0,5; Nếu cỡ mẫu khoảng 50 đến 100 thì hệ số tải nhân tố
phải lớn hơn
0,75 (Hair & ctg, 1998).
4.3.5. Phương pháp phân tích hồi quy đa biến
Phân tích hồi quy sẽ xác định mối quan hệ giữa biến phụ thuộc (công tác tín
dụng) và các biến độc lập (Đội ngũ nhân viên tín dụng, Công tác thẩm định và giám
6