VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
TRẦN THỊ YẾN
ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ MINH
VỚI VIỆC GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO THANH NIÊN
TỈNH BÌNH DƢƠNG HIỆN NAY
LUẬN VĂN THẠC SĨ TRIẾT HỌC
HÀ NỘI, năm 2018
VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
TRẦN THỊ YẾN
ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ MINH
VỚI VIỆC GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO THANH NIÊN
TỈNH BÌNH DƢƠNG HIỆN NAY
Ngành: Triết học
Mã số: 8229001
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS. CAO THU HẰNG
HÀ NỘI, năm 2018
LỜI CAM ĐOAN
1.3.1. Một số đặc điểm cơ bản về Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí
Minh…………………………………………………………………………27
1.3.2. Vai trò của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh trong giáo dục
đạo đức cho thanh niên Việt Nam hiện nay .................................................... 30
Tiểu kết chương 1............................................................................................ 35
Chƣơng 2: GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CỦA ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG
SẢN HỒ CHÍ MINH TỈNH BÌNH DƢƠNG CHO THANH NIÊN HIỆN
NAY THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP ....................................................... 37
2.1. Đặc điểm, tình hình tỉnh Bình Dương và thanh niên tỉnh Bình Dương ... 37
2.1.1. Tình hình, đặc điểm tỉnh Bình Dương ................................................... 37
2.1.2. Đặc điểm Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tỉnh Bình Dương
và thanh niên tỉnh Bình Dương hiện nay ........................................................ 39
2.2. Thực trạng công tác giáo dục đạo đức cho thanh niên tỉnh Bình Dương
hiện nay của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh ................................. 43
2.2.1. Thực trạng công tác giáo dục tình yêu quê hương, đất nước; kiên định
tinh thần độc lập gắn liền với chủ nghĩa xã hội.............................................. 43
2.2.2. Thực trạng công tác giáo dục các giá trị đạo đức truyền thống .............. 47
2.2.3. Thực trạng công tác giáo dục tinh thần lao động, học tập, chăm chỉ,
sáng tạo ........................................................................................................... 50
2.2.4. Thực trạng công tác giáo dục đức tính khiêm tốn, giản dị, trung thực, ý
thức tổ chức kỷ luật ......................................................................................... 55
2.3. Nguyên nhân của thực trạng trên ............................................................. 58
2.3.1. Nguyên nhân của những thành tựu ....................................................... 58
2.3.2. Nguyên nhân của những hạn chế .......................................................... 59
:Đoàn viên thanh niên
LHTN
:Liên hiệp thanh niên
TNCN
:Thanh niên công nhân
TNCS
:Thanh niên Cộng sản
TNTP
:Thiếu niên tiền phong
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Thanh niên là lực lượng đông đảo, chiếm trên 1/3 dân số và trên 1/2 lực
lượng lao động xã hội, có vai trò quan trọng trong sự nghiệp xây dựng và bảo
vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Chủ tịch Hồ Chí Minh, khi đánh giá
về vai trò của thanh niên, đã nhấn mạnh: “Thanh niên là người chủ tương lai
của nước nhà. Thật vậy, nước nhà thịnh hay suy, yếu hay mạnh một phần lớn
là do các thanh niên” [55, tr.185]. Chính vì lý do đó, việc bồi dưỡng, chăm lo
giáo dục cho tầng lớp này có tầm quan trọng đặc biệt. Trong Di chúc, Hồ Chí
Minh đã từng căn dặn: “Đảng phải có kế hoạch đào tạo bồi dưỡng họ thành
của đất nước. Điều nguy hiểm hiện nay là đã xuất hiện một bộ phận thanh
niên tôn thờ chủ nghĩa cá nhân, sống ích kỷ, chạy theo lợi ích vật chất, coi
đồng tiền là trên hết. Đặc biệt, vẫn có một số thanh niên phạm vào các tệ nạn
xã hội, vi phạm pháp luật. Nhiều vụ án được khám phá trong thời gian gần
đây cho thấy tỷ lệ phạm tội trong thanh niên có chiều hướng gia tăng. Thực
trạng này đòi hỏi tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Bình Dương cần đặc biệt
chú trọng việc giáo dục đạo đức cho thanh niên ; qua đó, phát huy vai trò to
lớn của thanh niên trong sự nghiệp cách mạng Việt Nam hiện nay. Chính vì lý
do đó, học viên lựa chọn chủ đề Đoàn TNCS Hồ Chí Minh với việc giáo dục
đạo đức cho thanh niên tỉnh Bình Dương hiện nay làm đề tài luận văn thạc sĩ
triết học của mình.
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Giáo dục đạo đức nói chung và giáo dục đạo đức cho thanh niên nói
riêng trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng ở nước ta là một yêu cầu,
nhiệm vụ quan trọng đặt ra thường xuyên, liên tục đối với tổ chức Đoàn
TNCS Hồ Chí Minh. Do đó, vấn đề này thu hút sự quan tâm nghiên cứu của
nhiều nhà khoa học với nhiều công trình được công bố với những mức độ,
cách tiếp cận khác nhau. Có thể kể đến một số công trình nghiên cứu sau:
Thứ nhất, những nghiên cứu về giáo dục đạo đức:
- Công trình “Giáo dục và đào tạo trong thời kỳ đổi mới, chủ trương,
thực hiện, đánh giá” (Ban Khoa giáo Trung ương, NXB Chính trị Quốc gia
Hồ Chí Minh, Hà Nội, 2002) bao gồm các văn kiện của Đảng, một số bài phát
biểu của các đồng chí lãnh đạo Đảng và Nhà nước tập trung đánh giá những
thành tựu cũng như những hạn chế của ngành giáo dục nói chung, giáo dục
đạo đức nói riêng; đồng thời, công trình chỉ ra phương hướng và nhiệm vụ
trong thời gian tới giúp chúng ta nắm vững đường lối, chủ trương, chính sách
3
những công trình này, các tác giả đã đề cập đến những vấn đề cơ bản của đạo
đức, đạo đức truyền thống, giáo dục đạo đức với phát triển văn hóa và con
4
người Việt Nam; từ đó, đề xuất những quan điểm và giải pháp nhằm đẩy
mạnh công tác giáo dục đạo đức ở nước ta trong tình hình hiện nay…
Bên cạnh những công trình trên, những công trình đi sâu phân tích về
đạo đức truyền thống Việt Nam cũng có ý nghĩa quan trọng tạo ra một cái
nhìn toàn diện và sâu sắc trong quá trình giáo dục đạo đức ở Việt Nam hiện
nay, trong đó phải kể đến công trình Luận án “Giá trị đạo đức truyền thống
với việc xây dựng đạo đức mới cho thế hệ trẻ ViệtNam hiện nay” của tác giả
Ngô Thị Thu Ngà năm 2011 tại Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh;
“Xây dựng nhân cách con người Việt Nam hiện nay dưới góc độ truyền
thống” của tác giả Cao Thu Hằng (NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2016)…
Các công trình này đã khái quát về vai trò của các giá trị đạo đức truyền thống
trong đời sống con người, trong quá trình xây dựng đạo đức mới, trên cơ sở
đó khẳng định sự cần thiết phải giáo dục đạo đức truyền thống nói riêng, giáo
dục đạo đức nói chung cho các tầng lớp nhân dân trong xã hội.
Thứ hai, những nghiên cứu về giáo dục đạo đức cho thanh niên:
- Luận án “Giáo dục đạo đức đối với sự hình thành và phát triển nhân
cách sinh viên Việt Nam trong giai đoạn hiện nay” của tác giả Trần Sỹ Phán,
luận án Tiến sĩ triết học, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh năm 1999.
Nội dung của luận án góp phần làm sáng tỏ những nhân tố tác động đến sự
hình thành, phát triển nhân cách, từ đó làm nổi bật vai trò của giáo dục đạo
thanh niên; khảo sát và phân tích tình hình thanh niên Vi ệt Nam và lối sống
của thanh niên trong hơn hai thập kỷ đổi mới đất nước, thông qua đó chỉ ra
những đặc trưng cơ bản của thanh niên và đặc trưng lối sống của thanh niên;
xu hướng biến đổi của thanh niên trong hội nhập quốc tế, chỉ ra những yếu tố
tác động cơ bản và đưa ra các giải pháp nhằm xây dựng lối sống của thanh
niên Việt Nam phù hợp với tiến trình đổi mới của đất nước. Dù đề cập đến lối
sống của thanh niên, nhưng công trình cũng là một tài liệu tham khảo hữu ích
cho tác giả luận văn triển khai nghiên cứu đề tài của mình.
- Công trình“Giáo dục đạo đức mới cho sinh viên trong điều kiện kinh
tế thị trường ở Việt Nam hiện nay” của Lương Gia Ban, Nguyễn Thế Kiệt,
NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2013. Cuốn sách phân tích tầm quan trọng
và nội dung giáo dục đạo đức mới cho sinh viên; khái quát thực trạng và
những vấn đề đặt ra trong việc giáo dục đạo đức mới cho sinh viên; từ đó, đề
6
Luận văn đầy đủ ở file: Luận văn Full